Orzeczenie · 2020-11-13

IV KA 532/20

Sąd
Sąd Okręgowy w Piotrkowie Trybunalskim
Data
2020-11-13
SAOSKarneprzestępstwa przeciwko rodzinie i obowiązkom rodzinnymŚredniaokręgowy
alimentyobowiązek alimentacyjnykara pozbawienia wolnościkara ograniczenia wolnościapelacjaprawo karnesąd okręgowysąd rejonowy

Sąd Okręgowy rozpatrywał apelację obrońcy oskarżonego M. L. od wyroku Sądu Rejonowego w Tomaszowie Mazowieckim, który skazał go za uchylanie się od obowiązku alimentacyjnego (art. 209 § 1 i 1a kk). Obrońca zarzucił m.in. obrazę przepisów postępowania (art. 6 kpk w zw. z art. 117 § 2 kpk w zw. z art. 399 § 1 i 2 kpk) polegającą na przeprowadzeniu rozprawy pod nieobecność oskarżonego mimo usprawiedliwienia, a także błąd w ustaleniach faktycznych i obrazę prawa materialnego. Sąd Okręgowy uznał te zarzuty za niezasadne, wskazując, że niestawiennictwo oskarżonego nie było usprawiedliwione, a sąd pierwszej instancji prawidłowo zakwalifikował czyn i ocenił dowody. Sąd odwoławczy nie znalazł również podstaw do uchylenia wyroku. Jednakże, przychylił się do zarzutu rażącej niewspółmierności kary (art. 438 pkt 4 kpk). Stwierdzono, że wymierzona kara 6 miesięcy pozbawienia wolności była zbyt surowa, biorąc pod uwagę m.in. niedługi okres niealimentacji, znaczącą zmianę zachowania oskarżonego po popełnieniu czynu (uiszczenie znacznej kwoty alimentów i bieżące wywiązywanie się z obowiązku) oraz fakt, że był karany tylko raz za podobne przestępstwo. W związku z tym, sąd zmienił wyrok, orzekając karę 1 roku ograniczenia wolności polegającą na wykonywaniu nieodpłatnej, kontrolowanej pracy na cele społeczne.

Asystent · analiza prawna

Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.

Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.

Wypróbuj Asystenta

Wartość praktyczna

Siła precedensu: Średnia
Do czego można powołać

Interpretacja przepisów dotyczących uchylania się od obowiązku alimentacyjnego, ocena dowodów w sprawach o alimenty, zasady wymiaru kary w kontekście zmiany zachowania sprawcy, stosowanie kary ograniczenia wolności.

Ograniczenia stosowania

Dotyczy konkretnego stanu faktycznego, w którym oskarżony wykazał zmianę postawy po popełnieniu czynu.

Zagadnienia prawne (4)

Czy przeprowadzenie rozprawy głównej pod nieobecność oskarżonego, mimo usprawiedliwienia niestawiennictwa i wniosku o odroczenie, stanowi obrazę przepisów postępowania, która mogła mieć wpływ na treść orzeczenia?

Odpowiedź sądu

Nie, sąd pierwszej instancji słusznie nie uwzględnił wniosku o odroczenie, gdyż powód (opieka nad dzieckiem) nie był wystarczająco uzasadniony, a oskarżony był reprezentowany przez obrońcę.

Uzasadnienie

Sąd odwoławczy uznał, że powód niestawiennictwa oskarżonego (opieka nad dzieckiem) nie był wystarczająco uzasadniony, a dziecko miało już 9 lat i schorzenie dłoni nie wymagało stałej opieki. Oskarżony miał też wystarczająco dużo czasu na zorganizowanie opieki. Ponadto, był reprezentowany przez obrońcę.

Czy sąd pierwszej instancji prawidłowo zakwalifikował czyn oskarżonego jako wyczerpujący znamiona art. 209 § 1 i 1a kk, uwzględniając możliwość zakwalifikowania czynu jako popełnionego kumulatywnie?

Odpowiedź sądu

Tak, sąd pierwszej instancji prawidłowo zakwalifikował czyn, a opis czynu w akcie oskarżenia zawierał znamiona obu przepisów. Sąd uprzedził o możliwości takiej kwalifikacji.

Uzasadnienie

Sąd odwoławczy stwierdził, że opis czynu w akcie oskarżenia zawierał znamiona zarówno art. 209 § 1 kk, jak i art. 209 § 1a kk. Sąd pierwszej instancji dokonał stosownego uprzedzenia o możliwości zakwalifikowania czynu jako wypełniającego kumulatywnie oba przepisy.

Czy sąd pierwszej instancji dokonał dowolnej oceny dowodów i błędnych ustaleń faktycznych, przypisując oskarżonemu popełnienie czynu uchylania się od alimentacji?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Nie, sąd pierwszej instancji starannie przeprowadził postępowanie i prawidłowo ocenił dowody, a ustalenia faktyczne są zgodne z materiałem dowodowym.

Uzasadnienie

Sąd odwoławczy uznał, że sąd pierwszej instancji sprostał wymogom art. 7 kpk, rozważył całokształt okoliczności i logicznie uzasadnił swoje przekonanie. Ocena dowodów osobowych była prawidłowa. Oskarżony wpłacił jedynie niewielką część należnych alimentów, a wpłaty były zwracane lub dokonywane po terminie.

Czy orzeczona kara 6 miesięcy pozbawienia wolności jest rażąco niewspółmierna do popełnionego czynu?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Tak, kara jest rażąco niewspółmierna, ponieważ nie uwzględnia pozytywnej zmiany w zachowaniu oskarżonego po popełnieniu czynu.

Uzasadnienie

Sąd odwoławczy uznał, że kara 6 miesięcy pozbawienia wolności była zbyt surowa. Wziął pod uwagę niedługi okres niealimentacji, znaczącą zmianę zachowania oskarżonego po popełnieniu czynu (uiszczenie 6.600 zł alimentów i bieżące wywiązywanie się z obowiązku) oraz fakt, że był karany tylko raz za podobne przestępstwo. Zamiast kary pozbawienia wolności, orzeczono karę 1 roku ograniczenia wolności.

Rozstrzygnięcie
Decyzja
Zmiana wyroku
Strona wygrywająca
oskarżony (w zakresie kary)

Strony

NazwaTypRola
M. L.osoba_fizycznaoskarżony
D.osoba_fizycznapokrzywdzony

Przepisy (23)

Główne

k.k. art. 209 § § 1a

Kodeks karny

k.k. art. 209 § § 1

Kodeks karny

Pomocnicze

k.p.k. art. 438 § pkt 1

Kodeks postępowania karnego

k.p.k. art. 438 § pkt 2

Kodeks postępowania karnego

k.p.k. art. 438 § pkt 3

Kodeks postępowania karnego

k.p.k. art. 438 § pkt 4

Kodeks postępowania karnego

k.p.k. art. 439

Kodeks postępowania karnego

k.p.k. art. 6

Kodeks postępowania karnego

k.p.k. art. 117 § § 2

Kodeks postępowania karnego

k.p.k. art. 399 § § 1 i 2

Kodeks postępowania karnego

k.p.k. art. 410

Kodeks postępowania karnego

k.p.k. art. 2 § § 2

Kodeks postępowania karnego

k.p.k. art. 4

Kodeks postępowania karnego

k.p.k. art. 7

Kodeks postępowania karnego

k.p.k. art. 5 § § 2

Kodeks postępowania karnego

k.p.k. art. 424 § § 1 pkt 1

Kodeks postępowania karnego

k.k. art. 53

Kodeks karny

k.k. art. 115 § § 2

Kodeks karny

k.k. art. 115 § § 21

Kodeks karny

k.k. art. 37a

Kodeks karny

k.p.k. art. 636 § § 1

Kodeks postępowania karnego

u.o.p.k. art. 2 § ust. 1 pkt 3

Ustawa o opłatach w sprawach karnych

u.o.p.k. art. 10 § ust. 1

Ustawa o opłatach w sprawach karnych

Argumenty

Skuteczne argumenty

Rażąca niewspółmierność kary pozbawienia wolności w stosunku do popełnionego czynu, uwzględniając pozytywną zmianę zachowania oskarżonego po popełnieniu czynu.

Odrzucone argumenty

Obraza przepisów postępowania (art. 6 kpk w zw. z art. 117 § 2 kpk w zw. z art. 399 § 1 i 2 kpk) poprzez przeprowadzenie rozprawy pod nieobecność oskarżonego mimo usprawiedliwienia. • Błąd w ustaleniach faktycznych przyjętych za podstawę orzeczenia. • Obraza przepisów prawa materialnego (art. 209 § 1 i 1a kk) poprzez niezasadne przyjęcie, iż oskarżony wyczerpał znamiona czynu. • Wniosek o uchylenie wyroku i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania. • Wniosek o uniewinnienie od zarzuconego czynu.

Godne uwagi sformułowania

Sąd Rejonowy nie dopuścił się obrazy wskazanych przepisów postepowania, która dodatkowo miała mieć wpływ na treść wydanego orzeczenia. • Sąd odwoławczy zważył, że było to postępowanie ze wszech miar słuszne. • Wbrew argumentacji autora apelacji, brak jest w niniejszej sprawie także wątpliwości, które należałoby rozstrzygać na korzyść oskarżonego. • Wymierzoną oskarżonemu karę pozbawienia wolności należy ocenić jako zbyt surową w rozumieniu art. 438 pkt 4 kpk, gdy zważy się na następujące okoliczności: [...] • Tak wymierzona kara nie sprzeciwia się ewentualnemu wykonywaniu zatrudnienia, a także umożliwi oskarżonemu sprawowanie bezpośredniej opieki nad dziećmi, w sytuacji częstych nieobecności w domu ich matki, skoro taki model swojej rodziny wybrał M. L.

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Średnia

Powoływalne dla: "Interpretacja przepisów dotyczących uchylania się od obowiązku alimentacyjnego, ocena dowodów w sprawach o alimenty, zasady wymiaru kary w kontekście zmiany zachowania sprawcy, stosowanie kary ograniczenia wolności."

Ograniczenia: Dotyczy konkretnego stanu faktycznego, w którym oskarżony wykazał zmianę postawy po popełnieniu czynu.

Wartość merytoryczna

Ocena: 6/10

Sprawa pokazuje, jak sąd odwoławczy może złagodzić karę, biorąc pod uwagę pozytywną zmianę postawy sprawcy, co jest istotne z perspektywy resocjalizacji i praktyki orzeczniczej.

Sąd złagodził karę za niepłacenie alimentów. Kluczowa okazała się zmiana postawy ojca.

Sektor

praca

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej.

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

  • Analiza orzecznictwa i przepisów
  • Drafting pism i dokumentów
  • Odpowiedzi na pytania prawne
  • Pogłębiona analiza z doktryny
Wypróbuj Asystenta AI za darmo
Powiązane przepisy
Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.

Przeczytaj pełny tekst