Orzeczenie · 2020-12-31

Ts 131/20

Sąd
Trybunał Konstytucyjny
Data
2020-12-31
tkinnepostępowanie cywilneNiskakonstytucyjny
postępowanie zabezpieczająceklauzula wykonalnościalimentyprawo do sąduprawo do obronyprawo własnościKPCTrybunał Konstytucyjny

Skarga konstytucyjna została wniesiona przez A.K. w sprawie zgodności art. 743 § 1 Kodeksu postępowania cywilnego (KPC) z Konstytucją RP. Przepis ten dotyczy nadawania przez sąd postanowieniu o udzieleniu zabezpieczenia klauzuli wykonalności z urzędu. Skarżący podnosił, że w przypadku postanowień o charakterze konstytutywnym, gdy dłużnik nie miał wiedzy o roszczeniu przed wydaniem postanowienia, nadanie klauzuli wykonalności z urzędu pozbawia go możliwości dobrowolnego wykonania i narusza prawo do obrony, prawo do sądu oraz prawo własności. Sąd Rejonowy w K. postanowieniem z 9 kwietnia 2020 r. zabezpieczył powództwo o alimenty, zobowiązując skarżącego do uiszczania wyższej kwoty. Komornik wszczął egzekucję na podstawie tego postanowienia zaopatrzonego w klauzulę wykonalności. Zażalenie skarżącego na nadanie klauzuli wykonalności zostało oddalone. Trybunał Konstytucyjny, po wstępnym rozpoznaniu, odmówił nadania skardze dalszego biegu. Uzasadnił to tym, że zarzuty skarżącego nieadekwatnie odnoszą się do zakwestionowanego przepisu, a także są oczywiście bezzasadne. Trybunał wskazał, że możliwość rozpoznania wniosku o zabezpieczenie na posiedzeniu niejawnym wynika z art. 148 § 3 KPC, a przepis art. 753 § 1 KPC, na podstawie którego wydano postanowienie, przewiduje doręczenie postanowienia obu stronom, co umożliwia dobrowolne wykonanie. Ponadto, skarżący miał możliwość wniesienia zażalenia na postanowienie o zabezpieczeniu lub wniosku o jego uchylenie/zmianę.

Asystent · analiza prawna

Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.

Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.

Wypróbuj Asystenta

Wartość praktyczna

Siła precedensu: Niska
Do czego można powołać

Interpretacja przepisów KPC dotyczących postępowania zabezpieczającego i nadawania klauzuli wykonalności.

Ograniczenia stosowania

Dotyczy specyficznej sytuacji zabezpieczenia alimentów i interpretacji konkretnych przepisów KPC.

Zagadnienia prawne (1)

Czy art. 743 § 1 KPC, w zakresie w jakim przewiduje nadanie przez Sąd postanowieniu o udzieleniu zabezpieczenia klauzuli wykonalności z urzędu, narusza art. 45 ust. 1 w związku z art. 2 i art. 21 ust. 1 Konstytucji RP, pozbawiając dłużnika możliwości dobrowolnego wykonania postanowienia i naruszając prawo do obrony, prawo do sądu oraz prawo własności?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Nie, zarzuty skarżącego są oczywiście bezzasadne.

Uzasadnienie

Trybunał uznał, że zarzuty skarżącego nieadekwatnie odnoszą się do zakwestionowanego przepisu. Wskazał, że przepis art. 753 § 1 KPC umożliwia doręczenie postanowienia o zabezpieczeniu obu stronom, co pozwala na dobrowolne wykonanie. Ponadto, skarżący miał możliwość zaskarżenia postanowienia.

Rozstrzygnięcie
Decyzja
Odmowa nadania dalszego biegu skardze konstytucyjnej
Strona wygrywająca
Trybunał Konstytucyjny

Strony

NazwaTypRola
A.K.osoba_fizycznaskarżący
małoletnia córkaosoba_fizycznapowódka

Przepisy (15)

Główne

k.p.c. art. 743 § § 1

Kodeks postępowania cywilnego

Przepis dotyczy nadawania przez sąd postanowieniu o udzieleniu zabezpieczenia klauzuli wykonalności z urzędu.

Konstytucja RP art. 45 § ust. 1

Konstytucja Rzeczypospolitej Polskiej

Prawo do sądu.

Konstytucja RP art. 2

Konstytucja Rzeczypospolitej Polskiej

Zasada demokratycznego państwa prawnego urzeczywistniającego zasady sprawiedliwości społecznej.

Konstytucja RP art. 21 § ust. 1

Konstytucja Rzeczypospolitej Polskiej

Ochrona własności.

Pomocnicze

k.p.c. art. 730 § § 1

Kodeks postępowania cywilnego

k.p.c. art. 753 § § 1

Kodeks postępowania cywilnego

Podstawa wydania postanowienia o zabezpieczeniu alimentów w niniejszej sprawie; przewiduje doręczenie postanowienia obu stronom.

u.o.t.p. TK art. 61 § ust. 1

Ustawa o organizacji i trybie postępowania przed Trybunałem Konstytucyjnym

Skarga konstytucyjna podlega wstępnemu rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym.

u.o.t.p. TK art. 61 § ust. 4 pkt 3

Ustawa o organizacji i trybie postępowania przed Trybunałem Konstytucyjnym

Podstawa do odmowy nadania skardze konstytucyjnej dalszego biegu.

u.o.t.p. TK art. 61 § ust. 5

Ustawa o organizacji i trybie postępowania przed Trybunałem Konstytucyjnym

Prawo wniesienia zażalenia na postanowienie Trybunału.

k.p.c. art. 148 § § 3

Kodeks postępowania cywilnego

Sąd może wydać każde postanowienie na posiedzeniu niejawnym.

k.p.c. art. 13 § § 2

Kodeks postępowania cywilnego

Przepis art. 148 § 3 KPC ma zastosowanie również w postępowaniu zabezpieczającym.

k.p.c. art. 737

Kodeks postępowania cywilnego

Wniosek o udzielenie zabezpieczenia rozpoznawany jest niezwłocznie, nie później niż w terminie tygodnia.

k.p.c. art. 741

Kodeks postępowania cywilnego

Możliwość złożenia zażalenia na postanowienie o udzieleniu zabezpieczenia.

k.p.c. art. 742

Kodeks postępowania cywilnego

Możliwość wniesienia o uchylenie lub zmianę postanowienia o zabezpieczeniu, gdy odpadnie lub zmieni się przyczyna zabezpieczenia.

k.p.c. art. 740 § § 1

Kodeks postępowania cywilnego

Zgodnie z zasadą, postanowienie o udzieleniu zabezpieczenia doręczane jest przez sąd, a zobowiązanemu przez organ egzekucyjny wraz z przystąpieniem do wykonania.

Argumenty

Skuteczne argumenty

Przepis art. 753 § 1 KPC umożliwia doręczenie postanowienia o zabezpieczeniu obu stronom, co pozwala na dobrowolne wykonanie. • Skarżący miał możliwość zaskarżenia postanowienia o zabezpieczeniu. • Zarzuty skarżącego nieadekwatnie odnoszą się do zakwestionowanego przepisu art. 743 KPC.

Odrzucone argumenty

Art. 743 § 1 KPC w zakresie nadawania klauzuli wykonalności z urzędu narusza prawo do sądu, prawo do obrony i prawo własności. • Dłużnik nie miał możliwości dobrowolnego wykonania postanowienia o zabezpieczeniu przed wszczęciem egzekucji. • Rozpatrzenie wniosku o zabezpieczenie na posiedzeniu niejawnym narusza prawo do obrony.

Godne uwagi sformułowania

przewiduje nadanie przez Sąd postanowieniu o udzieleniu zabezpieczenia klauzuli wykonalności z urzędu • pozbawiając tym samym [d]łużnika możliwości dobrowolnego wykonania postanowienia o udzieleniu zabezpieczenia przed wszczęciem postępowania egzekucyjnego • rozpatrzeniem sprawy w zakresie postępowania klauzulowego w sposób niesprawiedliwy, niejawny, z naruszeniem prawa do obrony oraz prawa do sądu • narusza zasadę prawidłowej legislacji • nie miał możliwości dobrowolnej realizacji postanowienia o udzieleniu zabezpieczenia przed wszczęciem postępowania egzekucyjnego • de lege lata, zobowiązany (skarżący) – w przypadku zabezpieczenia, o którym mowa w art. 753 § 1 k.p.c. ‒ dowiaduje się o nim jeszcze przed przystąpieniem do egzekucji. • zarzut [...] jest również oczywiście bezzasadny.

Skład orzekający

Piotr Pszczółkowski

przewodniczący

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Niska

Powoływalne dla: "Interpretacja przepisów KPC dotyczących postępowania zabezpieczającego i nadawania klauzuli wykonalności."

Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji zabezpieczenia alimentów i interpretacji konkretnych przepisów KPC.

Wartość merytoryczna

Ocena: 4/10

Sprawa dotyczy ważnych kwestii proceduralnych związanych z zabezpieczeniem alimentów i prawem do obrony, ale rozstrzygnięcie Trybunału jest rutynowe.

Czy zabezpieczenie alimentów może pozbawić Cię prawa do obrony? Trybunał Konstytucyjny wyjaśnia.

Sektor

praca

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej.

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

  • Analiza orzecznictwa i przepisów
  • Drafting pism i dokumentów
  • Odpowiedzi na pytania prawne
  • Pogłębiona analiza z doktryny
Wypróbuj Asystenta AI za darmo
Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.

Przeczytaj pełny tekst