II SA/Kr 540/26Uchylenie decyzji kasacyjnej brak podstaw 3
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuPrzedmiotem sprawy był sprzeciw A. S. od decyzji Wojewody Małopolskiego z dnia 23 marca 2026 r., która uchyliła decyzję Starosty Suskiego nr 612/25 o pozwoleniu na budowę dla inwestycji obejmującej budowę budynku mieszkalnego jednorodzinnego oraz garażu. Wojewoda Małopolski przekazał sprawę do ponownego rozpatrzenia organowi I instancji, wskazując na konieczność wyjaśnienia zakresu mającego istotny wpływ na rozstrzygnięcie, w szczególności kwestii dostępu do drogi publicznej. A. S. zarzuciła Wojewodzie błędne zastosowanie art. 138 § 2 KPA, naruszenie zasady równego traktowania oraz przewlekłość postępowania. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie uznał, że Wojewoda Małopolski nie wykazał łącznego wystąpienia przesłanek określonych w art. 138 § 2 KPA. Sąd stwierdził, że organ odwoławczy sam przeprowadził postępowanie wyjaśniające, zgromadził dodatkowe dokumenty i dokonał analizy materiału dowodowego, co wskazuje, że dysponował materiałem pozwalającym na dokonanie własnej oceny sprawy i wydanie rozstrzygnięcia reformatoryjnego. W szczególności, sąd podkreślił, że kwestia legitymacji procesowej W. P. została przez organ odwoławczy samodzielnie rozstrzygnięta, a potrzeba ustalenia przebiegu dojazdu oraz charakteru prawnego nieruchomości wykorzystywanych komunikacyjnie nie uzasadniała wydania decyzji kasacyjnej. W konsekwencji, Sąd uchylił zaskarżoną decyzję Wojewody Małopolskiego na podstawie art. 151a § 1 p.p.s.a., uznając, że została ona wydana z naruszeniem art. 138 § 2 KPA.
Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.
Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.
Wartość praktyczna
Siła precedensu: WysokaWskazuje na ścisłe kryteria stosowania art. 138 § 2 KPA przez organy odwoławcze oraz na obowiązek merytorycznego rozpatrzenia sprawy przez organ drugiej instancji, jeśli dysponuje on wystarczającym materiałem dowodowym.
Dotyczy specyficznej sytuacji proceduralnej, gdzie sąd kontroluje legalność decyzji kasacyjnej organu odwoławczego.
Zagadnienia prawne (3)
Czy organ odwoławczy prawidłowo zastosował art. 138 § 2 KPA, uchylając decyzję organu pierwszej instancji i przekazując sprawę do ponownego rozpoznania, zamiast merytorycznie rozstrzygnąć sprawę?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Nie, organ odwoławczy nie wykazał łącznego wystąpienia przesłanek określonych w art. 138 § 2 KPA. Uzasadnienie zaskarżonej decyzji nie pozwala na stwierdzenie, aby zakres ewentualnych braków postępowania dowodowego był tak znaczny, że uniemożliwiał wydanie rozstrzygnięcia reformatoryjnego.
Uzasadnienie
Sąd uznał, że organ odwoławczy sam przeprowadził postępowanie wyjaśniające, zgromadził dokumenty i dokonał analizy materiału dowodowego, co wskazuje, że dysponował materiałem pozwalającym na merytoryczne rozstrzygnięcie sprawy. W szczególności, sąd podkreślił, że kwestia legitymacji procesowej W. P. została przez organ odwoławczy samodzielnie rozstrzygnięta, a potrzeba ustalenia przebiegu dojazdu oraz charakteru prawnego nieruchomości wykorzystywanych komunikacyjnie nie uzasadniała wydania decyzji kasacyjnej.
Czy właściciel nieruchomości, przez którą przebiega droga o szerokości mniejszej niż wymagana przepisami, a która jest wykorzystywana komunikacyjnie przez inwestora na podstawie oświadczeń właścicieli, ma status strony w postępowaniu o pozwolenie na budowę?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Tak, fakt, że dojazd do planowanego obiektu ma się odbywać częściowo po działce skarżącego, stanowi ograniczenie w korzystaniu z tej nieruchomości, co zgodnie z art. 28 ust. 2 Prawa budowlanego nadaje jej właścicielom przymiot strony w postępowaniu o pozwolenie na budowę.
Uzasadnienie
Organ odwoławczy ustalił, że istniejąca na gruncie droga w najwęższym miejscu ma około 2 m szerokości, podczas gdy § 14 ust. 1 WT wymaga jezdni o szerokości minimum 3 m. Ruch pojazdów wykracza poza granice ewidencyjne drogi wewnętrznej i działek współwłaścicieli, przebiegając m.in. przez działkę nr [...], stanowiącą własność W. P. i S. P.. Fakt, że dojazd do planowanego obiektu ma się odbywać częściowo po działce skarżącego, stanowi ograniczenie w korzystaniu z tej nieruchomości, co nadaje jej właścicielom przymiot strony.
Czy nowelizacja Prawa budowlanego z 28 czerwca 2015 r. (zmiana art. 34 ust. 3 pkt 4) zdejmuje z organów administracji obowiązek badania możliwości prawnych dojazdu do terenu inwestycji?
Odpowiedź sądu
Nie, zgodnie z interpretacją sądu, nawet po nowelizacji, zapewnienie dostępu do drogi publicznej jest kluczowym warunkiem uzyskania pozwolenia na budowę, a odpowiedzialność inwestora nie zwalnia organu z obowiązku weryfikacji.
Uzasadnienie
A. S. podniosła, że nowelizacja Prawa budowlanego zdjęła z organów administracji obowiązek badania możliwości prawnych dojazdu. Sąd jednak w uzasadnieniu decyzji kasacyjnej Wojewody (która została uchylona) wskazał, że zapewnienie dostępu do drogi publicznej jest nadal kluczowe, a przedłożone przez inwestora oświadczenia właścicieli nie stanowią trwałego tytułu prawnego. Sąd administracyjny nie odniósł się bezpośrednio do tej kwestii w swoim wyroku, skupiając się na proceduralnych błędach Wojewody.
Rozstrzygnięcie
Przepisy (18)
Główne
k.p.a. art. 138 § § 2
Kodeks postępowania administracyjnego
Organ odwoławczy może uchylić zaskarżoną decyzję w całości i przekazać sprawę do ponownego rozpatrzenia organowi pierwszej instancji, gdy decyzja ta została wydana z naruszeniem przepisów postępowania, a konieczny do wyjaśnienia zakres sprawy ma istotny wpływ na jej rozstrzygnięcie.
k.p.a. art. 28
Kodeks postępowania administracyjnego
Stroną jest każdy, czyjego interesu prawnego lub obowiązku dotyczy postępowanie.
Pb art. 28 § ust. 2
Prawo budowlane
W sprawach o pozwolenie na budowę stroną jest inwestor oraz właściciele, użytkownicy wieczyści lub zarządcy nieruchomości znajdujących się w obszarze oddziaływania obiektu.
Upzp art. 61 § ust. 1 pkt 2
Ustawa o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym
Warunkiem wydania pozwolenia na budowę jest zapewnienie przez inwestora dostępu do drogi publicznej.
WT art. 14 § ust. 1
Rozporządzenie w sprawie warunków technicznych
Wymaga jezdni o szerokości minimum 3 m.
p.u.s.a. art. 1 § § 1
Prawo o ustroju sądów administracyjnych
Kontrola działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem.
p.p.s.a. art. 64e
Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Sąd ocenia jedynie istnienie przesłanek do wydania decyzji, o której mowa w art. 138 § 2 k.p.a.
p.p.s.a. art. 151a § § 1
Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Uwzględniając sprzeciw od decyzji, sąd uchyla decyzję w całości, jeżeli stwierdzi naruszenie art. 138 § 2 k.p.a.
k.p.a.
Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego
Dz.U. 1960 nr 30 poz 168 art. 138 § par 2
Pomocnicze
Pb art. 3 § pkt 20
Prawo budowlane
Obszar oddziaływania obiektu wyznaczają przepisy odrębne wprowadzające ograniczenia w zabudowie.
Upzp art. 2 § pkt 14
Ustawa o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym
Dostęp oznacza dostęp bezpośredni lub pośredni – przez drogę wewnętrzną lub ustanowienie odpowiedniej służebności drogowej.
k.p.a. art. 10
Kodeks postępowania administracyjnego
Bezwzględny obowiązek zapewnienia stronom czynnego udziału w każdym stadium postępowania.
k.p.a. art. 7
Kodeks postępowania administracyjnego
Obowiązek organu do podejmowania wszelkich kroków niezbędnych do dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego i prawnego sprawy.
k.p.a. art. 77
Kodeks postępowania administracyjnego
Obowiązek organu do wyczerpującego zebrania i rozpatrzenia całego materiału dowodowego.
k.p.a. art. 35 § ust. 1
Kodeks postępowania administracyjnego
Terminy załatwiania spraw administracyjnych.
k.p.a. art. 136
Kodeks postępowania administracyjnego
Możliwość uzupełnienia materiału dowodowego przez organ odwoławczy.
k.p.a. art. 8
Kodeks postępowania administracyjnego
Zasada pogłębiania zaufania obywateli do organów państwa.
Argumenty
Skuteczne argumenty
Organ odwoławczy nie wykazał przesłanek do zastosowania art. 138 § 2 KPA. • Organ odwoławczy sam przeprowadził postępowanie wyjaśniające i dysponował materiałem pozwalającym na merytoryczne rozstrzygnięcie. • Kwestia legitymacji procesowej W. P. została przez organ odwoławczy samodzielnie rozstrzygnięta. • Potrzeba ustalenia przebiegu dojazdu oraz charakteru prawnego nieruchomości wykorzystywanych komunikacyjnie nie uzasadniała wydania decyzji kasacyjnej.
Odrzucone argumenty
Zarzuty A. S. dotyczące naruszenia zasady równego traktowania i przewlekłości postępowania nie zostały rozstrzygnięte merytorycznie przez sąd, gdyż skupił się on na błędach proceduralnych Wojewody.
Godne uwagi sformułowania
kontrola legalności decyzji kasacyjnej musi się sprowadzać do oceny, czy przy przyjętych przez organ odwoławczy założeniach materialnoprawnych przesłanki z art. 138 § 2 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 Kodeks postępowania administracyjnego jawią się jako spełnione - natomiast to, czy owe założenia są trafne, pozostać musi kwestią otwartą. • kasacyjne rozstrzygnięcie winno zapaść wtedy, gdy wątpliwości organu drugiej instancji co do stanu faktycznego nie da się wyeliminować w trybie art. 136 k.p.a. • nie sposób zatem przyjąć, aby została spełniona druga z przesłanek warunkujących wydanie decyzji kasacyjnej, tj. konieczność wyjaśnienia zakresu sprawy mającego istotny wpływ na jej rozstrzygnięcie.
Skład orzekający
Sebastian Pietrzyk
przewodniczący sprawozdawca
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Wysoka
Powoływalne dla: "Wskazuje na ścisłe kryteria stosowania art. 138 § 2 KPA przez organy odwoławcze oraz na obowiązek merytorycznego rozpatrzenia sprawy przez organ drugiej instancji, jeśli dysponuje on wystarczającym materiałem dowodowym."
Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji proceduralnej, gdzie sąd kontroluje legalność decyzji kasacyjnej organu odwoławczego.
Wartość merytoryczna
Ocena: 7/10
Sprawa pokazuje, jak ważne jest prawidłowe stosowanie procedur administracyjnych, nawet w sprawach budowlanych. Pokazuje też, że sądy administracyjne skrupulatnie badają legalność działań organów odwoławczych.
“Sąd administracyjny skarcił Wojewodę za "ucieczkę" od merytorycznego rozstrzygnięcia sprawy budowlanej.”
Sektor
nieruchomości
Twój asystent do analizy prawnej.
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka polskie orzecznictwo i aktualne akty prawne.
- Analiza orzecznictwa i przepisów
- Drafting pism i dokumentów
- Odpowiedzi na pytania prawne
- Pogłębiona analiza z doktryny
Powiązane tematy
Pełny tekst orzeczenia
Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.