I GSK 1626/20
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuSprawa dotyczyła skargi kasacyjnej spółki P. Sp. z o.o. od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Łodzi, który oddalił skargę spółki na postanowienie Dyrektora Izby Administracji Skarbowej w Łodzi o odmowie wszczęcia postępowania w sprawie wniosku o zwolnienie z zabezpieczenia. Spółka kwestionowała uznanie, że nie posiada statusu zobowiązanego w postępowaniu egzekucyjnym, co uniemożliwiało jej złożenie wniosku o zwolnienie części zajętych środków pieniężnych. Skarga kasacyjna podnosiła zarzuty naruszenia prawa materialnego, w tym błędnej wykładni pojęcia 'zobowiązanego', oraz naruszenia przepisów postępowania. Naczelny Sąd Administracyjny uznał skargę kasacyjną za bezzasadną. Sąd podkreślił, że postępowanie zabezpieczające było prowadzone na podstawie przepisów prawa karnego, a nie ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji. Wskazał, że spółka P. Sp. z o.o. nie była zobowiązanym w rozumieniu art. 1a pkt 20 u.p.e.a., ponieważ nie ciążył na niej żaden obowiązek pieniężny ani niepieniężny. Zabezpieczenie zostało dokonane na mieniu podejrzanych P. Ś. i K. Ś. na podstawie postanowienia prokuratury, a następnie przekazane do urzędu skarbowego. NSA uznał, że WSA prawidłowo zastosował instytucję odmowy wszczęcia postępowania na podstawie art. 61a § 1 k.p.a., ponieważ spółka nie miała statusu zobowiązanego, a tym samym nie mogła skorzystać z uprawnień wynikających z art. 166a u.p.e.a. Sąd oddalił skargę kasacyjną, zasądzając od spółki koszty postępowania.
Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.
Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.
Wartość praktyczna
Siła precedensu: WysokaUstalenie, że spółka nieposiadająca bezpośredniego obowiązku pieniężnego nie jest 'zobowiązanym' w rozumieniu u.p.e.a. w kontekście wniosku o zwolnienie z zabezpieczenia, nawet jeśli jej rachunek bankowy został zajęty w ramach postępowania karnego.
Orzeczenie dotyczy specyficznej sytuacji, gdzie zabezpieczenie miało charakter karny, a nie administracyjny.
Zagadnienia prawne (2)
Czy spółka posiadająca rachunek bankowy, na którym znajdują się środki pieniężne zabezpieczone w postępowaniu karnym, może być uznana za 'zobowiązanego' w rozumieniu ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji w celu złożenia wniosku o zwolnienie części tych środków spod egzekucji?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Nie, spółka nie posiada statusu zobowiązanego w rozumieniu ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji, ponieważ nie ciąży na niej żaden obowiązek pieniężny ani niepieniężny, a zabezpieczenie dotyczyło mienia podejrzanych w postępowaniu karnym.
Uzasadnienie
Status zobowiązanego jest ściśle zdefiniowany w ustawie o postępowaniu egzekucyjnym w administracji i nie obejmuje podmiotów, na których nie ciąży obowiązek wykonania orzeczenia. Postępowanie zabezpieczające było prowadzone na podstawie przepisów prawa karnego, a nie przepisów administracyjnych.
Czy sąd administracyjny pierwszej instancji naruszył przepisy postępowania, w tym art. 141 § 4 p.p.s.a. (wymogi uzasadnienia wyroku) i art. 134 § 1 p.p.s.a. (zasada niezwiązania granicami skargi), oddalając skargę spółki?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Nie, sąd pierwszej instancji prawidłowo sporządził uzasadnienie wyroku i dokonał kontroli legalności zaskarżonego postanowienia, stosując się do zasady niezwiązania granicami skargi.
Uzasadnienie
Uzasadnienie wyroku WSA zawierało wszystkie niezbędne elementy i pozwalało na zrozumienie motywów sądu. Sąd odniósł się do kluczowych kwestii prawnych i faktycznych, a jego ocena zgodności z prawem zaskarżonego aktu nie stanowi naruszenia art. 134 § 1 p.p.s.a., nawet jeśli jest niezgodna z oczekiwaniami strony.
Przepisy (22)
Główne
u.p.e.a. art. 13 § 1
Ustawa o postępowaniu egzekucyjnym w administracji
Organ egzekucyjny może zwolnić z egzekucji składniki majątkowe zobowiązanego na jego wniosek i ze względu na ważny interes, jednakże spółka nie posiadała statusu zobowiązanego.
u.p.e.a. art. 1a
Ustawa o postępowaniu egzekucyjnym w administracji
Definicja 'zobowiązanego' nie obejmuje spółki w kontekście niniejszej sprawy, gdyż nie ciąży na niej obowiązek wykonania orzeczenia.
u.p.e.a. art. 166b
Ustawa o postępowaniu egzekucyjnym w administracji
Przepisy dotyczące postępowania zabezpieczającego stosuje się odpowiednio do definicji zobowiązanego.
k.p.a. art. 61a § 1
Kodeks postępowania administracyjnego
Organ administracji publicznej wydaje postanowienie o odmowie wszczęcia postępowania, gdy żądanie zostało wniesione przez osobę niebędącą stroną lub z innych uzasadnionych przyczyn postępowanie nie może być wszczęte.
p.p.s.a. art. 134 § 1
Ustawa Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Sąd administracyjny nie jest związany zarzutami i wnioskami skargi, lecz z urzędu bada zgodność z prawem zaskarżonego aktu.
p.p.s.a. art. 174
Ustawa Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Podstawy kasacyjne skargi kasacyjnej.
p.p.s.a. art. 183 § 1
Ustawa Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Zakres rozpoznania sprawy przez NSA jest ograniczony granicami skargi kasacyjnej, z uwzględnieniem nieważności postępowania.
p.p.s.a. art. 184
Ustawa Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Oddalenie skargi kasacyjnej.
k.p.k. art. 293 § 1
Kodeks postępowania karnego
Postanowienie o zabezpieczeniu majątkowym wydaje sąd lub prokurator.
k.p.k. art. 293 § 5
Kodeks postępowania karnego
Postanowienie o zabezpieczeniu majątkowym stanowi tytuł wykonawczy.
Dz.U. 2016 poz 23 art. 61a § 1
Odmowa wszczęcia postępowania.
Pomocnicze
p.p.s.a. art. 141 § 4
Ustawa Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Wymogi dotyczące uzasadnienia wyroku sądu administracyjnego.
k.k.s. art. 33 § 2
Kodeks karny skarbowy
Domniemanie przestępnego pochodzenia mienia.
k.k.s. art. 33 § 3
Kodeks karny skarbowy
Domniemanie, że mienie przeniesione na inną osobę należy do sprawcy przestępstwa skarbowego.
k.p.a. art. 7
Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego
Zasada prawdy obiektywnej.
k.p.a. art. 77 § 1
Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego
Obowiązek zebrania i rozpatrzenia materiału dowodowego.
k.p.a. art. 80
Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego
Ocena dowodów.
k.p.a. art. 10 § 1
Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego
Zasada czynnego udziału strony w postępowaniu.
k.p.a. art. 124 § 2
Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego
Wymogi uzasadnienia decyzji.
k.p.a. art. 107 § 3
Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego
Uzasadnienie decyzji.
k.p.a. art. 6
Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego
Zasada legalizmu.
k.p.a. art. 8 § 1
Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego
Zasada pogłębiania zaufania obywateli do organów państwa.
Argumenty
Skuteczne argumenty
Spółka nie posiada statusu zobowiązanego w rozumieniu ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji, co uniemożliwia jej złożenie wniosku o zwolnienie z zabezpieczenia. • Postępowanie zabezpieczające było prowadzone prawidłowo na podstawie przepisów prawa karnego, a nie przepisów administracyjnych. • WSA prawidłowo zastosował art. 61a § 1 k.p.a. odmawiając wszczęcia postępowania.
Odrzucone argumenty
Błędna wykładnia pojęcia 'zobowiązanego' przez organy i WSA. • Naruszenie przepisów postępowania, w tym art. 141 § 4 p.p.s.a. i art. 134 § 1 p.p.s.a. • Naruszenie przepisów postępowania administracyjnego przez organy I i II instancji (art. 6, 7, 8, 10, 77, 80, 124, 107 k.p.a.).
Godne uwagi sformułowania
Skarga kasacyjna nie zawiera usprawiedliwionych podstaw. • Naczelny Sąd Administracyjny rozpoznaje sprawę w granicach skargi kasacyjnej, bierze jednak z urzędu pod rozwagę nieważność postępowania. • Skarga kasacyjna jest środkiem odwoławczym wysoce sformalizowanym, a jej granice wyznaczone są przez podstawy i wnioski. • Istotą sporu w poddanej kontroli Naczelnego Sądu Administracyjnego sprawie [...] jest prawidłowość zaskarżonego wyroku Sądu pierwszej instancji w zakresie oceny dokonanej przez ten Sąd zasadności postanowień wydanych przez organy administracji publicznej, które odmówiły skarżącej kasacyjnie spółce statusu podmiotu zobowiązanego w postępowaniu w przedmiocie wniosku o zwolnienie zabezpieczenia, stosując procesową instytucję odmowy wszczęcia postępowania administracyjnego w tym zakresie, uregulowaną w art. 61a § 1 k.p.a. w związku z art. 18 ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji... • W ocenie Naczelnego Sądu Administracyjnego podstawowym zadaniem Sądu pierwszej instancji było dokonanie kontroli postanowień organów w zakresie określenia statusu skarżącej z perspektywy pojęcia 'zobowiązany'.
Skład orzekający
Bogdan Fischer
przewodniczący
Joanna Salachna
członek
Marek Sachajko
sprawozdawca
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Wysoka
Powoływalne dla: "Ustalenie, że spółka nieposiadająca bezpośredniego obowiązku pieniężnego nie jest 'zobowiązanym' w rozumieniu u.p.e.a. w kontekście wniosku o zwolnienie z zabezpieczenia, nawet jeśli jej rachunek bankowy został zajęty w ramach postępowania karnego."
Ograniczenia: Orzeczenie dotyczy specyficznej sytuacji, gdzie zabezpieczenie miało charakter karny, a nie administracyjny.
Wartość merytoryczna
Ocena: 6/10
Sprawa dotyczy złożonej kwestii interpretacji pojęcia 'zobowiązanego' w kontekście egzekucji administracyjnej i zabezpieczenia karnego, co może być interesujące dla prawników specjalizujących się w tych dziedzinach.
“Czy spółka może być 'zobowiązanym' w egzekucji administracyjnej, gdy jej pieniądze zabezpieczono w postępowaniu karnym?”
Twój asystent do analizy prawnej.
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka polskie orzecznictwo i aktualne akty prawne.
- Analiza orzecznictwa i przepisów
- Drafting pism i dokumentów
- Odpowiedzi na pytania prawne
- Pogłębiona analiza z doktryny
Pełny tekst orzeczenia
Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.