Orzeczenie · 2016-03-01

II GSK 1531/13Wymagane zarządzenie zabezpieczenia w postępowaniu administracyjnym

Sąd
Naczelny Sąd Administracyjny
Data
2016-03-01
NSAAdministracyjneWysokansa
postępowanie zabezpieczająceegzekucja administracyjnaprokuratorurząd skarbowyzarządzenie zabezpieczeniakodeks karny wykonawczyustawa o postępowaniu egzekucyjnym w administracjizarzutywłaściwość organu

Sprawa rozpatrywana przez Naczelny Sąd Administracyjny dotyczyła skargi kasacyjnej K. S. od wyroku WSA w G., który oddalił skargę na postanowienie Dyrektora Izby Skarbowej w G. w przedmiocie zarzutów w postępowaniu zabezpieczającym. Postępowanie zabezpieczające zostało zainicjowane postanowieniem Prokuratora Okręgowego w Z. o zabezpieczeniu majątkowym na mieniu K. S. na poczet kary grzywny i środka karnego. Urząd skarbowy dokonał zajęcia ruchomości, nieruchomości i wynagrodzenia za pracę. K. S. zgłosił zarzuty niedopuszczalności postępowania zabezpieczającego z uwagi na brak zarządzenia zabezpieczenia oraz prowadzenia postępowania przez niewłaściwy organ. Organy administracji oraz Sąd I instancji uznały te zarzuty za niezasadne, przyjmując, że postanowienie prokuratora opatrzone klauzulą wykonalności podlega wykonaniu przez organ egzekucyjny bez konieczności wydawania odrębnego zarządzenia zabezpieczenia przez prokuratora, a właściwość urzędu skarbowego wynika z miejsca zamieszkania zobowiązanego. Naczelny Sąd Administracyjny, po przedstawieniu zagadnienia prawnego składowi siedmiu sędziów, przyjął wiążącą uchwałę, zgodnie z którą do zlecenia urzędowi skarbowemu wykonania w trybie art. 195a k.k.w. postanowienia prokuratora o zabezpieczeniu majątkowym konieczne jest wydanie przez prokuratora zarządzenia zabezpieczenia, o jakim stanowi art. 155a § 1 u.p.e.a. W związku z tym NSA uchylił zaskarżony wyrok i przekazał sprawę do ponownego rozpoznania WSA.

Asystent · analiza prawna

Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.

Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.

Wypróbuj Asystenta

Wartość praktyczna

Siła precedensu: Wysoka
Do czego można powołać

Interpretacja przepisów dotyczących obowiązku wydania zarządzenia zabezpieczenia przez prokuratora w postępowaniu egzekucyjnym w administracji oraz właściwości miejscowej organu egzekucyjnego.

Ograniczenia stosowania

Dotyczy specyficznej sytuacji wykonania postanowień prokuratora o zabezpieczeniu majątkowym w postępowaniu karnym przez organy egzekucji administracyjnej.

Zagadnienia prawne (3)

Czy do zlecenia urzędowi skarbowemu wykonania w trybie art. 195a k.k.w. postanowienia prokuratora o zabezpieczeniu na majątku wydanego na podstawie art. 293 § 1 k.p.k. konieczne jest wydanie przez prokuratora zarządzenia zabezpieczenia, o jakim stanowi art. 155a § 1 u.p.e.a.?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Tak, do zlecenia urzędowi skarbowemu wykonania w trybie art. 195a k.k.w. postanowienia prokuratora o zabezpieczeniu na majątku wydanego na podstawie art. 293 § 1 k.p.k. konieczne jest wydanie przez prokuratora zarządzenia zabezpieczenia, o jakim stanowi art. 155a § 1 u.p.e.a.

Uzasadnienie

NSA, opierając się na uchwale siedmiu sędziów, stwierdził, że przepisy k.k.w. i u.p.e.a. należy interpretować w taki sposób, aby zapewnić ochronę praw obywatelskich, w tym prawo do zgłoszenia zarzutów. Brak zarządzenia zabezpieczenia uniemożliwia realizację tego prawa. Zlecenie wykonania postanowienia prokuratora nie jest tożsame z wnioskiem o zabezpieczenie i nie zwalnia prokuratora z obowiązku wydania zarządzenia zabezpieczenia.

Jaka jest właściwość miejscowa urzędu skarbowego w przypadku wykonania postanowienia prokuratora o zabezpieczeniu majątkowym na podstawie art. 195a k.k.w.?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Właściwość miejscową urzędu skarbowego ustala się według miejsca zamieszkania zobowiązanego, zgodnie z art. 22 § 2 u.p.e.a., a nie według siedziby prokuratora.

Uzasadnienie

NSA uznał, że art. 187 k.k.w. określa jedynie właściwość rzeczową urzędu skarbowego do wykonania środków karnych, a nie właściwość miejscową w kontekście administracyjnego postępowania zabezpieczającego. Właściwość miejscową należy ustalać na podstawie przepisów u.p.e.a., w szczególności art. 22 § 2.

Czy postanowienie prokuratora o zabezpieczeniu majątkowym, opatrzone klauzulą wykonalności, może być wykonane przez urząd skarbowy bez odrębnego zarządzenia zabezpieczenia?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Nie, nie może być wykonane bez odrębnego zarządzenia zabezpieczenia.

Uzasadnienie

NSA stwierdził, że art. 195a § 1 k.k.w. nie wyłącza stosowania art. 155a § 1 u.p.e.a., który wymaga wydania zarządzenia zabezpieczenia przez wierzyciela (w tym przypadku prokuratora). Brak zarządzenia uniemożliwia skarżącemu skorzystanie z prawa do zgłoszenia zarzutów.

Rozstrzygnięcie

Decyzja
Uchylono decyzję
Zaskarżony wyrok został uchylony i sprawa przekazana do ponownego rozpoznania Wojewódzkiemu Sądowi Administracyjnemu w G.

Przepisy (15)

Główne

u.p.e.a. art. 2 § § 1 pkt 5

Ustawa o postępowaniu egzekucyjnym w administracji

Egzekucji administracyjnej podlegają należności pieniężne przekazane do egzekucji administracyjnej na podstawie innych ustaw.

u.p.e.a. art. 2 § § 2

Ustawa o postępowaniu egzekucyjnym w administracji

W zakresie nieuregulowanym odrębnymi przepisami, należności podlegają zabezpieczeniu w trybie i na zasadach określonych w dziale IV.

u.p.e.a. art. 155a § § 1

Ustawa o postępowaniu egzekucyjnym w administracji

Organ egzekucyjny dokonuje zabezpieczenia na wniosek wierzyciela i na podstawie wydanego przez niego zarządzenia zabezpieczenia.

u.p.e.a. art. 22 § § 2

Ustawa o postępowaniu egzekucyjnym w administracji

Właściwość miejscową organu egzekucyjnego w egzekucji należności pieniężnych z praw majątkowych lub ruchomości ustala się według miejsca zamieszkania lub siedziby zobowiązanego.

k.k.w. art. 195a § § 1

Kodeks karny wykonawczy

Prokurator może zlecić wykonanie postanowienia o zabezpieczeniu organowi określonemu w art. 187.

k.p.k. art. 293 § § 1

Kodeks postępowania karnego

Postanowienie o zabezpieczeniu wydaje sąd, a w postępowaniu przygotowawczym prokurator.

Pomocnicze

u.p.e.a. art. 156 § § 1

Ustawa o postępowaniu egzekucyjnym w administracji

Określa elementy konieczne zarządzenia zabezpieczenia, w tym obowiązek pouczenia zobowiązanego o prawie zgłoszenia zarzutów.

u.p.e.a. art. 33 § pkt 6 i 9

Ustawa o postępowaniu egzekucyjnym w administracji

Przepisy dotyczące zarzutów w postępowaniu zabezpieczającym.

k.k.w. art. 27

Kodeks karny wykonawczy

Egzekucję środka karnego przepadku oraz nawiązki na rzecz Skarbu Państwa prowadzi urząd skarbowy według przepisów o postępowaniu egzekucyjnym w administracji.

k.p.k. art. 293 § § 2

Kodeks postępowania karnego

Na postanowienie o zabezpieczeniu przysługuje zażalenie.

p.p.s.a. art. 145 § § 1 pkt 1 lit. c

Ustawa - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

p.p.s.a. art. 174 § pkt 1 i 2

Ustawa - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

p.p.s.a. art. 185 § § 1

Ustawa - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

p.p.s.a. art. 187 § § 1 i 2

Ustawa - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Regulamin Prokuratury art. 214 § ust. 1

Rozporządzenie Ministra Sprawiedliwości z dnia 24 marca 2010 r. Regulaminu wewnętrznego urzędowania powszechnych jednostek organizacyjnych prokuratury

Argumenty

Skuteczne argumenty

Naczelny Sąd Administracyjny uznał, że do wykonania postanowienia prokuratora o zabezpieczeniu majątkowym przez urząd skarbowy wymagane jest wydanie przez prokuratora zarządzenia zabezpieczenia, o jakim stanowi art. 155a § 1 u.p.e.a.

Odrzucone argumenty

Argumenty Sądu I instancji, że postanowienie prokuratora opatrzone klauzulą wykonalności podlega wykonaniu przez organ egzekucyjny bez konieczności wydawania odrębnego zarządzenia zabezpieczenia. • Argumenty Sądu I instancji, że właściwość urzędu skarbowego wynika z miejsca zamieszkania zobowiązanego, a nie siedziby prokuratora.

Godne uwagi sformułowania

Do zlecenia urzędowi skarbowemu wykonania w trybie art. 195a k.k.w. postanowienia prokuratora o zabezpieczeniu na majątku, wydanego na podstawie art. 293 § 1 k.p.k., konieczne jest wydanie przez prokuratora zarządzenia zabezpieczenia, o jakim stanowi art. 155a § 1 u.p.e.a. • Zarządzenie zabezpieczenia nie podlega przy tym odrębnemu zaskarżeniu. • Prawo zgłaszania do organu egzekucyjnego zarzutów oraz obowiązek pouczenia zobowiązanego o tym uprawnieniu wprost wynika jedynie z treści art. 156 § 1 u.p.e.a.

Skład orzekający

Zofia Borowicz

przewodniczący-sprawozdawca

Dariusz Dudra

członek

Lidia Ciechomska-Florek

członek

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Wysoka

Powoływalne dla: "Interpretacja przepisów dotyczących obowiązku wydania zarządzenia zabezpieczenia przez prokuratora w postępowaniu egzekucyjnym w administracji oraz właściwości miejscowej organu egzekucyjnego."

Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji wykonania postanowień prokuratora o zabezpieczeniu majątkowym w postępowaniu karnym przez organy egzekucji administracyjnej.

Wartość merytoryczna

Ocena: 7/10

Sprawa dotyczy ważnej kwestii proceduralnej na styku prawa karnego i administracyjnego, która ma bezpośrednie przełożenie na prawa obywateli w postępowaniu zabezpieczającym.

Czy prokurator może pominąć zarządzenie zabezpieczenia w postępowaniu egzekucyjnym?

Dane finansowe

WPS: 13 873 640 PLN

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej.

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka polskie orzecznictwo i aktualne akty prawne.

  • Analiza orzecznictwa i przepisów
  • Drafting pism i dokumentów
  • Odpowiedzi na pytania prawne
  • Pogłębiona analiza z doktryny
Wypróbuj Asystenta AI za darmo

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.

Przeczytaj pełny tekst