I SA/Bk 372/25
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuPrzedmiotem skargi była decyzja Dyrektora Podlaskiego Oddziału Regionalnego ARiMR w Łomży, która utrzymała w mocy decyzję Kierownika Biura Powiatowego ARiMR stwierdzającą wydanie z naruszeniem prawa pierwotnej decyzji z 2014 r. o przyznaniu skarżącemu Z. Ł. płatności w ramach systemów wsparcia bezpośredniego na rok 2013. Postępowanie zostało wznowione z urzędu na podstawie art. 145 § 1 pkt 5 k.p.a. z powodu wyjścia na jaw nowych okoliczności faktycznych lub dowodów. Organy ARiMR twierdziły, że doszło do stworzenia sztucznych warunków do uzyskania płatności, powołując się na analizę umów dzierżawy, wypowiedzeń oraz zeznań świadków i stron w innych postępowaniach. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Białymstoku uznał jednak, że organy nie wykazały istnienia nowych okoliczności lub dowodów, które byłyby nieznane organom w dniu wydania pierwotnej decyzji z 2014 r. Sąd podkreślił, że kluczowe okoliczności, takie jak powiązania między dzierżawcą, wydzierżawiającym (W.G.) i jego pełnomocnikiem, były znane organom już w toku pierwotnego postępowania, a nawet były przedmiotem analizy w poprzednich decyzjach. Zeznania świadków złożone po wydaniu pierwotnej decyzji również nie mogły stanowić podstawy do wznowienia postępowania. W związku z brakiem podstaw do wznowienia postępowania, sąd uchylił zaskarżoną decyzję i poprzedzającą ją decyzję organu I instancji, a następnie umorzył postępowanie wznowieniowe. Sąd uznał za zbędne odnoszenie się do zarzutów skargi dotyczących wpływu stwierdzenia nieważności innej decyzji na postępowanie wznowieniowe.
Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.
Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.
Wartość praktyczna
Siła precedensu: WysokaInterpretacja przesłanek wznowienia postępowania administracyjnego na podstawie art. 145 § 1 pkt 5 k.p.a., w szczególności rozróżnienie między nowymi okolicznościami a odmienną oceną znanych faktów.
Dotyczy specyfiki postępowań administracyjnych związanych z płatnościami rolnymi i wznowieniem postępowania.
Zagadnienia prawne (2)
Czy istnieją podstawy do wznowienia postępowania administracyjnego na podstawie art. 145 § 1 pkt 5 k.p.a. w sytuacji, gdy okoliczności faktyczne lub dowody, na które powołuje się organ, były znane organowi w toku pierwotnego postępowania?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Nie, nie istnieją podstawy do wznowienia postępowania na podstawie art. 145 § 1 pkt 5 k.p.a., jeśli okoliczności faktyczne lub dowody były znane organowi w dniu wydania decyzji ostatecznej, nawet jeśli organ dokonał ich odmiennej lub błędnej oceny.
Uzasadnienie
Sąd stwierdził, że organy ARiMR nie wykazały istnienia nowych okoliczności lub dowodów, które byłyby nieznane organowi w dniu wydania pierwotnej decyzji. Kluczowe fakty dotyczące powiązań między stronami były znane organom już wcześniej, a zeznania złożone po wydaniu decyzji nie mogły stanowić podstawy do wznowienia postępowania.
Czy organ administracji publicznej może wykorzystać instytucję stwierdzenia nieważności decyzji w celu ponownego rozpoznania sprawy i dokonania odmiennej oceny materiału dowodowego, gdy pierwotna decyzja została uznana za nieważną z przyczyn formalnych?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Nie, stwierdzenie nieważności decyzji z przyczyn formalnych powoduje, że sprawa wraca do stanu sprzed wydania decyzji, a organ powinien jedynie wydać nową decyzję pozbawioną wady, nie dokonując ponownej oceny materiału dowodowego w sposób sprzeczny z wcześniejszymi ustaleniami.
Uzasadnienie
Sąd uznał, że organy błędnie wykorzystały procedurę wznowienia postępowania do ponownego merytorycznego rozpoznania sprawy, zamiast jedynie usunąć wadę formalną pierwotnej decyzji. Argumentacja skarżącego dotycząca naruszenia stabilności sytuacji prawnej i obciążenia go błędami organu została uznana za zasadną.
Przepisy (28)
Główne
k.p.a. art. 145 § 1
Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego
Przesłanka wznowienia postępowania w postaci wyjścia na jaw nowych okoliczności faktycznych lub nowych dowodów istniejących w dniu wydania decyzji, nieznanych organowi.
k.p.a. art. 145 § 1
Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego
Przesłanka wznowienia postępowania w postaci wyjścia na jaw nowych okoliczności faktycznych lub nowych dowodów istniejących w dniu wydania decyzji, nieznanych organowi.
u.p.w.s.b. art. 7 § 1
Ustawa z dnia 26 stycznia 2007 r. o płatnościach w ramach systemów wsparcia bezpośredniego
Warunki przyznawania płatności w ramach systemów wsparcia bezpośredniego.
Rozporządzenie Komisji (UE) nr 65/2011 art. 4 § 8
Definicja sztucznych warunków do uzyskania płatności.
k.p.a. art. 145 § 1
Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego
Przesłanka wznowienia postępowania z powodu wyjścia na jaw nowych okoliczności faktycznych lub nowych dowodów istniejących w dniu wydania decyzji, nieznanych organowi.
PPSA art. 145 § 1
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Podstawa uchylenia decyzji w postępowaniu sądowoadministracyjnym.
PPSA art. 135
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Zakres rozpoznania sprawy przez sąd administracyjny.
PPSA art. 145 § 3
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Umorzenie postępowania administracyjnego przez sąd.
Pomocnicze
k.p.a. art. 151 § 2
Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego
Stwierdzenie wydania decyzji z naruszeniem prawa, gdy brak podstaw do jej uchylenia.
k.p.a. art. 146 § 1
Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego
Brak podstawy prawnej do uchylenia błędnej decyzji po upływie 5 lat od jej doręczenia.
k.p.a. art. 138 § 1
Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego
Rozpoznanie zarzutów odwołania.
k.p.a. art. 6
Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego
Zasada praworządności.
k.p.a. art. 8 § 1
Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego
Zasada zaufania uczestników postępowania do władzy publicznej.
k.p.a. art. 11
Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego
Zasada przekonywania.
k.p.a. art. 107 § 3
Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego
Wymogi uzasadnienia decyzji.
k.p.a. art. 16 § 1
Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego
Zasada trwałości decyzji ostatecznych.
k.p.a. art. 156 § 1
Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego
Przesłanki stwierdzenia nieważności decyzji.
k.p.a. art. 158 § 1
Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego
Skutki stwierdzenia nieważności decyzji.
Konstytucja RP art. 2
Konstytucja Rzeczypospolitej Polskiej
Zasada demokratycznego państwa prawnego.
Konstytucja RP art. 7
Konstytucja Rzeczypospolitej Polskiej
Działanie organów władzy na podstawie i w granicach prawa.
u.p.w.s.b. art. 3 § 2
Ustawa z dnia 26 stycznia 2007 r. o płatnościach w ramach systemów wsparcia bezpośredniego
Warunki przyznawania pomocy.
k.p.a. art. 77 § 2
Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego
Obowiązek wydania postanowienia w przedmiocie dowodów.
k.p.a. art. 79 § 2
Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego
Prawo do czynnego udziału strony w postępowaniu.
k.p.a. art. 80
Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego
Zasada swobodnej oceny dowodów.
k.p.a. art. 145 § 3
Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego
Umorzenie postępowania wznowieniowego.
PPSA art. 200
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Orzekanie o kosztach postępowania.
PPSA art. 205 § 2
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Zwrot kosztów postępowania.
Rozporządzenie Ministra Sprawiedliwości z dnia 22 października 2015 r. w sprawie opłat za czynności radców prawnych art. 14 § 1
Stawki minimalne opłat za czynności radców prawnych.
Argumenty
Skuteczne argumenty
Organy ARiMR nie wykazały istnienia nowych okoliczności lub dowodów, które byłyby nieznane organowi w dniu wydania pierwotnej decyzji, co jest warunkiem wznowienia postępowania na podstawie art. 145 § 1 pkt 5 k.p.a. • Okoliczności faktyczne, na które powoływały się organy, były znane organom już w toku pierwotnego postępowania i były przedmiotem analizy w poprzednich decyzjach. • Zeznania świadków złożone po wydaniu pierwotnej decyzji nie mogą stanowić podstawy do wznowienia postępowania.
Godne uwagi sformułowania
Nieprawidłowości w przeprowadzonym przez organ postępowaniu dowodowym nie mogą stanowić podstawy do wznowienia postępowania na podstawie art. 145 § 1 pkt 5 k.p.a. • Błędna ocena okoliczności faktycznej nie jest tym samym co brak wiedzy o tej okoliczności. • Za 'nową okoliczność' nie może być uznana inna od dokonanej przez organ w pierwotnym postępowaniu ocena znanych wówczas temu organowi okoliczności i dowodów.
Skład orzekający
Marcin Kojło
przewodniczący sprawozdawca
Małgorzata Anna Dziemianowicz
sędzia
Paweł Janusz Lewkowicz
sędzia
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Wysoka
Powoływalne dla: "Interpretacja przesłanek wznowienia postępowania administracyjnego na podstawie art. 145 § 1 pkt 5 k.p.a., w szczególności rozróżnienie między nowymi okolicznościami a odmienną oceną znanych faktów."
Ograniczenia: Dotyczy specyfiki postępowań administracyjnych związanych z płatnościami rolnymi i wznowieniem postępowania.
Wartość merytoryczna
Ocena: 7/10
Sprawa pokazuje, jak ważne jest prawidłowe stosowanie procedur administracyjnych, zwłaszcza trybów nadzwyczajnych, takich jak wznowienie postępowania. Pokazuje również, jak sądy administracyjne kontrolują działania organów w zakresie oceny dowodów i ustalania stanu faktycznego.
“Sąd Administracyjny: Organy ARiMR nie mogą nadużywać wznowienia postępowania do ponownego rozpatrywania znanych faktów.”
Sektor
rolnictwo
Twój asystent do analizy prawnej.
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.
- Analiza orzecznictwa i przepisów
- Drafting pism i dokumentów
- Odpowiedzi na pytania prawne
- Pogłębiona analiza z doktryny
Pełny tekst orzeczenia
Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.