Orzeczenie · 2026-02-12

II GSK 2068/22Oddalenie skargi kasacyjnej transport drogowy 12

Sąd

Naczelny Sąd Administracyjny

Data

2026-02-12

NSATransportoweŚredniansa

transport drogowytachografkara pieniężnaodpowiedzialność administracyjnakontrola drogowaprawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymikodeks postępowania administracyjnegonaruszenie przepisów

Podsumowanie

Przejdź do pełnego tekstu

Sprawa dotyczyła skargi kasacyjnej wniesionej przez przedsiębiorcę transportowego od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Łodzi, który oddalił jego skargę na decyzję Głównego Inspektora Transportu Drogowego (GITD) nakładającą karę pieniężną za naruszenie przepisów o transporcie drogowym. Naruszenia obejmowały podłączenie niedozwolonego urządzenia do tachografu oraz niepobieranie danych z tachografu. Przedsiębiorca zarzucił sądowi niższej instancji naruszenie przepisów postępowania, w tym art. 141 § 4 p.p.s.a. (niepełne uzasadnienie), art. 151 p.p.s.a. w zw. z przepisami KPA (błędna ocena materiału dowodowego, brak czynnego udziału strony) oraz art. 49 § 1 p.p.s.a. (brak wezwania do uzupełnienia braków formalnych). Podniósł również zarzut naruszenia prawa materialnego, tj. art. 92c ust. 1 pkt 1 u.t.d., twierdząc, że nie miał wpływu na powstanie naruszenia. Naczelny Sąd Administracyjny oddalił skargę kasacyjną. Sąd podkreślił, że odpowiedzialność administracyjna na gruncie art. 92a u.t.d. ma charakter bezwzględny i obiektywny. Odnosząc się do zarzutów dotyczących naruszenia przepisów postępowania, NSA stwierdził, że uzasadnienie wyroku WSA było wystarczające, a zarzuty dotyczące oceny dowodów nie wykazały istotnego wpływu na wynik sprawy. Sąd uznał, że protokół kontroli drogowej stanowił wystarczający dowód, a okoliczności podnoszone przez stronę nie spełniały przesłanek egzoneracyjnych z art. 92c ust. 1 pkt 1 u.t.d., które wymagają wykazania przez podmiot, że uczynił wszystko zgodnie z prawem i nie mógł przewidzieć nadzwyczajnych zdarzeń. Sąd odrzucił również zarzut naruszenia zasady czynnego udziału strony oraz kwestie związane z pełnomocnictwem organu.

Asystent · analiza prawna

Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.

Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.

Wypróbuj Asystenta

Wartość praktyczna

Siła precedensu: Średnia

Do czego można powołać

Potwierdzenie obiektywnego charakteru odpowiedzialności za naruszenia przepisów o transporcie drogowym, interpretacja przesłanek egzoneracyjnych z art. 92c ust. 1 pkt 1 u.t.d., oraz znaczenie protokołu kontroli drogowej.

Ograniczenia stosowania

Dotyczy specyficznej materii transportowej i naruszeń związanych z tachografami. Interpretacja przesłanek egzoneracyjnych wymaga wykazania nadzwyczajnych i nieprzewidywalnych zdarzeń.

Zagadnienia prawne (4)

Czy naruszenie przepisów postępowania przez sąd pierwszej instancji, w tym wadliwość uzasadnienia i brak odniesienia się do wszystkich zarzutów, może stanowić podstawę do uchylenia wyroku, jeśli nie miało istotnego wpływu na jego wynik?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Nie, wadliwość uzasadnienia lub brak odniesienia się do wszystkich zarzutów może stanowić podstawę kasacyjną tylko wtedy, gdy uchybienie to mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy. Samo niezgadzanie się z merytorycznym stanowiskiem sądu nie jest wystarczające.

Uzasadnienie

NSA podkreślił, że art. 141 § 4 p.p.s.a. wymaga, aby uzasadnienie umożliwiało kontrolę instancyjną. Jednakże, jeśli sąd zajął odmienne stanowisko niż strona, nie oznacza to wadliwości uzasadnienia. Kluczowe jest wykazanie, że naruszenie miało istotny wpływ na wynik sprawy.

Czy odpowiedzialność przewoźnika za naruszenie przepisów o transporcie drogowym, w tym dotyczące tachografów, ma charakter obiektywny (bezwzględny)?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Tak, odpowiedzialność administracyjna na gruncie art. 92a u.t.d. ma charakter bezwzględny i obiektywny, powstaje przez sam fakt zaistnienia bezprawności.

Uzasadnienie

Sąd wskazał, że odpowiedzialność jest bezwzględna, co oznacza, że powstaje przez sam fakt naruszenia przepisu, niezależnie od winy czy możliwości przewidzenia zdarzenia.

Jakie okoliczności mogą stanowić podstawę do wyłączenia odpowiedzialności przewoźnika na podstawie art. 92c ust. 1 pkt 1 u.t.d. (brak wpływu na powstanie naruszenia)?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Przesłanki z art. 92c ust. 1 pkt 1 u.t.d. dotyczą wyłącznie sytuacji i zdarzeń nieoczekiwanych oraz nadzwyczajnych, na które podmiot wykonujący przewóz nie miał wpływu i których przy dochowaniu najwyższej staranności nie mógł przewidzieć.

Uzasadnienie

Sąd wyjaśnił, że ciężar dowodu spoczywa na podmiocie wykonującym przewóz, który musi wykazać, że uczynił wszystko zgodnie z prawem i nie mógł zrobić nic więcej. Okoliczności takie jak pandemia COVID-19 czy prawidłowa organizacja pracy nie spełniają tych kryteriów, jeśli nie wykazano ich bezpośredniego wpływu na naruszenie.

Czy naruszenie zasady czynnego udziału strony w postępowaniu odwoławczym (art. 10 § 1 KPA) miało miejsce, jeśli organ odwoławczy rozstrzygnął sprawę na podstawie dowodów zebranych w pierwszej instancji, a strona miała możliwość wypowiedzenia się co do nich na wcześniejszym etapie?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Nie, jeśli strona miała możliwość zapoznania się z materiałem dowodowym i wypowiedzenia się co do niego na etapie postępowania przed organem pierwszej instancji, a organ odwoławczy nie prowadził dodatkowego postępowania wyjaśniającego, nie można mówić o naruszeniu zasady czynnego udziału.

Uzasadnienie

Sąd stwierdził, że w sytuacji, gdy strona była jedyną stroną postępowania, nie zgłaszała wniosków dowodowych w postępowaniu odwoławczym, a organ odwoławczy oparł się na dowodach zebranych wcześniej, z którymi strona się zapoznała, zasada czynnego udziału nie została naruszona.

Rozstrzygnięcie

Decyzja

Oddalono skargę

Oddalono skargę kasacyjną.

Przepisy (29)

Główne

u.t.d. art. 92a § ust. 1

Ustawa o transporcie drogowym

u.t.d. art. 92c § ust. 1 pkt 1

Ustawa o transporcie drogowym

Przesłanki egzoneracyjne wymagają wykazania braku wpływu na powstanie naruszenia oraz wystąpienia zdarzeń nadzwyczajnych i nieprzewidywalnych.

p.p.s.a. art. 141 § § 4

Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Wymogi dotyczące uzasadnienia wyroku sądu administracyjnego.

p.p.s.a. art. 151

Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

p.p.s.a. art. 174 § pkt 1 i 2

Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Podstawy skargi kasacyjnej.

p.p.s.a. art. 176 § § 1 pkt 2

Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

p.p.s.a. art. 183 § § 1 i 2

Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Zakres rozpoznania sprawy przez NSA i przyczyny nieważności postępowania.

p.p.s.a. art. 184

Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

p.p.s.a. art. 193 § zdanie drugie

Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Zakres uzasadnienia wyroku NSA w przypadku oddalenia skargi kasacyjnej.

Pomocnicze

u.t.d. art. 4 § pkt 22

Ustawa o transporcie drogowym

u.t.d. art. 92b § ust. 1

Ustawa o transporcie drogowym

u.t.d. § lp. 6.1.3 załącznika nr 3

Ustawa o transporcie drogowym

Podłączenie do tachografu niedozwolonego urządzenia lub przedmiotu wykonanego lub przeznaczonego do celów podrabiania lub przerabiania danych rejestrowanych przez tachograf lub korzystanie z tego urządzenia lub przedmiotu.

u.t.d. § lp. 6.3.8 załącznika nr 3

Ustawa o transporcie drogowym

Naruszenie obowiązku terminowego pobierania danych z tachografu – za każdy pojazd.

k.p.a. art. 10 § § 1