III SA/Kr 268/26

Wojewódzki Sąd Administracyjny w KrakowieKraków2026-03-13
NSAubezpieczenia społeczneNiskawsa
ubezpieczenie zdrowotneobowiązek ubezpieczeniaPrezes NFZwłaściwość sąduprzekazanie sprawyWSApostępowanie sądowoadministracyjne

Podsumowanie

WSA w Krakowie stwierdził swoją niewłaściwość miejscową i przekazał sprawę dotyczącą obowiązku ubezpieczenia zdrowotnego do rozpoznania WSA w Warszawie.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie rozpoznał skargę W. K. na decyzję Prezesa Narodowego Funduszu Zdrowia w przedmiocie obowiązku ubezpieczenia zdrowotnego. Sąd, badając swoją właściwość miejscową, stwierdził, że zgodnie z przepisami Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi oraz lokalizacją siedziby Prezesa NFZ w Warszawie, właściwym do rozpoznania sprawy jest WSA w Warszawie. W związku z tym, postanowieniem stwierdzono niewłaściwość sądu krakowskiego i przekazano sprawę do rozpoznania sądowi warszawskiemu.

Sprawa dotyczyła skargi wniesionej przez W. K. do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie na decyzję Prezesa Narodowego Funduszu Zdrowia z dnia 19 listopada 2025 r., która stwierdzała istnienie obowiązku ubezpieczenia zdrowotnego skarżącej z tytułu prowadzenia pozarolniczej działalności jako wspólnika spółek jawnych. Organ administracji publicznej, w odpowiedzi na skargę, wniósł o przekazanie sprawy do rozpoznania Wojewódzkiemu Sądowi Administracyjnemu w Warszawie, wskazując na swoją niewłaściwość miejscową. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie, zgodnie z art. 13 § 1 i § 2 Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (p.p.s.a.), zobowiązany jest do zbadania swojej właściwości miejscowej przed przystąpieniem do rozpoznania skargi. Zgodnie z art. 13 § 2 p.p.s.a., do rozpoznania sprawy właściwy jest wojewódzki sąd administracyjny, na którego obszarze właściwości ma siedzibę organ administracji publicznej, którego działalność została zaskarżona. Siedziba Prezesa Narodowego Funduszu Zdrowia znajduje się w Warszawie (art. 96 ust. 3 ustawy o świadczeniach opieki zdrowotnej finansowanych ze środków publicznych). Ponieważ sprawa dotyczyła decyzji Prezesa NFZ, a siedziba tego organu znajduje się w Warszawie, WSA w Krakowie stwierdził swoją niewłaściwość miejscową i na podstawie art. 59 § 1 p.p.s.a. przekazał sprawę do rozpoznania Wojewódzkiemu Sądowi Administracyjnemu w Warszawie.

Potrzebujesz głębszej analizy? Agent AI przeanalizuje tę sprawę na tle orzecznictwa i odpowiedniego stanu prawnego.

Sprawdź

Zagadnienia prawne (1)

Odpowiedź sądu

Właściwy miejscowo jest wojewódzki sąd administracyjny, na którego obszarze właściwości ma siedzibę organ administracji publicznej, którego działalność została zaskarżona.

Uzasadnienie

Zgodnie z art. 13 § 2 Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, właściwość miejscową sądu administracyjnego określa się na podstawie siedziby organu, którego decyzja jest zaskarżana. Siedziba Prezesa Narodowego Funduszu Zdrowia znajduje się w Warszawie, co czyni WSA w Warszawie właściwym do rozpoznania sprawy.

Rozstrzygnięcie

Decyzja

inne

Przepisy (5)

Główne

p.p.s.a. art. 13 § 1

Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

p.p.s.a. art. 13 § 2

Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

p.p.s.a. art. 59 § 1

Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Pomocnicze

u.ś.o.z. art. 109 § 1

Ustawa o świadczeniach opieki zdrowotnej finansowanych ze środków publicznych

u.ś.o.z. art. 96 § 3

Ustawa o świadczeniach opieki zdrowotnej finansowanych ze środków publicznych

Argumenty

Skuteczne argumenty

Organ wniósł o przekazanie sprawy do WSA w Warszawie ze względu na właściwość miejscową sądu.

Godne uwagi sformułowania

Sąd przed przystąpieniem do rozpoznania skargi w pierwszej kolejności zobowiązany jest zbadać swoją właściwość miejscową do jej rozpoznania Do rozpoznania sprawy właściwy jest wojewódzki sąd administracyjny, na którego obszarze właściwości ma siedzibę organ administracji publicznej, którego działalność została zaskarżona.

Skład orzekający

Katarzyna Marasek-Zybura

przewodniczący sprawozdawca

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Niska

Powoływalne dla: "Ustalenie właściwości miejscowej WSA w sprawach dotyczących decyzji Prezesa Narodowego Funduszu Zdrowia."

Ograniczenia: Dotyczy wyłącznie kwestii właściwości miejscowej sądu w konkretnym typie sprawy.

Wartość merytoryczna

Ocena: 2/10

Sprawa dotyczy kwestii proceduralnej (właściwość sądu) i nie zawiera elementów faktycznych ani prawnych, które byłyby szczególnie interesujące dla szerszego grona odbiorców.

Sektor

ubezpieczenia społeczne

Agent AI dla prawników

Masz pytanie dotyczące tej sprawy?

Zapytaj AI Research — przeanalizuje to orzeczenie w kontekście ponad 1,4 mln innych spraw i aktualnych przepisów.

Wyszukiwanie w 1,4 mln orzeczeń SN, NSA i sądów powszechnych
Dogłębna analiza z powołaniem na źródła
Zadawaj pytania uzupełniające — jak rozmowa z ekspertem

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

III SA/Kr 268/26 - Postanowienie WSA w Krakowie
Data orzeczenia
2026-03-13
orzeczenie nieprawomocne
Data wpływu
2026-02-23
Sąd
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie
Sędziowie
Katarzyna Marasek-Zybura /przewodniczący sprawozdawca/
Symbol z opisem
652  Sprawy ubezpieczeń zdrowotnych
Hasła tematyczne
Właściwość sądu
Skarżony organ
Prezes Narodowego Funduszu Zdrowia
Treść wyniku
stwierdzono swą niewłaściwość i przekazano sprawę do rozpoznania WSA w Warszawie
Powołane przepisy
Dz.U. 2024 poz 935
art. 59 par 1
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t. j.)
Sentencja
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia WSA Katarzyna Marasek-Zybura po rozpoznaniu w dniu 13 marca 2026 r. na posiedzeniu niejawnym sprawy ze skargi W. K. na decyzję Prezesa Narodowego Funduszu Zdrowia z dnia 19 listopada 2025 r. nr 300/06/2025/Ub w przedmiocie istnienia obowiązku ubezpieczenia zdrowotnego postanawia: stwierdzić swoją niewłaściwość i sprawę przekazać według właściwości Wojewódzkiemu Sądowi Administracyjnemu w Warszawie
Uzasadnienie
Decyzją z dnia 19 listopada 2025 r. nr 300/06/2025/Ub, Prezes Narodowego Funduszu Zdrowia, stwierdził istnienie obowiązku zdrowotnego W. K. (dalej; skarżąca) z tytułu prowadzenia pozarolniczej działalności jako wspólnika spółek jawnych.
Nie zgadzając się z powyższym rozstrzygnięciem, skarżąca wniosła do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie skargę na ww. decyzję Prezesa Narodowego Funduszu Zdrowia z dnia 19 listopada 2025 r.
W odpowiedzi na skargę organ wniósł o przekazanie sprawy zgodnie z właściwością do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie zważył, co następuje:
Sąd przed przystąpieniem do rozpoznania skargi w pierwszej kolejności zobowiązany jest zbadać swoją właściwość miejscową do jej rozpoznania, a dopiero w następstwie tego ustalenia ją rozpoznać, bądź przekazać według właściwości innemu sądowi administracyjnemu.
O właściwości sądów administracyjnych stanowi art. 13 § 1 i § 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz.U. z 2026 r. poz. 143, dalej: p.p.s.a.), zgodnie z którym wojewódzkie sądy administracyjne rozpoznają wszystkie sprawy sądowoadministracyjne z wyjątkiem spraw, dla których zastrzeżona jest właściwość Naczelnego Sądu Administracyjnego. Do rozpoznania sprawy właściwy jest wojewódzki sąd administracyjny, na którego obszarze właściwości ma siedzibę organ administracji publicznej, którego działalność została zaskarżona. Jednocześnie zgodnie z art. 59 § 1 i 2 p.p.s.a., jeżeli do rozpoznania sprawy właściwy jest inny sąd administracyjny, sąd, który stwierdzi swą niewłaściwość, przekaże sprawę właściwemu sądowi administracyjnemu. Postanowienie sądu może zapaść na posiedzeniu niejawnym. Sąd, któremu sprawa została przekazana, jest związany postanowieniem o przekazanie sprawy. Nie dotyczy to przekazania sprawy Naczelnemu Sądowi Administracyjnemu.
Jak wynika z akt sprawy, Prezes Narodowego Funduszu Zdrowia wydał wobec skarżącej rozstrzygnięcie w przedmiocie istnienia obowiązku ubezpieczenia zdrowotnego. Zgodnie z art. 109 ust. 1 ustawy z dnia 27 sierpnia 2004 r. o świadczeniach opieki zdrowotnej finansowanych ze środków publicznych (t.j. Dz. U. z 2025 r. poz. 1461, dalej: u.ś.o.z.) Prezes Funduszu rozpatruje indywidualne sprawy z zakresu ubezpieczenia zdrowotnego. Do indywidualnych spraw z zakresu ubezpieczenia zdrowotnego zalicza się sprawy dotyczące istnienia obowiązku ubezpieczenia zdrowotnego.
Rozpoznawana sprawa nie należy przy tym do spraw, o których mowa w § 1 rozporządzenia Prezydenta Rzeczypospolitej Polskiej z dnia 4 listopada 2020 r. w sprawie przekazania rozpoznawania innym wojewódzkim sądom administracyjnym niektórych spraw z zakresu działania Prezesa Narodowego Funduszu Zdrowia (Dz. U. z 2020 r., poz. 1999) tj.:
1) w sprawach zwrotu kosztów świadczenia opieki zdrowotnej;
2) o odmowie zwrotu kosztów, o których mowa w art. 42d ust. 2 u.ś.o.z.;
3) ustalających obowiązek zwrotu nienależnie otrzymanej kwoty z tytułu zwrotu kosztów, wysokość tej kwoty oraz termin płatności;
4) w sprawach wydawania zgód na pokrycie kosztów transportu do miejsca dalszego leczenia w kraju, o których mowa w art. 42i ust. 9 u.ś.o.z.,
5) ustalających obowiązek poniesienia kosztów świadczeń opieki zdrowotnej udzielonych w przypadkach określonych w art. 50 ust. 16 u.ś.o.z., które Narodowy Fundusz Zdrowia poniósł zgodnie z art. 50 ust. 15 tej ustawy, wysokość tych kosztów oraz termin płatności, o których mowa w art. 50 ust. 18 ustawy
– w których jeżeli strona skarżąca będąca osobą fizyczną zamieszkuje poza obszarem właściwości Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie, sprawę przekazuje się wojewódzkim sądom administracyjnym, na których obszarze właściwości strona skarżąca zamieszkuje.
Stosownie natomiast do treści art. 96 ust. 3 u.ś.o.z. siedzibą Narodowego Funduszu Zdrowia jest miasto stołeczne Warszawa.
W świetle powyższego, sądem właściwym do rozpoznania wniesionej przez skarżącą skargi jest Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie, a nie Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie.
Mając powyższe na uwadze, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie na podstawie art. 59 § 1 p.p.s.a., orzekł jak w sentencji postanowienia.

Nie znalazłeś odpowiedzi?

Zadaj pytanie naszemu agentowi AI — przeszuka orzecznictwo i przepisy za Ciebie.

Rozpocznij analizę