Orzeczenie · 2026-02-20

V KK 566/25

Sąd
Sąd Najwyższy
Data
2026-02-20
SNKarnewykroczeniaWysokanajwyższy
prawo jazdyCOVID-19stan epidemiiprzedłużenie ważnościSąd Najwyższykasacjauniewinnienieprzedawnienie

Sąd Najwyższy rozpoznał kasację Prokuratora Generalnego wniesioną na korzyść M.O., który został skazany wyrokiem nakazowym Sądu Rejonowego w Tczewie za wykroczenia z art. 94 § 1 k.w. (kierowanie pojazdem bez uprawnień), art. 97 k.w. w zw. z art. 66 ust. 1 pkt 1 Prawa o ruchu drogowym (zły stan techniczny pojazdu) oraz art. 96 § 1 pkt 4 k.w. (dopuszczenie pojazdu do ruchu bez ważnego dokumentu). Sąd Rejonowy wymierzył łącznie karę grzywny w kwocie 3.200 zł i zakaz prowadzenia pojazdów na 2 lata. Prokurator Generalny zarzucił rażące naruszenie przepisów procesowych i materialnych, wskazując, że ważność prawa jazdy M.O. upłynęła 2 stycznia 2022 r., jednakże z uwagi na obowiązujące przepisy dotyczące stanu epidemii i zagrożenia epidemicznego (COVID-19), ważność dokumentu uległa przedłużeniu. Sąd Najwyższy podzielił argumentację kasacji, stwierdzając, że w dniu 19 września 2022 r. (data kontroli drogowej) prawo jazdy M.O. było ważne na mocy art. 15zzzw ustawy COVID-owej. W związku z tym, obwiniony nie popełnił wykroczenia z art. 94 § 1 k.w., co skutkowało uchyleniem wyroku i uniewinnieniem. Ponieważ sąd pierwszej instancji wadliwie zastosował przepis art. 94 § 1 k.w. jako podstawę wymiaru kary łącznej, Sąd Najwyższy uchylił wyrok w całości. W odniesieniu do pozostałych wykroczeń (z pkt 2 i 3), postępowanie umorzono z powodu przedawnienia karalności, które nastąpiło z dniem 19 września 2025 r. Kosztami postępowania obciążono Skarb Państwa.

Asystent · analiza prawna

Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.

Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.

Wypróbuj Asystenta

Wartość praktyczna

Siła precedensu: Wysoka
Do czego można powołać

Interpretacja przepisów dotyczących przedłużenia ważności dokumentów w okresie stanu epidemii/zagrożenia epidemicznego oraz ich wpływu na odpowiedzialność za wykroczenia.

Ograniczenia stosowania

Dotyczy specyficznego okresu obowiązywania przepisów COVID-owych i ich interpretacji.

Zagadnienia prawne (3)

Czy ważność prawa jazdy, które upłynęło w okresie stanu epidemii lub stanu zagrożenia epidemicznego, ulega przedłużeniu na mocy przepisów ustawy COVID-owej, nawet jeśli kontrola drogowa miała miejsce po odwołaniu stanu epidemii, ale w trakcie stanu zagrożenia epidemicznego?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Tak, ważność prawa jazdy ulega przedłużeniu do dnia upływu 60 dni od dnia odwołania stanu zagrożenia epidemicznego, jeśli upłynęła w okresie obowiązywania stanu epidemii lub stanu zagrożenia epidemicznego.

Uzasadnienie

Sąd Najwyższy powołał się na art. 15zzzw ustawy COVID-owej, który przewiduje przedłużenie ważności prawa jazdy w przypadku upływu jego terminu w okresie stanu epidemii lub zagrożenia epidemicznego. Kontrola drogowa i przypisane wykroczenie miały miejsce w okresie stanu zagrożenia epidemicznego, który został odwołany dopiero 1 lipca 2023 r. W związku z tym, prawo jazdy obwinionego było ważne.

Czy wadliwe zastosowanie przepisu art. 94 § 1 k.w. jako podstawy wymiaru kary łącznej grzywny uzasadnia uchylenie wyroku w całości?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Tak, jeśli sąd pierwszej instancji nieprawidłowo zastosował przepis będący podstawą wymiaru kary łącznej, konieczne jest uchylenie wyroku w całości w celu ponownego ukształtowania rozstrzygnięcia.

Uzasadnienie

Sąd Najwyższy stwierdził, że skoro sąd meriti nieprawidłowo zastosował przepis art. 94 § 1 k.w., który był podstawą wymiaru kary łącznej grzywny, zaistniała konieczność uchylenia wyroku w całości, aby kwestia ta mogła zostać na nowo ukształtowana w ponownym postępowaniu.

Czy w przypadku uchylenia wyroku skazującego za jedno z wykroczeń, postępowanie w zakresie pozostałych wykroczeń powinno zostać umorzone z powodu przedawnienia, jeśli termin przedawnienia upłynął?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Tak, jeśli termin przedawnienia karalności wykroczeń upłynął, postępowanie w tym zakresie powinno zostać umorzone.

Uzasadnienie

Sąd Najwyższy uwzględnił terminy przedawnienia określone w art. 45 § 1 k.w. i stwierdził, że z dniem 19 września 2025 r. nastąpiło przedawnienie karalności wykroczeń określonych w pkt 2 i 3 części dyspozytywnej wyroku Sądu Rejonowego, co skutkowało koniecznością umorzenia postępowania w tym zakresie.

Rozstrzygnięcie
Decyzja
Uchylenie i uniewinnienie / umorzenie
Strona wygrywająca
M. O.

Strony

NazwaTypRola
M. O.osoba_fizycznaobwiniony

Przepisy (9)

Główne

k.w. art. 94 § 1

Kodeks wykroczeń

Kierowanie pojazdem mechanicznym bez wymaganych uprawnień. Sąd Najwyższy uznał, że przepis ten nie został zastosowany prawidłowo z uwagi na przedłużenie ważności prawa jazdy na mocy przepisów COVID-owych.

k.p.w. art. 5 § 1

Kodeks postępowania w sprawach o wykroczenia

Umorzenie postępowania w przypadkach wskazanych w ustawie, w tym z powodu przedawnienia.

k.p.w. art. 45 § 1

Kodeks postępowania w sprawach o wykroczenia

Określa terminy przedawnienia karalności wykroczeń.

ustawa COVID-owa art. 15zzzw § 1

Ustawa o szczególnych rozwiązaniach związanych z zapobieganiem, przeciwdziałaniem i zwalczaniem COVID-19, innych chorób zakaźnych oraz wywołanych nimi sytuacji kryzysowych

Przedłużenie ważności prawa jazdy, jeżeli upływa w okresie stanu zagrożenia epidemicznego albo stanu epidemii, do dnia upływu 60 dni od dnia odwołania tych stanów.

Pomocnicze

k.w. art. 97

Kodeks wykroczeń

Dotyczy wykroczeń przeciwko bezpieczeństwu lub porządkowi ruchu na drogach publicznych. W zw. z art. 66 ust. 1 pkt 1 Prawa o ruchu drogowym (zły stan techniczny pojazdu).

k.w. art. 96 § 1

Kodeks wykroczeń

Dotyczy dopuszczenia pojazdu do ruchu w stanie zagrażającym bezpieczeństwu lub porządkowi ruchu. W pkt 4 dotyczy braku wymaganego dokumentu stwierdzającego dopuszczenie pojazdu do ruchu.

P.r.d. art. 66 § 1

Ustawa Prawo o ruchu drogowym

Określa stan techniczny pojazdu dopuszczający go do ruchu.

k.p.w. art. 93 § 2

Kodeks postępowania w sprawach o wykroczenia

Dotyczy przesłanek do rozpoznania sprawy w postępowaniu nakazowym.

k.p.w. art. 535 § 5

Kodeks postępowania w sprawach o wykroczenia

Rozpoznanie kasacji na posiedzeniu bez udziału stron.

Argumenty

Skuteczne argumenty

Przedłużenie ważności prawa jazdy na mocy przepisów ustawy COVID-owej. • Wadliwe zastosowanie przepisu art. 94 § 1 k.w. jako podstawy wymiaru kary łącznej. • Przedawnienie karalności pozostałych wykroczeń.

Godne uwagi sformułowania

ważność prawa jazdy ulega przedłużeniu do dnia upływu 60 dni od dnia odwołania stanu zagrożenia epidemicznego albo stanu epidemii • zachowanie obwinionego nie wyczerpało ustawowych znamion przypisanego mu wykroczenia • zaistniała konieczność uchylenia wyroku w całości, albowiem kwestia ta winna zostać na nowo ukształtowana w ponownym postępowaniu • nastąpiło przedawnienie karalności wykroczeń

Skład orzekający

Anna Dziergawka

sprawozdawca

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Wysoka

Powoływalne dla: "Interpretacja przepisów dotyczących przedłużenia ważności dokumentów w okresie stanu epidemii/zagrożenia epidemicznego oraz ich wpływu na odpowiedzialność za wykroczenia."

Ograniczenia: Dotyczy specyficznego okresu obowiązywania przepisów COVID-owych i ich interpretacji.

Wartość merytoryczna

Ocena: 7/10

Sprawa pokazuje, jak przepisy nadzwyczajne (związane z COVID-19) mogą wpływać na odpowiedzialność prawną, prowadząc do uniewinnienia w sprawach wykroczeniowych. Jest to przykład praktycznego zastosowania prawa w nietypowych okolicznościach.

Prawo jazdy przedłużone przez COVID? Sąd Najwyższy uniewinnił kierowcę!

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej.

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

  • Analiza orzecznictwa i przepisów
  • Drafting pism i dokumentów
  • Odpowiedzi na pytania prawne
  • Pogłębiona analiza z doktryny
Wypróbuj Asystenta AI za darmo
Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.

Przeczytaj pełny tekst