Orzeczenie · 2025-05-29

II OSK 2762/24

Sąd
Naczelny Sąd Administracyjny
Data
2025-05-29
NSAAdministracyjneWysokansa
cudzoziemiecpowrótzagrożenie bezpieczeństwaskarga kasacyjnaNSAEKPCgranicawojna hybrydowadecyzja administracyjnaprawo migracyjne

Naczelny Sąd Administracyjny (NSA) rozpoznał skargę kasacyjną obywatela Ukrainy S. R. od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie, który wcześniej oddalił jego skargę na decyzję Szefa Urzędu do Spraw Cudzoziemców. Decyzja ta zobowiązywała cudzoziemca do powrotu do Ukrainy i zakazywała mu ponownego wjazdu na terytorium Polski i państw Schengen przez okres 5 lat, uznając go za zagrożenie dla bezpieczeństwa państwa. Skarżący kasacyjnie podniósł zarzuty naruszenia przepisów postępowania administracyjnego (m.in. art. 7, 77, 107 k.p.a., art. 141 § 4 p.p.s.a.) oraz art. 8 Europejskiej Konwencji Praw Człowieka (EKPC). NSA oddalił skargę kasacyjną, uznając zarzuty za bezzasadne. Sąd podkreślił, że rozpoznaje sprawę w granicach skargi kasacyjnej i nie stwierdził nieważności postępowania. Odnosząc się do zarzutów naruszenia przepisów proceduralnych, NSA wskazał, że nie można nimi kwestionować ocen prawnomaterialnych ani legalności postępowania dowodowego. Uzasadnienie wyroku WSA zostało uznane za spełniające wymogi formalne i merytoryczne. Sąd stwierdził również, że organy zebrały wystarczający materiał dowodowy. NSA zwrócił uwagę, że zarzut dotyczący zagrożenia dla bezpieczeństwa państwa nie został powiązany z właściwą normą prawa materialnego (art. 302 ust. 1 pkt 9 ustawy o cudzoziemcach), co uniemożliwia jego kasacyjną kontrolę. Niemniej, sąd uzupełniająco wskazał, że pomoc w nielegalnym przekraczaniu granicy stanowi rażące naruszenie porządku prawnego i element wojny hybrydowej. W odniesieniu do art. 8 EKPC, NSA stwierdził, że życie rodzinne skarżącego w Polsce nie uzasadnia odstąpienia od zobowiązania do powrotu, gdyż stopień zagrożenia dla interesu publicznego jest na tyle wysoki, że nie pozwala na dalsze przebywanie cudzoziemca w kraju. Sąd podkreślił, że przepisy EKPC nie narzucają obowiązku legalizacji pobytu wbrew prawu krajowemu.

Asystent · analiza prawna

Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.

Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.

Wypróbuj Asystenta

Wartość praktyczna

Siła precedensu: Wysoka
Do czego można powołać

Interpretacja przepisów dotyczących zobowiązania cudzoziemców do powrotu, zagrożenia bezpieczeństwa państwa w kontekście wojny hybrydowej oraz relacji między prawem krajowym a art. 8 EKPC.

Ograniczenia stosowania

Orzeczenie dotyczy specyficznej sytuacji faktycznej i prawnej związanej z nielegalnym przekroczeniem granicy i zagrożeniem bezpieczeństwa państwa.

Zagadnienia prawne (4)

Czy naruszenie art. 7 i 80 k.p.a. w zakresie ustaleń organu, iż zobowiązanie do powrotu nie narusza prawa do życia w rodzinie oraz czy skarżący stanowi zagrożenie dla bezpieczeństwa i porządku publicznego, zostało przez WSA prawidłowo ocenione?

Odpowiedź sądu

Nie, zarzuty te okazały się bezzasadne. WSA w Warszawie prawidłowo odniósł się do tych kwestii, a skarżący nie wykazał, aby mogło to doprowadzić do odmiennego wyniku sprawy.

Uzasadnienie

Sąd pierwszej instancji odniósł się do zarzutów naruszenia art. 7 i 80 k.p.a. w uzasadnieniu wyroku, a skarżący kasacyjnie nie wykazał, aby pominięcie jakichkolwiek kwestii mogło wpłynąć na wynik sprawy.

Czy decyzja Szefa Urzędu została wydana bez zebrania i rozważenia pełnego materiału dowodowego, co skutkowało niewskazaniem w uzasadnieniu, na jakich dowodach organ oparł ustalenia faktyczne?

Odpowiedź sądu

Nie, organy zebrały wystarczający materiał dowodowy, w tym przesłuchały skarżącego i jego partnerkę, a także zgromadziły raporty.

Uzasadnienie

Organy administracji przeprowadziły odpowiednie postępowanie dowodowe, a skarżący nie wykazał, aby materiał był niewystarczający lub aby brakowało wskazania dowodów w uzasadnieniu decyzji.

Czy zobowiązanie cudzoziemca do powrotu narusza prawo do życia rodzinnego chronione przez art. 8 EKPC?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Nie, życie rodzinne skarżącego w Polsce nie uzasadnia odstąpienia od zobowiązania do powrotu, gdyż stopień zagrożenia dla interesu publicznego jest na tyle wysoki, że nie pozwala na dalsze przebywanie cudzoziemca w kraju.

Uzasadnienie

Prawo do życia rodzinnego nie przekreśla zasady suwerenności państwa w zakresie kontroli cudzoziemców. Wydalenie osoby nielegalnie przebywającej jest realizacją ochrony porządku publicznego, a wyjątki od tej zasady wymagają szczególnych okoliczności, których w tej sprawie nie stwierdzono.

Czy skarżący stanowi zagrożenie dla obronności lub bezpieczeństwa państwa lub ochrony bezpieczeństwa i porządku publicznego lub interesu Rzeczypospolitej Polskiej?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Tak, skarżący stanowi zagrożenie, co zostało uznane za oczywiste naruszenie porządku prawnego i element wojny hybrydowej.

Uzasadnienie

Udzielanie pomocy w nielegalnym przekraczaniu granicy z Białorusi stanowi element wojny hybrydowej prowadzonej przez Białoruś i Rosję wobec Polski i UE, mającej na celu destabilizację państw unijnych.

Rozstrzygnięcie
Decyzja
Oddalono skargę
Oddalono skargę kasacyjną S. R. od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie.

Przepisy (13)

Główne

u.o.c. art. 302 § 1 pkt 9

Ustawa o cudzoziemcach

Pomocnicze

p.p.s.a. art. 1 § 1 i 2

Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

p.p.s.a. art. 3 § 1

Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

p.p.s.a. art. 141 § 4

Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

p.p.s.a. art. 145 § 1 pkt 1 lit.c

Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

k.p.a. art. 7

Kodeks postępowania administracyjnego

k.p.a. art. 77 § 1

Kodeks postępowania administracyjnego

k.p.a. art. 80

Kodeks postępowania administracyjnego

k.p.a. art. 107 § 3

Kodeks postępowania administracyjnego

p.p.s.a. art. 183 § 1

Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

p.p.s.a. art. 193

Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Konstytucja RP art. 5

Konstytucja Rzeczypospolitej Polskiej

u.o.c. art. 348 § 2

Ustawa o cudzoziemcach

Argumenty

Skuteczne argumenty

Zarzuty naruszenia przepisów proceduralnych (art. 1, 3, 141 § 4, 145 § 1 pkt 1 lit.c p.p.s.a., art. 7, 77 § 1, 80, 107 § 3 k.p.a.) okazały się bezzasadne. • Zarzut naruszenia art. 8 EKPC nie znalazł uzasadnienia w realiach sprawy. • Skarżący stanowi zagrożenie dla bezpieczeństwa państwa i porządku publicznego, co uzasadnia zobowiązanie do powrotu. • Brak było podstaw do odstąpienia od zobowiązania do powrotu mimo życia rodzinnego skarżącego w Polsce.

Odrzucone argumenty

Nienależyte wykonanie obowiązku kontroli przez WSA. • Wadliwe uzasadnienie wyroku WSA. • Oddalenie skargi i nieuchylenie decyzji organu II instancji pomimo wydania jej bez zebrania pełnego materiału dowodowego. • Naruszenie art. 7, 77 § 1, 107 § 3 k.p.a. • Naruszenie art. 8 EKPC.

Godne uwagi sformułowania

Naczelny Sąd Administracyjny rozpoznaje sprawę w granicach skargi kasacyjnej, bierze jednak z urzędu pod rozwagę nieważność postępowania. • Z powołaniem się na zarzuty naruszenia wspomnianych przepisów prawa procesowego nie można kwestionować ocen prawnomaterialnych sformułowanych w zaskarżonym wyroku, jak również kwestionować legalności postępowania dowodowego. • Za pomocą zarzutu naruszenia art. 141 § 4 p.p.s.a. nie można kwestionować ocen prawnych zawartych w uzasadnieniu zaskarżonego wyroku. • Udzielania migrantom, którzy nielegalnie przekroczyli granicę, pomocy w dalszym przemieszczaniu się po terytorium Polski stanowi przejaw oczywistego, rażącego naruszenia przez skarżącego porządku prawnego. • Proceder nielegalnego przekraczania granicy z Republiką Białorusi przez migrantów [...] stanowi element wojny hybrydowej prowadzonej przez te państwa wobec Polski oraz innych krajów Unii Europejskiej. • Z samej istoty suwerenności państwa [...] wynika prawo do określania zasad przebywania cudzoziemców na terytorium danego państwa. • Przepisy Konwencji nie mogą być interpretowane w sposób prowadzący do narzucania państwu przyjmującemu cudzoziemców konieczności legalizowania ich pobytu na wybranej przez nich podstawie prawnej i formie, wbrew przepisom prawa krajowego oraz bez względu na okoliczności faktyczne sprawy.

Skład orzekający

Andrzej Wawrzyniak

przewodniczący

Anna Żak

członek

Grzegorz Rząsa

sprawozdawca

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Wysoka

Powoływalne dla: "Interpretacja przepisów dotyczących zobowiązania cudzoziemców do powrotu, zagrożenia bezpieczeństwa państwa w kontekście wojny hybrydowej oraz relacji między prawem krajowym a art. 8 EKPC."

Ograniczenia: Orzeczenie dotyczy specyficznej sytuacji faktycznej i prawnej związanej z nielegalnym przekroczeniem granicy i zagrożeniem bezpieczeństwa państwa.

Wartość merytoryczna

Ocena: 7/10

Sprawa dotyczy kwestii bezpieczeństwa państwa w kontekście wojny hybrydowej i migracji, co jest tematem aktualnym i budzącym zainteresowanie.

Cudzoziemiec zagrożeniem dla bezpieczeństwa Polski? NSA rozstrzyga o powrocie do kraju w obliczu wojny hybrydowej.

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej.

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

  • Analiza orzecznictwa i przepisów
  • Drafting pism i dokumentów
  • Odpowiedzi na pytania prawne
  • Pogłębiona analiza z doktryny
Wypróbuj Asystenta AI za darmo
Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.

Przeczytaj pełny tekst