Orzeczenie · 2026-07-03

III OSK 33/24Umorzenie postępowania status działacza opozycji 4

Sąd
Naczelny Sąd Administracyjny
Data
2026-07-03
NSAAdministracyjneWysokansa
status kombattantaosoba represjonowanapostępowanie administracyjneumorzenie postępowaniazawieszenie postępowaniaKodeks postępowania administracyjnegoprawo administracyjneNSAskarga kasacyjna

Sprawa dotyczyła skargi kasacyjnej L.M. od wyroku WSA w Szczecinie, który oddalił jego skargę na decyzję Szefa Urzędu do Spraw Kombatantów i Osób Represjonowanych. Organ umorzył postępowanie administracyjne w sprawie potwierdzenia statusu działacza opozycji antykomunistycznej i osoby represjonowanej z powodów politycznych. Podstawą umorzenia było art. 98 § 2 Kodeksu postępowania administracyjnego, zgodnie z którym żądanie wszczęcia postępowania uważa się za wycofane, jeśli w ciągu trzech lat od daty zawieszenia postępowania żadna ze stron nie zwróci się o jego podjęcie. Postępowanie zostało zawieszone na wniosek skarżącego w 2018 r. Skarżący zarzucał naruszenie przepisów KPA, w tym brak zapewnienia czynnego udziału w postępowaniu i niewłaściwe zastosowanie przepisów dotyczących zawieszenia i umorzenia. WSA uznał, że umorzenie było obligatoryjne i zgodne z prawem, a organ nie miał obowiązku informowania strony o upływie terminu. NSA oddalił skargę kasacyjną, stwierdzając, że WSA prawidłowo ocenił stan faktyczny i prawny sprawy, a zarzuty dotyczące naruszenia przepisów postępowania nie mogły odnieść skutku. Sąd podkreślił, że brak wniosku o podjęcie zawieszonego postępowania w terminie trzech lat skutkuje jego umorzeniem z mocy prawa, a organ nie ma obowiązku przypominania o tym terminie.

Asystent · analiza prawna

Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.

Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.

Wypróbuj Asystenta

Wartość praktyczna

Siła precedensu: Wysoka
Do czego można powołać

Potwierdzenie obligatoryjności umorzenia postępowania administracyjnego na podstawie art. 98 § 2 KPA w przypadku braku wniosku o podjęcie zawieszonego postępowania w terminie.

Ograniczenia stosowania

Dotyczy specyficznej sytuacji zawieszenia postępowania na wniosek strony i braku jej dalszej aktywności.

Zagadnienia prawne (3)

Czy organ administracji publicznej ma obowiązek informowania strony o zbliżającym się upływie terminu do złożenia wniosku o podjęcie zawieszonego postępowania, zgodnie z art. 98 § 2 KPA?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Nie, organ nie ma takiego obowiązku. Termin ten wynika z przepisów powszechnie obowiązującego prawa, a żaden przepis szczególny nie nakłada na organ takiego obowiązku.

Uzasadnienie

Sąd I instancji wskazał, że postanowienie o zawieszeniu postępowania zostało doręczone skarżącemu z pouczeniem o treści art. 98 § 2 KPA. Strona mogła podjąć działanie, aby uniemożliwić upływ terminu, ale tego nie uczyniła. Umorzenie postępowania na podstawie art. 98 § 2 KPA jest obligatoryjne i następuje z mocy prawa.

Czy organ administracji publicznej może zawiesić postępowanie na podstawie innej niż wskazana przez stronę, nawet jeśli strona wnioskuje o zawieszenie z konkretnych przyczyn (np. oczekiwanie na rozstrzygnięcie zagadnienia wstępnego przed TK)?

Odpowiedź sądu

W tej konkretnej sprawie postępowanie zostało zawieszone na wniosek strony na podstawie art. 98 § 1 KPA, a następnie umorzone z powodu braku wniosku o podjęcie. Zarzuty dotyczące podstawy zawieszenia były podnoszone w skardze kasacyjnej, ale NSA uznał je za nieskuteczne.

Uzasadnienie

NSA uznał, że zarzuty dotyczące podstawy zawieszenia postępowania były podnoszone na etapie skargi kasacyjnej, mimo że podstawa ta była znana skarżącemu od momentu wydania postanowienia o zawieszeniu i nie była wówczas kwestionowana. Sąd podkreślił, że organ wyjaśnił w uzasadnieniu postanowienia o zawieszeniu skutki braku wniosku o podjęcie postępowania.

Czy naruszenie przepisów postępowania przez organ administracji publicznej, które nie miało istotnego wpływu na wynik sprawy, może stanowić podstawę uwzględnienia skargi kasacyjnej?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Nie, dla uznania za usprawiedliwioną podstawę kasacyjną z art. 174 pkt 2 p.p.s.a. nie wystarcza samo wskazanie naruszenia przepisów postępowania, ale nadto wymagane jest, aby skarżący wykazał, że następstwa stwierdzonych wadliwości postępowania były tego rodzaju lub skali, iż kształtowały one lub współkształtowały treść kwestionowanego w sprawie orzeczenia.

Uzasadnienie

NSA podkreślił, że samo wskazanie naruszenia przepisów postępowania nie jest wystarczające do uwzględnienia skargi kasacyjnej. Konieczne jest wykazanie, że uchybienie miało istotny wpływ na wynik sprawy.

Rozstrzygnięcie

Decyzja
Oddalono skargę
Oddalono skargę kasacyjną.

Przepisy (20)

Główne

p.p.s.a. art. 134 § 1

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

k.p.a. art. 7

Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego

k.p.a. art. 9

Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego

k.p.a. art. 10 § 1

Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego

k.p.a. art. 79a § 1 i 2

Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego

k.p.a. art. 97 § 1 pkt 4

Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego

k.p.a. art. 98 § 1 i 2

Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego

k.p.a. art. 105 § 1

Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego

u.d.o.a. art. 2

Ustawa z dnia 20 marca 2015 r. o działaczach opozycji antykomunistycznej oraz osobach represjonowanych z powodów politycznych

u.d.o.a. art. 3

Ustawa z dnia 20 marca 2015 r. o działaczach opozycji antykomunistycznej oraz osobach represjonowanych z powodów politycznych

u.d.o.a. art. 4

Ustawa z dnia 20 marca 2015 r. o działaczach opozycji antykomunistycznej oraz osobach represjonowanych z powodów politycznych

u.d.o.a. art. 5

Ustawa z dnia 20 marca 2015 r. o działaczach opozycji antykomunistycznej oraz osobach represjonowanych z powodów politycznych

Konstytucja RP art. 7

Konstytucja Rzeczypospolitej Polskiej

Konstytucja RP art. 31 § 2 i 3

Konstytucja Rzeczypospolitej Polskiej

Konstytucja RP art. 45 § 1

Konstytucja Rzeczypospolitej Polskiej

Pomocnicze

p.p.s.a. art. 145 § 1 lit. c

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

p.p.s.a. art. 151

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

k.p.a. art. 102

Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego

k.p.a. art. 138 § 1 pkt 1

Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego

k.p.a. art. 127 § 3

Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego

Argumenty

Skuteczne argumenty

Umorzenie postępowania administracyjnego na podstawie art. 98 § 2 KPA jest obligatoryjne w przypadku braku wniosku o podjęcie zawieszonego postępowania w terminie trzech lat. • Organ nie ma obowiązku informowania strony o zbliżającym się upływie terminu do złożenia wniosku o podjęcie zawieszonego postępowania. • Naruszenie przepisów postępowania nie stanowi podstawy uwzględnienia skargi kasacyjnej, jeśli nie miało istotnego wpływu na wynik sprawy.

Odrzucone argumenty

Organ naruszył przepisy KPA, w tym art. 7, 9, 10 § 1, 79a, 97 § 1 pkt 4, 98 § 1 i 2, 102 KPA. • Sąd I instancji naruszył art. 134 § 1, art. 145 § 1 lit. c, art. 151 p.p.s.a. • Organ działał na podstawie nieobowiązującego prawa, naruszając Konstytucję RP.

Godne uwagi sformułowania

żądanie wszczęcia postępowania uważa się za wycofane • skutek ten następuje z mocy prawa i nie jest zależny ani od woli strony, ani od uznania organu • nie wystarcza samo wskazanie naruszenia przepisów postępowania, ale nadto wymagane jest, aby skarżący wykazał, że następstwa stwierdzonych wadliwości postępowania były tego rodzaju lub skali, iż kształtowały one lub współkształtowały treść kwestionowanego w sprawie orzeczenia

Skład orzekający

Tamara Dziełakowska

przewodniczący

Wojciech Jakimowicz

sprawozdawca

Mariusz Kotulski

członek

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Wysoka

Powoływalne dla: "Potwierdzenie obligatoryjności umorzenia postępowania administracyjnego na podstawie art. 98 § 2 KPA w przypadku braku wniosku o podjęcie zawieszonego postępowania w terminie."

Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji zawieszenia postępowania na wniosek strony i braku jej dalszej aktywności.

Wartość merytoryczna

Ocena: 5/10

Sprawa dotyczy ważnego zagadnienia proceduralnego w postępowaniu administracyjnym, które może mieć znaczenie dla wielu obywateli ubiegających się o uprawnienia.

“Umorzenie postępowania administracyjnego: czy brak wniosku o podjęcie zawieszonej sprawy to koniec drogi?”

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej.

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka polskie orzecznictwo i aktualne akty prawne.

  • Analiza orzecznictwa i przepisów
  • Drafting pism i dokumentów
  • Odpowiedzi na pytania prawne
  • Pogłębiona analiza z doktryny
Wypróbuj Asystenta AI za darmo

Powiązane przepisy

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.

Przeczytaj pełny tekst