II SA/Ol 331/21Rozbiórka samowolnie wybudowanego budynku gospodarczego 13
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuSpółka A. wniosła skargę na decyzję Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego (WINB), która utrzymała w mocy decyzję Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego (PINB) nakazującą rozbiórkę samowolnie wybudowanego budynku gospodarczego o wymiarach 7,00 m x 5,90 m. PINB nakazał rozbiórkę, ponieważ budynek został dobudowany bez wymaganego pozwolenia na budowę. Pomimo nałożenia obowiązku dostarczenia dokumentów do legalizacji i przedłużenia terminu, spółka nie przedstawiła wymaganych dokumentów, w tym zaświadczenia o zgodności z planem zagospodarowania przestrzennego lub decyzji o warunkach zabudowy. WINB utrzymał decyzję PINB, wskazując, że brak działań legalizacyjnych obliguje organ do orzeczenia rozbiórki. Spółka zarzucała naruszenie przepisów KPA i Prawa budowlanego, w tym brak wszechstronnego wyjaśnienia sprawy i nieuwzględnienie posiadanej decyzji środowiskowej. Podnosiła również, że budynek po zmianie wymiarów (5,82 m x 5,90 m) nie wymaga pozwolenia na budowę. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Olsztynie oddalił skargę. Sąd uznał, że budowa obiektu o wskazanych wymiarach wymagała pozwolenia na budowę, a spółka nie podjęła skutecznych kroków do jego legalizacji, mimo możliwości. Odmowa dalszego przedłużenia terminu była uzasadniona brakiem inicjatywy spółki w uzyskaniu decyzji o warunkach zabudowy. Sąd stwierdził również, że zmiana wymiarów budynku po wydaniu nakazu rozbiórki nie czyni decyzji niewykonalną, a jedynie świadczy o lekceważeniu nakazu administracyjnego. Sąd uznał, że organy zgromadziły kompletny materiał dowodowy i prawidłowo oceniły sprawę.
Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.
Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.
Wartość praktyczna
Siła precedensu: ŚredniaPotwierdzenie prawidłowości stosowania art. 48 Prawa budowlanego w przypadku braku działań legalizacyjnych ze strony inwestora oraz interpretacja pojęcia niewykonalności decyzji w kontekście zmian wymiarów obiektu.
Dotyczy specyficznej sytuacji braku inicjatywy inwestora w procesie legalizacji samowoli budowlanej.
Zagadnienia prawne (3)
Czy organ nadzoru budowlanego prawidłowo wydał decyzję nakazującą rozbiórkę samowolnie wybudowanego obiektu budowlanego, gdy inwestor nie przedstawił wymaganych dokumentów do jego legalizacji w wyznaczonym terminie?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Tak, organ prawidłowo wydał decyzję nakazującą rozbiórkę, ponieważ inwestor nie podjął skutecznych kroków do legalizacji obiektu, mimo możliwości i wyznaczonych terminów.
Uzasadnienie
Sąd uznał, że nieprzedstawienie przez inwestora dokumentów niezbędnych do legalizacji samowolnie wybudowanego obiektu budowlanego, mimo wyznaczenia i przedłużania terminu, obliguje organ nadzoru budowlanego do orzeczenia nakazu rozbiórki zgodnie z art. 48 ust. 1 i 4 Prawa budowlanego. Odmowa dalszego przedłużenia terminu była uzasadniona brakiem inicjatywy inwestora w uzyskaniu wymaganych decyzji.
Czy zmiana wymiarów samowolnie wybudowanego budynku po wydaniu decyzji nakazującej jego rozbiórkę stanowi przesłankę do stwierdzenia niewykonalności tej decyzji?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Nie, późniejsza zmiana wymiarów samowolnie wybudowanego budynku nie stanowi o niewykonalności decyzji, lecz o lekceważeniu przez inwestora nakazu administracyjnego.
Uzasadnienie
Sąd stwierdził, że decyzja niewykonalna to taka, której adresat jest trwale pozbawiony możliwości wykonania obowiązków. Zmiana wymiarów budynku po wydaniu nakazu rozbiórki nie czyni decyzji niewykonalną, a jedynie świadczy o naruszeniu przez inwestora przepisów Prawa budowlanego i lekceważeniu nakazu administracyjnego.
Czy organ nadzoru budowlanego powinien uwzględnić wniosek o zmianę terminu dostarczenia dokumentów do legalizacji, jeśli inwestor nie podjął działań w celu uzyskania decyzji o warunkach zabudowy?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Nie, organ nie jest zobowiązany do uwzględnienia wniosku o przedłużenie terminu, jeśli inwestor nie wykazał inicjatywy w uzyskaniu niezbędnych dokumentów, a dalsze przedłużanie terminu nie byłoby uzasadnione.
Uzasadnienie
Sąd uznał, że termin na przedłożenie dokumentów jest terminem procesowym, a jego określenie należy do organu. W sytuacji, gdy inwestor nie złożył skutecznego wniosku o wydanie decyzji o warunkach zabudowy, mimo upływu wyznaczonych terminów, organ nie miał podstaw do dalszego przedłużania terminu, a nakaz rozbiórki był konsekwencją braku działań legalizacyjnych.
Rozstrzygnięcie
Przepisy (22)
Główne
Prawo budowlane art. 48 § 1
Ustawa Prawo budowlane
Nakaz rozbiórki obiektu budowlanego lub jego części, będącego w budowie albo wybudowanego bez wymaganego pozwolenia na budowę.
Prawo budowlane art. 48 § 2
Ustawa Prawo budowlane
W przypadku budowy zgodnej z przepisami o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym, organ wstrzymuje roboty i nakłada obowiązek przedstawienia dokumentów do legalizacji.
Prawo budowlane art. 48 § 3
Ustawa Prawo budowlane
Określa jakie dokumenty należy przedstawić do legalizacji.
Prawo budowlane art. 48 § 4
Ustawa Prawo budowlane
W przypadku niespełnienia obowiązków z ust. 3, stosuje się przepis ust. 1 (nakaz rozbiórki).
Prawo budowlane art. 28 § 1
Ustawa Prawo budowlane
Roboty budowlane można rozpocząć na podstawie decyzji o pozwoleniu na budowę, z zastrzeżeniem art. 29-31.
Pomocnicze
Prawo budowlane art. 35 § 1
Ustawa Prawo budowlane
Wymagania dotyczące ochrony środowiska przy wydawaniu pozwolenia na budowę.
k.p.a. art. 6
Ustawa Kodeks postępowania administracyjnego
Obowiązek organu do działania na podstawie przepisów prawa.
k.p.a. art. 7
Ustawa Kodeks postępowania administracyjnego
Obowiązek organu do podejmowania wszelkich kroków niezbędnych do dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego.
k.p.a. art. 77
Ustawa Kodeks postępowania administracyjnego
Obowiązek organu do wyczerpującego zebrania i rozpatrzenia materiału dowodowego.
k.p.a. art. 80
Ustawa Kodeks postępowania administracyjnego
Obowiązek organu do oceny na podstawie całokształtu materiału dowodowego, czy strona wykazała swoje prawa.
k.p.a. art. 105
Ustawa Kodeks postępowania administracyjnego
Organ umarza postępowanie, gdy stało się ono bezprzedmiotowe.
k.p.a. art. 144
Ustawa Kodeks postępowania administracyjnego
Organ odwoławczy może przeprowadzić postępowanie wyjaśniające.
k.p.a. art. 154
Ustawa Kodeks postępowania administracyjnego
Organ może uchylić lub zmienić ostateczną decyzję, jeśli przepisy prawa na to zezwalają.
k.p.a. art. 155
Ustawa Kodeks postępowania administracyjnego
Organ może uchylić lub zmienić ostateczną decyzję za zgodą stron.
k.p.a. art. 156 § 1
Ustawa Kodeks postępowania administracyjnego
Przesłanki stwierdzenia nieważności decyzji, w tym niewykonalność.
k.p.a. art. 81a § 1
Ustawa Kodeks postępowania administracyjnego
Wątpliwości co do stanu faktycznego rozstrzygane na korzyść strony.
k.p.a. art. 7a § 1
Ustawa Kodeks postępowania administracyjnego
Wątpliwości co do treści normy prawnej rozstrzygane na korzyść strony.
p.p.s.a. art. 134 § 1
Ustawa Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Zakres kontroli sądu administracyjnego.
p.p.s.a. art. 135
Ustawa Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Obowiązek brania pod uwagę z urzędu naruszeń prawa.
p.p.s.a. art. 151
Ustawa Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Oddalenie skargi.
u.o.ś. art. 71 § 1
Ustawa o udostępnianiu informacji o środowisku i jego ochronie, udziale społeczeństwa w ochronie środowiska oraz o ocenach oddziaływania na środowisko
Decyzja o środowiskowych uwarunkowaniach.
ustawa COVID-19 art. 15 zzs4 § 3
Ustawa o szczególnych rozwiązaniach związanych z zapobieganiem, przeciwdziałaniem i zwalczaniem COVID-19, innych chorób zakaźnych oraz wywołanych nimi sytuacji kryzysowych
Rozpoznanie sprawy na posiedzeniu niejawnym.
Argumenty
Odrzucone argumenty
Naruszenie przez PINB art. 6, 7, 77, 80 k.p.a. przez brak wszechstronnego wyjaśnienia sprawy i nieuwzględnienie porządku prawnego oraz uzasadnionego interesu strony, w szczególności przez nieuwzględnienie, że dopiero od 12 lutego 2020 r. spółka legitymuje się ostateczną decyzją środowiskową. • Naruszenie przez PINB art. 35 Prawa budowlanego przez brak sprawdzenia wymagań ochrony środowiska. • Naruszenie przez PINB art. 48 ust. 1 Prawa budowlanego przez jego zastosowanie, podczas gdy organ winien uwzględnić wniosek o zmianę terminu dostarczenia dokumentów. • Naruszenie przez PINB art. 7a § 1 k.p.a. przez wybór interpretacji przepisów niekorzystnej dla strony. • Naruszenie przez PINB art. 81a k.p.a. przez przyjęcie, że nie zachodzą niedające się usunąć wątpliwości co do stanu faktycznego. • Naruszenie przez PINB art. 105 k.p.a. przez nieumorzenie postępowania, podczas gdy budowa budynku o wymiarach 5,82 m x 5,89 m nie wymaga pozwolenia na budowę. • Naruszenie przez PINB art. 156 § 1 pkt 5 k.p.a. przez nieuzasadnione nieuwzględnienie tego przepisu, w sytuacji gdy decyzja PINB jest niewykonalna. • Naruszenie przez PINB art. 124 k.p.a. przez zaniechanie uzasadnienia postanowienia. • Naruszenie przez PINB art. 154 i 155 k.p.a. przez ich niezastosowanie.
Godne uwagi sformułowania
Decyzja w tym przedmiocie ma charakter związany i nie jest zależna od woli organu lub inwestora. • Nakaz rozbiórki jest bowiem ostatecznością i można go wydać wtedy, gdy nie jest możliwe doprowadzenie obiektu budowlanego do stanu zgodnego z prawem. • Decyzja niewykonalna, o której mowa w art. 156 § 1 pkt 5 k.p.a. to taka decyzja, której adresat jest trwale pozbawiony możliwości czynienia użytku z ustanowionych w niej praw lub trwale pozbawiony możliwości wykonania obowiązków. • Fakt, że spółka zignorowała tę decyzję i zamiast wykonać nakaz, przebudowała sporny budynek, zmniejszając jego długość, nie może stanowić o niewykonalności decyzji.
Skład orzekający
Adam Matuszak
przewodniczący-sprawozdawca
Beata Jezielska
sędzia
Piotr Chybicki
sędzia
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Średnia
Powoływalne dla: "Potwierdzenie prawidłowości stosowania art. 48 Prawa budowlanego w przypadku braku działań legalizacyjnych ze strony inwestora oraz interpretacja pojęcia niewykonalności decyzji w kontekście zmian wymiarów obiektu."
Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji braku inicjatywy inwestora w procesie legalizacji samowoli budowlanej.
Wartość merytoryczna
Ocena: 5/10
Sprawa ilustruje konsekwencje braku współpracy z organami nadzoru budowlanego i pokazuje, jak sąd interpretuje przepisy dotyczące samowoli budowlanej oraz niewykonalności decyzji.
“Samowola budowlana: Czy zmiana wymiarów budynku ratuje przed rozbiórką?”
Sektor
budownictwo
Twój asystent do analizy prawnej.
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka polskie orzecznictwo i aktualne akty prawne.
- Analiza orzecznictwa i przepisów
- Drafting pism i dokumentów
- Odpowiedzi na pytania prawne
- Pogłębiona analiza z doktryny
Powiązane przepisy
Powiązane tematy
Pełny tekst orzeczenia
Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.