I PK 653/03
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuPowódka, Helena B.-A., domagała się od Banku Z. SA zasądzenia odprawy w wysokości 53.025,00 zł, twierdząc, że jej zwolnienie nastąpiło w ramach zwolnień grupowych. Powódka zawarła z bankiem porozumienie o rozwiązaniu umowy o pracę z datą ustania stosunku pracy 10 listopada 2001 r., w związku z przejściem na emeryturę. Bank argumentował, że regulamin zwolnień grupowych, wprowadzony po zawarciu porozumienia, nie miał zastosowania, a przyczyną rozwiązania umowy były nieprawidłowości w funkcjonowaniu oddziału kierowanego przez powódkę oraz potrzeba doboru kadr. Sądy niższych instancji oddaliły powództwo. Sąd Najwyższy w kasacji oddalił zarzuty powódki, potwierdzając, że porozumienie o rozwiązaniu umowy o pracę z ustaleniem późniejszej daty ustania stosunku pracy jest dopuszczalne i nie wymaga uzasadnienia. Podkreślono, że przepisy o zwolnieniach grupowych stosuje się tylko w przypadku zmniejszenia zatrudnienia z przyczyn ekonomicznych lub organizacyjnych, co nie miało miejsca w tej sprawie, gdyż stanowisko powódki nie zostało zlikwidowane, a na jej miejsce zatrudniono nowego dyrektora. Sąd uznał, że porozumienie było korzystne dla powódki, która otrzymała 85.000 zł i była zwolniona z obowiązku świadczenia pracy przez ponad 8 miesięcy.
Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.
Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.
Wartość praktyczna
Siła precedensu: WysokaPotwierdzenie dopuszczalności zawierania porozumień o rozwiązaniu umowy o pracę z późniejszą datą ustania stosunku pracy oraz interpretacja przepisów o zwolnieniach grupowych.
Dotyczy specyficznej sytuacji, w której nie doszło do likwidacji stanowiska pracy, a porozumienie było korzystne dla pracownika.
Zagadnienia prawne (3)
Czy porozumienie o rozwiązaniu umowy o pracę z ustaleniem daty ustania stosunku pracy, późniejszej niż data zawarcia porozumienia, jest prawnie skuteczne?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Tak, nie ma przeszkód prawnych do rozwiązania umowy o pracę w drodze porozumienia stron z ustaleniem w tym porozumieniu daty ustania stosunku pracy nawet znacznie późniejszej niż data zawarcia porozumienia.
Uzasadnienie
Sąd Najwyższy stwierdził, że porozumienie o rozwiązaniu umowy o pracę nie wymaga uzasadnienia, a jego zawarcie z późniejszą datą ustania stosunku pracy jest dopuszczalne, o ile nie narusza przepisów prawa, w tym przepisów o zwolnieniach grupowych.
Czy przepisy ustawy o zwolnieniach grupowych mają zastosowanie do rozwiązania umowy o pracę na podstawie porozumienia stron, jeśli nie nastąpiło zmniejszenie zatrudnienia na danym stanowisku pracy?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Nie, przepisy ustawy o zwolnieniach grupowych stosuje się tylko w przypadku, gdy zwolnienie pracownika wiąże się ze zmniejszeniem zatrudnienia obejmującym dane stanowisko pracy.
Uzasadnienie
Sąd Najwyższy podkreślił, że dla zastosowania przepisów ustawy o zwolnieniach grupowych konieczne jest zmniejszenie zatrudnienia z przyczyn ekonomicznych lub organizacyjnych, które dotyczy konkretnego stanowiska pracy. W tej sprawie stanowisko powódki nie zostało zlikwidowane, a na jej miejsce zatrudniono nowego pracownika.
Czy porozumienie o rozwiązaniu umowy o pracę zawarte pod wpływem błędu lub podstępu jest nieważne?
Odpowiedź sądu
Nie, w okolicznościach sprawy nie stwierdzono nieważności porozumienia z powodu błędu lub podstępu.
Uzasadnienie
Sąd uznał, że powódka była świadoma warunków porozumienia, a samo porozumienie było dla niej korzystne, umożliwiając jej pozostanie w zatrudnieniu do czasu uzyskania emerytury i otrzymanie znaczących świadczeń finansowych. Brak było podstaw do uznania, że pracodawca działał podstępnie lub że powódka działała pod wpływem błędu.
Strony
| Nazwa | Typ | Rola |
|---|---|---|
| Helena B.-A. | osoba_fizyczna | powódka |
| Bank Z. [...] SA w W. | spółka | pozwany |
Przepisy (13)
Główne
k.p.c. art. 39312
Kodeks postępowania cywilnego
Podstawa prawna orzeczenia Sądu Najwyższego.
Pomocnicze
u.zw. grup. art. 1
Ustawa o szczególnych zasadach rozwiązywania z pracownikami stosunków pracy z przyczyn dotyczących zakładu pracy
Przepisy stosuje się do zakładów pracy, w których następuje zmniejszenie zatrudnienia z przyczyn ekonomicznych lub w związku ze zmianami organizacyjnymi, produkcyjnymi albo technologicznymi.
u.zw. grup. art. 1 § ust. 1 i 2
Ustawa o szczególnych zasadach rozwiązywania z pracownikami stosunków pracy z przyczyn dotyczących zakładu pracy
Nie każde zwolnienie pracownika w okresie zmian organizacyjnych skutkuje zastosowaniem ustawy; zwolnienie musi wiązać się ze zmniejszeniem zatrudnienia na danym stanowisku pracy.
u.zw. grup. art. 10
Ustawa o szczególnych zasadach rozwiązywania z pracownikami stosunków pracy z przyczyn dotyczących zakładu pracy
Zarzut naruszenia przepisów ustawy o zwolnieniach grupowych niezasadny, gdyż do powódki nie miały zastosowania przepisy tej ustawy.
u.zw. grup. art. 11
Ustawa o szczególnych zasadach rozwiązywania z pracownikami stosunków pracy z przyczyn dotyczących zakładu pracy
Zarzut naruszenia art. 11 ustawy o zwolnieniach grupowych niezasadny, ponieważ do powódki nie miały zastosowania przepisy tej ustawy.
k.p. art. 30 § § 4
Kodeks pracy
W odróżnieniu od wypowiedzenia umowy przez pracodawcę, które musi zawierać przytoczenie przyczyny uzasadniającej wypowiedzenie, rozwiązanie umowy w drodze porozumienia stron nie wymaga formy pisemnej ani przytoczenia przyczyn zawarcia porozumienia.
k.p. art. 112
Kodeks pracy
Zarzut naruszenia art. 112 k.p. nie został uzasadniony.
k.p. art. 113
Kodeks pracy
Zarzut naruszenia art. 113 k.p. nie został uzasadniony.
k.c. art. 58
Kodeks cywilny
Porozumienie o rozwiązaniu stosunku pracy nie było sprzeczne z zasadami współżycia społecznego.
k.c. art. 84
Kodeks cywilny
Niezasadny zarzut nieważności porozumienia o rozwiązaniu umowy o pracę zawartego pod wpływem błędu.
k.c. art. 86
Kodeks cywilny
Podstawa kasacji dotycząca podstępu nie została powołana.
k.p.c. art. 227
Kodeks postępowania cywilnego
Zarzuty naruszenia przepisów postępowania nie są usprawiedliwione.
k.p.c. art. 232
Kodeks postępowania cywilnego
Zarzuty naruszenia przepisów postępowania nie są usprawiedliwione.
Argumenty
Skuteczne argumenty
Porozumienie o rozwiązaniu umowy o pracę z późniejszą datą ustania stosunku pracy jest dopuszczalne. • Przepisy o zwolnieniach grupowych stosuje się tylko przy zmniejszeniu zatrudnienia na danym stanowisku pracy. • Stanowisko powódki nie zostało zlikwidowane, a na jej miejsce zatrudniono nowego pracownika. • Porozumienie było korzystne dla powódki, która otrzymała znaczące świadczenia i była zwolniona z obowiązku świadczenia pracy. • Nie stwierdzono nieważności porozumienia z powodu błędu lub podstępu.
Odrzucone argumenty
Rozwiązanie umowy o pracę nastąpiło w ramach zwolnień grupowych. • Regulamin zwolnień grupowych miał zastosowanie do powódki. • Porozumienie o rozwiązaniu umowy o pracę było nieważne z mocy prawa, gdyż miało na celu obejście przepisów ustawy o grupowych zwolnieniach. • Powódka działała pod wpływem błędu, podpisując porozumienie. • Zmniejszenie zatrudnienia nastąpiło w skali całego zakładu pracy.
Godne uwagi sformułowania
Nie ma przeszkód prawnych do rozwiązania umowy o pracę w drodze porozumienia stron z ustaleniem daty ustania stosunku pracy, nawet znacznie późniejszej niż data zawarcia porozumienia. • Przepisy ustawy o zwolnieniach grupowych stosuje się do zakładów pracy, w których następuje zmniejszenie zatrudnienia z przyczyn ekonomicznych lub w związku ze zmianami organizacyjnymi, produkcyjnymi albo technologicznymi. • Dla zastosowania przepisów ustawy o zwolnieniach grupowych zwolnienie pracownika musi wiązać się ze zmniejszeniem zatrudnienia obejmującym dane stanowisko pracy. • W odróżnieniu od wypowiedzenia umowy przez pracodawcę, które musi zawierać przytoczenie przyczyny uzasadniającej wypowiedzenie (art. 30 § 4 k.p.), rozwiązanie umowy w drodze porozumienia stron nie wymaga formy pisemnej ani przytoczenia przyczyn zawarcia porozumienia.
Skład orzekający
Teresa Flemming-Kulesza
przewodniczący
Jerzy Kwaśniewski
sędzia
Herbert Szurgacz
sprawozdawca
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Wysoka
Powoływalne dla: "Potwierdzenie dopuszczalności zawierania porozumień o rozwiązaniu umowy o pracę z późniejszą datą ustania stosunku pracy oraz interpretacja przepisów o zwolnieniach grupowych."
Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji, w której nie doszło do likwidacji stanowiska pracy, a porozumienie było korzystne dla pracownika.
Wartość merytoryczna
Ocena: 6/10
Sprawa dotyczy ważnego aspektu prawa pracy - możliwości zawierania porozumień o rozwiązaniu umowy o pracę z odroczonym skutkiem oraz interpretacji przepisów o zwolnieniach grupowych, co jest istotne dla wielu pracowników i pracodawców.
“Czy można umówić się z pracodawcą na zwolnienie za kilka miesięcy? Sąd Najwyższy wyjaśnia.”
Dane finansowe
WPS: 53 025 PLN
Sektor
bankowość
Twój asystent do analizy prawnej.
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.
- Analiza orzecznictwa i przepisów
- Drafting pism i dokumentów
- Odpowiedzi na pytania prawne
- Pogłębiona analiza z doktryny
Pełny tekst orzeczenia
Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.