VIII PA 111/22
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuSąd Rejonowy wydał wyrok, w którym zasądził od pozwanej spółki na rzecz powoda M. K. kwoty tytułem zaległego wynagrodzenia za pracę (8.407,66 zł), ekwiwalentu za niewykorzystany urlop wypoczynkowy (3.812,80 zł za 2021 r. i 1.334,48 zł za 2022 r.) oraz odszkodowania za rozwiązanie umowy o pracę bez wypowiedzenia z winy pracodawcy (11.963,43 zł). Sąd zobowiązał również spółkę do wydania świadectwa pracy i PIT-11. Podstawą rozwiązania umowy przez pracownika był brak terminowych wypłat wynagrodzeń za kilka miesięcy, co stanowiło ciężkie naruszenie podstawowych obowiązków pracodawcy. Sąd Rejonowy oparł swoje rozstrzygnięcie na ustalonej podstawie faktycznej, wskazując na obowiązek pracodawcy prowadzenia dokumentacji pracowniczej i przerzucenie ciężaru dowodu na pracodawcę w przypadku jej braku lub zaniedbania. Pozwana spółka wniosła apelację, zarzucając sądowi pierwszej instancji m.in. dowolną ocenę dowodów i błędne ustalenia faktyczne. Sąd Okręgowy w Łodzi oddalił apelację, w pełni aprobowując ustalenia faktyczne i wywody prawne Sądu Rejonowego. Sąd Okręgowy podkreślił, że zarzuty apelacji sprowadzały się do polemiki ze stanowiskiem sądu i własnej interpretacji dowodów przez skarżącego. Sąd Okręgowy szczegółowo odniósł się do kwestii oceny dowodów, ciężaru dowodu w przypadku braku dokumentacji pracowniczej, prawidłowości rozwiązania umowy o pracę przez pracownika oraz sposobu doręczenia oświadczenia o rozwiązaniu umowy. Sąd Okręgowy uznał, że powód wiarygodnie wykazał swoje roszczenie, a pozwana nie przedstawiła dowodów na jego wypłacenie lub nienależność. Sąd Okręgowy potwierdził również skuteczność rozwiązania umowy o pracę przez pracownika w trybie art. 55 § 1 1 k.p., uznając, że oświadczenie dotarło do pracodawcy w sposób umożliwiający zapoznanie się z jego treścią, w tym poprzez wysłanie mailowe i informację SMS do prezes zarządu.
Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.
Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.
Wartość praktyczna
Siła precedensu: ŚredniaUzasadnienie roszczeń pracownika o zaległe wynagrodzenie, ekwiwalent za urlop oraz odszkodowanie za rozwiązanie umowy bez wypowiedzenia z winy pracodawcy, a także kwestie związane z ciężarem dowodu i dokumentacją pracowniczą.
Dotyczy specyficznej sytuacji braku terminowych wypłat wynagrodzenia i niewłaściwego prowadzenia dokumentacji przez pracodawcę.
Zagadnienia prawne (5)
Czy brak terminowych wypłat wynagrodzenia za pracę stanowi ciężkie naruszenie podstawowych obowiązków pracodawcy, uzasadniające rozwiązanie umowy o pracę bez wypowiedzenia przez pracownika?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Tak, brak terminowych wypłat wynagrodzenia za pracę stanowi ciężkie naruszenie podstawowych obowiązków pracodawcy, uzasadniające rozwiązanie umowy o pracę bez wypowiedzenia przez pracownika.
Uzasadnienie
Sąd uznał, że obowiązek terminowego wypłacania wynagrodzenia jest podstawowym obowiązkiem pracodawcy. Jego niewykonywanie, zwłaszcza notoryczne i pomimo wezwań, stanowi ciężkie naruszenie tego obowiązku, dające pracownikowi prawo do rozwiązania umowy bez wypowiedzenia z winy pracodawcy i dochodzenia odszkodowania.
Jaki jest rozkład ciężaru dowodu w sprawie o zapłatę zaległego wynagrodzenia, gdy pracodawca nie prowadzi prawidłowo dokumentacji pracowniczej?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
W przypadku braku lub zaniedbania prowadzenia dokumentacji pracowniczej przez pracodawcę, ciężar dowodu w zakresie wykazania, że wynagrodzenie zostało wypłacone lub że pracownik nie wykonywał pracy, przerzuca się na pracodawcę.
Uzasadnienie
Zgodnie z art. 94 pkt 9a k.p., pracodawca ma obowiązek prowadzenia dokumentacji pracowniczej. Niewykonanie tego obowiązku, w tym brak ewidencji czasu pracy czy dowodów wypłaty wynagrodzenia, powoduje zmianę rozkładu ciężaru dowodu z art. 6 k.c. na pracodawcę, który musi wykazać, że pracownik nie pracował lub otrzymał należne wynagrodzenie.
Czy pracownik, który rozwiązał umowę o pracę bez wypowiedzenia z winy pracodawcy, ma prawo do odszkodowania w wysokości wynagrodzenia za okres wypowiedzenia?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Tak, pracownikowi przysługuje odszkodowanie w wysokości wynagrodzenia za okres wypowiedzenia, niezależnie od wystąpienia szkody po jego stronie.
Uzasadnienie
Przepis art. 55 § 1 1 in fine k.p. stanowi, że w przypadku rozwiązania umowy o pracę bez wypowiedzenia z winy pracodawcy, pracownikowi przysługuje odszkodowanie w wysokości wynagrodzenia za okres wypowiedzenia. Jest to świadczenie niezależne od faktycznie poniesionej szkody.
Czy pracownikowi przysługuje ekwiwalent pieniężny za niewykorzystany urlop wypoczynkowy po rozwiązaniu stosunku pracy?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Tak, pracownikowi przysługuje ekwiwalent pieniężny za niewykorzystany urlop wypoczynkowy w przypadku rozwiązania lub wygaśnięcia stosunku pracy.
Uzasadnienie
Zgodnie z art. 171 § 1 k.p., w przypadku niewykorzystania urlopu wypoczynkowego z powodu rozwiązania lub wygaśnięcia stosunku pracy, pracownikowi przysługuje ekwiwalent pieniężny. Roszczenie to staje się wymagalne w dacie rozwiązania stosunku pracy.
Czy oświadczenie pracownika o rozwiązaniu umowy o pracę bez wypowiedzenia musi zostać doręczone bezpośrednio osobie uprawnionej do reprezentowania pracodawcy w sprawach z zakresu prawa pracy, aby było skuteczne?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Oświadczenie woli pracownika o rozwiązaniu umowy o pracę bez wypowiedzenia jest skuteczne, jeśli dotarło do pracodawcy w sposób umożliwiający zapoznanie się z jego treścią, nawet jeśli zostało złożone osobie niebędącej bezpośrednio uprawnioną do reprezentacji, ale przyjmującej pisma w imieniu pracodawcy, a dodatkowo pracodawca został poinformowany mailowo i SMS-em.
Uzasadnienie
Sąd uznał, że oświadczenie pracownika o rozwiązaniu umowy bez wypowiedzenia było skuteczne, ponieważ zostało złożone pracownikowi spółki uprawnionemu do przyjmowania pism, wysłane mailowo na skrzynkę firmową oraz pracodawca został poinformowany SMS-em, na który zareagował. Sąd podkreślił, że kluczowe jest dotarcie oświadczenia do pracodawcy w sposób umożliwiający zapoznanie się z jego treścią.
Strony
| Nazwa | Typ | Rola |
|---|---|---|
| M. K. | osoba_fizyczna | powód |
| (...) Spółka z ograniczoną odpowiedzialnością w Ł. | spółka | pozwany |
| K. M. | osoba_fizyczna | radca prawny (kurator procesowy) |
Przepisy (29)
Główne
k.p. art. 55 § § 1 1
Kodeks pracy
Uzasadnia rozwiązanie umowy o pracę przez pracownika bez wypowiedzenia z winy pracodawcy z powodu ciężkiego naruszenia podstawowych obowiązków.
k.p. art. 55 § § 1 1 in fine
Kodeks pracy
Przyznaje pracownikowi odszkodowanie w wysokości wynagrodzenia za okres wypowiedzenia w przypadku rozwiązania umowy bez wypowiedzenia z winy pracodawcy.
k.p. art. 171 § § 1
Kodeks pracy
Przyznaje pracownikowi ekwiwalent pieniężny za niewykorzystany urlop wypoczynkowy w przypadku rozwiązania lub wygaśnięcia stosunku pracy.
Pomocnicze
k.p. art. 22 § § 1
Kodeks pracy
Definiuje umowę o pracę jako umowę odpłatną.
k.p. art. 94 § pkt 5
Kodeks pracy
Określa obowiązek pracodawcy terminowego i prawidłowego wypłacania wynagrodzenia.
k.p. art. 80
Kodeks pracy
Stanowi, że za pracę wykonaną przysługuje wynagrodzenie.
k.c. art. 6
Kodeks cywilny
Określa ciężar udowodnienia faktu.
k.p. art. 100 § § 1
Kodeks pracy
Określa obowiązek pracownika starannego działania.
k.p. art. 94 § pkt 9a
Kodeks pracy
Określa obowiązek pracodawcy prowadzenia dokumentacji w sprawach związanych ze stosunkiem pracy.
k.p. art. 281 § pkt 6
Kodeks pracy
Określa wykroczenie przeciwko prawom pracownika związane z naruszeniem obowiązku prowadzenia dokumentacji.
k.c. art. 300
Kodeks cywilny
Stosowanie przepisów k.c. w sprawach ze stosunku pracy.
k.p. art. 52 § § 2
Kodeks pracy
Określa termin miesięczny na rozwiązanie umowy o pracę bez wypowiedzenia z winy pracownika.
k.p. art. 152 § § 1
Kodeks pracy
Gwarantuje pracownikowi prawo do corocznego, nieprzerwanego, płatnego urlopu wypoczynkowego.
k.p. art. 152 § § 2
Kodeks pracy
Pracownik nie może zrzec się prawa do urlopu.
k.p. art. 971 § § 1
Kodeks pracy
Pracownik może wystąpić do sądu pracy z żądaniem zobowiązania pracodawcy do wydania świadectwa pracy.
k.p. art. 971 § § 3
Kodeks pracy
Żądanie wydania świadectwa pracy można zgłosić w każdym czasie przed upływem terminu przedawnienia.
u.p.d.o.f. art. 39
Ustawa o podatku dochodowym od osób fizycznych
Określa obowiązek płatników (w tym pracodawców) przekazywania informacji PIT-11 podatnikom i urzędom skarbowym.
k.p.c. art. 477 § 2 § 1
Kodeks postępowania cywilnego
Umożliwia nadanie wyrokowi w sprawach z zakresu prawa pracy rygoru natychmiastowej wykonalności.
k.p.c. art. 233 § § 1
Kodeks postępowania cywilnego
Reguluje swobodną ocenę dowodów przez sąd.
k.p.c. art. 327 § 1
Kodeks postępowania cywilnego
Określa obowiązek prawidłowego uzasadniania orzeczeń.
k.p.c. art. 385
Kodeks postępowania cywilnego
Reguluje orzekanie sądu drugiej instancji.
k.p.c. art. 382
Kodeks postępowania cywilnego
Określa zakres rozpoznania sprawy przez sąd drugiej instancji.
k.p.c. art. 253
Kodeks postępowania cywilnego
Dotyczy ciężaru dowodu w przypadku zaprzeczenia prawdziwości dokumentu prywatnego.
k.p.c. art. 231
Kodeks postępowania cywilnego
Domniemania faktyczne.
k.p.c. art. 102
Kodeks postępowania cywilnego
Zasada słuszności w zakresie kosztów procesu.
u.k.s.c. art. 113 § ust. 1
Ustawa o kosztach sądowych w sprawach cywilnych
Określa zasady ponoszenia kosztów sądowych.
Rozporządzenie Ministra Sprawiedliwości z dnia 13 listopada 2013 r. w sprawie określenia wysokości wynagrodzenia i zwrotu wydatków poniesionych przez kuratorów ustanowionych dla strony w sprawie cywilnej
Reguluje wynagrodzenie kuratora procesowego.
Rozporządzenie Ministra Sprawiedliwości z dnia 22 października 2015 r. w sprawie opłat za czynności adwokackie
Reguluje opłaty za czynności adwokackie.
Rozporządzenie Ministra Sprawiedliwości z dnia 9 marca 2018 r. w sprawie określenia wysokości wynagrodzenia i zwrotu wydatków poniesionych przez kuratorów ustanowionych dla strony w sprawie cywilnej
Reguluje wynagrodzenie kuratora procesowego.
Argumenty
Skuteczne argumenty
Niewypłacenie wynagrodzenia za pracę w terminie stanowi ciężkie naruszenie podstawowych obowiązków pracodawcy. • Brak dokumentacji pracowniczej przerzuca ciężar dowodu na pracodawcę. • Pracownikowi przysługuje odszkodowanie za rozwiązanie umowy bez wypowiedzenia z winy pracodawcy. • Pracownikowi przysługuje ekwiwalent za niewykorzystany urlop. • Oświadczenie o rozwiązaniu umowy bez wypowiedzenia dotarło do pracodawcy w sposób umożliwiający zapoznanie się z jego treścią.
Odrzucone argumenty
Zarzuty apelacji dotyczące dowolnej oceny dowodów i błędnych ustaleń faktycznych przez sąd pierwszej instancji. • Rzekome niewykazanie przez powoda wysokości roszczenia. • Rzekomy brak skutecznego doręczenia oświadczenia o rozwiązaniu umowy o pracę.
Godne uwagi sformułowania
Pracodawca nie może być zwolniony z obowiązku wypłacenia wynagrodzenia za pracę z tego powodu, że stanowi to dla niego nadmierne obciążenie finansowe. • Brak dokumentacji, wynikający z zaniedbania jej prowadzenia przez pracodawcę powoduje zmianę wynikającego z art. 6 k.c. rozkładu ciężaru dowodów, przerzucając go na osobę zaprzeczającą faktom, z których strona powodowa wywodzi skutki pozwu. • Przez wykonanie pracy należy rozumieć czynności spełnione przez pracownika w okresie poprzedzającym wypłatę wynagrodzenia. • Oświadczenie woli jednej ze stron, mające na celu zakończenie stosunku pracy, skutek ten osiągnie, nawet jeżeli będzie sprzeczne z prawem.
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Średnia
Powoływalne dla: "Uzasadnienie roszczeń pracownika o zaległe wynagrodzenie, ekwiwalent za urlop oraz odszkodowanie za rozwiązanie umowy bez wypowiedzenia z winy pracodawcy, a także kwestie związane z ciężarem dowodu i dokumentacją pracowniczą."
Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji braku terminowych wypłat wynagrodzenia i niewłaściwego prowadzenia dokumentacji przez pracodawcę.
Wartość merytoryczna
Ocena: 6/10
Sprawa dotyczy powszechnego problemu zaległych wynagrodzeń i konsekwencji dla pracodawcy, co jest interesujące dla szerokiego grona pracowników i pracodawców.
“Pracodawca nie płacił na czas? Pracownik wygrał sprawę o zaległe pensje i odszkodowanie!”
Dane finansowe
wynagrodzenie za pracę: 8407,66 PLN
ekwiwalent za urlop wypoczynkowy (2021): 3812,8 PLN
ekwiwalent za urlop wypoczynkowy (2022): 1334,48 PLN
odszkodowanie za rozwiązanie umowy bez wypowiedzenia: 11 963,43 PLN
Sektor
praca
Twój asystent do analizy prawnej.
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.
- Analiza orzecznictwa i przepisów
- Drafting pism i dokumentów
- Odpowiedzi na pytania prawne
- Pogłębiona analiza z doktryny
Pełny tekst orzeczenia
Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.