I SA/Wa 2094/19
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuSprawa dotyczyła skargi R. N. na decyzję Głównego Geodety Kraju, która uchyliła decyzję Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Geodezyjnego i Kartograficznego (WINGiK) i umorzyła postępowanie w sprawie stwierdzenia nieważności decyzji Starosty z 2013 r. Decyzja Starosty dotyczyła sprostowania ewidencji gruntów dla działki nr [...], zmieniając oznaczenie użytku z "drogi" na "lasy". Skarżąca R. N. wniosła o stwierdzenie nieważności tej decyzji, argumentując, że pozbawiła ją dojazdu do jej nieruchomości. WINGiK odmówił stwierdzenia nieważności. Główny Geodeta Kraju, rozpatrując odwołanie, uchylił decyzję WINGiK i umorzył postępowanie, stwierdzając, że R. N. nie jest stroną postępowania, ponieważ nie jest właścicielką ani władającą działką nr [...], a jej interes jest jedynie faktyczny, nie prawny. WSA w Warszawie oddalił skargę R. N., podzielając stanowisko Głównego Geodety Kraju. Sąd podkreślił, że interes prawny jest warunkiem formalnym wniosku o stwierdzenie nieważności decyzji i musi wynikać z przepisu prawa materialnego. Skarżąca nie wykazała takiego interesu w odniesieniu do działki, która nie stanowiła jej własności ani nie była przez nią władana. Sąd uznał, że decyzja aktualizacyjna Starosty nie wywołała skutków w sferze praw i obowiązków skarżącej, a tym samym nie miała ona legitymacji procesowej do żądania stwierdzenia nieważności decyzji. Sąd oddalił skargę, uznając zaskarżoną decyzję za zgodną z prawem.
Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.
Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.
Wartość praktyczna
Siła precedensu: ŚredniaUstalenie kręgu stron w postępowaniu o stwierdzenie nieważności decyzji administracyjnej, zwłaszcza w sprawach dotyczących nieruchomości i ewidencji gruntów. Wyjaśnienie różnicy między interesem prawnym a faktycznym.
Orzeczenie dotyczy specyficznej sytuacji braku interesu prawnego w kontekście decyzji aktualizacyjnej ewidencji gruntów. Może być mniej bezpośrednio stosowalne do innych rodzajów spraw administracyjnych.
Zagadnienia prawne (2)
Czy osoba niebędąca właścicielem ani władającym nieruchomością ma interes prawny do żądania stwierdzenia nieważności decyzji aktualizacyjnej dotyczącej tej nieruchomości?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Nie, osoba niebędąca właścicielem ani władającym nieruchomością nie posiada interesu prawnego w rozumieniu art. 28 k.p.a. do żądania stwierdzenia nieważności decyzji aktualizacyjnej dotyczącej tej nieruchomości.
Uzasadnienie
Interes prawny musi wynikać z przepisu prawa materialnego i mieć bezpośredni związek z sytuacją prawną podmiotu. Skarżąca nie wykazała takiego związku z decyzją dotyczącą działki, której nie jest właścicielem ani władającym, a jej twierdzenia o braku dojazdu stanowią jedynie interes faktyczny.
Czy organ odwoławczy może uchylić decyzję organu pierwszej instancji i umorzyć postępowanie, jeśli stwierdzi brak legitymacji procesowej wnioskodawcy?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Tak, jeśli postępowanie zostało wszczęte na wniosek podmiotu nieposiadającego legitymacji procesowej (interesu prawnego), organ odwoławczy może uchylić decyzję organu pierwszej instancji i umorzyć postępowanie jako bezprzedmiotowe.
Uzasadnienie
Umorzenie postępowania jako bezprzedmiotowego na podstawie art. 105 § 1 k.p.a. jest właściwe, gdy organ stwierdzi brak interesu prawnego wnioskodawcy po wszczęciu postępowania nadzwyczajnego. Działanie takie nie narusza zakazu reformationis in peius (art. 139 k.p.a.), jeśli decyzja organu pierwszej instancji rażąco naruszała prawo, nie prowadząc postępowania z nieuprawnionym podmiotem.
Przepisy (16)
Główne
k.p.a. art. 151
Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego
p.p.s.a. art. 1 § 1
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
p.p.s.a. art. 1 § 2
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
p.p.s.a. art. 134 § 1
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Pomocnicze
k.p.a. art. 156 § 1
Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego
k.p.a. art. 157 § 2
Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego
k.p.a. art. 28
Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego
k.p.a. art. 105 § 1
Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego
k.p.a. art. 61a § 1
Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego
k.p.a. art. 107 § 3
Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego
k.p.a. art. 138 § 1
Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego
k.p.a. art. 139
Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego
Pgik art. 20 § 2
Ustawa z dnia 17 maja 1989 r. Prawo geodezyjne i kartograficzne
Pgik art. 7b § 2
Ustawa z dnia 17 maja 1989 r. Prawo geodezyjne i kartograficzne
Ustawa z dnia 2 marca 2020 r. o szczególnych rozwiązaniach związanych z zapobieganiem, przeciwdziałaniem i zwalczaniem COVID-19 art. 15zzs4 § 3
Ustawa z dnia 25 lipca 2002 r. – Prawo o ustroju sądów administracyjnych
Argumenty
Skuteczne argumenty
Skarżąca nie posiada interesu prawnego do żądania stwierdzenia nieważności decyzji dotyczącej nieruchomości, której nie jest właścicielem ani władającym. • Postępowanie w sprawie stwierdzenia nieważności decyzji jest bezprzedmiotowe, jeśli zostało wszczęte na wniosek podmiotu nieposiadającego legitymacji procesowej. • Decyzja aktualizacyjna ewidencji gruntów ma charakter rejestrowy i nie tworzy ani nie rozstrzyga sporów o prawa do gruntu.
Odrzucone argumenty
Decyzja Starosty pozbawiła skarżącą dojazdu do jej nieruchomości. • Organ administracji naruszył przepisy postępowania (art. 6, 7, 8, 10, 11, 28, 77 § 1, 107 § 3, 138, 139 k.p.a.) oraz art. 7b ust. 2 pkt 1 Pgik. • Organ odwoławczy naruszył zakaz reformationis in peius (art. 139 k.p.a.), wydając decyzję na niekorzyść strony odwołującej się.
Godne uwagi sformułowania
Interes prawny należy upatrywać w jego związku z konkretną normą prawa materialnego. • Pochopne uznawanie za strony postępowań administracyjnych osób w istocie nielegitymujących się interesem prawnym - stoi w kolizji nie tylko z nakazem racjonalnego i sprawnego działania przez organy administracji, ale przede wszystkim z interesem rzeczywistych stron postępowania. • Ewidencja gruntów i budynków jest tylko zbiorem informacji odzwierciedlającym aktualny stan prawny danej nieruchomości. Rejestruje ona stan prawny zaistniały uprzednio, ale w żadnym wypadku stanu prawnego nie tworzy.
Skład orzekający
Dariusz Pirogowicz
przewodniczący
Elżbieta Lenart
sprawozdawca
Agnieszka Jędrzejewska-Jaroszewicz
członek
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Średnia
Powoływalne dla: "Ustalenie kręgu stron w postępowaniu o stwierdzenie nieważności decyzji administracyjnej, zwłaszcza w sprawach dotyczących nieruchomości i ewidencji gruntów. Wyjaśnienie różnicy między interesem prawnym a faktycznym."
Ograniczenia: Orzeczenie dotyczy specyficznej sytuacji braku interesu prawnego w kontekście decyzji aktualizacyjnej ewidencji gruntów. Może być mniej bezpośrednio stosowalne do innych rodzajów spraw administracyjnych.
Wartość merytoryczna
Ocena: 5/10
Sprawa ilustruje kluczową kwestię legitymacji procesowej w postępowaniu administracyjnym, co jest istotne dla praktyków. Brak interesu prawnego jako podstawa do umorzenia postępowania jest częstym zagadnieniem.
“Czy brak własności oznacza brak prawa do obrony? Sąd wyjaśnia, kiedy można kwestionować decyzje administracyjne.”
Sektor
nieruchomości
Twój asystent do analizy prawnej.
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.
- Analiza orzecznictwa i przepisów
- Drafting pism i dokumentów
- Odpowiedzi na pytania prawne
- Pogłębiona analiza z doktryny
Pełny tekst orzeczenia
Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.