I ACa 700/12
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuSąd Apelacyjny w Katowicach rozpoznał sprawę z powództwa R.M. przeciwko Skarbowi Państwa – Komendantowi Wojewódzkiemu Policji w K. o zapłatę, dotyczącą odszkodowania i zadośćuczynienia za niesłuszne wydalenie ze służby w Policji. Sąd Okręgowy w Katowicach zasądził na rzecz powoda 134 891,85 zł odszkodowania oraz 10 000 zł zadośćuczynienia. Pozwany wniósł apelację, zarzucając m.in. naruszenie przepisów postępowania poprzez błędne ustalenie, że powód pracowałby w Policji przez cały okres objęty pozwem, oraz naruszenie prawa materialnego. Sąd Apelacyjny, częściowo uwzględniając apelację, zmienił zaskarżony wyrok. Kluczową kwestią stało się ustalenie hipotetycznego dochodu powoda, gdyby nie został wydalony ze służby. Powód sam zeznał, że w 2005 roku nabyłby uprawnienia emerytalne i skorzystałby z nich. Sąd Apelacyjny, opierając się na opinii biegłej, ustalił wysokość hipotetycznej emerytury i obliczył szkodę majątkową jako różnicę między hipotetycznym dochodem (emerytura) a faktycznie uzyskanym dochodem po wydaleniu, a także zwróconą kwotę pomocy finansowej. Szkoda majątkowa została ustalona na 32 580 zł. Sąd Apelacyjny uznał, że decyzja o wydaleniu powoda ze służby była wadliwa, uzasadniając wznowienie postępowania dyscyplinarnego, co stanowiło podstawę odpowiedzialności Skarbu Państwa na podstawie art. 417 kc (w brzmieniu obowiązującym przed 1 września 2004 r.). Kwota zadośćuczynienia w wysokości 10 000 zł za naruszenie dóbr osobistych została utrzymana, uznając, że stwierdzenia o popełnieniu przestępstwa godziły w dobre imię powoda. Sąd Apelacyjny obniżył zasądzoną kwotę odszkodowania, oddalił apelację w pozostałej części i nie obciążył powoda kosztami postępowania apelacyjnego z uwagi na jego trudną sytuację materialną i wagę sprawy.
Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.
Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.
Wartość praktyczna
Siła precedensu: WysokaUstalenie odpowiedzialności Skarbu Państwa za szkodę wyrządzoną wadliwą decyzją administracyjną, zwłaszcza w kontekście nabycia uprawnień emerytalnych przez poszkodowanego oraz zasądzenie zadośćuczynienia za naruszenie dóbr osobistych.
Dotyczy specyficznej sytuacji wadliwej decyzji administracyjnej i jej wpływu na sytuację zawodową i osobistą funkcjonariusza. Wymaga wykazania wadliwości decyzji lub przesłanek do wznowienia postępowania.
Zagadnienia prawne (3)
Czy Sąd cywilny może oceniać prawidłowość postępowania administracyjnego i decyzji administracyjnych przy orzekaniu o odpowiedzialności Skarbu Państwa za szkodę wyrządzoną wadliwą decyzją?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Sąd cywilny nie jest uprawniony do samodzielnej oceny wadliwości decyzji administracyjnej, jednakże w szczególnych okolicznościach, gdy wadliwość ta została przesądzona w toku postępowania o wznowienie, można ją uznać za podstawę odpowiedzialności.
Uzasadnienie
Sąd cywilny nie ocenia bezpośrednio decyzji administracyjnych, ale może oprzeć odpowiedzialność Skarbu Państwa na wadliwej decyzji, jeśli jej wadliwość uzasadniająca wznowienie postępowania została wykazana, nawet jeśli formalna decyzja nadzorcza nie zapadła.
Jaki jest zakres odpowiedzialności Skarbu Państwa za szkodę wyrządzoną wadliwą decyzją administracyjną o wydaleniu ze służby, w sytuacji gdy poszkodowany nabyłby uprawnienia emerytalne?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Szkoda majątkowa powinna być obliczona z uwzględnieniem hipotetycznego dochodu, który poszkodowany uzyskałby, gdyby nie został wydalony, w tym hipotetycznej emerytury, a nie tylko hipotetycznego wynagrodzenia.
Uzasadnienie
Sąd Apelacyjny obniżył odszkodowanie, ponieważ powód sam wskazał, że skorzystałby z uprawnień emerytalnych, co zmniejszyło wysokość utraconych korzyści w porównaniu do pierwotnych ustaleń Sądu Okręgowego.
Czy wadliwa decyzja administracyjna o wydaleniu ze służby, naruszająca dobra osobiste, uzasadnia przyznanie zadośćuczynienia na podstawie art. 448 kc?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Tak, wadliwa decyzja administracyjna, która narusza dobra osobiste, uzasadnia przyznanie zadośćuczynienia na podstawie art. 448 kc, nawet jeśli nie stwierdzono winy sprawcy, a jedynie bezprawność działania.
Uzasadnienie
Stwierdzenia zawarte w decyzji o wydaleniu powoda ze służby, wskazujące na popełnienie przez niego przestępstwa, godziły w jego dobre imię, co stanowiło podstawę do zasądzenia zadośćuczynienia.
Strony
| Nazwa | Typ | Rola |
|---|---|---|
| R. M. | osoba_fizyczna | powód |
| Skarb Państwa-Komendant Wojewódzki Policji w K. | organ_państwowy | pozwany |
Przepisy (15)
Główne
k.c. art. 417 § § 1
Kodeks cywilny
Podstawa odpowiedzialności Skarbu Państwa za szkodę wyrządzoną przez funkcjonariusza państwowego przy wykonywaniu powierzonej mu czynności.
k.c. art. 448
Kodeks cywilny
Zadośćuczynienie za naruszenie dóbr osobistych.
Pomocnicze
k.c. art. 23
Kodeks cywilny
Ochrona dóbr osobistych.
k.c. art. 24
Kodeks cywilny
Środki ochrony dóbr osobistych.
k.p.c. art. 100
Kodeks postępowania cywilnego
Rozstrzygnięcie o kosztach procesu.
k.p.c. art. 233 § § 1
Kodeks postępowania cywilnego
Ocena dowodów przez sąd.
k.p.c. art. 386 § § 1
Kodeks postępowania cywilnego
Zmiana zaskarżonego orzeczenia.
k.p.c. art. 385
Kodeks postępowania cywilnego
Oddalenie apelacji.
k.p.c. art. 102
Kodeks postępowania cywilnego
Szczególne zasady orzekania o kosztach.
k.p.a. art. 156 § § 1
Kodeks postępowania administracyjnego
Okoliczności uzasadniające nieważność decyzji administracyjnej.
k.p.a. art. 145 § § 1
Kodeks postępowania administracyjnego
Okoliczności uzasadniające wznowienie postępowania administracyjnego.
u. Policji art. 135 § ust. 2
Ustawa o Policji
Przesłanki wznowienia postępowania dyscyplinarnego.
u. Policji art. 135r § ust. 5
Ustawa o Policji
Termin na wznowienie postępowania dyscyplinarnego.
Konstytucja RP art. 77 § ust. 1
Konstytucja Rzeczypospolitej Polskiej
Prawo do wynagrodzenia szkody wyrządzonej przez organy władzy publicznej.
k.k. art. 228 § § 1
Kodeks karny
Przestępstwo przekroczenia uprawnień.
Argumenty
Skuteczne argumenty
Powód nabyłby uprawnienia emerytalne i skorzystałby z nich, co zmniejsza wysokość utraconych zarobków. • Wadliwość decyzji o wydaleniu ze służby uzasadnia odpowiedzialność Skarbu Państwa. • Naruszenie dóbr osobistych powoda przez stwierdzenia o popełnieniu przestępstwa.
Odrzucone argumenty
Sąd cywilny nie może oceniać prawidłowości postępowania administracyjnego. • Brak podstaw do przyznania zadośćuczynienia za ujemne odczucia związane z wadliwą decyzją administracyjną.
Godne uwagi sformułowania
Sąd cywilny nie jest więc uprawniony do ferowania własnej, samodzielnej oceny odnośnie do poprawności przebiegu postępowania administracyjnego i zapadłych w takim postępowaniu decyzji. • Ostateczna decyzja administracyjna o wydaleniu powoda ze służby w Policji była dotknięta uchybieniem, które uzasadniało wznowienie postępowania dyscyplinarnego. • Decyzją tą przyjęto zaś, że powód dopuścił się przewinienia, stanowiącego przestępstwo z art. 228 § 1 kk, mającego polegać na tym, iż pełniąc czynności funkcjonariusza Policji przekroczył on swoje uprawnienia podczas legitymowania obywateli Bułgarii żądając kwoty 500 zł jako mandatu, a następnie przyjmując od nich 50 zł bez wypisywania mandatu i bez odnotowania faktu zatrzymania i legitymowania tych osób.
Skład orzekający
Małgorzata Wołczańska
przewodniczący-sprawozdawca
Ewa Jastrzębska
sędzia
Krystyna Mieszkowska
sędzia
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Wysoka
Powoływalne dla: "Ustalenie odpowiedzialności Skarbu Państwa za szkodę wyrządzoną wadliwą decyzją administracyjną, zwłaszcza w kontekście nabycia uprawnień emerytalnych przez poszkodowanego oraz zasądzenie zadośćuczynienia za naruszenie dóbr osobistych."
Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji wadliwej decyzji administracyjnej i jej wpływu na sytuację zawodową i osobistą funkcjonariusza. Wymaga wykazania wadliwości decyzji lub przesłanek do wznowienia postępowania.
Wartość merytoryczna
Ocena: 7/10
Sprawa dotyczy niesłusznego zwolnienia funkcjonariusza publicznego i jego konsekwencji finansowych oraz osobistych, a także złożonych kwestii proceduralnych związanych z postępowaniem administracyjnym i cywilnym.
“Niesłusznie zwolniony policjant wywalczył odszkodowanie, ale sąd uwzględnił jego przyszłą emeryturę.”
Dane finansowe
WPS: 134 891,85 PLN
odszkodowanie: 32 580 PLN
zadośćuczynienie: 10 000 PLN
Sektor
praca
Twój asystent do analizy prawnej.
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.
- Analiza orzecznictwa i przepisów
- Drafting pism i dokumentów
- Odpowiedzi na pytania prawne
- Pogłębiona analiza z doktryny
Pełny tekst orzeczenia
Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.