IV SA/Wa 1290/16Uchylenie decyzji o wycince drzew interes prawny właściciela
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuSprawa dotyczyła skargi Z.Z. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego (SKO), która utrzymała w mocy decyzję odmawiającą stwierdzenia nieważności zezwolenia na usunięcie drzew. Skarżący zarzucił wadliwość decyzji zezwalającej na usunięcie drzew, twierdząc, że drzewa rosły na jego działce, a nie na działce gminnej, oraz że decyzja została wydana z naruszeniem przepisów KPA, w tym skierowana do osoby niebędącej stroną. SKO odmówiło stwierdzenia nieważności, uznając, że skarżący nie wykazał swojego interesu prawnego, ponieważ nie udowodnił, że drzewa rosły na jego nieruchomości, a jako właściciel sąsiedniej działki nie miał legitymacji do udziału w postępowaniu. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie uznał skargę za zasadną. Sąd stwierdził, że SKO naruszyło przepisy KPA, nie przeprowadzając wystarczającego postępowania wyjaśniającego i nie oceniając prawidłowo interesu prawnego skarżącego. Sąd podkreślił, że interes prawny wnioskodawcy w postępowaniu o stwierdzenie nieważności decyzji powinien być oceniany w odniesieniu do tego postępowania, a nie tylko do postępowania zwykłego. Wskazano, że w sytuacji sporu co do przebiegu granicy lub gdy drzewa rosną na granicy działek, właściciele sąsiednich nieruchomości mogą mieć interes prawny, zgodnie z art. 140 KC i art. 154 § 1 KC. Sąd uchylił zaskarżoną decyzję SKO oraz poprzedzającą ją decyzję, uznając, że organy nie zbadały należycie stanu faktycznego i interesu prawnego skarżącego, co mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy.
Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.
Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.
Wartość praktyczna
Siła precedensu: WysokaUstalenie, że właściciel sąsiedniej nieruchomości może mieć interes prawny w postępowaniu dotyczącym usunięcia drzew rosnących na granicy działek lub w sytuacji sporu o przebieg granicy, a także że organy administracji muszą prawidłowo badać interes prawny przed merytorycznym rozstrzygnięciem sprawy.
Orzeczenie dotyczy specyficznej sytuacji prawnej związanej z prawem własności, granicami nieruchomości i przepisami o ochronie przyrody. Interpretacja interesu prawnego może być różna w zależności od konkretnych okoliczności faktycznych i przepisów prawa materialnego.
Zagadnienia prawne (2)
Czy właściciel nieruchomości sąsiedniej, w sytuacji sporu co do przebiegu granicy lub gdy drzewa rosną na granicy działek, ma interes prawny w postępowaniu o stwierdzenie nieważności decyzji zezwalającej na usunięcie drzew z sąsiedniej nieruchomości?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Tak, właściciel nieruchomości sąsiedniej może mieć interes prawny w postępowaniu o stwierdzenie nieważności decyzji zezwalającej na usunięcie drzew, jeśli istnieje spór co do przebiegu granicy lub drzewa rosną na granicy działek, co może naruszać jego prawo własności.
Uzasadnienie
Sąd uznał, że organy administracji nie zbadały wystarczająco interesu prawnego skarżącego, który twierdził, że drzewa rosły na jego działce. Wskazano, że przepisy KC dotyczące granic nieruchomości i drzew na granicy mogą przyznawać właścicielom sąsiednich nieruchomości status strony w postępowaniu dotyczącym usunięcia drzew.
Czy organ odwoławczy, odmawiając stwierdzenia nieważności decyzji, może jednocześnie oceniać prawidłowość ustaleń faktycznych dokonanych w postępowaniu zwykłym, zamiast skupić się na istnieniu interesu prawnego wnioskodawcy w postępowaniu nieważnościowym?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Nie, organ odwoławczy nie powinien oceniać prawidłowości ustaleń faktycznych w postępowaniu zwykłym, jeśli wcześniej nie ustalił, że wnioskodawca ma interes prawny do wszczęcia postępowania o stwierdzenie nieważności. W przypadku braku interesu prawnego, postępowanie powinno zostać umorzone.
Uzasadnienie
Sąd wskazał, że organ odwoławczy pomylił kwestię dopuszczalności wniosku z kwestią zasadności żądania. Rozstrzygnięcie merytoryczne oparł na ocenie dowodów, podczas gdy najpierw powinien był zbadać, czy skarżący w ogóle posiada legitymację procesową.
Rozstrzygnięcie
Przepisy (18)
Główne
k.p.a. art. 28
Kodeks postępowania administracyjnego
Definicja strony postępowania administracyjnego jako każdego, czyjego interesu prawnego lub obowiązku dotyczy postępowanie albo kto żąda czynności organu ze względu na swój interes prawny lub obowiązek.
k.p.a. art. 145 § § 1 pkt 1 lit. c)
Kodeks postępowania administracyjnego
Podstawa prawna uchylenia decyzji przez sąd administracyjny w przypadku naruszenia przepisów postępowania, które mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy.
k.p.a. art. 135
Kodeks postępowania administracyjnego
Podstawa prawna uchylenia zaskarżonej decyzji oraz poprzedzającej ją decyzji organu pierwszej instancji.
k.p.a. art. 200
Kodeks postępowania administracyjnego
Podstawa prawna orzekania o kosztach postępowania sądowego.
k.c. art. 140
Kodeks cywilny
Zakres prawa własności, zgodnie z którym właściciel może korzystać z rzeczy zgodnie ze społeczno-gospodarczym przeznaczeniem swego prawa.
k.c. art. 154 § § 1
Kodeks cywilny
Domniemanie wspólnego użytku urządzeń i drzew znajdujących się na granicy gruntów sąsiadujących.
u.o.p. art. 83 § ust. 1
Ustawa o ochronie przyrody
Strona postępowania administracyjnego w sprawie zezwolenia na usunięcie drzew lub krzewów jest posiadacz nieruchomości oraz jej właściciel.
u.o.p. art. 84 § ust. 1
Ustawa o ochronie przyrody
Strona postępowania administracyjnego w sprawie zezwolenia na usunięcie drzew lub krzewów jest posiadacz nieruchomości oraz jej właściciel.
p.p.s.a. art. 145 § § 1 pkt 1 lit. c)
Ustawa Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Podstawa prawna uchylenia decyzji przez sąd administracyjny w przypadku naruszenia przepisów postępowania, które mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy.
p.p.s.a. art. 135
Ustawa Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Podstawa prawna uchylenia zaskarżonej decyzji oraz poprzedzającej ją decyzji organu pierwszej instancji.
Pomocnicze
k.p.a. art. 7
Kodeks postępowania administracyjnego
Naruszenie zasady prawdy obiektywnej i pogłębiania zaufania obywateli do organów państwa poprzez niewyczerpujące rozpatrzenie materiału dowodowego i niepodjęcie niezbędnych kroków do wyjaśnienia stanu faktycznego.
k.p.a. art. 77 § § 1
Kodeks postępowania administracyjnego
Naruszenie zasady prawdy obiektywnej poprzez nieprzeprowadzenie wszystkich niezbędnych czynności do dokładnego i wszechstronnego wyjaśnienia stanu faktycznego.
k.p.a. art. 80
Kodeks postępowania administracyjnego
Naruszenie zasady swobodnej oceny dowodów poprzez uznanie przez organ, że dowody powołane przez Z.Z. nie mają znaczenia dla rozpatrzenia sprawy.
k.p.a. art. 107 § § 3
Kodeks postępowania administracyjnego
Naruszenie poprzez brak wyjaśnienia przez organ przyczyn, dla których odmówił stwierdzenia naruszenia przepisów postępowania.
k.p.a. art. 138 § § 1 pkt 1
Kodeks postępowania administracyjnego
Naruszenie poprzez utrzymanie w mocy decyzji organu pierwszej instancji na skutek przyjęcia, że skarżący nie jest stroną postępowania o stwierdzenie nieważności decyzji.
k.p.a. art. 156 § § 1 pkt 2, 4 i 5
Kodeks postępowania administracyjnego
Zarzut naruszenia przepisów prawa materialnego lub procesowego, skierowanie decyzji do osoby niebędącej stroną, niewykonalność decyzji mająca charakter trwały.
k.p.a. art. 157 § § 1
Kodeks postępowania administracyjnego
Postępowanie w sprawie stwierdzenia nieważności decyzji.
Konstytucja RP art. 21 § ust. 1
Konstytucja Rzeczypospolitej Polskiej
Ochrona własności.
Argumenty
Skuteczne argumenty
Drzewa rosły na działce skarżącego, a nie na działce gminnej. • Decyzja zezwalająca na wycinkę została wydana z naruszeniem przepisów KPA, w tym skierowana do osoby niebędącej stroną. • Skarżący nie został uznany za stronę postępowania, mimo że mógł mieć interes prawny jako właściciel sąsiedniej nieruchomości. • Organy administracji nie przeprowadziły wystarczającego postępowania wyjaśniającego i nie oceniły prawidłowo interesu prawnego skarżącego.
Odrzucone argumenty
Skarżący nie wykazał, że drzewa rosły na jego nieruchomości. • Jako właściciel sąsiedniej nieruchomości, skarżący nie miał legitymacji do udziału w postępowaniu o usunięcie drzew. • Dowody przedstawione przez skarżącego (np. opinia geodezyjna) nie istniały w dacie wydania decyzji przez organ pierwszej instancji.
Godne uwagi sformułowania
Organ odwoławczy nieprawidłowo ocenił, że w sytuacji, w której organ pierwszej instancji ustalił w toku postępowania, że skarżący nie posiada interesu prawnego w postępowaniu o stwierdzenie nieważności decyzji [...], zasadne było merytoryczne rozstrzygnięcie wniosku i wydanie decyzji odmawiającej stwierdzenia nieważności. • W ocenie sądu organ odwoławczy wbrew zasadom wyrażonym w art. 7, 77 § 1 i 80 kpa nie przeprowadził wszystkich czynności niezbędnych do rozpoznania sprawy, nie zgromadził wystarczającego materiału dowodowego i nie dokonał wszechstronnej analizy materiału zgromadzonego w sprawie. • Organ pomylił więc kwestię dopuszczalności wystąpienia z tego rodzaju wnioskiem przez Z. Z, z kwestią zasadności jego żądania, o której mógł i powinien rozstrzygać dopiero w przypadku, gdyby potwierdził istnienie interesu prawnego tej osoby. • W konkretnym stanie faktycznym w którym wynika, że drzewa objęte wnioskiem o wydanie zezwolenia na ich usunięcie, rosną na granicy sąsiadujących działek, jak też gdy istnieje spór co do przebiegu granicy na której rosną drzewa planowane do usunięcia, nie można wykluczyć że interes prawny zarówno w postępowaniu dotyczącym zgody na usunięcie drzew, jak też w postępowaniu nieważnościowym będą mieli właściciele graniczących nieruchomości. […]
Skład orzekający
Alina Balicka
przewodniczący
Kaja Angerman
sprawozdawca
Tomasz Wykowski
członek
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Wysoka
Powoływalne dla: "Ustalenie, że właściciel sąsiedniej nieruchomości może mieć interes prawny w postępowaniu dotyczącym usunięcia drzew rosnących na granicy działek lub w sytuacji sporu o przebieg granicy, a także że organy administracji muszą prawidłowo badać interes prawny przed merytorycznym rozstrzygnięciem sprawy."
Ograniczenia: Orzeczenie dotyczy specyficznej sytuacji prawnej związanej z prawem własności, granicami nieruchomości i przepisami o ochronie przyrody. Interpretacja interesu prawnego może być różna w zależności od konkretnych okoliczności faktycznych i przepisów prawa materialnego.
Wartość merytoryczna
Ocena: 7/10
Sprawa dotyczy powszechnego problemu wycinki drzew i potencjalnych konfliktów sąsiedzkich, a także pokazuje, jak ważne jest prawidłowe ustalenie stron postępowania administracyjnego i ich interesu prawnego.
“Sąsiad kontra wycinka drzew: Kiedy masz prawo głosu w sprawie sąsiedniej działki?”
Sektor
nieruchomości
Twój asystent do analizy prawnej.
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka polskie orzecznictwo i aktualne akty prawne.
- Analiza orzecznictwa i przepisów
- Drafting pism i dokumentów
- Odpowiedzi na pytania prawne
- Pogłębiona analiza z doktryny
Powiązane przepisy
Powiązane tematy
Pełny tekst orzeczenia
Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.