Orzeczenie · 2019-10-17

I ACa 530/19

Sąd
Sąd Apelacyjny w Białymstoku
Miejsce
Białystok
Data
2019-10-17
SAOSAdministracyjnezamówienia publiczneWysokaapelacyjny
zamówienia publiczneprzetargunieważnienie postępowaniaodpowiedzialność deliktowaprawo zamówień publicznychutracone korzyścikoszty procesusąd apelacyjny

Powódka (...) w B. domagała się od Gminy S. zapłaty 280.000 zł tytułem odszkodowania i utraconych korzyści, argumentując, że Gmina bezpodstawnie unieważniła przetarg na przewóz uczniów, mimo złożenia przez nią najkorzystniejszej oferty. Sąd Okręgowy w Białymstoku uwzględnił powództwo w kwocie 120.434,08 zł, uznając, że Gmina naruszyła przepisy Prawa zamówień publicznych i ponosi odpowiedzialność deliktową na podstawie art. 415 k.c. Sąd oparł się na opinii biegłego, który oszacował utracony dochód. Pozwana Gmina wniosła apelację, zarzucając naruszenie prawa materialnego (art. 415 k.c. w zw. z art. 361 k.c. oraz art. 93 ust. 4 Pzp) i postępowania (art. 6 k.c., art. 232 k.p.c., art. 233 § 1 k.p.c.). Sąd Apelacyjny w Białymstoku uznał apelację za zasadną. Podkreślił, że przepisy Prawa zamówień publicznych, w tym art. 93 ust. 4 Pzp regulujący odpowiedzialność zamawiającego za unieważnienie postępowania, stanowią lex specialis w stosunku do Kodeksu cywilnego. Reżim odpowiedzialności określony w art. 93 ust. 4 Pzp jest samodzielny i wyłącza stosowanie ogólnych zasad odpowiedzialności deliktowej. Ogranicza on odszkodowanie do zwrotu uzasadnionych kosztów przygotowania oferty, a nie utraconych korzyści z niezawartej umowy. Sąd Apelacyjny stwierdził, że powódka nie dochodziła odszkodowania w zakresie przewidzianym przez ten przepis. W związku z tym, Sąd Apelacyjny zmienił zaskarżony wyrok, oddalając powództwo w całości i orzekając o kosztach postępowania zgodnie z zasadą odpowiedzialności za wynik sprawy.

Asystent · analiza prawna

Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.

Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.

Wypróbuj Asystenta

Wartość praktyczna

Siła precedensu: Wysoka
Do czego można powołać

Interpretacja przepisów Prawa zamówień publicznych dotyczących odpowiedzialności zamawiającego za unieważnienie postępowania i wyłączenia stosowania przepisów Kodeksu cywilnego.

Ograniczenia stosowania

Dotyczy specyficznej sytuacji unieważnienia przetargu i roszczeń o utracone korzyści. Wartość praktyczna może być ograniczona do spraw o podobnym stanie faktycznym i prawnym.

Zagadnienia prawne (2)

Czy odpowiedzialność zamawiającego za unieważnienie postępowania o udzielenie zamówienia publicznego, w tym za utracone korzyści, regulują przepisy Kodeksu cywilnego o odpowiedzialności deliktowej, czy też przepisy szczególne Prawa zamówień publicznych?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Odpowiedzialność zamawiającego za unieważnienie postępowania o udzielenie zamówienia publicznego, w tym za utracone korzyści, reguluje przepis art. 93 ust. 4 Prawa zamówień publicznych, który stanowi samodzielny i szczególny reżim, wyłączający stosowanie ogólnych zasad odpowiedzialności wynikających z Kodeksu cywilnego.

Uzasadnienie

Sąd Apelacyjny wskazał, że Prawo zamówień publicznych jest lex specialis wobec Kodeksu cywilnego. Art. 93 ust. 4 Pzp wyczerpująco reguluje kwestię odpowiedzialności zamawiającego w przypadku unieważnienia postępowania, ograniczając ją do zwrotu uzasadnionych kosztów uczestnictwa w postępowaniu, a nie utraconych korzyści z niezawartej umowy.

Czy powódka wykazała wysokość szkody w postaci utraconych korzyści w związku z unieważnieniem przetargu?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Powódka nie wykazała wysokości szkody w postaci utraconych korzyści w zakresie przewidzianym przez art. 93 ust. 4 Prawa zamówień publicznych.

Uzasadnienie

Sąd Apelacyjny stwierdził, że powódka nie dochodziła odszkodowania w zakresie przewidzianym przez art. 93 ust. 4 Pzp, który ogranicza je do zwrotu kosztów przygotowania oferty, a nie utraconych korzyści z niezawartej umowy. Powódka nie powoływała się na żadne okoliczności wskazujące na szkodę w tym zakresie.

Rozstrzygnięcie
Decyzja
Zmiana wyroku i oddalenie powództwa
Strona wygrywająca
Gmina S.

Strony

NazwaTypRola
(...)spółkapowódka
Gmina S.instytucjapozwana

Przepisy (11)

Główne

Pzp art. 93 § 1 pkt 7

Ustawa Prawo zamówień publicznych

Podstawa unieważnienia przetargu, która zdaniem Sądu Okręgowego nie była zasadna.

Pzp art. 93 § 4

Ustawa Prawo zamówień publicznych

Samodzielny i szczególny reżim odpowiedzialności zamawiającego za unieważnienie postępowania, ograniczający odszkodowanie do zwrotu uzasadnionych kosztów uczestnictwa w postępowaniu.

Pomocnicze

k.c. art. 415

Kodeks cywilny

Zastosowanie art. 415 k.c. zostało wyłączone przez przepisy szczególne Prawa zamówień publicznych.

k.c. art. 361

Kodeks cywilny

Zastosowanie art. 361 k.c. zostało wyłączone przez przepisy szczególne Prawa zamówień publicznych.

Pzp art. 14

Ustawa Prawo zamówień publicznych

Przepis wskazujący na stosowanie przepisów Kodeksu cywilnego, jeżeli przepisy ustawy nie stanowią inaczej, co oznacza, że przepisy Pzp są lex specialis.

k.p.c. art. 98 § 1

Kodeks postępowania cywilnego

Zasada odpowiedzialności za wynik procesu przy rozstrzyganiu o kosztach.

k.p.c. art. 386 § 1

Kodeks postępowania cywilnego

Podstawa do zmiany zaskarżonego wyroku przez sąd drugiej instancji.

k.c. art. 390 § 1

Kodeks cywilny

Przywołany jako przykład podobnej regulacji odpowiedzialności za niezawarcie umowy przyrzeczonej, jednakże odmienny od reżimu Pzp.

Pzp art. 179

Ustawa Prawo zamówień publicznych

Wspomniany jako inne środki ochrony prawnej dostępne dla uczestników postępowania.

Pzp art. 192 § 6

Ustawa Prawo zamówień publicznych

Wskazuje, że środki ochrony prawnej nie mogą doprowadzić do nakazania zamawiającemu zawarcia umowy docelowej.

Pzp art. 180 § 2

Ustawa Prawo zamówień publicznych

Wskazuje na ograniczenie środków ochrony uczestników postępowania z uwagi na wartość przedmiotu zamówienia.

Argumenty

Skuteczne argumenty

Przepisy Prawa zamówień publicznych (art. 93 ust. 4 Pzp) stanowią samodzielny i szczególny reżim odpowiedzialności zamawiającego za unieważnienie przetargu, wyłączający stosowanie przepisów Kodeksu cywilnego o odpowiedzialności deliktowej. • Odpowiedzialność zamawiającego w przypadku unieważnienia postępowania ogranicza się do zwrotu uzasadnionych kosztów uczestnictwa w postępowaniu, a nie utraconych korzyści z niezawartej umowy. • Powódka nie wykazała szkody w zakresie przewidzianym przez art. 93 ust. 4 Pzp.

Odrzucone argumenty

Pozwana ponosi odpowiedzialność deliktową na podstawie art. 415 k.c. za bezpodstawne unieważnienie przetargu. • Powódka wykazała szkodę w postaci utraconych korzyści w wysokości ustalonej przez Sąd Okręgowy na podstawie opinii biegłego.

Godne uwagi sformułowania

odpowiedzialność zamawiającego za unieważnienie postępowania o zamówienie publiczne stanowi reżim samodzielny, szczególny i wyłącza stosowanie ogólnych zasad odpowiedzialności wynikających z Kodeksu cywilnego • ustawodawca zakres obowiązku odszkodowawczego ograniczył do zwrotu uzasadnionych kosztów uczestnictwa w postępowaniu, w szczególności kosztów przygotowania oferty

Skład orzekający

Beata Wojtasiak

przewodniczący

Elżbieta Borowska

sędzia

Elżbieta Kuczyńska

sędzia-sprawozdawca

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Wysoka

Powoływalne dla: "Interpretacja przepisów Prawa zamówień publicznych dotyczących odpowiedzialności zamawiającego za unieważnienie postępowania i wyłączenia stosowania przepisów Kodeksu cywilnego."

Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji unieważnienia przetargu i roszczeń o utracone korzyści. Wartość praktyczna może być ograniczona do spraw o podobnym stanie faktycznym i prawnym.

Wartość merytoryczna

Ocena: 7/10

Sprawa pokazuje, jak kluczowe jest prawidłowe zastosowanie przepisów szczególnych (Pzp) zamiast ogólnych (k.c.), co ma istotne implikacje dla dochodzenia odszkodowań w zamówieniach publicznych. Pokazuje też, jak sądy drugiej instancji korygują błędy sądów pierwszej instancji.

Zamówienia publiczne: Kiedy można żądać odszkodowania za unieważniony przetarg? Kluczowa rola Prawa zamówień publicznych.

Dane finansowe

WPS: 280 000 PLN

zwrot kosztów procesu: 10 817 PLN

zwrot kosztów w II instancji: 10 072 PLN

Sektor

administracja publiczna

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej.

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

  • Analiza orzecznictwa i przepisów
  • Drafting pism i dokumentów
  • Odpowiedzi na pytania prawne
  • Pogłębiona analiza z doktryny
Wypróbuj Asystenta AI za darmo
Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.

Przeczytaj pełny tekst