Orzeczenie · 1998-10-01

I PKN 353/98Rozwiązanie umowy o pracę bez wypowiedzenia naruszenie dóbr osobistych

Sąd
Sąd Najwyższy
Data
1998-10-01
SNPrawo pracystosunki pracyWysokanajwyższy
prawo pracyrozwiązanie umowybezprawne działaniedobra osobistezadośćuczynieniekodeks pracykodeks cywilnyodpowiedzialność pracodawcy

Powódka Urszula D. domagała się od właścicieli Agencji Turystyczno-Ubezpieczeniowej „K.” S.C. zasądzenia kwoty 36 254 zł, w tym zadośćuczynienia za naruszenie dóbr osobistych przez oskarżenie o kradzież pieniędzy w piśmie rozwiązującym umowę o pracę. Sąd pierwszej instancji oddalił powództwo, uznając, że zebrany materiał dowodowy nie daje podstaw do ustalenia odpowiedzialności pozwanych z art. 24 KC, ponieważ nie udowodniono, by rozgłaszali okoliczności związane ze sprawą karną i naruszyli dobre imię powódki. Sąd Apelacyjny oddalił apelację powódki, uznając, że pracodawcy byli uprawnieni do rozwiązania umowy o pracę i powiadomienia prokuratury, a te czynności nie były bezprawne, mimo późniejszego uniewinnienia powódki. Sąd Najwyższy oddalił kasację, stwierdzając, że rozwiązanie umowy o pracę bez wypowiedzenia z winy pracownika, nawet jeśli przyczyna okazała się nieprawdziwa, nie stanowi bezprawnego działania w rozumieniu art. 24 § 1 KC, a roszczenia pracownika w takich sytuacjach są wyczerpująco regulowane przez Kodeks pracy.

Asystent · analiza prawna

Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.

Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.

Wypróbuj Asystenta

Wartość praktyczna

Siła precedensu: Wysoka
Do czego można powołać

Uzasadnienie stanowiska Sądu Najwyższego, że rozwiązanie umowy o pracę bez wypowiedzenia z winy pracownika nie jest bezprawne, nawet jeśli przyczyna okazała się nieprawdziwa, a roszczenia pracownika reguluje wyłącznie Kodeks pracy.

Ograniczenia stosowania

Dotyczy specyficznej sytuacji rozwiązania umowy o pracę z powodu popełnienia przestępstwa, które okazało się nieprawdą, ale samo działanie pracodawcy nie było bezprawne w rozumieniu KC.

Zagadnienia prawne (3)

Czy rozwiązanie przez pracodawcę umowy o pracę bez wypowiedzenia z winy pracownika, gdy przyczyna okazała się nieprawdziwa, stanowi bezprawne działanie w rozumieniu art. 24 § 1 KC?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Nie, rozwiązanie umowy o pracę bez wypowiedzenia z winy pracownika nie stanowi bezprawnego działania w rozumieniu art. 24 § 1 KC nawet wówczas, gdy jego przyczyna okazała się nieprawdziwa.

Uzasadnienie

Sąd Najwyższy uznał, że przepis art. 52 § 1 pkt 2 KP przyznaje pracodawcy podmiotowe prawo do natychmiastowego rozwiązania umowy o pracę, co wyłącza bezprawność takiego postępowania w aspekcie art. 24 § 1 KC, nawet jeśli późniejsze postępowanie karne wykaże brak popełnienia przestępstwa przez pracownika. Roszczenia pracownika w takich sytuacjach są wyczerpująco regulowane przez Kodeks pracy.

Czy roszczenia pracownika o zadośćuczynienie za naruszenie dóbr osobistych w związku z rozwiązaniem umowy o pracę bez wypowiedzenia podlegają regulacji Kodeksu cywilnego, czy Kodeksu pracy?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Roszczenia pracownika w przypadku niezgodnego z prawem rozwiązania umowy o pracę przez pracodawcę są wyczerpująco regulowane przez przepisy Kodeksu pracy.

Uzasadnienie

Sądy prawidłowo przyjęły, że odszkodowanie za niezgodne z prawem rozwiązanie umowy o pracę z pracownikiem zostało unormowane w przepisach Kodeksu pracy, co wyklucza zastosowanie przepisów Kodeksu cywilnego na podstawie art. 300 KP, który ma zastosowanie jedynie w sprawach nieuregulowanych przepisami prawa pracy.

Czy sprawa o zapłatę zadośćuczynienia za naruszenie dóbr osobistych w związku z rozwiązaniem umowy o pracę bez wypowiedzenia jest sprawą z zakresu prawa pracy czy prawa cywilnego?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Sprawa jest z zakresu prawa pracy.

Uzasadnienie

Sądy obu instancji słusznie uznały, że sprawa jest z zakresu prawa pracy na podstawie art. 476 § 1 pkt 1 KPC i nie było podstaw do uwzględnienia wniosku powódki o przekazanie sprawy sądowi cywilnemu.

Rozstrzygnięcie

Decyzja
Oddalił kasację
Strona wygrywająca
Przemysław R., Robert R., Krzysztof R. - właściciele Agencji Turystyczno-Ubezpieczeniowej „K.” S.C.

Strony

NazwaTypRola
Urszula D.osoba_fizycznapowódka
Przemysław R., Robert R., Krzysztof R. - właściciele Agencji Turystyczno-Ubezpieczeniowej „K.” S.C.spółkapozwani

Przepisy (10)

Główne

KP art. 52 § § 1 pkt 2

Kodeks pracy

Pracodawca może rozwiązać umowę o pracę bez wypowiedzenia z winy pracownika w razie popełnienia przez pracownika w czasie trwania umowy o pracę przestępstwa, które uniemożliwia dalsze zatrudnienie go na zajmowanym stanowisku, jeżeli przestępstwo jest oczywiste lub zostało stwierdzone prawomocnym wyrokiem.

KPC art. 39312

Kodeks postępowania cywilnego

Pomocnicze

k.c. art. 24 § § 1

Kodeks cywilny

Rozwiązanie umowy o pracę bez wypowiedzenia z winy pracownika nie stanowi bezprawnego działania w rozumieniu tego przepisu, nawet jeśli przyczyna okazała się nieprawdziwa.

KPC art. 379 § pkt 3

Kodeks postępowania cywilnego

KPC art. 476 § § 1 pkt 1

Kodeks postępowania cywilnego

Określa sprawy z zakresu prawa pracy.

KPC art. 17

Kodeks postępowania cywilnego

KPC art. 201

Kodeks postępowania cywilnego

KC art. 23

Kodeks cywilny

KP art. 300

Kodeks pracy

Ma zastosowanie w sprawach nieuregulowanych przepisami prawa pracy.

KP art. 38

Kodeks pracy

Argumenty

Skuteczne argumenty

Rozwiązanie umowy o pracę bez wypowiedzenia z winy pracownika, nawet jeśli przyczyna okazała się nieprawdziwa, nie stanowi bezprawnego działania w rozumieniu art. 24 § 1 KC. • Roszczenia pracownika w przypadku niezgodnego z prawem rozwiązania umowy o pracę przez pracodawcę są wyczerpująco regulowane przez przepisy Kodeksu pracy. • Sprawa o zapłatę zadośćuczynienia za naruszenie dóbr osobistych w związku z rozwiązaniem umowy o pracę bez wypowiedzenia jest sprawą z zakresu prawa pracy.

Odrzucone argumenty

Nieważność postępowania na podstawie art. 379 pkt 3 KPC, polegająca na ponownym rozpoznaniu spraw wcześniej prawomocnie rozstrzygniętych. • Naruszenie prawa materialnego - art. 23 i 24 KC w związku z art. 300 KP przez uznanie, że odpowiedzialność pozwanych kształtuje się na zasadzie winy w rozumieniu art. 415 KC. • Naruszenie prawa procesowego - art. 201 w związku z art. 217 KPC przez nieuwzględnienie wniosku o przekazanie sprawy Sądowi rzeczowo właściwemu.

Godne uwagi sformułowania

Rozwiązanie przez pracodawcę umowy o pracę bez wypowiedzenia z winy pracownika nie stanowi bezprawnego działania w rozumieniu art. 24 § 1 KC nawet wówczas, gdy jego przyczyna okazała się nieprawdziwa. • Wynikające z tego przepisu podmiotowe prawo pracodawcy do natychmiastowego rozwiązania umowy o pracę z pracownikiem, z przyczyn wyżej wskazanych, wyłącza bezprawność postępowania pracodawcy w aspekcie art. 24 § 1 KC także wówczas, gdy następnie okaże się w wyniku postępowania karnego, że przestępstwo nie zostało popełnione. • Odszkodowanie za niezgodne z prawem rozwiązanie umowy o pracę z pracownikiem zostało wyczerpująco unormowane w przepisach Kodeksu pracy, nie mają zatem zastosowania przepisy Kodeksu cywilnego stosowane do stosunku pracy na podstawie art. 300 KP, to jest jedynie w sprawach nie unormowanych przepisami prawa pracy.

Skład orzekający

Maria Mańkowska

przewodniczący-sprawozdawca

Roman Kuczyński

sędzia

Zbigniew Myszka

sędzia

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Wysoka

Powoływalne dla: "Uzasadnienie stanowiska Sądu Najwyższego, że rozwiązanie umowy o pracę bez wypowiedzenia z winy pracownika nie jest bezprawne, nawet jeśli przyczyna okazała się nieprawdziwa, a roszczenia pracownika reguluje wyłącznie Kodeks pracy."

Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji rozwiązania umowy o pracę z powodu popełnienia przestępstwa, które okazało się nieprawdą, ale samo działanie pracodawcy nie było bezprawne w rozumieniu KC.

Wartość merytoryczna

Ocena: 6/10

Orzeczenie wyjaśnia ważną kwestię granic odpowiedzialności pracodawcy za naruszenie dóbr osobistych pracownika w kontekście rozwiązania umowy o pracę, co jest istotne dla praktyków prawa pracy.

“Czy oskarżenie o kradzież w wypowiedzeniu umowy o pracę zawsze narusza dobra osobiste pracownika?”

Dane finansowe

WPS: 36 254 PLN

Sektor

praca

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej.

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka polskie orzecznictwo i aktualne akty prawne.

  • Analiza orzecznictwa i przepisów
  • Drafting pism i dokumentów
  • Odpowiedzi na pytania prawne
  • Pogłębiona analiza z doktryny
Wypróbuj Asystenta AI za darmo

Powiązane przepisy

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.

Przeczytaj pełny tekst