III OSK 1061/24
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuNaczelny Sąd Administracyjny rozpoznał skargi kasacyjne od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie, który częściowo uwzględnił skargę T. S. na bezczynność Prezydenta Miasta w zakresie udostępnienia informacji publicznej. WSA zobowiązał organ do wydania aktu lub dokonania czynności, stwierdził bezczynność, ale nie uznał jej za rażące naruszenie prawa. NSA oddalił skargę kasacyjną Prezydenta, uznając, że żądane informacje o wynikach kontroli wewnętrznych stanowią informację publiczną, a organ nie może odmówić ich udostępnienia, powołując się na prywatny interes wnioskodawcy lub rzekome nadużycie prawa dostępu do informacji publicznej. Sąd podkreślił, że prawo dostępu do informacji publicznej jest prawem podmiotowym o charakterze obiektywnym i nie jest kształtowane sposobem realizacji tego prawa ani celem wnioskodawcy. Natomiast skargę kasacyjną T. S. NSA uznał za zasadną. Sąd pierwszej instancji wadliwie ocenił kwestię rażącego naruszenia prawa przez organ oraz wniosek o ukaranie grzywną, pomijając w uzasadnieniu szereg istotnych okoliczności podnoszonych przez skarżącego, co uniemożliwiło kontrolę instancyjną. W związku z tym NSA uchylił wyrok WSA w części dotyczącej oceny bezczynności i jej rażącego naruszenia prawa oraz wniosku o grzywnę i przekazał sprawę do ponownego rozpoznania.
Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.
Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.
Wartość praktyczna
Siła precedensu: WysokaInterpretacja pojęcia informacji publicznej, zasady dostępu do informacji publicznej, ocena bezczynności organu, skutki wadliwego uzasadnienia wyroku sądu administracyjnego, kwestia nadużycia prawa dostępu do informacji publicznej.
Orzeczenie dotyczy specyficznej sytuacji wniosku o udostępnienie informacji o wynikach kontroli wewnętrznych, ale jego ogólne zasady dotyczące definicji informacji publicznej i oceny bezczynności są szeroko stosowalne.
Zagadnienia prawne (4)
Czy żądanie udostępnienia informacji publicznej, które ma służyć realizacji indywidualnego interesu wnioskodawcy, stanowi informację publiczną w rozumieniu ustawy?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Tak, żądana informacja wytworzona w ramach działalności organu władzy publicznej, dotycząca jego Wydziału Kontroli Wewnętrznej, stanowi informację publiczną, niezależnie od celu wniosku.
Uzasadnienie
Prawo dostępu do informacji publicznej ma charakter obiektywny i nie jest kształtowane celem wnioskodawcy. Kryterium 'publiczności' informacji wiąże się z działalnością państwa i wspólnoty publicznoprawnej, a nie z indywidualnym interesem wnioskodawcy.
Czy organ może odmówić udostępnienia informacji publicznej, powołując się na zjawisko nadużycia prawa dostępu do informacji publicznej?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Zjawisko nadużycia prawa dostępu do informacji publicznej może być brane pod uwagę, ale nie na etapie wykładni definicji informacji publicznej, lecz na etapie oceny sposobu korzystania z tego prawa. Odmowa udostępnienia informacji w takiej sytuacji powinna nastąpić w formie decyzji administracyjnej, a nie zwykłego pisma.
Uzasadnienie
Nadużycie prawa dostępu do informacji publicznej nie dyskwalifikuje informacji jako publicznej, ale może stanowić podstawę do odmowy jej udostępnienia w formie decyzji, która podlega kontroli. Ocena nadużycia wymaga analizy motywów i celów wnioskodawcy, co jest możliwe w postępowaniu decyzji administracyjnej.
Czy wadliwe uzasadnienie wyroku sądu pierwszej instancji, uniemożliwiające kontrolę instancyjną, stanowi podstawę do uchylenia wyroku?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Tak, wadliwe uzasadnienie wyroku, które nie pozwala na odtworzenie toku myślowego sądu i ocenę jego rozstrzygnięcia, stanowi podstawę do uchylenia wyroku na podstawie art. 141 § 4 p.p.s.a.
Uzasadnienie
Uzasadnienie wyroku musi umożliwiać kontrolę instancyjną poprzez jasne przedstawienie stanu sprawy, motywów rozstrzygnięcia i podstaw prawnych. Brak tych elementów lub ich niejasność skutkuje wadliwością uzasadnienia.
Czy bezczynność organu w udostępnieniu informacji publicznej, wynikająca z błędnej oceny jej charakteru, może być uznana za rażące naruszenie prawa?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Sąd pierwszej instancji wadliwie ocenił, czy bezczynność organu miała miejsce z rażącym naruszeniem prawa, pomijając w uzasadnieniu szereg istotnych okoliczności sprawy.
Uzasadnienie
Ocena rażącego naruszenia prawa wymaga uwzględnienia całokształtu okoliczności sprawy, a nie tylko czasu reakcji organu. Sąd pierwszej instancji nie rozważył wszystkich argumentów skarżącego, co uniemożliwiło prawidłową ocenę.
Przepisy (12)
Główne
u.d.i.p. art. 1 § ust. 1
Ustawa o dostępie do informacji publicznej
Definiuje informację publiczną jako 'każdą informację o sprawach publicznych'. Informacja wytworzona w ramach działalności organu władzy publicznej, dotycząca jego Wydziału Kontroli Wewnętrznej, stanowi informację publiczną.
u.d.i.p. art. 6 § ust. 1 pkt 4 lit. a tiret drugie
Ustawa o dostępie do informacji publicznej
Informację publiczną stanowią informacje o danych publicznych, w tym: dokumentacja przebiegu i efektów kontroli oraz wystąpienia, stanowiska, wnioski i opinie podmiotów ją rozpoznających. Efekty kontroli podlegają obowiązkowemu udostępnieniu w BIP.
u.d.i.p. art. 2 § ust. 1
Ustawa o dostępie do informacji publicznej
Prawo do uzyskiwania informacji publicznej przysługuje 'każdemu'.
u.d.i.p. art. 16 § ust. 1
Ustawa o dostępie do informacji publicznej
Odmowa udostępnienia informacji publicznej lub umorzenie postępowania następuje w drodze decyzji.
p.p.s.a. art. 149 § § 1 pkt 1
Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Dotyczy zobowiązania organu do wydania aktu lub dokonania czynności w przedmiocie wniosku.
p.p.s.a. art. 149 § § 1a
Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Dotyczy stwierdzenia, że organ dopuścił się bezczynności, która nie miała miejsca z rażącym naruszeniem prawa.
p.p.s.a. art. 141 § § 4
Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Dotyczy wadliwości uzasadnienia wyroku, które uniemożliwia kontrolę instancyjną.
Pomocnicze
u.d.i.p. art. 2 § ust. 2
Ustawa o dostępie do informacji publicznej
Od osoby wykonującej prawo do informacji publicznej nie wolno żądać wykazania interesu prawnego lub faktycznego.
p.p.s.a. art. 183 § § 1
Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Zakres rozpoznania sprawy przez NSA w granicach skargi kasacyjnej.
p.p.s.a. art. 184
Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Oddalenie skargi kasacyjnej.
p.p.s.a. art. 185 § § 1
Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Uchylenie zaskarżonego wyroku i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania.
k.p.a. art. 107 § § 1 pkt 6 i § 2
Kodeks postępowania administracyjnego
Wymogi dotyczące uzasadnienia decyzji administracyjnej.
Argumenty
Skuteczne argumenty
Żądane informacje o wynikach kontroli wewnętrznych stanowią informację publiczną. • Organ nie może odmówić udostępnienia informacji publicznej, powołując się na prywatny interes wnioskodawcy lub rzekome nadużycie prawa. • Wadliwe uzasadnienie wyroku WSA uniemożliwiło kontrolę instancyjną. • Ocena bezczynności organu i wniosku o grzywnę wymaga uwzględnienia całokształtu okoliczności sprawy.
Odrzucone argumenty
Argumentacja Prezydenta Miasta, że żądane informacje nie stanowią informacji publicznej z uwagi na prywatny interes wnioskodawcy. • Argumentacja Prezydenta Miasta dotycząca nadużycia prawa dostępu do informacji publicznej jako podstawy do odmowy udostępnienia informacji.
Godne uwagi sformułowania
Treść publicznego prawa podmiotowego do informacji publicznej jest obiektywna i nie jest kształtowana sposobem realizowania tego prawa. • Kryterium 'sprawy własnej' nie jest wyznacznikiem kwalifikowania określonych informacji jako informacji publicznych. • Nadużycie prawa dostępu do informacji publicznej nie dyskwalifikuje informacji jako publicznej, ale może być podstawą do odmowy jej udostępnienia w formie decyzji. • Wadliwość uzasadnienia wyroku może stanowić przedmiot skutecznego zarzutu kasacyjnego z art. 141 § 4 p.p.s.a. w sytuacji, gdy sporządzone jest ono w taki sposób, że niemożliwa jest kontrola instancyjna zaskarżonego wyroku.
Skład orzekający
Zbigniew Ślusarczyk
przewodniczący sprawozdawca
Przemysław Szustakiewicz
sędzia NSA
Sławomir Pauter
sędzia del. WSA
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Wysoka
Powoływalne dla: "Interpretacja pojęcia informacji publicznej, zasady dostępu do informacji publicznej, ocena bezczynności organu, skutki wadliwego uzasadnienia wyroku sądu administracyjnego, kwestia nadużycia prawa dostępu do informacji publicznej."
Ograniczenia: Orzeczenie dotyczy specyficznej sytuacji wniosku o udostępnienie informacji o wynikach kontroli wewnętrznych, ale jego ogólne zasady dotyczące definicji informacji publicznej i oceny bezczynności są szeroko stosowalne.
Wartość merytoryczna
Ocena: 7/10
Sprawa dotyczy fundamentalnego prawa dostępu do informacji publicznej i wyjaśnia kluczowe kwestie dotyczące definicji informacji publicznej oraz nadużycia tego prawa, co jest istotne dla prawników i obywateli.
“Czy prywatny interes blokuje dostęp do informacji publicznej? NSA wyjaśnia.”
Twój asystent do analizy prawnej.
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.
- Analiza orzecznictwa i przepisów
- Drafting pism i dokumentów
- Odpowiedzi na pytania prawne
- Pogłębiona analiza z doktryny
Ta sprawa stanowi część linii orzeczniczej omawianej w naszych syntezach.
Pełny tekst orzeczenia
Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.