II SAB/Po 95/26Bezczynność organu nadzoru budowlanego w sprawie balustrad
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuFundacja wniosła skargę na bezczynność Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego (PINB) w Poznaniu, zarzucając mu brak reakcji na wniosek z grudnia 2025 r. o wszczęcie postępowania administracyjnego w sprawie nieprawidłowości w balustradach budowlanych, które mogły zagrażać ptakom. Fundacja powołała się na art. 31 KPA, który pozwala organizacjom społecznym na żądanie wszczęcia postępowania. PINB początkowo odpowiedział, że nie widzi podstaw do wszczęcia postępowania, powołując się na zgodność wykonania balustrad z projektem budowlanym. Po wniesieniu ponaglenia i skargi do sądu, PINB wszczął postępowanie, a następnie wydał decyzję umarzającą je w całości. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu uznał skargę za zasadną, stwierdzając bezczynność organu w rozpatrzeniu wniosku Fundacji. Sąd umorzył jednak postępowanie w zakresie zobowiązania organu do wydania rozstrzygnięcia, ponieważ sprawa została już zakończona decyzją PINB. Sąd podkreślił, że bezczynność organu nie miała charakteru rażącego naruszenia prawa, biorąc pod uwagę stosunkowo krótki czas zwłoki oraz fakt, że organ nie pozostawał całkowicie bierny. Sąd nie znalazł również podstaw do zastosowania środków dyscyplinujących wobec organu ani do wydania postanowienia sygnalizacyjnego.
Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.
Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.
Wartość praktyczna
Siła precedensu: ŚredniaInterpretacja przepisów dotyczących bezczynności organów administracji w kontekście wniosków organizacji społecznych oraz obowiązków organów nadzoru budowlanego w sprawach dotyczących ochrony środowiska.
Sprawa dotyczy specyficznego wniosku fundacji i reakcji organu, a orzeczenie umarzające postępowanie w części zobowiązującej organ do wydania rozstrzygnięcia ogranicza jego bezpośrednie zastosowanie do oceny samego faktu bezczynności.
Zagadnienia prawne (3)
Czy organ administracji publicznej dopuścił się bezczynności w rozpatrzeniu wniosku organizacji społecznej o wszczęcie postępowania administracyjnego?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Tak, organ dopuścił się bezczynności, ponieważ nie wydał postanowienia w ustawowym terminie.
Uzasadnienie
Organ nie wydał postanowienia w przedmiocie wniosku Fundacji o wszczęcie postępowania administracyjnego w ustawowym terminie, co stanowiło bezczynność.
Czy bezczynność organu administracji publicznej miała miejsce z rażącym naruszeniem prawa?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Nie, bezczynność organu nie miała miejsca z rażącym naruszeniem prawa.
Uzasadnienie
Zwłoka organu była stosunkowo krótka, organ nie pozostawał całkowicie bierny, a jego działanie wynikało z błędnego przekonania co do sposobu załatwienia wniosku, a nie z długotrwałej i niezrozumiałej bierności.
Czy sąd powinien zobowiązać organ do wyjaśnienia przyczyn przewlekłości postępowania?
Odpowiedź sądu
Nie, sąd nie znalazł podstaw do zastosowania tego uprawnienia, gdyż było ono fakultatywne, a organ już podjął kroki wyjaśniające.
Uzasadnienie
Wydanie postanowienia sygnalizacyjnego jest uprawnieniem sądu, a nie obowiązkiem, a ponadto organ już zarządził wyjaśnienie przyczyn zwłoki.
Rozstrzygnięcie
Przepisy (15)
Główne
k.p.a. art. 31 § § 1
Kodeks postępowania administracyjnego
Organizacja społeczna może żądać wszczęcia postępowania lub dopuszczenia jej do udziału w postępowaniu dotyczącym innej osoby, jeżeli jest to uzasadnione celami statutowymi tej organizacji i gdy przemawia za tym interes społeczny.
k.p.a. art. 31 § § 2
Kodeks postępowania administracyjnego
Organ administracji publicznej, uznając żądanie organizacji społecznej za uzasadnione, postanawia o wszczęciu postępowania z urzędu lub o dopuszczeniu organizacji do udziału w postępowaniu. Na postanowienie o odmowie wszczęcia postępowania lub dopuszczenia do udziału w postępowaniu organizacji społecznej służy zażalenie.
k.p.a. art. 35
Kodeks postępowania administracyjnego
Określa terminy załatwiania spraw administracyjnych.
k.p.a. art. 36 § § 1
Kodeks postępowania administracyjnego
Określa możliwość przedłużenia terminu załatwienia sprawy.
k.p.a. art. 37 § § 1
Kodeks postępowania administracyjnego
Określa przesłanki wniesienia ponaglenia (bezczynność, przewlekłość).
p.b. art. 66 § ust. 1
Prawo budowlane
Nakazuje usunięcie nieprawidłowości w zaprojektowaniu, wykonaniu i użytkowaniu obiektu budowlanego.
Pomocnicze
p.b. art. 72a
Prawo budowlane
Postępowania w sprawach wydania decyzji, o których mowa m.in. w art. 66 ust. 1, wszczyna się z urzędu.
p.p.s.a. art. 1 § § 1 i 2
Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej.
p.p.s.a. art. 3 § § 2 pkt 8
Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Kontrola działalności administracji publicznej obejmuje orzekanie w sprawach skarg na bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania.
p.p.s.a. art. 53 § § 2b
Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Skargę na bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania można wnieść w każdym czasie po wniesieniu ponaglenia.
p.p.s.a. art. 119 § pkt 4
Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Umożliwia rozpoznanie sprawy w trybie uproszczonym.
p.p.s.a. art. 149 § § 1 pkt 1
Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Sąd stwierdza bezczynność organu i może zobowiązać organ do wydania aktu lub dokonania czynności.
p.p.s.a. art. 161 § § 1 pkt 3
Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Umorzenie postępowania sądowego w przypadku, gdy organ wydał rozstrzygnięcie.
p.p.s.a. art. 200
Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Rozstrzygnięcie o kosztach postępowania.
p.p.s.a. art. 205 § § 1
Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Zasądzenie zwrotu kosztów postępowania.
Argumenty
Skuteczne argumenty
Organ dopuścił się bezczynności, ponieważ nie wydał postanowienia w ustawowym terminie. • Organ miał obowiązek procesowo ustosunkować się do wniosku organizacji społecznej o wszczęcie postępowania, nawet jeśli postępowanie to jest wszczynane z urzędu.
Odrzucone argumenty
Organ nie dopuścił się bezczynności z rażącym naruszeniem prawa. • Nie ma podstaw do zastosowania środków dyscyplinujących wobec organu (grzywna, suma pieniężna). • Nie ma podstaw do wydania postanowienia sygnalizacyjnego na podstawie art. 155 § 1 p.p.s.a.
Godne uwagi sformułowania
Organ dopuścił się bezczynności w załatwieniu sprawy. • Bezczynność konsumuje zatem stan przewlekłości. • Organ ma obowiązek procesowo ustosunkować się do każdego wniosku organizacji społecznej o wszczęcie postępowania administracyjnego i dopuszczenia do udziału w postępowaniu, niezależnie do tego czy jest ono podejmowane z urzędu, czy też na wniosek. • Dla uznania rażącego naruszenia prawa nie jest wystarczające samo przekroczenie przez organ ustawowych terminów załatwienia sprawy.
Skład orzekający
Izabela Paluszyńska
przewodniczący
Jacek Rejman
sprawozdawca
Piotr Ławrynowicz
członek
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Średnia
Powoływalne dla: "Interpretacja przepisów dotyczących bezczynności organów administracji w kontekście wniosków organizacji społecznych oraz obowiązków organów nadzoru budowlanego w sprawach dotyczących ochrony środowiska."
Ograniczenia: Sprawa dotyczy specyficznego wniosku fundacji i reakcji organu, a orzeczenie umarzające postępowanie w części zobowiązującej organ do wydania rozstrzygnięcia ogranicza jego bezpośrednie zastosowanie do oceny samego faktu bezczynności.
Wartość merytoryczna
Ocena: 6/10
Sprawa pokazuje, jak organizacje społeczne mogą egzekwować prawa poprzez skargi na bezczynność organów, a także jak sądy oceniają działania administracji publicznej w kontekście ochrony środowiska i przepisów proceduralnych.
“Fundacja wygrała z urzędem: sąd stwierdził bezczynność w sprawie budowlanych nieprawidłowości.”
Sektor
budownictwo
Twój asystent do analizy prawnej.
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka polskie orzecznictwo i aktualne akty prawne.
- Analiza orzecznictwa i przepisów
- Drafting pism i dokumentów
- Odpowiedzi na pytania prawne
- Pogłębiona analiza z doktryny
Powiązane przepisy
Powiązane tematy
Pełny tekst orzeczenia
Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.