Orzeczenie · 2012-12-19

I ACA 461/12

Sąd
Sąd Apelacyjny w Szczecinie
Miejsce
Szczecin
Data
2012-12-19
SAOSCywilneprawo upadłościoweŚredniaapelacyjny
syndyk masy upadłościprawo upadłościoweodpowiedzialność odszkodowawczalista wierzytelnościpodział funduszy masy upadłościskarga kasacyjnaprawomocność orzeczeniakoszty postępowania

Sprawa dotyczyła roszczenia odszkodowawczego powódki przeciwko syndykowi masy upadłości A. S. (1) na podstawie art. 160 § 3 Prawa upadłościowego i naprawczego. Powódka domagała się zasądzenia kwot, które jej zdaniem stanowiły bezpodstawne wzbogacenie masy upadłości w wyniku nienależnej zapłaty dokonanej na rzecz syndyka po prawomocnym wyroku Sądu Apelacyjnego. Powódka argumentowała, że syndyk powinien był z urzędu uwzględnić jej wierzytelność na liście wierzytelności oraz wstrzymać podział funduszy masy upadłości po złożeniu przez nią skargi kasacyjnej do Sądu Najwyższego. Sąd Okręgowy oddalił powództwo, uznając, że syndyk nie naruszył swoich obowiązków, a powódka nie zgłosiła wierzytelności. Sąd Apelacyjny utrzymał w mocy wyrok Sądu Okręgowego. Sąd Apelacyjny podkreślił, że wniesienie skargi kasacyjnej nie wpływa na prawomocność ani wykonalność orzeczenia, a syndyk nie miał obowiązku wstrzymywania podziału funduszy masy upadłości do czasu rozpoznania skargi. Ponadto, powódka dobrowolnie spełniła świadczenie zasądzone prawomocnym wyrokiem Sądu Apelacyjnego, a późniejsze stwierdzenie jego nienależności przez Sąd Najwyższy nastąpiło po zakończeniu postępowania upadłościowego. Sąd Apelacyjny uznał również, że powódka nie wykazała należytej staranności w obronie swoich interesów, nie zgłaszając wierzytelności ani nie wnioskując o zabezpieczenie roszczenia. Sąd Apelacyjny oddalił apelację powódki i zasądził od niej koszty postępowania apelacyjnego.

Asystent · analiza prawna

Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.

Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.

Wypróbuj Asystenta

Wartość praktyczna

Siła precedensu: Średnia
Do czego można powołać

Interpretacja obowiązków syndyka masy upadłości w kontekście skargi kasacyjnej i prawomocności orzeczeń, a także kwestia spełnienia przedawnionego świadczenia.

Ograniczenia stosowania

Orzeczenie dotyczy specyficznej sytuacji prawnej związanej z Prawem upadłościowym i naprawczym w brzmieniu obowiązującym w danym okresie.

Zagadnienia prawne (4)

Czy syndyk masy upadłości ponosi odpowiedzialność odszkodowawczą na podstawie art. 160 § 3 Prawa upadłościowego i naprawczego za brak uwzględnienia z urzędu wierzytelności powódki na liście wierzytelności oraz za brak wstrzymania podziału funduszy masy upadłości po złożeniu skargi kasacyjnej?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Nie, syndyk masy upadłości nie ponosi odpowiedzialności odszkodowawczej w opisanej sytuacji.

Uzasadnienie

Sąd Apelacyjny uznał, że syndyk działał zgodnie z prawem. Wniesienie skargi kasacyjnej nie wstrzymuje prawomocności i wykonalności orzeczenia. Syndyk nie miał obowiązku wstrzymywania podziału funduszy ani uwzględniania wierzytelności z urzędu, zwłaszcza gdy świadczenie zostało spełnione dobrowolnie na podstawie prawomocnego orzeczenia, a późniejsze stwierdzenie jego nienależności nastąpiło po zakończeniu postępowania upadłościowego. Powódka nie wykazała należytej staranności w obronie swoich interesów.

Czy sąd pierwszej instancji prawidłowo przywrócił pozwanemu termin do złożenia sprzeciwu od wyroku zaocznego?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Tak, sąd pierwszej instancji prawidłowo przywrócił pozwanemu termin do złożenia sprzeciwu od wyroku zaocznego.

Uzasadnienie

Pozwany uprawdopodobnił, że nie miał wiedzy o toczącym się postępowaniu z powodu nieprawidłowego doręczenia korespondencji na adres wskazany w pozwie, pod którym już nie zamieszkiwał. Okoliczności wskazujące na brak odbioru pism sądowych przez pozwanego były niezawinione.

Czy roszczenie o zwrot nienależnego świadczenia, stwierdzone dopiero wyrokiem Sądu Najwyższego po zakończeniu postępowania upadłościowego, powinno zostać uwzględnione przez syndyka z urzędu na liście wierzytelności lub jako wierzytelność warunkowa?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Nie, syndyk nie miał obowiązku uwzględniania takiego roszczenia z urzędu.

Uzasadnienie

Roszczenie o zwrot nienależnego świadczenia stało się wymagalne dopiero po wyroku Sądu Najwyższego, który zapadł po zakończeniu postępowania upadłościowego. Syndyk nie miał obowiązku przewidywania takiego rozstrzygnięcia i uwzględniania potencjalnej, przyszłej wierzytelności. Powódka nie podjęła żadnych działań w celu zgłoszenia lub zabezpieczenia swojego roszczenia w trakcie postępowania upadłościowego.

Czy spełnienie świadczenia zasądzonego prawomocnym orzeczeniem, które później zostało uchylone przez Sąd Najwyższy z powodu przedawnienia, może być podstawą do żądania zwrotu jako świadczenia nienależnego?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Nie, spełnienie świadczenia zasądzonego prawomocnym orzeczeniem, nawet jeśli później okazało się przedawnione, nie uprawnia do żądania zwrotu, jeśli nie zastrzeżono tego przy spełnieniu.

Uzasadnienie

Roszczenie przedawnione nie wygasa, lecz staje się zobowiązaniem naturalnym. Dłużnik, który spełnił przedawnione świadczenie, nie może go żądać zwrotu. Powódka spełniła świadczenie dobrowolnie na podstawie prawomocnego orzeczenia, nie zastrzegając możliwości jego zwrotu, a następnie nie kierowała żądania zwrotu do masy upadłości w trakcie postępowania.

Rozstrzygnięcie
Decyzja
Oddalenie apelacji
Strona wygrywająca
pozwany A. S. (1)

Strony

NazwaTypRola
Przedsiębiorstwo Handlowo-Usługowe (...) spółka jawna w S.spółkapowódka
A. S. (1)osoba_fizycznapozwany

Przepisy (29)

Główne

p.u.i n. art. 160 § § 3

Prawo upadłościowe i naprawcze

Odpowiedzialność syndyka za szkodę wyrządzoną na skutek nienależytego wykonywania obowiązków.

Pomocnicze

k.p.c. art. 385

Kodeks postępowania cywilnego

k.p.c. art. 98 § § 1 i 3

Kodeks postępowania cywilnego

k.p.c. art. 99

Kodeks postępowania cywilnego

k.p.c. art. 168 § § 1

Kodeks postępowania cywilnego

k.p.c. art. 169

Kodeks postępowania cywilnego

k.p.c. art. 171

Kodeks postępowania cywilnego

k.p.c. art. 380

Kodeks postępowania cywilnego

k.p.c. art. 388

Kodeks postępowania cywilnego

k.p.c. art. 136

Kodeks postępowania cywilnego

p.u.i n. art. 70

Prawo upadłościowe i naprawcze

p.u.i n. art. 244

Prawo upadłościowe i naprawcze

p.u.i n. art. 236 § ust. 1 i 4

Prawo upadłościowe i naprawcze

p.u.i n. art. 342 § ust. 1 pkt 1)

Prawo upadłościowe i naprawcze

p.u.i n. art. 356 § ust. 2

Prawo upadłościowe i naprawcze

p.u.i n. art. 343 § ust. 1

Prawo upadłościowe i naprawcze

p.u.i n. art. 236 § ust. 2 i 3

Prawo upadłościowe i naprawcze

p.u.i n. art. 237

Prawo upadłościowe i naprawcze

p.u.i n. art. 238

Prawo upadłościowe i naprawcze

p.u.i n. art. 368

Prawo upadłościowe i naprawcze

p.u.i n. art. 156 § ust. 1

Prawo upadłościowe i naprawcze

p.u.i n. art. 173

Prawo upadłościowe i naprawcze

p.u.i n. art. 179

Prawo upadłościowe i naprawcze

k.p.c. art. 479(19a)

Kodeks postępowania cywilnego

k.p.c. art. 347

Kodeks postępowania cywilnego

k.p.c. art. 100

Kodeks postępowania cywilnego

p.u.i n. art. 398(9)

Prawo upadłościowe i naprawcze

p.u.i n. art. 342 § ust. 1

Prawo upadłościowe i naprawcze

p.u.i n. art. 343 § ust. 1

Prawo upadłościowe i naprawcze

Argumenty

Skuteczne argumenty

Syndyk nie miał obowiązku wstrzymywania podziału funduszy masy upadłości po złożeniu skargi kasacyjnej. • Syndyk nie miał obowiązku uwzględniania wierzytelności z urzędu, zwłaszcza gdy świadczenie zostało spełnione dobrowolnie na podstawie prawomocnego orzeczenia. • Powódka nie wykazała należytej staranności w obronie swoich interesów, nie zgłaszając wierzytelności ani nie wnioskując o zabezpieczenie roszczenia. • Spełnienie świadczenia zasądzonego prawomocnym orzeczeniem, nawet jeśli później okazało się przedawnione, nie uprawnia do żądania zwrotu jako świadczenia nienależnego, jeśli nie zastrzeżono tego przy spełnieniu.

Odrzucone argumenty

Syndyk ponosi odpowiedzialność odszkodowawczą za brak uwzględnienia z urzędu wierzytelności powódki. • Syndyk powinien był wstrzymać podział funduszy masy upadłości po złożeniu skargi kasacyjnej. • Sąd pierwszej instancji nieprawidłowo przywrócił pozwanemu termin do złożenia sprzeciwu od wyroku zaocznego.

Godne uwagi sformułowania

Wniesienie skargi kasacyjnej nie wpływa na prawomocność, a także na wykonalność orzeczenia. • Sama skarga kasacyjna nie powoduje żadnych skutków odnoszących się do oceny zasadności kwestionowanego roszczenia. • Roszczenie przedawnione nie wygasa, lecz jedynie zamienia się w roszczenie niezupełne, któremu odpowiada tzw. zobowiązanie naturalne.

Skład orzekający

Agnieszka Sołtyka

przewodniczący-sprawozdawca

Mirosława Gołuńska

członek

Wiesława Kaźmierska

członek

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Średnia

Powoływalne dla: "Interpretacja obowiązków syndyka masy upadłości w kontekście skargi kasacyjnej i prawomocności orzeczeń, a także kwestia spełnienia przedawnionego świadczenia."

Ograniczenia: Orzeczenie dotyczy specyficznej sytuacji prawnej związanej z Prawem upadłościowym i naprawczym w brzmieniu obowiązującym w danym okresie.

Wartość merytoryczna

Ocena: 6/10

Sprawa pokazuje złożoność postępowania upadłościowego i odpowiedzialności syndyka, a także praktyczne konsekwencje spełnienia świadczenia na podstawie prawomocnego orzeczenia, które później zostało zmienione.

Czy syndyk masy upadłości odpowiada za błędy sądu? Kluczowe orzeczenie w sprawie odpowiedzialności syndyka.

Dane finansowe

WPS: 135 091 PLN

koszty zastępstwa procesowego: 2700 PLN

Sektor

inne

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej.

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

  • Analiza orzecznictwa i przepisów
  • Drafting pism i dokumentów
  • Odpowiedzi na pytania prawne
  • Pogłębiona analiza z doktryny
Wypróbuj Asystenta AI za darmo
Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.

Przeczytaj pełny tekst