Art. 439 KPKKodeks postępowania karnego

Kodeks postępowania karnego

Art. 439

Art. 439 [Bezwzględne podstawy uchylenia orzeczenia]

§ 1. Niezależnie od granic zaskarżenia i podniesionych zarzutów oraz wpływu uchybienia na treść orzeczenia sąd odwoławczy na posiedzeniu uchyla zaskarżone orzeczenie, jeżeli:

1) w wydaniu orzeczenia brała udział osoba nieuprawniona lub niezdolna do orzekania bądź podlegająca wyłączeniu na podstawie art. 40;

2) sąd był nienależycie obsadzony lub którykolwiek z jego członków nie był obecny na całej rozprawie, z wyjątkiem wypadków, gdy wynika to z prowadzenia w dalszym ciągu na podstawie art. 402 § 2a lub art. 404 § 2a rozprawy przerwanej lub odroczonej;

3) sąd powszechny orzekł w sprawie należącej do właściwości sądu szczególnego albo sąd szczególny orzekł w sprawie należącej do właściwości sądu powszechnego;

4) sąd niższego rzędu orzekł w sprawie należącej do właściwości sądu wyższego rzędu;

5) orzeczono karę, środek karny, środek kompensacyjny lub środek zabezpieczający nieznane ustawie;

6) zapadło z naruszeniem zasady większości głosów lub nie zostało podpisane przez którąkolwiek z osób biorących udział w jego wydaniu;

7) zachodzi sprzeczność w treści orzeczenia, uniemożliwiająca jego wykonanie;

8) zostało wydane pomimo to, że postępowanie karne co do tego samego czynu tej samej osoby zostało już prawomocnie zakończone;

9) zachodzi jedna z okoliczności wyłączających postępowanie, określonych w art. 17 § 1 pkt 5, 6 i 8-11;

10) oskarżony w postępowaniu sądowym nie miał obrońcy w wypadkach określonych w art. 79 § 1 i 2 oraz art. 80 lub obrońca nie brał udziału w czynnościach, w których jego udział był obowiązkowy;

11) sprawę rozpoznano podczas nieobecności oskarżonego, którego obecność była obowiązkowa.

§ 2. Uchylenie orzeczenia jedynie z powodów określonych w § 1 pkt 9-11 może nastąpić tylko na korzyść oskarżonego.

§ 3. W posiedzeniu mają prawo wziąć udział strony, obrońcy i pełnomocnicy. Przepis art. 451 stosuje się odpowiednio.

Orzeczenia powołujące art. 439 KPK(612 orzeczeń)

III KK 77/26· Sąd Najwyższy· 2026-09-30

Sąd Najwyższy pozostawił bez rozpoznania wniosek o wyłączenie sędziego, uznając, że sam fakt powołania sędziego na urząd na podstawie rekomendacji KRS ukształtowanej nową ustawą nie rodzi uzasadnionej wątpliwości co do jego bezstronności.

I KS 21/26· Sąd Najwyższy· 2026-09-09

Sąd Najwyższy oddalił skargę obrońców oskarżonego na wyrok sądu apelacyjnego uchylający wyrok uniewinniający i przekazujący sprawę do ponownego rozpoznania, uznając, że skarga nie spełnia wymogów formalnych.

II KS 27/26· Sąd Najwyższy· 2026-09-08

Sąd Najwyższy oddalił skargi obrońców na wyrok kasatoryjny Sądu Okręgowego, uznając, że postępowanie skargowe nie służy weryfikacji oceny dowodów przez sąd odwoławczy.

II ZO 18/25· Sąd Najwyższy· 2026-09-02

Sąd Najwyższy uchylił postanowienie Sądu Dyscyplinarnego i umorzył postępowanie, obciążając Skarb Państwa kosztami.

III KO 168/25· Sąd Najwyższy· 2026-08-19

Sąd Najwyższy wyłączył dwóch sędziów od udziału w sprawie ze względu na wątpliwości co do ich niezawisłości i bezstronności, wynikające z procedury ich powołania.

III KK 96/26· Sąd Najwyższy· 2026-08-04

Sąd Najwyższy pozostawił bez rozpoznania wniosek o wyłączenie sędziego, uznając brak podstaw faktycznych i prawnych do jego uwzględnienia.

III KO 142/26· Sąd Najwyższy· 2026-07-29

Sąd Najwyższy stwierdził brak podstaw do wszczęcia z urzędu postępowania o wznowienie postępowania w sprawie zakończonej postanowieniem Sądu Apelacyjnego w Rzeszowie, uznając, że postępowanie to nie mogło być w ogóle prowadzone.

VI Ka 46/25· Sąd Okręgowy Warszawa-Praga w Warszawie· 2026-07-23

Sąd Okręgowy uchylił wyrok sądu pierwszej instancji z powodu braku obrońcy dla oskarżonego z lekkim upośledzeniem umysłowym i przekazał sprawę do ponownego rozpoznania.

V KK 64/25· Sąd Najwyższy· 2026-07-23

Sąd Najwyższy wyłączył sędziego P.K. od rozpoznania sprawy ze względu na wątpliwości co do jego niezależności i bezstronności, wynikające z procedury powołania.

II KO 49/25· Sąd Najwyższy· 2026-07-14

Sąd Najwyższy oddalił wniosek Sądu Apelacyjnego o przekazanie sprawy innemu sądowi, uznając, że problemy organizacyjne sądu nie uzasadniają skorzystania z instytucji forum extraordinatum.

Potrzebujesz analizy prawnej do art. 439 KPK?

Asystent AI przeanalizuje ten przepis w kontekście orzecznictwa, doktryny i powiązanych regulacji.

Zapytaj Asystenta AI