Art. 48 KPCKodeks postępowania cywilnego

Kodeks postępowania cywilnego

Art. 48

Art. 48 § 1. Sędzia jest wyłączony z mocy samej ustawy: 1) w sprawach, w których jest stroną lub pozostaje z jedną ze stron w takim stosunku prawnym, że wynik sprawy oddziaływa na jego prawa lub obowiązki; 2) w sprawach swego małżonka, krewnych lub powinowatych w linii prostej, krewnych bocznych do czwartego stopnia i powinowatych bocznych do drugiego stopnia; 3) w sprawach osób związanych z nim z tytułu przysposobienia, opieki lub kurateli; 4) w sprawach, w których był lub jest jeszcze pełnomocnikiem albo był radcą prawnym jednej ze stron; 5) 5) w sprawach, w których w instancji niższej brał udział w wydaniu zaskarżonego orzeczenia, jako też w sprawach o ważność aktu prawnego z jego udziałem sporządzonego lub przez niego rozpoznanego oraz w sprawach, w których występował jako prokurator; 6) w sprawach o odszkodowanie z tytułu szkody wyrządzonej przez wydanie prawomocnego orzeczenia niezgodnego z prawem, jeżeli brał udział w wydaniu tego orzeczenia. § 2. Powody wyłączenia trwają także po ustaniu uzasadniającego je małżeństwa, przysposobienia, opieki lub kurateli. § 3. Sędzia, który brał udział w wydaniu orzeczenia objętego skargą o wznowienie lub skargą nadzwyczajną, nie może orzekać co do tej skargi. Art. 48 1 [Wyznaczenie innego sądu do rozpoznania sprawy] W przypadku wyłączenia sędziego na podstawie art. 48 § 1 pkt 1-4 sąd występuje do sądu nad nim przełożonego o wyznaczenie innego sądu do rozpoznania sprawy, a sąd przełożony wyznacza inny równorzędny sąd.

Powiązane przepisy

Art. 48 odwołuje się do:

Orzeczenia powołujące art. 48 KPC(179 orzeczeń)

III CO 78/26· Sąd Najwyższy· 2026-03-24

Sąd Najwyższy odmówił przekazania sprawy do innego sądu, uznając, że instytucja wyłączenia sędziego jest wystarczająca do zapewnienia bezstronności.

I NWW 175/25· Sąd Najwyższy· 2025-12-18

Sąd Najwyższy oddalił wniosek o wyłączenie sędziego, uznając, że argumenty dotyczące sposobu powołania sędziego nie mają związku z konkretną sprawą.

III CO 1100/25· Sąd Najwyższy· 2025-12-10

Sąd Najwyższy odmówił wyznaczenia innego sądu do rozpoznania wniosków o wyłączenie sędziów, wskazując na brak uzasadnienia wniosku sądu apelacyjnego i niewłaściwe zastosowanie przepisów proceduralnych.

I PUO 11/25· Sąd Najwyższy· 2025-12-03

Sąd Najwyższy odmówił przekazania sprawy do rozpoznania innemu sądowi równorzędnemu, uznając brak podstaw prawnych do wyznaczenia innego sądu.

I ACa 890/24· Sąd Apelacyjny w Krakowie· 2025-09-16

Sąd Apelacyjny w Krakowie częściowo umorzył postępowanie apelacyjne, a w pozostałym zakresie oddalił apelację banku, prostując jednocześnie oczywistą omyłkę rachunkową w wyroku Sądu Okręgowego i zasądzając koszty postępowania apelacyjnego od banku na rzecz powoda.

III CO 947/25· Sąd Najwyższy· 2025-09-11

Sąd Najwyższy wyznaczył Sąd Apelacyjny w Gdańsku do rozpoznania sprawy o zapłatę i ustalenie, przekazując ją z Sądu Apelacyjnego w Białymstoku.

III CO 736/25· Sąd Najwyższy· 2025-08-26

Sąd Najwyższy odmówił przekazania sprawy do innego sądu, uznając, że nie zachodzą przesłanki z art. 44¹ k.p.c., a właściwy jest tryb wyłączenia sędziego.

III CO 967/25· Sąd Najwyższy· 2025-08-20

Sąd Najwyższy odmówił przekazania sprawy o podwyższenie alimentów innemu sądowi, stwierdzając brak formalnego postanowienia sądu niższej instancji o wystąpieniu z takim wnioskiem.

III CO 760/25· Sąd Najwyższy· 2025-08-01

Sąd Najwyższy odmówił wyznaczenia innego sądu do rozpoznania sprawy, w której powódka została referendarzem sądowym w sądzie prowadzącym postępowanie, uznając, że przepisy o wyłączeniu sędziego są wystarczające do zapewnienia bezstronności.

III CO 408/25· Sąd Najwyższy· 2025-05-22

Sąd Najwyższy odmówił wyznaczenia innego sądu równorzędnego do rozpoznania sprawy, uznając, że wyłączenie sędziego z mocy ustawy nie zawsze skutkuje wyłączeniem całego sądu.

Potrzebujesz pogłębionej analizy orzecznictwa do art. 48 KPC?

Wypróbuj Lexedit Research