Orzeczenie · 2026-06-19

I OSK 481/26Oddalenie skargi kasacyjnej o odszkodowanie za nieruchomość 3

Sąd
Naczelny Sąd Administracyjny
Data
2026-06-19
NSAnieruchomościŚredniansa
nieruchomościodszkodowaniewywłaszczeniesądy administracyjnebezczynność organuprzewlekłość postępowaniaprawo administracyjneNSAWSAZ. sp. z o.o.

Naczelny Sąd Administracyjny (NSA) rozpoznał skargę kasacyjną spółki Z. sp. z o.o. od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego (WSA) w Warszawie, który oddalił skargę spółki na bezczynność i przewlekłe prowadzenie postępowania przez Wojewodę Mazowieckiego w sprawie ustalenia odszkodowania za nieruchomość. Spółka zarzucała WSA naruszenie przepisów postępowania, w tym art. 151, 134, 141 § 4, 135 p.p.s.a., a także naruszenie prawa materialnego, w tym art. 6 ust. 1 EKPC. NSA oddalił skargę kasacyjną, uznając zarzuty za niezasadne. Sąd I instancji prawidłowo ustalił, że przedmiotem skargi spółki było domniemane nierozpoznanie wniosku o odszkodowanie, podczas gdy złożony przez spółkę wniosek z 29 grudnia 2005 r. dotyczył wszczęcia postępowania na podstawie art. 73 ustawy z dnia 13 października 1998 r. w celu wydania decyzji stwierdzającej zajęcie nieruchomości pod drogi publiczne i przejście jej na własność gminy. NSA podkreślił, że skoro Wojewoda nie otrzymał wniosku o ustalenie odszkodowania, nie można mu przypisać bezczynności ani przewlekłości w tym zakresie. Sąd I instancji nie odmówił kontroli działalności administracji, lecz dokonał jej w granicach wyznaczonych przez stronę w skardze, która błędnie identyfikowała przedmiot postępowania.

Asystent · analiza prawna

Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.

Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.

Wypróbuj Asystenta

Wartość praktyczna

Siła precedensu: Średnia
Do czego można powołać

Interpretacja przepisów dotyczących bezczynności i przewlekłości postępowania administracyjnego, rozróżnienie między wnioskiem o stwierdzenie nabycia nieruchomości a wnioskiem o odszkodowanie, a także zasady wnoszenia i zakresu skargi kasacyjnej.

Ograniczenia stosowania

Dotyczy specyficznej sytuacji prawnej związanej z art. 73 ustawy wprowadzającej reformę administracyjną i wnioskiem z 2005 roku. Wnioski dotyczące samej bezczynności i przewlekłości mogą mieć szersze zastosowanie.

Zagadnienia prawne (2)

Czy Wojewoda dopuścił się bezczynności lub przewlekłego prowadzenia postępowania w sprawie ustalenia odszkodowania za nieruchomość, jeśli złożony wniosek dotyczył stwierdzenia nabycia nieruchomości na podstawie art. 73 ustawy wprowadzającej reformę administracyjną?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Nie, Wojewoda nie dopuścił się bezczynności ani przewlekłości, ponieważ spółka nie złożyła wniosku o ustalenie odszkodowania, a jedynie wniosek o stwierdzenie nabycia nieruchomości.

Uzasadnienie

Sąd I instancji prawidłowo ustalił, że przedmiotem skargi spółki było domniemane nierozpoznanie wniosku o odszkodowanie, podczas gdy złożony wniosek dotyczył stwierdzenia nabycia nieruchomości na podstawie art. 73 ustawy wprowadzającej reformę administracyjną. Skoro Wojewoda nie otrzymał wniosku o ustalenie odszkodowania, nie można mu przypisać bezczynności ani przewlekłości w tym zakresie.

Czy skarga kasacyjna może służyć modyfikacji przedmiotu skargi wniesionej do WSA?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Nie, skarga kasacyjna nie może służyć modyfikacji treści i zakresu skargi na bezczynność organu czy przewlekłe prowadzenie postępowania administracyjnego.

Uzasadnienie

Sąd I instancji prawidłowo ustalił treść i żądanie skargi, jakie nadała sama strona, reprezentowana przez profesjonalnego pełnomocnika. Wbrew zarzutom skargi kasacyjnej, nie można przez jej zarzuty zmieniać treści i zakresu skargi na bezczynność organu czy przewlekłe prowadzenie postępowania administracyjnego.

Rozstrzygnięcie

Decyzja
Odrzucono skargę
Oddalono skargę kasacyjną.

Przepisy (15)

Główne

p.p.s.a. art. 174

Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Ustawa z dnia 13 października 1998 r. Przepisy wprowadzające ustawy reformujące administrację publiczną art. 73 § ust. 1

p.p.s.a. art. 183 § § 1

Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

p.p.s.a. art. 184

Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Pomocnicze

p.p.s.a. art. 141 § § 4

Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

p.p.s.a. art. 135

Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

p.p.s.a. art. 3 § § 1 i 2 pkt 8

Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

p.p.s.a. art. 151

Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

p.p.s.a. art. 149 § § 1 pkt 3 i § 2

Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

k.p.a. art. 35

Kodeks postępowania administracyjnego

k.p.a. art. 36 § § 1

Kodeks postępowania administracyjnego

k.p.a. art. 37

Kodeks postępowania administracyjnego

Ustawa o gospodarce gruntami i wywłaszczaniu nieruchomości art. 10

Ustawa o gospodarce nieruchomościami art. 98

p.p.s.a. art. 193 § zdanie drugie

Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Argumenty

Skuteczne argumenty

WSA prawidłowo ustalił, że spółka nie złożyła wniosku o odszkodowanie, a jedynie wniosek o stwierdzenie nabycia nieruchomości na podstawie art. 73 ustawy wprowadzającej reformę administracyjną, co wyklucza zarzut bezczynności lub przewlekłości w zakresie odszkodowania.

Odrzucone argumenty

Zarzuty naruszenia art. 151 p.p.s.a. w zw. art. 149 § 1 pkt 3 i § 2 p.p.s.a. poprzez bezpodstawne oddalenie skargi na bezczynność i przewlekłe prowadzenie postępowania. • Zarzuty naruszenia art. 134 p.p.s.a i art. 141 § 4 p.p.s.a poprzez nierozpoznanie istoty sprawy. • Zarzuty naruszenia art. 141 § 4 p.p.s.a. poprzez sprzeczność pomiędzy rozstrzygnięciem sprawy a treścią uzasadnienia wyroku. • Zarzuty naruszenia art. 135 w związku z art. 3 § 1 i 2 pkt 8 p.p.s.a. poprzez bezpodstawną odmowę kontroli działalności administracji publicznej. • Zarzut naruszenia prawa materialnego, tj. art. 6 ust. 1 EKPC.

Godne uwagi sformułowania

Skarga kasacyjna nie zawiera usprawiedliwionych podstaw do jej uwzględnienia, zatem podlega oddaleniu. • Naczelny Sąd Administracyjny rozpoznaje sprawę tylko w granicach skargi kasacyjnej, biorąc z urzędu pod rozwagę jedynie nieważność postępowania. • Wobec niestwierzenia ziszczenia się przesłanek nieważności postępowania, oceniając wyrok Sądu I instancji pod kątem zarzutów sformułowanych w skardze kasacyjnej, Naczelny Sąd Administracyjny uznał te zarzuty za niezasadne. • Wobec powyższego Sąd I instancji zasadnie oddalił skargę. Skoro bowiem do Wojewody Mazowieckiego nigdy nie wpłynął wniosek skarżącej Spółki w przedmiocie ustalenia przez Wojewodę odszkodowania za sporną nieruchomość, to nie rozpoczął biegu termin załatwienia sprawy, a w konsekwencji nie można temu organowi przypisać bezczynności i przewlekłego procedowania. • Nie można bowiem przez zarzuty skargi kasacyjnej zmieniać treści i zakresu skargi na bezczynność organu czy przewlekłe prowadzenie postępowania administracyjnego.

Skład orzekający

Marek Stojanowski

przewodniczący

Marian Wolanin

sprawozdawca

Jakub Zieliński

członek

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Średnia

Powoływalne dla: "Interpretacja przepisów dotyczących bezczynności i przewlekłości postępowania administracyjnego, rozróżnienie między wnioskiem o stwierdzenie nabycia nieruchomości a wnioskiem o odszkodowanie, a także zasady wnoszenia i zakresu skargi kasacyjnej."

Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji prawnej związanej z art. 73 ustawy wprowadzającej reformę administracyjną i wnioskiem z 2005 roku. Wnioski dotyczące samej bezczynności i przewlekłości mogą mieć szersze zastosowanie.

Wartość merytoryczna

Ocena: 5/10

Sprawa dotyczy ważnego zagadnienia proceduralnego – bezczynności organu i przewlekłości postępowania, co jest częstym problemem w praktyce. Rozróżnienie między różnymi rodzajami wniosków i ich wpływem na bieg terminów jest kluczowe dla prawników.

Czy długie postępowanie o odszkodowanie za nieruchomość zawsze oznacza bezczynność urzędu? NSA wyjaśnia.

Sektor

nieruchomości

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej.

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka polskie orzecznictwo i aktualne akty prawne.

  • Analiza orzecznictwa i przepisów
  • Drafting pism i dokumentów
  • Odpowiedzi na pytania prawne
  • Pogłębiona analiza z doktryny
Wypróbuj Asystenta AI za darmo

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.

Przeczytaj pełny tekst