# Kiedy sąd wstrzyma wykonanie decyzji podatkowej (art. 33 § 1 p.p.s.a.)?

*Data publikacji: 2026-05-21 · obszar prawa: podatkowe · Wersja HTML: https://lexedit.ai/odpowiedzi/podatkowe-wstrzymanie-wykonania-decyzji-przeslanki*

**Uwaga:** Pytanie odwołuje się do [art. 33 § 1 p.p.s.a.](https://lexedit.ai/przepisy/prawo-o-postepowaniu-przed-sadami-administracyjnymi/art-33), który reguluje udział osób w postępowaniu sądowoadministracyjnym — nie dotyczy wstrzymania wykonania decyzji. Właściwym przepisem jest [art. 61 § 3 p.p.s.a.](https://lexedit.ai/przepisy/prawo-o-postepowaniu-przed-sadami-administracyjnymi/art-61).

## Krótka odpowiedź (TL;DR)

Sąd administracyjny wstrzyma wykonanie decyzji podatkowej, gdy skarżący uprawdopodobni, że jej wykonanie grozi wyrządzeniem znacznej szkody lub spowodowaniem trudnych do odwrócenia skutków ([art. 61 § 3 p.p.s.a.](https://lexedit.ai/przepisy/prawo-o-postepowaniu-przed-sadami-administracyjnymi/art-61)). Wniosek musi być konkretnie uzasadniony — gołosłowne twierdzenia nie wystarczą. Decyzja musi być jeszcze niewykonana, a rozstrzygnięcie ma charakter uznaniowy.

## 1. Jakie przesłanki musi wykazać skarżący?

Zgodnie z [art. 61 § 3 p.p.s.a.](https://lexedit.ai/przepisy/prawo-o-postepowaniu-przed-sadami-administracyjnymi/art-61) sąd może wstrzymać wykonanie aktu, jeżeli zachodzi niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków. Katalog przesłanek jest zamknięty — sąd nie bada zasadności samej skargi, lecz wyłącznie trafność zastosowania ochrony tymczasowej. Jak podkreślił NSA: „katalog przesłanek warunkujących wstrzymanie wykonania danego rozstrzygnięcia jest zamknięty" ([I FSK 247/24](https://lexedit.ai/orzeczenia/i-fsk-247-24/wstrzymanie-wykonania-decyzji-podatkowej-choroba-syna-933090)). Znaczną szkodą jest taka, której nie da się wynagrodzić późniejszym zwrotem świadczenia, a trudne do odwrócenia skutki to takie, które powodują istotną lub trwałą zmianę rzeczywistości. NSA powtórzył tę definicję m.in. w sprawie „chodzi o taką szkodę, która nie będzie mogła być zrekompensowana wskutek zwrotu spełnionego i wyegzekwowanego świadczenia, jak również nie będzie możliwe przywrócenie rzeczy do pierwotnego stanu" ([I FZ 70/23](https://lexedit.ai/orzeczenia/i-fz-70-23/wstrzymanie-wykonania-decyzji-podatkowej-znacza-szkoda-2257436)).

## 2. Na kim spoczywa ciężar uprawdopodobnienia?

Ciężar uprawdopodobnienia przesłanek spoczywa na wnioskodawcy — sąd nie domyśla się argumentów za stronę. NSA wyraźnie stwierdził: „ciężar dowodu, w zakresie wykazania wymienionych w art. 61 § 3 P.p.s.a. okoliczności, stanowiących podstawę do wstrzymania wykonania zaskarżonego aktu, spoczywa na wnioskodawcy" ([II FZ 314/17](https://lexedit.ai/orzeczenia/ii-fz-314-17/wstrzymanie-wykonania-decyzji-podatkowej-brak-uzasadnienia-2268961)). W tej samej sprawie sąd dodał, że „nie jest rolą sądu domniemywanie, gdzie strona skarżąca upatruje niebezpieczeństwa wyrządzenia znacznej szkody lub trudnych do odwrócenia skutków" ([II FZ 314/17](https://lexedit.ai/orzeczenia/ii-fz-314-17/wstrzymanie-wykonania-decyzji-podatkowej-brak-uzasadnienia-2268961)). Podobnie w [I FZ 24/12](https://lexedit.ai/orzeczenia/i-fz-24-12/odmowa-wstrzymania-wykonania-decyzji-podatkowej-brak-szkody-1051249) NSA oddalił wniosek, bo skarżący ograniczył się do ogólnikowych obaw o utratę płynności, nie wskazując na konkretne ryzyko utraty lokalu mieszkalnego.

## 3. Kiedy wysoka kwota zobowiązania uzasadnia wstrzymanie?

Choć świadczenia pieniężne z natury są odwracalne, NSA podkreśla, że nie można ich oceniać w oderwaniu od wysokości i sytuacji podatnika. W sprawie [I FSK 2189/24](https://lexedit.ai/orzeczenia/i-fsk-2189-24/wstrzymanie-wykonania-decyzji-podatkowej-milionowa-naleznosc-1162682) — dotyczącej VAT w kwocie ponad 12,7 mln zł — NSA wstrzymał wykonanie, stwierdzając: „skutków zapłaty należności pieniężnej nie można rozpatrywać w oderwaniu od jej wysokości, zwłaszcza, gdy wysokość tejże należności pieniężnej jest znaczna" ([I FSK 2189/24](https://lexedit.ai/orzeczenia/i-fsk-2189-24/wstrzymanie-wykonania-decyzji-podatkowej-milionowa-naleznosc-1162682)). Sąd uznał, że egzekucja doprowadziłaby skarżącą do „stanu stałego niedostatku", a sprzedaż nieruchomości w licytacji uniemożliwiłaby ich odzyskanie. Analogicznie w [II FSK 632/11](https://lexedit.ai/orzeczenia/ii-fsk-632-11/wstrzymanie-wykonania-decyzji-podatkowej-szkoda-669710) NSA wstrzymał wykonanie decyzji dotyczącej zaległości ok. 1,2 mln zł, gdy skarżąca uprawdopodobniła ryzyko upadłości firm zatrudniających blisko 500 osób.

## 4. Czy sytuacja osobista i zdrowotna ma znaczenie?

Tak — okoliczności osobiste mogą wyczerpać przesłanki z [art. 61 § 3 p.p.s.a.](https://lexedit.ai/przepisy/prawo-o-postepowaniu-przed-sadami-administracyjnymi/art-61). W sprawie [I FSK 247/24](https://lexedit.ai/orzeczenia/i-fsk-247-24/wstrzymanie-wykonania-decyzji-podatkowej-choroba-syna-933090) NSA wstrzymał wykonanie decyzji VAT, powołując się na chorobę nowotworową syna skarżącego i konieczność finansowania leczenia. Sąd uznał, że „okoliczności związane między innymi z chorobą nowotworową syna skarżącego i koniecznością prowadzenia leczenia oraz terapii przemawiają za tym, iż wniosek jest zasadny" ([I FSK 247/24](https://lexedit.ai/orzeczenia/i-fsk-247-24/wstrzymanie-wykonania-decyzji-podatkowej-choroba-syna-933090)). Podobnie w [III FSK 185/26](https://lexedit.ai/orzeczenia/iii-fsk-185-26/wstrzymanie-wykonania-decyzji-podatkowej-opieka-nad-matka-3165355) NSA wstrzymał wykonanie decyzji o odpowiedzialności osoby trzeciej, gdy skarżący wykazał, że blokada rachunku uniemożliwia mu opiekę nad przewlekle chorą matką i finansowanie leków.

## 5. Kiedy wstrzymanie jest wykluczone?

Wstrzymanie jest bezprzedmiotowe, gdy decyzja została już wykonana. NSA wyraźnie stwierdził w „Objęcie skarżącego ochroną przewidzianą w art. 61 § 3 P.p.s.a. może mieć miejsce tylko i wyłącznie w przypadku zaskarżenia decyzji, która nadaje się do wykonania i która ma być w przyszłości wykonana" ([I OZ 1085/17](https://lexedit.ai/orzeczenia/i-oz-1085-17/wstrzymanie-wykonania-decyzji-o-zwolnieniu-ze-sluzby-1076801)). Ponadto ogólnikowe twierdzenia o utracie płynności czy ryzyku wypowiedzenia kredytu — bez wykazania konkretnych skutków — nie wystarczą. W [II FZ 314/17](https://lexedit.ai/orzeczenia/ii-fz-314-17/wstrzymanie-wykonania-decyzji-podatkowej-brak-uzasadnienia-2268961) NSA podkreślił, że „wykonanie świadczenia pieniężnego z natury rzeczy nie wywoła nieodwracalnych skutków, gdyż ewentualne uchylenie zaskarżonej decyzji spowoduje konieczność zwrotu wyegzekwowanej należności" ([II FZ 314/17](https://lexedit.ai/orzeczenia/ii-fz-314-17/wstrzymanie-wykonania-decyzji-podatkowej-brak-uzasadnienia-2268961)). Wreszcie, wstrzymanie dotyczy także aktów wydanych we wszystkich postępowaniach w granicach tej samej sprawy — potwierdził to [I GZ 252/20](https://lexedit.ai/orzeczenia/i-gz-252-20/uchylenie-postanowienia-wstrzymanie-wykonania-decyzji-941955).

## Źródła

- I FSK 2189/24 (NSA, 21.1.2025) — wstrzymanie przy kwocie 12,7 mln zł
- I FSK 247/24 (NSA, 25.3.2024) — choroba nowotworowa syna
- I FZ 70/23 (NSA, 13.3.2023) — zagrożenie utraty mieszkania
- II FSK 632/11 (NSA, 31.3.2011) — ryzyko upadłości firm
- III FSK 101/25 (NSA, 1.7.2025) — odpowiedzialność osoby trzeciej, kredyt hipoteczny
- III FSK 185/26 (NSA, 17.3.2026) — opieka nad chorą matką
- II FZ 314/17 (NSA, 20.7.2017) — brak uzasadnienia wniosku
- I FZ 24/12 (NSA, 23.2.2012) — gołosłowne twierdzenia o szkodzie
- I OZ 1085/17 (NSA, 13.7.2017) — decyzja już wykonana
- I GZ 252/20 (NSA, 9.10.2020) — wstrzymanie aktów w granicach tej samej sprawy
- I GSK 244/25 (NSA, 14.3.2025) — zła sytuacja finansowa spółki
- [art. 61 § 3 p.p.s.a.](https://lexedit.ai/przepisy/prawo-o-postepowaniu-przed-sadami-administracyjnymi/art-61)

## Źródła (orzeczenia)

- [I FSK 247/24](https://lexedit.ai/orzeczenia/i-fsk-247-24/wstrzymanie-wykonania-decyzji-podatkowej-choroba-syna-933090) — Naczelny Sąd Administracyjny — wyrok z 2024-03-25
  > „katalog przesłanek warunkujących wstrzymanie wykonania danego rozstrzygnięcia jest zamknięty"
- [I FZ 70/23](https://lexedit.ai/orzeczenia/i-fz-70-23/wstrzymanie-wykonania-decyzji-podatkowej-znacza-szkoda-2257436) — Naczelny Sąd Administracyjny — wyrok z 2023-03-13
  > „chodzi o taką szkodę, która nie będzie mogła być zrekompensowana wskutek zwrotu spełnionego i wyegzekwowanego świadczenia, jak również nie będzie możliwe przywrócenie rzeczy do pierwotnego stanu"
- [II FZ 314/17](https://lexedit.ai/orzeczenia/ii-fz-314-17/wstrzymanie-wykonania-decyzji-podatkowej-brak-uzasadnienia-2268961) — Naczelny Sąd Administracyjny — wyrok z 2017-07-20
  > „Ciężar dowodu, w zakresie wykazania wymienionych w art. 61 § 3 P.p.s.a. okoliczności, stanowiących podstawę do wstrzymania wykonania zaskarżonego aktu, spoczywa na wnioskodawcy"
- [I FZ 24/12](https://lexedit.ai/orzeczenia/i-fz-24-12/odmowa-wstrzymania-wykonania-decyzji-podatkowej-brak-szkody-1051249) — Naczelny Sąd Administracyjny — wyrok z 2012-02-23
- [I FSK 2189/24](https://lexedit.ai/orzeczenia/i-fsk-2189-24/wstrzymanie-wykonania-decyzji-podatkowej-milionowa-naleznosc-1162682) — Naczelny Sąd Administracyjny — wyrok z 2025-01-21
  > „skutków zapłaty należności pieniężnej nie można rozpatrywać w oderwaniu od jej wysokości, zwłaszcza, gdy wysokość tejże należności pieniężnej jest znaczna"
- [II FSK 632/11](https://lexedit.ai/orzeczenia/ii-fsk-632-11/wstrzymanie-wykonania-decyzji-podatkowej-szkoda-669710) — Naczelny Sąd Administracyjny — wyrok z 2011-03-31
- [III FSK 185/26](https://lexedit.ai/orzeczenia/iii-fsk-185-26/wstrzymanie-wykonania-decyzji-podatkowej-opieka-nad-matka-3165355) — Naczelny Sąd Administracyjny — wyrok z 2026-03-17
- [I OZ 1085/17](https://lexedit.ai/orzeczenia/i-oz-1085-17/wstrzymanie-wykonania-decyzji-o-zwolnieniu-ze-sluzby-1076801) — Naczelny Sąd Administracyjny — wyrok z 2017-07-13
  > „Objęcie skarżącego ochroną przewidzianą w art. 61 § 3 P.p.s.a. może mieć miejsce tylko i wyłącznie w przypadku zaskarżenia decyzji, która nadaje się do wykonania i która ma być w przyszłości wykonana"
- [I GZ 252/20](https://lexedit.ai/orzeczenia/i-gz-252-20/uchylenie-postanowienia-wstrzymanie-wykonania-decyzji-941955) — Naczelny Sąd Administracyjny — wyrok z 2020-10-09
- [I GSK 244/25](https://lexedit.ai/orzeczenia/i-gsk-244-25/wstrzymanie-wykonania-decyzji-celnej-szkoda-finansowa-1769554) — wyrok z 2025-03-14
- [III FSK 101/25](https://lexedit.ai/orzeczenia/iii-fsk-101-25/oddalenie-skargi-kasacyjnej-odpowiedzialnosc-podatkowa-osob-trzecich-29-3165302) — wyrok z 2026-03-19

## Przepisy

- [art. 61 § 3 p.p.s.a.](https://lexedit.ai/przepisy/prawo-o-postepowaniu-przed-sadami-administracyjnymi/art-61) — Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
- [art. 33 § 1 p.p.s.a.](https://lexedit.ai/przepisy/prawo-o-postepowaniu-przed-sadami-administracyjnymi/art-33) — Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

---

**Lexedit** — agent AI do researchu prawnego po polskim prawie: 1,4 mln orzeczeń (SN, NSA, WSA, sądy apelacyjne), 100 tys. aktów prawnych z wersjami historycznymi. Każde cytowanie w memo jest klikalne i weryfikowane względem treści źródła. Wypróbuj: https://lexedit.ai/research

Więcej odpowiedzi: https://lexedit.ai/odpowiedzi · Indeks dla agentów AI: https://lexedit.ai/llms.txt