IV KA 1105/18
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuSąd Okręgowy w Poznaniu, rozpoznając sprawę z art. 160 § 1 kk i art. 157 § 2 kk w zw. z art. 11 § 2 kk, zmienił zaskarżony wyrok Sądu Rejonowego w punkcie dotyczącym nawiązki. Sąd Rejonowy pierwotnie zasądził od oskarżonego K.Z. na rzecz pokrzywdzonego A.G. kwotę 5000 zł nawiązki. Pełnomocnik oskarżyciela posiłkowego wniósł apelację, domagając się podwyższenia nawiązki do 20 000 zł lub zasądzenia 25 143 zł tytułem nawiązki i uchylenia obowiązku naprawienia szkody. Sąd Okręgowy uznał zarzuty apelacji za częściowo zasadne, szczególnie w odniesieniu do wysokości nawiązki. Analizując sprawę, sąd odwoławczy odrzucił zarzuty obrazy prawa procesowego i błędu w ustaleniach faktycznych dotyczących szkody materialnej (zniszczone okulary, popielniczka), uznając, że nie zostały one wystarczająco udowodnione. Sąd odwoławczy podkreślił, że nawiązka z art. 46 § 2 kk obejmuje zarówno szkodę majątkową (utracone korzyści), jak i niemajątkową (zadośćuczynienie za krzywdę). Sąd Rejonowy uwzględnił utracony zarobek pokrzywdzonego w kwocie 4013 zł, a pozostałą część nawiązki przeznaczył na zadośćuczynienie. Sąd Okręgowy uznał jednak, że zadośćuczynienie w wysokości około 1000 zł było rażąco niskie, biorąc pod uwagę charakter obrażeń, ból, cierpienie psychiczne, nawracające bóle głowy, problemy z pamięcią, lęk przed nocną jazdą taksówką, a także fakt, że oskarżony naraził pokrzywdzonego na bezpośrednie niebezpieczeństwo ciężkiego uszczerbku na zdrowiu. W związku z tym, Sąd Okręgowy podwyższył nawiązkę do 10 000 zł, uznając tę kwotę za adekwatną do doznanej krzywdy i utraconych korzyści. W pozostałym zakresie wyrok został utrzymany w mocy, a koszty postępowania odwoławczego zasądzono od oskarżonego na rzecz Skarbu Państwa.
Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.
Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.
Wartość praktyczna
Siła precedensu: ŚredniaUstalanie wysokości nawiązki w sprawach o uszkodzenie ciała i narażenie na niebezpieczeństwo, zwłaszcza gdy uwzględnia się utracone korzyści i krzywdę niemajątkową.
Dotyczy specyfiki polskiego prawa karnego i cywilnego w zakresie środków kompensacyjnych. Ocena wysokości nawiązki jest zawsze indywidualna.
Zagadnienia prawne (3)
Czy wysokość zasądzonej nawiązki jest adekwatna do doznanej przez pokrzywdzonego krzywdy i utraconych korzyści?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Nie, pierwotna kwota 5000 zł była rażąco niska. Sąd Okręgowy podwyższył nawiązkę do 10 000 zł.
Uzasadnienie
Sąd Okręgowy uznał, że pierwotna nawiązka nie uwzględniała w wystarczającym stopniu bólu, cierpienia psychicznego, problemów zdrowotnych pokrzywdzonego oraz faktu narażenia go na bezpośrednie niebezpieczeństwo ciężkiego uszczerbku na zdrowiu. Podwyższenie nawiązki miało na celu lepsze zrekompensowanie szkody niemajątkowej i majątkowej.
Czy sąd karny może orzec obowiązek naprawienia szkody w postaci kosztów zakupu nowych okularów i wymiany popielniczki samochodowej, jeśli szkoda ta nie została udowodniona jako bezpośredni skutek przestępstwa?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Nie, jeśli szkoda nie została udowodniona ponad wszelką wątpliwość jako bezpośredni skutek przestępstwa przypisanego oskarżonemu.
Uzasadnienie
Sąd Okręgowy stwierdził, że pokrzywdzony nie udowodnił, że jego okulary zostały zniszczone przez oskarżonego, a sprawa dotycząca uszkodzenia popielniczki została wyłączona do odrębnego postępowania w sprawie o wykroczenie. Obowiązek naprawienia szkody na podstawie art. 46 § 1 kk wymaga udowodnienia szkody i jej związku z przestępstwem.
Czy zarzuty dotyczące wysokości środków kompensacyjnych powinny być kwalifikowane jako obraza prawa materialnego, czy błąd w ustaleniach faktycznych?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Zarzuty dotyczące wysokości środków kompensacyjnych, które kwestionują ustalenia faktyczne wpływające na wymiar tych środków, powinny być kwalifikowane jako błąd w ustaleniach faktycznych.
Uzasadnienie
Sąd Okręgowy wyjaśnił, że obraza prawa materialnego ma miejsce, gdy stan faktyczny jest prawidłowo ustalony, a nie zastosowano właściwego przepisu. W przypadku kwestionowania wysokości nawiązki z powodu nieprawidłowej oceny okoliczności wpływających na jej wymiar, należy mówić o błędzie w ustaleniach faktycznych.
Strony
| Nazwa | Typ | Rola |
|---|---|---|
| K. Z. (1) | osoba_fizyczna | oskarżony |
| A. G. (1) | osoba_fizyczna | pokrzywdzony |
| A. P. | inne | Prokurator Prokuratury Rejonowej P. w P. |
| adw. M. M. | inne | pełnomocnik oskarżyciela posiłkowego |
| obrońca oskarżonego | inne | obrońca |
Przepisy (19)
Główne
k.k. art. 160 § 1
Kodeks karny
k.k. art. 157 § 2
Kodeks karny
k.k. art. 11 § 2
Kodeks karny
k.k. art. 46 § 1
Kodeks karny
k.k. art. 46 § 2
Kodeks karny
Pomocnicze
k.k. art. 37a
Kodeks karny
k.k. art. 34 § 1
Kodeks karny
k.k. art. 35 § 1
Kodeks karny
k.p.k. art. 7
Kodeks postępowania karnego
k.p.k. art. 4
Kodeks postępowania karnego
k.p.k. art. 439
Kodeks postępowania karnego
k.p.k. art. 440
Kodeks postępowania karnego
k.p.k. art. 438 § pkt 1
Kodeks postępowania karnego
k.p.k. art. 438 § pkt 3
Kodeks postępowania karnego
k.p.k. art. 626 § 1
Kodeks postępowania karnego
k.p.k. art. 635
Kodeks postępowania karnego
k.p.k. art. 627
Kodeks postępowania karnego
k.c. art. 6
Kodeks cywilny
Ciężar udowodnienia faktu spoczywa na osobie, która z faktu tego wywodzi skutki prawne.
k.c. art. 361
Kodeks cywilny
Znajduje zastosowanie na gruncie prawa karnego do orzekania środków kompensacyjnych, obejmuje damnum emergens i lucrum cessans.
Argumenty
Skuteczne argumenty
Niewystarczające uwzględnienie przez Sąd Rejonowy okoliczności wpływających na wysokość nawiązki za doznaną krzywdę. • Niska kwota nawiązki w stosunku do rzeczywistych następstw czynu oskarżonego dla zdrowia i jakości życia pokrzywdzonego.
Odrzucone argumenty
Obraza prawa procesowego (art. 7 kpk, art. 4 kpk). • Błąd w ustaleniach faktycznych dotyczący szkody materialnej (zniszczone okulary, uszkodzona popielniczka). • Obraza prawa materialnego (art. 46 § 1 kk, art. 46 § 2 kk) w zakresie orzekania środków kompensacyjnych.
Godne uwagi sformułowania
krytyka odwoławcza, by mogła być uznana za skuteczną, winna wykazać usterki rozumowania zaskarżonego orzeczenia. • nałożenie na sprawcę czynu obowiązku naprawienia szkody (...) możliwe jest jedynie w sytuacji gdy szkoda powstała w wyniku przestępstwa przypisanego oskarżonemu. • fakt powstania szkody oraz jej wysokość muszą zostać w toku postępowania odpowiednio udowodnione, a nie jedynie uprawdopodobnione. • środek kompensacyjny przewidziany w art. 46 § 1 kk może zostać nałożony na sprawcę czynu jedynie w sytuacji gdy powstała szkoda jest wynikiem przestępstwa przypisanego sprawcy wyrokiem karnym. • obraza prawa materialnego ma miejsce w sytuacji, gdy stan faktyczny został w orzeczeniu prawidłowo ustalony, a nie zastosowano do niego właściwego przepisu prawa materialnego. • w realiach przedmiotowej sprawy, kwota orzeczonej nawiązki w wysokości 5000 zł (...) jest rażąco niska i nie uwzględnia faktycznych następstw czynu oskarżonego dla zdrowia i jakości życia pokrzywdzonego. • istota nawiązki różni się od obowiązku naprawienia szkody z art. 46 § 1 kk, w którym liczy się rozmiar i rodzaj spowodowanej szkody, a jej naprawienie zmierza do przywrócenia sytuacji uprzedniej, tak jak gdyby szkoda nie zaistniała. Nawiązka z kolei ma obejmować szkody wyrządzone przestępstwem, których dokładne określenie jest niemożliwe lub znacznie utrudnione.
Skład orzekający
Hanna Bartkowiak
przewodniczący
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Średnia
Powoływalne dla: "Ustalanie wysokości nawiązki w sprawach o uszkodzenie ciała i narażenie na niebezpieczeństwo, zwłaszcza gdy uwzględnia się utracone korzyści i krzywdę niemajątkową."
Ograniczenia: Dotyczy specyfiki polskiego prawa karnego i cywilnego w zakresie środków kompensacyjnych. Ocena wysokości nawiązki jest zawsze indywidualna.
Wartość merytoryczna
Ocena: 6/10
Sprawa pokazuje, jak sąd odwoławczy koryguje orzeczenie sądu niższej instancji w kwestii zadośćuczynienia za krzywdę, podkreślając znaczenie oceny wpływu przestępstwa na jakość życia ofiary. Jest to przykład praktycznego zastosowania prawa kompensacyjnego.
“Sąd podwyższył nawiązkę dla ofiary ataku w taksówce: dlaczego 5000 zł to za mało?”
Dane finansowe
nawiązka: 10 000 PLN
naprawienie_szkody: 50 PLN
Sektor
transport
Twój asystent do analizy prawnej.
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.
- Analiza orzecznictwa i przepisów
- Drafting pism i dokumentów
- Odpowiedzi na pytania prawne
- Pogłębiona analiza z doktryny
Pełny tekst orzeczenia
Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.