III KB 190/25· Sąd Najwyższy· 2026-07-10
Sąd Najwyższy odmówił wyłączenia sędziego od udziału w sprawie, uznając brak podstaw prawnych do podważania jego bezstronności z uwagi na okoliczności powołania.
Art. 42 KPKKodeks postępowania karnego
Kodeks postępowania karnego
Art. 42
Art. 42 § 1. Wyłączenie następuje na żądanie sędziego, z urzędu albo na wniosek strony.
§ 2. Jeżeli sędzia uznaje, że zachodzi przyczyna wyłączająca go z mocy art. 40, wyłącza się, składając oświadczenie na piśmie do akt, a na jego miejsce wstępuje inny sędzia.
§ 3. Sędzia, co do którego zgłoszono wniosek o wyłączenie na podstawie art. 41, może złożyć do akt stosowne oświadczenie na piśmie. Wniosek rozpoznaje się niezwłocznie. Z chwilą wyłączenia sędziego czynności procesowe dokonane z jego udziałem po złożeniu wniosku stają się bezskuteczne.
§ 4. Poza wypadkiem określonym w § 2 o wyłączeniu orzeka sąd, przed którym toczy się postępowanie; w składzie orzekającym w kwestii wyłączenia nie może brać udziału sędzia, którego dotyczy wyłączenie. W razie niemożności utworzenia takiego składu sądu, w kwestii wyłączenia orzeka sąd wyższego rzędu.
Orzeczenia powołujące art. 42 KPK(281 orzeczeń)
II KO 146/24· Sąd Najwyższy· 2026-06-08
Sąd Najwyższy wyłączył sędziego M.B. od rozpoznania sprawy dotyczącej wznowienia postępowania kasacyjnego z uwagi na wątpliwości co do jego bezstronności, wynikające z procedury nominacyjnej.
V KB 10/24· Sąd Najwyższy· 2026-04-24
Sąd Najwyższy pozostawił bez rozpoznania wniosek sędziego o wyłączenie innych sędziów z powodu powołania ich w wadliwej procedurze.
V KO 187/25· Sąd Najwyższy· 2026-04-24
Sąd Najwyższy pozostawił bez rozpoznania wniosek sędziego o wyłączenie innego sędziego, uznając go za niedopuszczalny z mocy ustawy.
II K 47/26· Sąd Rejonowy w Przysusze· 2026-03-11
Sąd Rejonowy skazał oskarżonego za prowadzenie pojazdu pomimo orzeczonego dożywotniego zakazu, wymierzając karę 6 miesięcy pozbawienia wolności i dożywotni zakaz prowadzenia pojazdów.
II K 995/25· Sąd Rejonowy w Legionowie· 2026-02-26
Sąd Rejonowy w Legionowie skazał V. A. za prowadzenie pojazdu w stanie nietrzeźwości, orzekając grzywnę, zakaz prowadzenia pojazdów, świadczenie pieniężne oraz przepadek pojazdu.
I KK 504/25· Sąd Najwyższy· 2026-02-19
Sąd Najwyższy pozostawił bez rozpoznania wniosek prokuratora o wyłączenie sędziego Adama Rocha, uznając, że zarzuty dotyczące sposobu powołania sędziego nie mogą być podstawą do wyłączenia w trybie procesowym.
V KK 512/25· Sąd Najwyższy· 2026-02-10
Sąd Najwyższy wyłączył sędziego A.D. od udziału w sprawie kasacyjnej z powodu uzasadnionych wątpliwości co do jego bezstronności.
II K 315/25· Sąd Rejonowy w Brodnicy· 2025-11-14
Sąd Rejonowy w Brodnicy skazał M.M. za prowadzenie pojazdu w stanie nietrzeźwości, orzekając grzywnę, zakaz prowadzenia pojazdów, świadczenie pieniężne, przepadek pojazdu i zwolnienie z kosztów sądowych.
II KK 576/22· Sąd Najwyższy· 2025-11-06
Sąd Najwyższy wyłączył sędziego A.R. od udziału w sprawie ze względu na wątpliwości co do jego niezawisłości i bezstronności, wynikające z procedury powołania.
Potrzebujesz analizy prawnej do art. 42 KPK?
Asystent AI przeanalizuje ten przepis w kontekście orzecznictwa, doktryny i powiązanych regulacji.
Zapytaj Asystenta AI