Orzeczenie · 2015-01-12

V KA 437/14

Sąd
Sąd Okręgowy w Gliwicach
Miejsce
Gliwice
Data
2015-01-12
SAOSKarneprzestępstwa przeciwko wolności i porządkowi publicznemuWysokaokręgowy
naruszenie miru domowegonaruszenie czynności narządu ciałaprawo karnepostępowanie karneświadkowieprawo do odmowy zeznańbłędy proceduralneapelacja

Sąd Okręgowy w Gliwicach, rozpoznając apelację obrońcy oskarżonych K. T., R. T. i M. K. oraz prokuratora, uchylił wyrok Sądu Rejonowego w Raciborzu z dnia 12 maja 2014 r. (sygn. akt II K 116/13) i przekazał sprawę do ponownego rozpoznania. Sąd Rejonowy uznał oskarżonych za winnych popełnienia przestępstw z art. 193 kk (naruszenie miru domowego) i art. 157 § 2 kk (naruszenie czynności narządu ciała poniżej 7 dni), orzekając kary grzywny i środek karny w postaci zadośćuczynienia. Apelacja obrońcy oskarżonych zarzucała obrazę przepisów postępowania, w tym art. 4, 7, 370 § 4 w zw. z art. 171 § 6, 410 i 424 § 1 pkt 1 kpk, wskazując na ustalenie stanu faktycznego na podstawie niekompletnego materiału dowodowego i wyeliminowanie opinii psychologicznej oraz uchylenie pytań obrońcy. Sąd Okręgowy uznał apelację obrońcy za zasadną, koncentrując się na błędach proceduralnych popełnionych przy przesłuchaniu świadka A. T. Świadek, będąca osobą najbliższą dla oskarżonych, dwukrotnie skorzystała z prawa do odmowy zeznań, jednak mimo to jej zeznania z postępowania przygotowawczego zostały odczytane na rozprawie na podstawie art. 391 § 1 kpk. Sąd Okręgowy podkreślił, że zgodnie z art. 186 § 1 kpk, zeznania złożone przez osobę, która następnie skorzystała z prawa do odmowy zeznań, nie mogą służyć za dowód ani być odtworzone. Odczytanie tych zeznań i oparcie na nich ustaleń faktycznych, a także ocena ich wiarygodności w kontekście zeznań świadka z rozprawy, stanowiło naruszenie przepisów postępowania, które mogło mieć wpływ na treść wyroku. Sąd Okręgowy ograniczył rozpoznanie apelacji do tego uchybienia, uznając je za wystarczające do uchylenia wyroku. Sprawa została przekazana do ponownego rozpoznania Sądowi Rejonowemu, który ma przeprowadzić postępowanie dowodowe w pełnym zakresie, prawidłowo przesłuchując świadka A. T. i ustalając wymiar kary zgodnie z dyrektywami art. 53 kk, pamiętając o zakazie reformationis in peius.

Asystent · analiza prawna

Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.

Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.

Wypróbuj Asystenta

Wartość praktyczna

Siła precedensu: Wysoka
Do czego można powołać

Naruszenie praw świadka, w szczególności osoby najbliższej, podczas postępowania przygotowawczego i sądowego, a także konsekwencje procesowe odczytania zeznań złożonych z naruszeniem tych praw.

Ograniczenia stosowania

Dotyczy specyficznej sytuacji procesowej związanej z prawem do odmowy zeznań przez osobę najbliższą i stosowaniem art. 186 § 1 kpk.

Zagadnienia prawne (3)

Czy odczytanie zeznań świadka z postępowania przygotowawczego na rozprawie jest dopuszczalne, jeśli świadek skorzystał z prawa do odmowy zeznań?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Nie, odczytanie zeznań świadka z postępowania przygotowawczego jest niedopuszczalne, jeśli świadek skorzystał z prawa do odmowy zeznań, zgodnie z art. 186 § 1 kpk.

Uzasadnienie

Sąd Okręgowy uznał, że naruszenie art. 186 § 1 kpk, polegające na odczytaniu zeznań świadka A. T. z postępowania przygotowawczego mimo skorzystania przez nią z prawa do odmowy zeznań, miało wpływ na treść wyroku. Zeznania te nie mogły służyć za dowód ani być odtworzone.

Czy sposób przesłuchania świadka A. T. przez funkcjonariusza Policji naruszył jej swobodę wypowiedzi i prawo do odmowy zeznań?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Tak, sposób przesłuchania naruszył swobodę wypowiedzi świadka (art. 171 § 1 kpk) oraz prawo do odmowy składania zeznań przysługujące osobie najbliższej (art. 182 § 1 kpk).

Uzasadnienie

Sąd Okręgowy wskazał, że funkcjonariusz Policji kontynuował przesłuchanie świadka A. T. mimo jej oświadczenia o odmowie zeznań, co naruszyło jej prawa procesowe.

Czy obraza przepisów postępowania przy przesłuchaniu kluczowego świadka miała wpływ na treść wyroku?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Tak, obraza przepisów postępowania przy przesłuchaniu świadka A. T. miała niewątpliwy wpływ na treść wyroku.

Uzasadnienie

Sąd Okręgowy stwierdził, że błędne odczytanie zeznań świadka A. T. i oparcie na nich ustaleń faktycznych oraz ocena jej wiarygodności rzutowały na zakwestionowanie wersji przedstawionej przez oskarżonych, co mogło mieć wpływ na treść wyroku.

Rozstrzygnięcie
Decyzja
Uchylenie i przekazanie do ponownego rozpoznania

Strony

NazwaTypRola
K. T. (1)osoba_fizycznaoskarżony
R. T.osoba_fizycznaoskarżony
M. K. (1)osoba_fizycznaoskarżony
D. C. (1)osoba_fizycznapokrzywdzony
D. C. (2)osoba_fizycznapokrzywdzony
A. T.osoba_fizycznaświadek
T. K.osoba_fizycznaświadek
P. S.osoba_fizycznaświadek
Z. P.osoba_fizycznaświadek
C. K.osoba_fizycznaświadek

Przepisy (24)

Główne

kk art. 193

Kodeks karny

kk art. 157 § 2

Kodeks karny

Pomocnicze

kk art. 33 § 1

Kodeks karny

kk art. 33 § 3

Kodeks karny

kk art. 85

Kodeks karny

kk art. 86 § 1

Kodeks karny

kk art. 86 § 2

Kodeks karny

kk art. 46 § 1

Kodeks karny

kpk art. 627

Kodeks postępowania karnego

kpk art. 616 § 1

Kodeks postępowania karnego

kpk art. 617

Kodeks postępowania karnego

kpk art. 4

Kodeks postępowania karnego

kpk art. 7

Kodeks postępowania karnego

kpk art. 370 § 4

Kodeks postępowania karnego

kpk art. 171 § 6

Kodeks postępowania karnego

kpk art. 410

Kodeks postępowania karnego

kpk art. 424 § 1

Kodeks postępowania karnego

kpk art. 413 § 2

Kodeks postępowania karnego

kpk art. 171 § 1

Kodeks postępowania karnego

kpk art. 182 § 1

Kodeks postępowania karnego

kpk art. 186 § 1

Kodeks postępowania karnego

kpk art. 391 § 1

Kodeks postępowania karnego

kpk art. 436

Kodeks postępowania karnego

kk art. 53

Kodeks karny

Argumenty

Skuteczne argumenty

Obraza przepisów postępowania mająca wpływ na treść wyroku, tj. art. 4, 7, 370 § 4 w zw z art. 171 § 6, 410 i 424 § 1 pkt. 1 kpk wyrażająca się w ustaleniu okoliczności faktycznych zdarzenia na podstawie niekompletnego materiału dowodowego przy wyeliminowaniu opinii psychologicznej biegłego J. K. dotyczącej zeznań świadka A. T. oraz przez uchylenie na rozprawie w dniu 14 listopada 2013r. pytania obrońcy kierowanego do świadka T. K. , a ponadto przez nienależyte umotywowanie swojego stanowiska w uzasadnieniu wyroku dotyczącego nieuznania dowodów odciążających w tym zeznań świadków A. T. , T. K. , P. S. , Z. P. i C. K. oraz wyjaśnień oskarżonych. • Obraza przepisu postępowania która miała wpływ na treść wydanego orzeczenia to jest art. 413 § 2 pkt 2 kpk polegająca na braku wskazania w pkt 8 wyroku za które z przypisanych oskarżonym K. T. (1) i M. K. (1) czynów orzeczono środek karny w postaci zadośćuczynienia za doznaną krzywdę co powoduje że naruszono ustawową konstrukcję wyroku skazującego.

Godne uwagi sformułowania

Ewidentnie naruszono swobodę wypowiedzi świadka zagwarantowaną art. 171 § 1 kpk oraz prawo do odmowy składania zeznań przysługujące osobie najbliższej wyrażone w art. 182 § 1 kpk. • Przepis ten pozostaje w ścisłym związku z przepisami regulującymi odmowę zeznań ( art. 182 § 1 i 3 kpk ) rozszerzając zakres ich działania, traktuje złożone zeznania jak niebyłe, mimo, że świadek de facto je złożył, lecz później skorzystał z przysługującego mu prawa do odmowy zeznań. • Zeznania takie nie mogą służyć za dowód i nie mogą być odtworzone, nie mogą być brane pod uwagę przy rozstrzyganiu sprawy. • Świadek który skorzysta na rozprawie przed sądem I instancji z prawa odmowy zeznań przestaje istnieć jako osobowe źródło dowodowe w tym zakresie. • W tym miejscu należy przywołać orzeczenie Sądu Najwyższego z dnia 29 1985r. IV KR 297/85, nie publ. „Dowodu takiego nie mogą stanowić oświadczenia osób które skorzystały z prawa odmowy zeznań, odebrane od nich po wypowiedzeniu się że odmawiają zeznań” • Sąd Rejonowy nie tylko w błędny sposób wprowadził do materiału dowodowego zeznania świadka A. T. z postępowania przygotowawczego, które dla procesu karnego „nie istaniały” to jeszcze porównując treść tychże zeznań z zeznaniami świadka z rozprawy oceniał wiarygodność świadka odmawiając dania jej wiary i wywodząc z ujawnionych rozbieżności niekorzystne konsekwencje dla obu oskarżonych – braci A. T.

Skład orzekający

Jacek Myśliwiec

przewodniczący

Janusz Chmiel

sędzia

Katarzyna Gozdawa-Grajewska

sprawozdawca

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Wysoka

Powoływalne dla: "Naruszenie praw świadka, w szczególności osoby najbliższej, podczas postępowania przygotowawczego i sądowego, a także konsekwencje procesowe odczytania zeznań złożonych z naruszeniem tych praw."

Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji procesowej związanej z prawem do odmowy zeznań przez osobę najbliższą i stosowaniem art. 186 § 1 kpk.

Wartość merytoryczna

Ocena: 7/10

Sprawa pokazuje, jak kluczowe mogą być błędy proceduralne w postępowaniu karnym i jak ważne jest przestrzeganie praw świadków, zwłaszcza osób najbliższych oskarżonym. Pokazuje to również, jak sąd odwoławczy może korygować błędy sądu niższej instancji.

Błąd sądu I instancji w przesłuchaniu świadka doprowadził do uchylenia wyroku. Jakie prawa świadka zostały naruszone?

Dane finansowe

zadośćuczynienie: 500 PLN

Sektor

inne

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej.

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

  • Analiza orzecznictwa i przepisów
  • Drafting pism i dokumentów
  • Odpowiedzi na pytania prawne
  • Pogłębiona analiza z doktryny
Wypróbuj Asystenta AI za darmo
Powiązane przepisy
Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.

Przeczytaj pełny tekst