Orzeczenie · 2025-03-13

II SA/Lu 904/24

Sąd
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie
Miejsce
Lublin
Data
2025-03-13
NSAAdministracyjneWysokawsa
zagospodarowanie przestrzenneuchwała krajobrazowareklamakara pieniężnaplakat wyborczykodeks postępowania administracyjnegouchwała rady gminyład przestrzenny

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie rozpoznał skargę Komitetu [...] na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Chełmie, która utrzymała w mocy decyzję Prezydenta Miasta Chełm o nałożeniu administracyjnej kary pieniężnej za umieszczenie nośnika reklamowego (plakatu wyborczego) niezgodnie z uchwałą krajobrazową. Sąd, mimo że nie podzielił wszystkich zarzutów skargi, z urzędu dostrzegł wady postępowania, które skutkowały uchyleniem decyzji obu instancji. Głównym problemem okazało się wadliwe ustalenie okresu, przez który plakat był umieszczony niezgodnie z przepisami, co jest kluczowe dla obliczenia wysokości kary. Sąd podkreślił, że kara powinna być liczona od dnia doręczenia zawiadomienia o wszczęciu postępowania do dnia usunięcia nośnika, a organy nie wykazały, skąd pochodzi ustalenie o 5-dniowym okresie naruszenia. Dodatkowo, sąd zwrócił uwagę na wadliwe pełnomocnictwo dołączone do odwołania. W konsekwencji, sprawa została przekazana do ponownego rozpoznania organowi pierwszej instancji.

Asystent · analiza prawna

Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.

Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.

Wypróbuj Asystenta

Wartość praktyczna

Siła precedensu: Wysoka
Do czego można powołać

Ustalenie odpowiedzialności komitetów wyborczych za naruszenie uchwał krajobrazowych, moment wszczęcia postępowania w sprawie kar pieniężnych za naruszenie uchwał krajobrazowych, zasady odstąpienia od wymierzenia kary.

Ograniczenia stosowania

Dotyczy specyficznej sytuacji umieszczenia materiałów wyborczych niezgodnie z uchwałą krajobrazową; interpretacja momentu wszczęcia postępowania ma zastosowanie do kar pieniężnych na podstawie art. 37d u.p.z.p.

Zagadnienia prawne (4)

Czy komitet wyborczy ponosi odpowiedzialność administracyjną za umieszczenie materiałów wyborczych niezgodnych z uchwałą krajobrazową?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Tak, komitet wyborczy ponosi odpowiedzialność administracyjną za umieszczenie materiałów wyborczych niezgodnych z uchwałą krajobrazową, podobnie jak w przypadku zajęcia pasa drogowego bez zezwolenia. Jest on właścicielem materiałów i prowadzi kampanię wyborczą.

Uzasadnienie

Orzecznictwo sądów administracyjnych ugruntowało pogląd, że komitet wyborczy, jako jednostka organizacyjna partii politycznej prowadząca kampanię wyborczą na zasadzie wyłączności i będąca właścicielem materiałów wyborczych, ponosi odpowiedzialność za ich umieszczenie, chyba że wykaże, iż doszło do tego bez jego wiedzy i zgody.

Czy organ administracji ma obowiązek odstąpić od nałożenia administracyjnej kary pieniężnej, gdy waga naruszenia prawa jest znikoma, a strona zaprzestała naruszania?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Nie, w tym przypadku nie można było zastosować mechanizmu odstąpienia od kary, ponieważ organy nie wykazały znikomości naruszenia, a rozważania na ten temat mogły być prowadzone dopiero po prawidłowym ustaleniu przesłanek wymierzenia kary.

Uzasadnienie

Sąd wskazał, że naruszenie przepisów uchwały krajobrazowej, godzące w ład przestrzenny i ochronę krajobrazu, samo w sobie wyklucza uznanie znikomości naruszenia, zwłaszcza w kontekście kampanii wyborczej. Ponadto, rozważania o odstąpieniu od kary mogły nastąpić dopiero po prawidłowym ustaleniu wszystkich przesłanek wymierzenia kary, w tym okresu naruszenia.

Od kiedy należy liczyć okres naruszenia przepisów uchwały krajobrazowej przy wymierzaniu kary pieniężnej?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Okres naruszenia należy liczyć od dnia doręczenia stronie zawiadomienia o wszczęciu postępowania administracyjnego.

Uzasadnienie

Sąd oparł się na ugruntowanym poglądzie NSA, zgodnie z którym datą wszczęcia postępowania administracyjnego z urzędu jest dzień pierwszej czynności urzędowej, o której powiadomiono stronę, co w tym przypadku oznacza dzień doręczenia zawiadomienia o wszczęciu postępowania, a nie dzień oględzin czy umieszczenia plakatu.

Czy decyzja o nałożeniu kary pieniężnej może być skierowana do komitetu wyborczego, czy też do partii politycznej?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Decyzja powinna być skierowana do komitetu wyborczego, który jest jednostką organizacyjną partii politycznej i prowadzi kampanię wyborczą.

Uzasadnienie

Zgodnie z Kodeksem wyborczym, komitety wyborcze prowadzą kampanię na zasadzie wyłączności i są właścicielami materiałów wyborczych, co uzasadnia przypisanie im zdolności administracyjnoprawnej i odpowiedzialności.

Rozstrzygnięcie
Decyzja
Uchylono decyzję
Uchylono zaskarżoną decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Chełmie oraz decyzję Prezydenta Miasta Chełm z dnia 5 lipca 2024 r.

Przepisy (43)

Główne

u.p.z.p. art. 37d § § 1

Ustawa o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym

u.p.z.p. art. 37d § ust. 4

Ustawa o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym

k.p.a. art. 135

Kodeks postępowania administracyjnego

k.p.a. art. 145 § § 1

Kodeks postępowania administracyjnego

k.p.a. art. 189f § § 1

Kodeks postępowania administracyjnego

k.p.a. art. 189f § § 1

Kodeks postępowania administracyjnego

u.p.z.p. art. 37d § ust. 1

Ustawa z dnia 27 marca 2003 r. o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym

u.p.z.p. art. 37d § ust. 4

Ustawa z dnia 27 marca 2003 r. o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym

p.p.s.a. art. 135

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

p.p.s.a. art. 145 § § 1

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

K.w. art. 84 § § 1

Ustawa z dnia 5 stycznia 2011 r. Kodeks wyborczy

uchwała krajobrazowa art. 14 § ust. 6

Uchwała nr LXIX/547/22 Rady Miasta Chełm

uchwała krajobrazowa art. 2 § ust. 1

Uchwała nr LXIX/547/22 Rady Miasta Chełm

Pomocnicze

u.p.z.p. art. 2 § ust. 1

Ustawa o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym

u.p.z.p. art. 37a § ust. 1

Ustawa o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym

k.p.a. art. 7

Kodeks postępowania administracyjnego

k.p.a. art. 8 § § 1

Kodeks postępowania administracyjnego

k.p.a. art. 10 § § 1

Kodeks postępowania administracyjnego

k.p.a. art. 28

Kodeks postępowania administracyjnego

k.p.a. art. 29

Kodeks postępowania administracyjnego

k.p.a. art. 32

Kodeks postępowania administracyjnego

k.p.a. art. 33 § § 2

Kodeks postępowania administracyjnego

k.p.a. art. 33 § § 3

Kodeks postępowania administracyjnego

k.p.a. art. 77 § § 1

Kodeks postępowania administracyjnego

k.p.a. art. 80

Kodeks postępowania administracyjnego

k.p.a. art. 107 § § 3

Kodeks postępowania administracyjnego

k.p.a. art. 136 § § 1

Kodeks postępowania administracyjnego

k.p.a. art. 156 § § 1

Kodeks postępowania administracyjnego

k.p.a. art. 200

Kodeks postępowania administracyjnego

k.p.a. art. 205 § § 1

Kodeks postępowania administracyjnego

u.p.z.p. art. 37d § ust. 8

Ustawa z dnia 27 marca 2003 r. o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym

u.p.z.p. art. 37d § ust. 9

Ustawa z dnia 27 marca 2003 r. o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym

u.p.z.p. art. 2 § pkt 1

Ustawa z dnia 27 marca 2003 r. o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym

p.p.s.a. art. 119 § pkt 2

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

p.p.s.a. art. 134 § § 1

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

p.p.s.a. art. 200

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

p.p.s.a. art. 205 § § 1

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

K.w. art. 84 § § 1

Ustawa z dnia 5 stycznia 2011 r. Kodeks wyborczy

K.w. art. 86 § § 1

Ustawa z dnia 5 stycznia 2011 r. Kodeks wyborczy

K.w. art. 109

Ustawa z dnia 5 stycznia 2011 r. Kodeks wyborczy

K.w. art. 110 § § 5

Ustawa z dnia 5 stycznia 2011 r. Kodeks wyborczy

K.w. art. 130 § § 1

Ustawa z dnia 5 stycznia 2011 r. Kodeks wyborczy

K.w. art. 130 § § 3

Ustawa z dnia 5 stycznia 2011 r. Kodeks wyborczy

Argumenty

Skuteczne argumenty

Organy nie ustaliły prawidłowo okresu, przez który plakat był umieszczony niezgodnie z uchwałą krajobrazową, co jest kluczowe dla wymiaru kary. • Uzasadnienie decyzji organów było wadliwe, nie wskazując podstaw faktycznych dla ustalenia okresu naruszenia. • Pełnomocnictwo dołączone do odwołania było wadliwe, obejmując inną sprawę niż ta, która była przedmiotem postępowania.

Odrzucone argumenty

Argumentacja skarżącego dotycząca skierowania decyzji do podmiotu niebędącego stroną w sprawie (tj. partii politycznej zamiast komitetu wyborczego) została odrzucona. • Argumentacja skarżącego dotycząca znikomości naruszenia prawa i braku podstaw do odstąpienia od kary została w dużej mierze odrzucona, choć sąd uznał, że organy nie wykazały prawidłowo przesłanek do wymierzenia kary.

Godne uwagi sformułowania

Sąd z urzędu dostrzegł takie błędy organów, które musiały skutkować uchyleniem decyzji wydanych przez organy obydwu instancji. • Dobrem prawnie chronionym regulacjami uchwały krajobrazowej jest ład przestrzenny oraz ochrona krajobrazu. • Już samo umieszczenie reklamy (w tym wyborczej) w sposób wyraźnie przeciwny wymogom, jakie ustanowił prawodawca miejscowy... godzi w te wartości prawnie chronione, wykluczając zasadniczo możliwość uznania znikomości naruszenia. • Za datę wszczęcia postępowania w znaczeniu wynikającym z art. 37d ust. 4 u.p.z.p. należy uznać dzień doręczenia przez organ podmiotowi pisma zawiadamiającego o wszczęciu z urzędu postępowania w sprawie wymierzenia kary pieniężnej, a zatem pierwszej czynności urzędowej w sprawie.

Skład orzekający

Joanna Cylc-Malec

przewodniczący

Jerzy Parchomiuk

sędzia

Brygida Myszyńska-Guziur

sprawozdawca

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Wysoka

Powoływalne dla: "Ustalenie odpowiedzialności komitetów wyborczych za naruszenie uchwał krajobrazowych, moment wszczęcia postępowania w sprawie kar pieniężnych za naruszenie uchwał krajobrazowych, zasady odstąpienia od wymierzenia kary."

Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji umieszczenia materiałów wyborczych niezgodnie z uchwałą krajobrazową; interpretacja momentu wszczęcia postępowania ma zastosowanie do kar pieniężnych na podstawie art. 37d u.p.z.p.

Wartość merytoryczna

Ocena: 7/10

Sprawa dotyczy powszechnego problemu umieszczania plakatów wyborczych i kar za naruszenie przepisów krajobrazowych, a sąd wyjaśnia kluczowe kwestie proceduralne i odpowiedzialności prawnej.

Kara za plakat wyborczy: Kiedy sąd uchyla decyzję organu?

Sektor

nieruchomości

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej.

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

  • Analiza orzecznictwa i przepisów
  • Drafting pism i dokumentów
  • Odpowiedzi na pytania prawne
  • Pogłębiona analiza z doktryny
Wypróbuj Asystenta AI za darmo
Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.

Przeczytaj pełny tekst