XVII AmE 221/22Uchylenie decyzji VAT bledy proceduralne
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuSpółka (...) S.A. odwołała się od decyzji Prezesa Urzędu Regulacji Energetyki (URE) z dnia 19 lipca 2022 r., która nałożyła na nią karę pieniężną w łącznej wysokości 90 000 zł za niezłożenie w terminie sprawozdań dotyczących przywozu paliw ciekłych za okres od stycznia do marca 2020 r. oraz od maja do października 2020 r. Spółka zarzuciła naruszenie przepisów Prawa energetycznego, w tym błędną wykładnię art. 56 ust. 6a poprzez uznanie stopnia szkodliwości czynu za znaczny, mimo że spółka dobrowolnie naprawiła sytuację, przywoziła niewielkie ilości paliwa i na bieżąco realizowała obowiązek sprawozdawczy po naprawie. Podniosła również zarzut naruszenia zasady proporcjonalności kary wynikającej z Konstytucji. Prezes URE wniósł o oddalenie odwołania. Sąd Okręgowy w Warszawie, Sąd Ochrony Konkurencji i Konsumentów, ustalił stan faktyczny, zgodnie z którym spółka przywoziła smary, które zgodnie z przepisami były traktowane jako paliwa ciekłe, i podlegała obowiązkowi sprawozdawczemu. Spółka przyznała się do uchybienia terminowi, tłumacząc to m.in. trudnościami związanymi z pandemią COVID-19 i brakiem świadomości obowiązku. Sąd, analizując przepisy Prawa energetycznego oraz orzecznictwo, w tym wyrok Trybunału Konstytucyjnego z dnia 17 października 2024 r. (sygn. akt P 3/23), który uznał art. 56 ust. 2h pkt 4 Prawa energetycznego za niezgodny z Konstytucją w zakresie uniemożliwiającym miarkowanie kary, stwierdził, że pierwotna kara była nieproporcjonalna. Sąd obniżył karę pieniężną za każdy miesiąc z 10 000 zł do 2 500 zł, ustalając łączną wysokość kary na 22 500 zł. Oddalił odwołanie w pozostałej części i wzajemnie zniósł koszty postępowania.
Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.
Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.
Wartość praktyczna
Siła precedensu: WysokaUzasadnienie miarkowania kar pieniężnych przez sądy powszechne w sprawach administracyjnych, zwłaszcza w kontekście wyroku Trybunału Konstytucyjnego dotyczącego Prawa energetycznego.
Dotyczy specyficznej sytuacji niezłożenia sprawozdania w Prawie energetycznym, ale zasady proporcjonalności i kontroli sądowej mają szersze zastosowanie.
Zagadnienia prawne (3)
Czy kara pieniężna nałożona przez Prezesa URE za niezłożenie w terminie sprawozdania o przywozie paliw ciekłych jest proporcjonalna do wagi naruszenia i okoliczności sprawy?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Nie, pierwotna kara była nieproporcjonalna. Sąd obniżył jej wysokość.
Uzasadnienie
Sąd uznał, że kara 10 000 zł za każdy miesiąc opóźnienia była nieproporcjonalna, biorąc pod uwagę niewielką ilość przywożonych paliw, wykorzystanie ich na własne potrzeby, okoliczności związane z pandemią COVID-19 oraz dobrowolne uzupełnienie obowiązków przez spółkę. Powołano się na wyrok TK P 3/23.
Czy sąd powszechny ma kompetencję do miarkowania (obniżenia) kary pieniężnej nałożonej na podstawie art. 56 ust. 2h pkt 4 Prawa energetycznego, która jest określona sztywno w ustawie?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Tak, sąd ma taką kompetencję, szczególnie w świetle orzeczenia Trybunału Konstytucyjnego.
Uzasadnienie
Sąd powołał się na wyrok TK P 3/23, który stwierdził niezgodność z Konstytucją przepisu Prawa energetycznego w zakresie, w jakim uniemożliwia sądowi miarkowanie kary. Sąd podkreślił, że sztywna wysokość kary ogranicza kontrolę sądową i jest sprzeczna z zasadą proporcjonalności.
Czy brak świadomości przepisów prawa (ignorantia iuris nocet) może stanowić podstawę do odstąpienia od wymierzenia kary pieniężnej lub jej miarkowania?
Odpowiedź sądu
Nie, nieznajomość prawa nie jest okolicznością łagodzącą ani podstawą do odstąpienia od kary, zwłaszcza w przypadku profesjonalnych podmiotów.
Uzasadnienie
Sąd podkreślił, że profesjonalni przedsiębiorcy są zobowiązani do szczególnej staranności i znajomości prawa. Zasada 'nieznajomość prawa szkodzi' jest fundamentalna dla pewności obrotu prawnego.
Rozstrzygnięcie
Strony
| Nazwa | Typ | Rola |
|---|---|---|
| (...) spółki akcyjnej w L. | spółka | odwołujący |
| Prezes Urzędu Regulacji Energetyki | organ_państwowy | pozwanego |
Przepisy (20)
Główne
p.e. art. 43d § 1
Prawo energetyczne
Obowiązek przekazywania miesięcznego sprawozdania o rodzajach oraz ilości wytworzonych, przywiezionych i wywiezionych paliw ciekłych, a także ich przeznaczeniu.
p.e. art. 56 § 1 pkt 12b
Prawo energetyczne
Podstawa do nałożenia kary pieniężnej za nieprzekazanie w terminie sprawozdania, o którym mowa w art. 43d.
p.e. art. 56 § 2h pkt 4
Prawo energetyczne
Określa wysokość kary pieniężnej za naruszenie obowiązku sprawozdawczego na 10 000 zł.
Pomocnicze
p.e. art. 56 § 6a
Prawo energetyczne
Umożliwia Prezesowi URE odstąpienie od wymierzenia kary, jeżeli stopień szkodliwości czynu jest znikomy, a podmiot zaprzestał naruszania prawa lub zrealizował obowiązek.
p.e. art. 3 § 12c
Prawo energetyczne
Definicja 'podmiotu przywożącego'.
k.p.a. art. 104
Kodeks postępowania administracyjnego
k.p.a. art. 105 § 1
Kodeks postępowania administracyjnego
k.p.a. art. 58 § 1
Kodeks postępowania administracyjnego
k.p.a. art. 10 § 1
Kodeks postępowania administracyjnego
k.p.a. art. 77 § 1
Kodeks postępowania administracyjnego
k.p.a. art. 80
Kodeks postępowania administracyjnego
k.c. art. 355 § 1
Kodeks cywilny
k.p.c. art. 479 § 49
Kodeks postępowania cywilnego
k.p.c. art. 98 § 1
Kodeks postępowania cywilnego
k.p.c. art. 98 § 3
Kodeks postępowania cywilnego
k.p.c. art. 479 § 2
Kodeks postępowania cywilnego
k.p.c. art. 479 § 1
Kodeks postępowania cywilnego
k.p.c. art. 100
Kodeks postępowania cywilnego
ustawa COVID art. 15zzzzzn2 § 1
Ustawa COVID
ustawa COVID art. 15zzzzzn2 § 2
Ustawa COVID
Argumenty
Skuteczne argumenty
Nieproporcjonalność nałożonej kary pieniężnej w stosunku do wagi naruszenia i okoliczności sprawy. • Możliwość miarkowania kary pieniężnej przez sąd powszechny, zgodnie z wyrokiem Trybunału Konstytucyjnego.
Odrzucone argumenty
Argumenty spółki o braku świadomości obowiązku i wpływie pandemii jako podstawy do odstąpienia od wymierzenia kary (uznane za niezasadne w kontekście zasady 'ignorantia iuris nocet' i profesjonalnego charakteru działalności).
Godne uwagi sformułowania
odpowiedzialność ma charakter obiektywny, wynikający z samego faktu naruszenia określonych norm prawnych • nie można powoływać się na brak winy • odstąpienie od wymierzenia kary stanowi wyraz tzw. uznania administracyjnego • kontrola sądowa w tym wypadku nie może sięgać głęboko, gdyż w innym przypadku instytucja uznania administracyjnego stałaby się iluzoryczna • kara musi być dla przedsiębiorcy dolegliwa na tyle, aby w przyszłości nie popełnił on już podobnego deliktu. Nie może to być kara symboliczna. • nieznajomość prawa szkodzi (ignorantia iuris nocet)
Skład orzekający
Monika Pawłowska
przewodniczący
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Wysoka
Powoływalne dla: "Uzasadnienie miarkowania kar pieniężnych przez sądy powszechne w sprawach administracyjnych, zwłaszcza w kontekście wyroku Trybunału Konstytucyjnego dotyczącego Prawa energetycznego."
Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji niezłożenia sprawozdania w Prawie energetycznym, ale zasady proporcjonalności i kontroli sądowej mają szersze zastosowanie.
Wartość merytoryczna
Ocena: 7/10
Sprawa pokazuje, jak sądy mogą korygować decyzje organów administracji w imię proporcjonalności kary, powołując się na wyroki Trybunału Konstytucyjnego. Jest to ważny przykład dla przedsiębiorców.
“Sąd obniża karę URE: Czy Twoja firma też płaci za nieproporcjonalne kary?”
Dane finansowe
kara pieniężna: 2500 PLN
Sektor
energetyka
Twój asystent do analizy prawnej.
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka polskie orzecznictwo i aktualne akty prawne.
- Analiza orzecznictwa i przepisów
- Drafting pism i dokumentów
- Odpowiedzi na pytania prawne
- Pogłębiona analiza z doktryny
Powiązane przepisy
Powiązane tematy
Pełny tekst orzeczenia
Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.