Art. 96 Ustawa o kosztach sądowych w sprawach cywilnych

Ustawa o kosztach sądowych w sprawach cywilnych

Art. 96

Art. 96 [Zwolnienia podmiotowe od kosztów] 1. Nie mają obowiązku uiszczenia kosztów sądowych: 1) strona dochodząca ustalenia ojcostwa lub macierzyństwa oraz roszczeń z tym związanych; 2) strona dochodząca roszczeń alimentacyjnych oraz strona pozwana w sprawie o obniżenie alimentów; 3) strona wnosząca o uznanie postanowień umownych za niedozwolone; 4) pracownik wnoszący powództwo albo składający wniosek o wszczęcie postępowania nieprocesowego, z zastrzeżeniem art. 35 ust. 1 zdanie drugie, lub strona wnosząca odwołanie do sądu pracy i ubezpieczeń społecznych; 5) kurator wyznaczony przez sąd orzekający lub sąd opiekuńczy dla danej sprawy; 6) prokurator, Rzecznik Praw Obywatelskich, Rzecznik Praw Dziecka, Rzecznik Praw Pacjenta, Rzecznik Finansowy oraz Rzecznik Małych i Średnich Przedsiębiorców; 7) powiatowy (miejski) rzecznik konsumentów w sprawach dotyczących praktyk ograniczających konkurencję oraz praktyk naruszających zbiorowe interesy konsumentów; 7a) podmiot upoważniony, o którym mowa w art. 46a ustawy z dnia 16 lutego 2007 r. o ochronie konkurencji i konsumentów (Dz.U. z 2024 r. poz. 1616 oraz z 2025 r. poz. 794), w sprawach o stwierdzenie stosowania praktyk naruszających ogólne interesy konsumentów oraz w sprawach o roszczenia związane z ich stosowaniem; 8) inspektor pracy oraz związki zawodowe w sprawach z zakresu prawa pracy; 9) strona w sprawach związanych z ochroną zdrowia psychicznego; 9a) osoba ubezwłasnowolniona w sprawach o uchylenie lub zmianę ubezwłasnowolnienia; 10) strona, która została zwolniona od kosztów sądowych przez sąd - w zakresie przyznanego jej zwolnienia; 11) powiatowy (miejski) rzecznik konsumentów w sprawach dotyczących ochrony indywidualnych interesów konsumenta; 12) strona dochodząca naprawienia szkód spowodowanych ruchem zakładu górniczego, o których mowa w dziale VIII ustawy z dnia 9 czerwca 2011 r. - Prawo geologiczne i górnicze (Dz.U. z 2024 r. poz. 1290 oraz z 2025 r. poz. 769 i 1023); 13) osoba ubiegająca się o uzyskanie kompensaty na podstawie ustawy z dnia 7 lipca 2005 r. o państwowej kompensacie przysługującej ofiarom niektórych czynów zabronionych (Dz.U. z 2016 r. poz. 325); 14) strona w sprawach dotyczących wypłat oraz zwrotu należności powstałych w wyniku realizacji przepisów z zakresu ochrony roszczeń pracowniczych w razie niewypłacalności pracodawcy; 15) osoba doznająca przemocy domowej w sprawach z zakresu przeciwdziałania przemocy domowej; 16) osoba wnosząca pozew o przyznanie renty na podstawie przepisów art. 444 § 2 lub art. 446 § 2 ustawy z dnia 23 kwietnia 1964 r. - Kodeks cywilny (Dz.U. z 2025 r. poz. 1071 i 1172) lub występująca z żądaniem udzielenia zabezpieczenia takiego roszczenia; 17) osoba wnosząca odwołanie od postanowień Państwowej Komisji do spraw przeciwdziałania wykorzystaniu seksualnemu małoletnich poniżej lat 15, o których mowa w art. 37 ust. 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2019 r. o Państwowej Komisji do spraw przeciwdziałania wykorzystaniu seksualnemu małoletnich poniżej lat 15 (Dz.U. z 2024 r. poz. 94); 18) osoba wnosząca apelację od decyzji administracyjnej Państwowej Komisji do spraw badania wpływów rosyjskich na bezpieczeństwo wewnętrzne Rzeczypospolitej Polskiej w latach 2007-2022, o której mowa w art. 36 pkt 1 ustawy z dnia 14 kwietnia 2023 r. o Państwowej Komisji do spraw badania wpływów rosyjskich na bezpieczeństwo wewnętrzne Rzeczypospolitej Polskiej w latach 2007-2022 (Dz.U. z 2024 r. poz. 548). 2. Za kuratora wydatki ponosi tymczasowo strona, dla której kurator został ustanowiony, a gdyby to nie było możliwe - strona, która swym wnioskiem lub swą czynnością spowodowała ustanowienie kuratora, chyba że przepis szczególny stanowi inaczej. 3. W pozostałych wypadkach, o których mowa w ust. 1, za stronę zwolnioną od kosztów sądowych wydatki ponosi tymczasowo Skarb Państwa. 4. W wypadku gdy powództwo o ustalenie ojcostwa okaże się oczywiście bezzasadne, sąd w orzeczeniu kończącym postępowanie w sprawie może obciążyć powoda nieuiszczonymi kosztami sądowymi, biorąc pod uwagę wszystkie okoliczności sprawy.

Powiązane przepisy

Powołują się na art. 96:

Orzeczenia powołujące art. 96 (2991 orzeczeń)

III SA/Kr 268/26· Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie· 2026-03-13

WSA w Krakowie stwierdził swoją niewłaściwość miejscową i przekazał sprawę dotyczącą obowiązku ubezpieczenia zdrowotnego do rozpoznania WSA w Warszawie.

C-515/24· Trybunał Sprawiedliwości Unii Europejskiej· 2026-03-12

Trybunał Sprawiedliwości UE orzekł, że przepisy krajowe wprowadzające wyłączenie prawa do odliczenia VAT na wydatki związane z nabyciem biletów na wydarzenia sportowe dla klientów, które weszły w życie w dniu przystąpienia Hiszpanii do UE, są zgodne z prawem unijnym.

III CZP 38/25· Sąd Najwyższy· 2026-02-24

Sąd Najwyższy rozstrzygnął o dopuszczalności potrącenia wierzytelności w postępowaniu upadłościowym i o zawieszeniu postępowania w sprawie o zapłatę przez syndyka.

V KK 566/25· Sąd Najwyższy· 2026-02-20

Sąd Najwyższy uchylił wyrok nakazowy Sądu Rejonowego i uniewinnił obwinionego od zarzutu kierowania pojazdem bez uprawnień, uznając, że ważność prawa jazdy została przedłużona na mocy przepisów COVID-owych.

III OSK 984/23· Naczelny Sąd Administracyjny· 2026-02-04

NSA oddalił skargę kasacyjną żołnierza, który domagał się świadczenia pieniężnego po zwolnieniu ze służby, argumentując, że okres służby w Policji i BOR nie wlicza się do wymaganego 15-letniego stażu służby wojskowej.

I SA/Wr 656/25· Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu· 2026-01-27

WSA we Wrocławiu stwierdził bezskuteczność czynności materialno-technicznej wykreślenia spółki z rejestru VAT, uznając, że organ podatkowy nie wezwał spółki do osobistego stawiennictwa, a jedynie do złożenia deklaracji lub wyjaśnień.

I CSK 3959/24· Sąd Najwyższy· 2026-01-22

Sąd Najwyższy odmówił przyjęcia skargi kasacyjnej przewoźnika w sprawie o zapłatę odszkodowania za zniszczony towar, uznając brak istotnych zagadnień prawnych i oczywistej zasadności skargi.

IV U 451/25· Sąd Rejonowy w Świdnicy· 2025-12-18

Sąd Rejonowy oddalił odwołanie ubezpieczonej od decyzji ZUS o zwrocie nienależnie pobranego zasiłku chorobowego, uznając, że wykonywała pracę zarobkową w okresie orzeczonej niezdolności do pracy.

III K 272/25· Sąd Okręgowy we Wrocławiu· 2025-12-16

Sąd Okręgowy we Wrocławiu skazał F. R. za przywłaszczenie dwóch pojazdów leasingowych na karę łączną 1 roku i 5 miesięcy pozbawienia wolności oraz zasądził od niego zwrot wartości pojazdów.

VII U 1660/25· Sąd Okręgowy Warszawa - Praga w Warszawie· 2025-12-15

Sąd Okręgowy oddalił odwołanie D.C. od decyzji ZUS zawieszającej wypłatę emerytury powszechnej z powodu pobierania emerytury wojskowej, potwierdzając zasadę pobierania jednego świadczenia.

Potrzebujesz pogłębionej analizy orzecznictwa do art. 96 ?

Wypróbuj Lexedit Research