V KA 580/18
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuSąd Okręgowy w Gliwicach, rozpoznając apelacje prokuratora i pełnomocnika oskarżyciela posiłkowego, utrzymał w mocy zaskarżony wyrok Sądu Rejonowego w Rybniku, którym uniewinniono oskarżonego R. J. od zarzutu popełnienia przestępstwa z art. 300 § 2 kk. Oskarżony był podejrzany o uszczuplenie zaspokojenia wierzyciela poprzez darowanie nieruchomości swojej matce, co miało udaremnić wykonanie postanowienia Sądu Okręgowego w Katowicach zasądzającego na rzecz (...) S.A. kwotę ponad 479 tys. zł. Sąd odwoławczy, podzielając argumentację Sądu Rejonowego, stwierdził, że chociaż oskarżony działał z zamiarem pokrzywdzenia wierzyciela, jego zachowanie nie wywołało skutku w postaci uszczuplenia zaspokojenia wierzyciela osobistego. Kluczowe znaczenie miało ustalenie, że darowana nieruchomość była obciążona hipoteką na rzecz banku na kwotę 830 000 zł, podczas gdy jej szacunkowa wartość wynosiła 194 443 zł, a zadłużenie hipoteczne na dzień darowizny wynosiło 391 030,38 zł. Z uwagi na pierwszeństwo wierzyciela rzeczowego (banku) przed wierzycielem osobistym (spółką), darowizna nie miała realnego wpływu na możliwość zaspokojenia spółki. Sąd odrzucił również zarzuty naruszenia przepisów postępowania, uznając ocenę dowodów przez Sąd Rejonowy za prawidłową i zgodną z zasadami swobodnej oceny dowodów. W konsekwencji utrzymano wyrok uniewinniający, zasądzono koszty zastępstwa procesowego na rzecz oskarżonego oraz obciążono oskarżyciela posiłkowego kosztami postępowania odwoławczego.
Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.
Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.
Wartość praktyczna
Siła precedensu: ŚredniaInterpretacja znamion przestępstwa oszustwa gospodarczego (art. 300 § 2 kk) w kontekście darowizny majątku obciążonego hipoteką.
Orzeczenie dotyczy specyficznej sytuacji faktycznej, gdzie wartość nieruchomości była niższa od zadłużenia hipotecznego.
Zagadnienia prawne (2)
Czy darowizna nieruchomości przez dłużnika, która jest obciążona hipoteką przewyższającą jej wartość, może być uznana za uszczuplenie zaspokojenia wierzyciela osobistego w rozumieniu art. 300 § 2 kk?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Nie, jeśli darowizna nie miała realnego wpływu na możliwość zaspokojenia wierzyciela osobistego z uwagi na pierwszeństwo wierzyciela rzeczowego.
Uzasadnienie
Sąd uznał, że mimo zamiaru pokrzywdzenia wierzyciela, darowizna nieruchomości obciążonej hipoteką na kwotę wyższą niż jej wartość nie skutkuje uszczupleniem zaspokojenia wierzyciela osobistego, ponieważ wierzyciel rzeczowy ma pierwszeństwo, a wartość nieruchomości nie pozwoliłaby na zaspokojenie żadnego z wierzycieli.
Czy Sąd pierwszej instancji dopuścił się obrazy przepisów postępowania, w szczególności art. 7 kpk, poprzez dowolną interpretację materiału dowodowego?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Nie, ocena dowodów przez Sąd Rejonowy była bezstronna, rzetelna i kompleksowa, zgodna z zasadami prawidłowego rozumowania i doświadczenia życiowego.
Uzasadnienie
Sąd Okręgowy odrzucił zarzut naruszenia art. 7 kpk, stwierdzając, że Sąd Rejonowy prawidłowo ocenił zebrany materiał dowodowy, uwzględniając wszystkie okoliczności sprawy i dowody, a jego ustalenia faktyczne nie są dotknięte błędami logicznymi ani nie wykraczają poza ramy swobodnej oceny dowodów.
Strony
| Nazwa | Typ | Rola |
|---|---|---|
| R. J. | osoba_fizyczna | oskarżony |
| (...) S.A. | spółka | oskarżyciel posiłkowy |
| Skarb Państwa | organ_państwowy | inne |
| B. Z. | osoba_fizyczna | inne |
Przepisy (11)
Główne
k.k. art. 300 § § 2
Kodeks karny
Pomocnicze
k.p.k. art. 438 § pkt 1
Kodeks postępowania karnego
k.p.k. art. 437 § § 1
Kodeks postępowania karnego
k.p.k. art. 454 § § 1
Kodeks postępowania karnego
u.k.w.h. art. 65 § ust. 1
Ustawa o księgach wieczystych i hipotece
Istotą zabezpieczenia hipotecznego jest możliwość dochodzenia zaspokojenia z nieruchomości bez względu na to, czyją ona stała się własnością oraz z pierwszeństwem przed wierzycielami osobistymi właściciela nieruchomości.
k.p.k. art. 7
Kodeks postępowania karnego
Organy postępowania kształtują swe przekonanie na podstawie wszystkich przeprowadzonych dowodów, ocenianych swobodnie z uwzględnieniem zasad prawidłowego rozumowania oraz wskazań wiedzy i doświadczenia życiowego.
k.p.k. art. 414 § § 1
Kodeks postępowania karnego
k.p.k. art. 17 § § 1 pkt 2
Kodeks postępowania karnego
k.p.k. art. 632 § pkt 2
Kodeks postępowania karnego
k.p.k. art. 2 § § 2
Kodeks postępowania karnego
k.p.k. art. 4
Kodeks postępowania karnego
Argumenty
Skuteczne argumenty
Darowizna nieruchomości obciążonej hipoteką przewyższającą jej wartość nie skutkuje uszczupleniem zaspokojenia wierzyciela osobistego, gdyż wierzyciel rzeczowy ma pierwszeństwo, a wartość nieruchomości nie pozwoliłaby na zaspokojenie żadnego z wierzycieli.
Odrzucone argumenty
Obraza przepisów prawa materialnego (art. 300 § 2 kk) przez niezastosowanie przepisu do ustalonego stanu faktycznego. • Obraza przepisów postępowania (art. 7 kpk) poprzez dowolną interpretację materiału dowodowego.
Godne uwagi sformułowania
nie sposób uznać, że doszło do realizacji znamion występku z art. 300 §2 kk • jego zachowanie nie wywołało skutku w postaci uszczuplenia chociażby w jakiejkolwiek części zaspokojenia wierzytelności spółki • istotą zabezpieczenia hipotecznego jest możliwość dochodzenia zaspokojenia z nieruchomości bez względu na to czyją ona stała się własnością oraz z pierwszeństwo przed wierzycielami osobistymi właściciela nieruchomości • oskarżyciel posiłkowy jest wierzycielem osobistym oskarżonego i dlatego ten ustępuje przed wierzycielem rzeczowym • rozporządzenie przez oskarżonego majątkiem w postaci nieruchomości [...] nie miało realnego wpływu na zaspokojenie wierzyciela • Sąd I instancji nie dopuścił się [...] obrazy przepisów postępowania art. 7 kpk, ponieważ dokonana przez Sąd Rejonowy ocena zgromadzonych w sprawie dowodów była bezstronna, rzetelna i kompleksowa.
Skład orzekający
Jacek Myśliwiec
przewodniczący
Olga Nocoń
sędzia
Sławomir Klekocki
sędzia-sprawozdawca
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Średnia
Powoływalne dla: "Interpretacja znamion przestępstwa oszustwa gospodarczego (art. 300 § 2 kk) w kontekście darowizny majątku obciążonego hipoteką."
Ograniczenia: Orzeczenie dotyczy specyficznej sytuacji faktycznej, gdzie wartość nieruchomości była niższa od zadłużenia hipotecznego.
Wartość merytoryczna
Ocena: 6/10
Sprawa pokazuje, jak ważne jest ustalenie realnego wpływu działania na zaspokojenie wierzyciela, nawet jeśli istnieje zamiar pokrzywdzenia. Wyjaśnia relacje między wierzycielem osobistym a rzeczowym w kontekście przestępstwa gospodarczego.
“Darowizna nieruchomości z hipoteką wyższą niż jej wartość – czy to przestępstwo? Sąd wyjaśnia.”
Twój asystent do analizy prawnej.
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.
- Analiza orzecznictwa i przepisów
- Drafting pism i dokumentów
- Odpowiedzi na pytania prawne
- Pogłębiona analiza z doktryny
Pełny tekst orzeczenia
Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.