Orzeczenie · 2025-06-13

III OSK 957/22

Sąd
Naczelny Sąd Administracyjny
Data
2025-06-13
NSAAdministracyjneWysokansa
pomoc mieszkaniowasamorząd terytorialnyprawo administracyjnepostępowanie sądowoadministracyjneprawo do obronyposiedzenie niejawneuchwałazasób mieszkaniowy

Naczelny Sąd Administracyjny rozpoznał skargi kasacyjne T. Z. od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie, który oddalił skargę na uchwałę Zarządu Dzielnicy odmawiającą pomocy mieszkaniowej. Skarżący kwestionował ustalenia faktyczne dotyczące jego miejsca zamieszkania i warunków mieszkaniowych. NSA, analizując zarzuty skarg kasacyjnych, uznał za zasadny zarzut naruszenia art. 10 i 90 p.p.s.a. oraz art. 45 Konstytucji RP i art. 6 ust. 1 ETPCz, wskazujący na pozbawienie strony możności obrony praw. Sąd stwierdził, że WSA rozpoznał sprawę w trybie uproszczonym na posiedzeniu niejawnym, nie pouczając skarżącego o możliwości żądania przeprowadzenia rozprawy, co stanowiło nieważność postępowania na podstawie art. 183 § 2 pkt 5 p.p.s.a. W związku z tym, NSA uchylił zaskarżony wyrok i przekazał sprawę do ponownego rozpoznania WSA.

Asystent · analiza prawna

Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.

Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.

Wypróbuj Asystenta

Wartość praktyczna

Siła precedensu: Wysoka
Do czego można powołać

Naruszenie prawa strony do obrony w postępowaniu sądowoadministracyjnym, w szczególności w kontekście rozpoznawania spraw w trybie uproszczonym na posiedzeniu niejawnym.

Ograniczenia stosowania

Dotyczy specyficznej sytuacji, gdy sąd nie pouczył strony o możliwości żądania rozprawy w trybie uproszczonym.

Zagadnienia prawne (2)

Czy rozpoznanie sprawy przez Wojewódzki Sąd Administracyjny w trybie uproszczonym na posiedzeniu niejawnym, bez pouczenia strony o możliwości żądania rozprawy, stanowi pozbawienie strony możności obrony jej praw?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Tak, stanowi pozbawienie strony możności obrony jej praw, co skutkuje nieważnością postępowania.

Uzasadnienie

Sąd I instancji rozpoznał sprawę w trybie uproszczonym na posiedzeniu niejawnym, nie pouczając skarżącego o możliwości złożenia w terminie 14 dni żądania przeprowadzenia rozprawy. Brak takiego pouczenia uniemożliwił stronie zajęcie stanowiska i odniesienie się do wniosku o rozpoznanie sprawy bez rozprawy, co jest równoznaczne z pozbawieniem możności obrony praw.

Czy organ administracji prawidłowo ocenił przesłanki odmowy udzielenia pomocy mieszkaniowej, w tym warunki mieszkaniowe skarżącego i jego relacje z rodzicami?

Odpowiedź sądu

Kwestia ta nie została rozstrzygnięta przez NSA, gdyż sprawa została uchylona z powodu naruszenia proceduralnego.

Uzasadnienie

WSA uznał, że organ prawidłowo ocenił przesłanki odmowy, w tym możliwość zaspokojenia potrzeb mieszkaniowych skarżącego przez lokal rodziców. Skarżący kwestionował tę ocenę, wskazując na brak zgody rodziców i konfliktowe relacje. NSA nie odniósł się do meritum, skupiając się na wadzie proceduralnej.

Rozstrzygnięcie
Decyzja
Uchylono decyzję
Zaskarżony wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie został uchylony i sprawa przekazana do ponownego rozpoznania przez WSA.

Przepisy (32)

Główne

p.p.s.a. art. 183 § 1

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

NSA związany granicami skargi kasacyjnej.

p.p.s.a. art. 183 § 2

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Nieważność postępowania zachodzi m.in. gdy strona została pozbawiona możności obrony swych praw.

p.p.s.a. art. 185 § 1

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

NSA uchyla zaskarżone orzeczenie i przekazuje sprawę do ponownego rozpoznania.

Pomocnicze

p.p.s.a. art. 119 § 2

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Określa przypadki rozpoznania sprawy w trybie uproszczonym na posiedzeniu niejawnym.

p.p.s.a. art. 120

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

W trybie uproszczonym sąd rozpoznaje sprawy na posiedzeniu niejawnym w składzie trzech sędziów.

p.p.s.a. art. 10

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Zasada jawności postępowania sądowego.

p.p.s.a. art. 90

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Dotyczy składu sądu.

Konstytucja RP art. 45

Konstytucja Rzeczypospolitej Polskiej

Prawo do sądu, w tym prawo do obrony.

EKPC art. 6 § 1

Konwencja o Ochronie Praw Człowieka i Podstawowych Wolności

Prawo do rzetelnego procesu sądowego.

k.p.a. art. 7

Kodeks postępowania administracyjnego

Obowiązek działania organu w celu dokładnego ustalenia stanu faktycznego i prawnego.

k.p.a. art. 77

Kodeks postępowania administracyjnego

Obowiązek wyczerpującego zebrania i rozpatrzenia materiału dowodowego.

k.p.a. art. 107

Kodeks postępowania administracyjnego

Wymogi uzasadnienia decyzji.

k.p.a. art. 10

Kodeks postępowania administracyjnego

Zasada przekonywania.

k.p.a. art. 11

Kodeks postępowania administracyjnego

Obowiązek informowania stron.

p.p.s.a. art. 145 § 1

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Podstawy uwzględnienia skargi.

p.p.s.a. art. 151

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Oddalenie skargi.

p.p.s.a. art. 134

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Zakres rozpoznania sprawy przez WSA.

p.p.s.a. art. 141 § 4

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Wymogi uzasadnienia wyroku WSA.

p.p.s.a. art. 207 § 2

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Odstąpienie od zasądzenia zwrotu kosztów postępowania.

p.p.s.a. art. 250 § 1

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Koszty nieopłaconej pomocy prawnej.

Statut Dzielnicy [...] Miasta Stołecznego Warszawy art. 45 § pkt 2, 4 i 5

Statut Dzielnicy [...] Miasta Stołecznego Warszawy art. 50 § ust. 1

Uchwała nr XLVI/1422/2008 Rady Miasta Stołecznego Warszawy art. 6 § pkt 8

Uchwała nr XXIII/669/2019 Rady Miasta Stołecznego Warszawy art. 4

Uchwała nr XXIII/669/2019 Rady Miasta Stołecznego Warszawy art. 5 § ust. 1 pkt 1, ust. 2 pkt 1 i ust. 3

Uchwała nr XXIII/669/2019 Rady Miasta Stołecznego Warszawy art. 7 § ust. 2 pkt 1 lit. a

Uchwała nr XXIII/669/2019 Rady Miasta Stołecznego Warszawy art. 9 § ust. 1 pkt 2

Uchwała nr XXIII/669/2019 Rady Miasta Stołecznego Warszawy art. 32 § ust. 1 pkt 1, pkt 2, pkt 3, pkt 6 i ust. 8

Uchwała nr XXIII/669/2019 Rady Miasta Stołecznego Warszawy art. 35 § ust. 1

k.p.a. art. 145 § 1

Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego

k.p.a. art. 145 § 1

Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego

k.p.a. art. 145 § 1

Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego

Argumenty

Skuteczne argumenty

Naruszenie art. 10 i 90 p.p.s.a. oraz art. 45 Konstytucji RP i art. 6 ust. 1 ETPCz poprzez skierowanie sprawy na posiedzenie niejawne, co pozbawiło skarżącego możności obrony jego praw.

Godne uwagi sformułowania

pozbawienie strony możności obrony swych praw • fundamentalnych uchybień godzących bezpośrednio w uprawnienia procesowe strony • nie budzi wątpliwości, że odstąpienie w określonych warunkach od publicznej rozprawy nie oznacza, że strona nie może przed wydaniem wyroku bronić swoich praw • nie pouczono go o treści tego przepisu, a tym samym o możliwości złożenia w terminie 14 dni żądania przeprowadzenia rozprawy • ocena wydanego w nieważnym postępowaniu wyroku jest bezprzedmiotowa

Skład orzekający

Małgorzata Pocztarek

przewodniczący

Mariusz Kotulski

sprawozdawca

Przemysław Szustakiewicz

członek

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Wysoka

Powoływalne dla: "Naruszenie prawa strony do obrony w postępowaniu sądowoadministracyjnym, w szczególności w kontekście rozpoznawania spraw w trybie uproszczonym na posiedzeniu niejawnym."

Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji, gdy sąd nie pouczył strony o możliwości żądania rozprawy w trybie uproszczonym.

Wartość merytoryczna

Ocena: 7/10

Sprawa pokazuje, jak kluczowe jest przestrzeganie procedur procesowych i prawa do obrony, nawet w trybie uproszczonym. Podkreśla znaczenie prawidłowego informowania stron przez sąd.

Sąd uchylił wyrok, bo zapomniał pouczyć stronę o jej prawach!

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej.

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

  • Analiza orzecznictwa i przepisów
  • Drafting pism i dokumentów
  • Odpowiedzi na pytania prawne
  • Pogłębiona analiza z doktryny
Wypróbuj Asystenta AI za darmo
Powiązane przepisy
Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.

Przeczytaj pełny tekst