III FSK 603/24
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuSkarżący T. S. złożył skargę o wznowienie postępowania sądowoadministracyjnego, które zakończyło się wyrokiem NSA z dnia 15 grudnia 2023 r. (sygn. akt III FSK 3306/21). Podstawą skargi było pozbawienie możności działania w toku postępowania wywołanego skargą kasacyjną Dyrektora Izby Administracji Skarbowej, wynikające z rzekomego naruszenia przepisów o doręczeniach przesyłek sądowych. Skarżący twierdził, że jego pełnomocnik nie otrzymał kluczowych przesyłek, w tym odpisu wyroku WSA, skargi kasacyjnej oraz zawiadomienia o terminie posiedzenia NSA, co miało być wynikiem nieprawidłowości Poczty Polskiej. Wniósł o przeprowadzenie dowodów ze świadków i dokumentów na potwierdzenie tych okoliczności. Naczelny Sąd Administracyjny, rozpoznając skargę, uznał, że przesłanka wznowienia z art. 271 pkt 2 p.p.s.a. nie została spełniona. Sąd szczegółowo przeanalizował procedurę doręczeń zastępczych trzech kluczowych przesyłek do pełnomocnika skarżącego, stwierdzając, że wszystkie doręczenia zostały dokonane zgodnie z przepisami prawa (art. 73 p.p.s.a.). Podkreślono, że domniemanie skuteczności doręczenia zastępczego jest wzruszalne, jednak skarżący nie przedstawił wiarygodnych dowodów obalających to domniemanie, w szczególności nie zainicjował procedury reklamacyjnej u operatora pocztowego. Wnioski dowodowe o przesłuchanie świadków i dowód z dokumentu w postaci oświadczenia zostały uznane za niedopuszczalne na gruncie art. 106 § 3 p.p.s.a. Wobec powyższego, NSA oddalił skargę o wznowienie postępowania jako merytorycznie niezasadną, zgodnie z art. 282 § 2 p.p.s.a.
Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.
Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.
Wartość praktyczna
Siła precedensu: WysokaSkuteczność doręczeń zastępczych w postępowaniu sądowoadministracyjnym, obowiązek wykazania wadliwości doręczeń przez stronę, znaczenie procedury reklamacyjnej u operatora pocztowego, dopuszczalność dowodów w postępowaniu o wznowienie.
Dotyczy specyficznej sytuacji braku wiedzy o postępowaniu z powodu rzekomych problemów z doręczeniami, gdzie sąd uznał doręczenia za skuteczne.
Zagadnienia prawne (2)
Czy naruszenie przepisów o doręczeniach przesyłek sądowych, skutkujące brakiem wiedzy strony o toczącym się postępowaniu, stanowi podstawę do wznowienia postępowania sądowoadministracyjnego z powodu pozbawienia strony możności działania?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Nie, jeśli doręczenia zastępcze zostały dokonane prawidłowo zgodnie z przepisami, a strona nie wykazała skutecznie ich wadliwości ani nie podjęła próby reklamacji u operatora pocztowego.
Uzasadnienie
Sąd uznał, że doręczenia zastępcze były skuteczne, a skarżący nie przedstawił wiarygodnych dowodów na ich wadliwość ani nie skorzystał z procedury reklamacyjnej. Brak inicjatywy dowodowej w postaci reklamacji uniemożliwia obalenie domniemania skuteczności doręczenia.
Czy dowód ze świadka lub pisemne oświadczenie świadka może stanowić podstawę do obalenia domniemania skuteczności doręczenia zastępczego w postępowaniu o wznowienie postępowania?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Nie, wnioski dowodowe o przesłuchanie świadków lub dowód z pisemnego oświadczenia są niedopuszczalne w postępowaniu dowodowym w sprawie o wznowienie postępowania na mocy art. 106 § 3 p.p.s.a.
Uzasadnienie
Przepisy p.p.s.a. dotyczące postępowania dowodowego w sprawach o wznowienie postępowania wykluczają korzystanie z osobowych źródeł dowodowych, takich jak zeznania świadków czy oświadczenia.
Przepisy (10)
Główne
p.p.s.a. art. 271 § pkt 2
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
p.p.s.a. art. 282 § § 2
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Pomocnicze
p.p.s.a. art. 73 § § 1-3
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Konstrukcja fikcji doręczenia zakłada domniemanie faktyczne wykonania przez podmiot doręczający obowiązków, które jest wzruszalne, gdy adresat wykaże niezgodność danych z rzeczywistością lub brak warunków.
p.p.s.a. art. 281
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
p.p.s.a. art. 280 § § 1
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
p.p.s.a. art. 35 § § 1
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
p.p.s.a. art. 67 § § 5
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
p.p.s.a. art. 276
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
p.p.s.a. art. 106 § § 3-5
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Wyznacza granice dozwolonej inicjatywy dowodowej, wykluczając korzystanie z osobowych źródeł dowodowych w postępowaniu dowodowym w sprawie o wznowienie.
Prawo pocztowe
Ustawa z dnia 23 listopada 2012 r. Prawo pocztowe
Argumenty
Skuteczne argumenty
Doręczenia zastępcze zostały dokonane prawidłowo zgodnie z przepisami. • Skarżący nie wykazał skutecznie wadliwości doręczeń. • Skarżący nie przeprowadził procedury reklamacyjnej u operatora pocztowego. • Wnioski dowodowe o świadków i oświadczenia są niedopuszczalne w postępowaniu o wznowienie.
Odrzucone argumenty
Naruszenie przepisów o doręczeniach skutkujące pozbawieniem możności działania. • Niewłaściwe doręczenia przesyłek sądowych przez Pocztę Polską. • Możliwość obalenia domniemania skuteczności doręczenia zastępczego na podstawie zeznań świadków i oświadczeń.
Godne uwagi sformułowania
hipoteza art. 271 pkt 2 p.p.s.a. wymusza zaistnienie korelacji pomiędzy naruszeniem prawa procesowego a pozbawieniem strony możliwości działania, z jednoczesnym dokonaniem zastrzeżenia, że chodzi o związek przyczynowy o ścisłym charakterze. • Konstrukcja fikcji doręczenia, o którym mowa w art. 73 § 1-3 p.p.s.a., zakłada domniemanie faktyczne wykonania przez podmiot doręczający obowiązków tam wskazanych. • Domniemanie to jest wzruszalne, może być obalone, gdy adresat pisma wykaże, że dane wynikające z dowodu doręczenia są niezgodne z rzeczywistością lub że warunki te nie miały miejsca. • brak zainicjowania procedury reklamacyjnej lub niewykazanie jego przeprowadzenia uniemożliwia skuteczne obalenie domniemania z art. 73 § 4 p.p.s.a.
Skład orzekający
Krzysztof Przasnyski
sędzia
Krzysztof Winiarski
przewodniczący sprawozdawca
Paweł Borszowski
sędzia
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Wysoka
Powoływalne dla: "Skuteczność doręczeń zastępczych w postępowaniu sądowoadministracyjnym, obowiązek wykazania wadliwości doręczeń przez stronę, znaczenie procedury reklamacyjnej u operatora pocztowego, dopuszczalność dowodów w postępowaniu o wznowienie."
Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji braku wiedzy o postępowaniu z powodu rzekomych problemów z doręczeniami, gdzie sąd uznał doręczenia za skuteczne.
Wartość merytoryczna
Ocena: 6/10
Sprawa dotyczy ważnego zagadnienia proceduralnego - skuteczności doręczeń zastępczych i możliwości wznowienia postępowania. Pokazuje, jak istotne jest aktywne działanie strony w przypadku problemów z korespondencją sądową.
“Czy problemy z pocztą mogą uratować przegraną sprawę? NSA wyjaśnia, kiedy doręczenie zastępcze jest skuteczne.”
Twój asystent do analizy prawnej.
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.
- Analiza orzecznictwa i przepisów
- Drafting pism i dokumentów
- Odpowiedzi na pytania prawne
- Pogłębiona analiza z doktryny
Pełny tekst orzeczenia
Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.