XVII Ka 343/16
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuSąd Okręgowy w Poznaniu, rozpoznając apelację obrońcy oskarżonej E. N., dokonał analizy wyroku Sądu Rejonowego w Gostyniu, który skazał ją za przestępstwa z art. 270 § 1 kk i art. 272 kk w związku z art. 11 § 2 kk. Sąd Rejonowy uznał oskarżoną za winną użycia podrobionej umowy sprzedaży samochodu oraz wyłudzenia poświadczenia nieprawdy przy rejestracji ciągnika. Sąd Okręgowy, działając w granicach apelacji oraz z urzędu na podstawie art. 440 kpk, stwierdził, że Sąd Rejonowy przekroczył granice aktu oskarżenia, przypisując oskarżonej czyn (użycie podrobionego dokumentu wobec W. S.) inny niż zarzucony (podrobienie dokumentu). Kluczowe różnice dotyczyły znamion przedmiotowych i czynności sprawczej, a także odstępu czasowego i potencjalnych pokrzywdzonych. W konsekwencji, Sąd Okręgowy zmienił zaskarżony wyrok, uniewinniając oskarżoną od czynu przypisanego w punkcie 2, uchylając karę łączną i zmieniając rozstrzygnięcie o kosztach sądowych, obciążając nimi oskarżoną proporcjonalnie do liczby ostatecznie przypisanych jej czynów.
Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.
Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.
Wartość praktyczna
Siła precedensu: WysokaInterpretacja granic oskarżenia i możliwości orzekania przez sąd odwoławczy z urzędu w przypadku rażącej niesprawiedliwości lub błędów sądu pierwszej instancji.
Dotyczy specyfiki prawa karnego procesowego i oceny tożsamości czynu.
Zagadnienia prawne (3)
Czy sąd orzekający może przypisać oskarżonemu czyn inny niż zarzucony w akcie oskarżenia, jeśli stanowi to wyjście poza granice oskarżenia?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Nie, sąd nie może przypisać oskarżonemu czynu, który nie był objęty aktem oskarżenia, jeśli wiąże się to z istotną zmianą znamion czynu, czynności sprawczej, czasu lub miejsca, a także osoby pokrzywdzonej.
Uzasadnienie
Sąd Okręgowy uznał, że Sąd Rejonowy przekroczył granice aktu oskarżenia, przypisując oskarżonej czyn polegający na użyciu podrobionego dokumentu wobec innej osoby, podczas gdy zarzucono jej podrobienie dokumentu. Różnice w znamionach, czynności sprawczej i odstępie czasowym sprawiły, że czyny te nie były tożsame.
Czy sąd odwoławczy ma obowiązek badać sprawę z urzędu w celu stwierdzenia rażącej niesprawiedliwości orzeczenia, nawet poza granicami zaskarżenia?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Tak, sąd odwoławczy ma obowiązek wyjść poza granice środka odwoławczego i podniesionych zarzutów, jeśli stwierdzi, że utrzymanie w mocy orzeczenia byłoby rażąco niesprawiedliwe (art. 440 kpk).
Uzasadnienie
Sąd Okręgowy powołał się na orzecznictwo Sądu Najwyższego, wskazując, że każda podstawa odwoławcza z art. 438 kpk może być uwzględniona z urzędu, jeśli prowadzi do rażącej niesprawiedliwości, w tym oczywistego błędu w ustaleniach faktycznych czy obrazy prawa procesowego.
Czy oskarżona popełniła czyn z art. 270 § 1 kk, polegający na użyciu jako autentycznego podrobionego dokumentu umowy sprzedaży samochodu?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Sąd Okręgowy uniewinnił oskarżoną od tego czynu z powodu przekroczenia granic aktu oskarżenia przez sąd pierwszej instancji, a także na podstawie dowodów (opinia biegłego grafologa) wskazujących, że oskarżona nie popełniła tego czynu.
Uzasadnienie
Analiza dowodów, w tym opinii biegłego grafologa, oraz stwierdzenie przekroczenia granic aktu oskarżenia przez sąd I instancji doprowadziły Sąd Okręgowy do wniosku o konieczności uniewinnienia oskarżonej od czynu przypisanego w punkcie 2.
Strony
| Nazwa | Typ | Rola |
|---|---|---|
| E. N. | osoba_fizyczna | oskarżona |
| K. N. | osoba_fizyczna | oskarżyciel posiłkowy |
| Prokuratura Okręgowa | organ_państwowy | prokurator |
| W. S. | osoba_fizyczna | świadek |
| Z. N. | osoba_fizyczna | pokrzywdzony (w kontekście podrobienia podpisu) |
Przepisy (15)
Główne
k.k. art. 270 § § 1
Kodeks karny
k.k. art. 272
Kodeks karny
k.k. art. 11 § § 2
Kodeks karny
Pomocnicze
k.k. art. 11 § § 3
Kodeks karny
k.p.k. art. 433 § § 1
Kodeks postępowania karnego
k.p.k. art. 440
Kodeks postępowania karnego
k.p.k. art. 5 § § 2
Kodeks postępowania karnego
k.p.k. art. 7
Kodeks postępowania karnego
k.p.k. art. 627
Kodeks postępowania karnego
u.o.p.k. art. 1
Ustawa o opłatach w sprawach karnych
u.o.p.k. art. 3 § ust. 1
Ustawa o opłatach w sprawach karnych
u.o.p.k. art. 6
Ustawa o opłatach w sprawach karnych
k.k. art. 85 § § 1
Kodeks karny
k.k. art. 85a
Kodeks karny
k.k. art. 86 § § 1 i 2
Kodeks karny
Argumenty
Skuteczne argumenty
Przekroczenie przez Sąd Rejonowy granic aktu oskarżenia przy przypisaniu czynu. • Niewystarczające dowody na popełnienie przez oskarżoną czynu z pkt 2 wyroku. • Naruszenie zasady swobodnej oceny dowodów przez Sąd Rejonowy.
Godne uwagi sformułowania
orzeczenie Sądu Rejonowego odnośnie drugiego zarzuconego (II) i przypisanego (2) czynu jest wadliwe w szerszym zakresie niż wskazany w wywiedzionej przez apelującego skardze. • Sąd Odwoławczy ma zatem nie tylko prawo, lecz wręcz obowiązek zbadania sprawy pod względem merytorycznym i prawnym nie tylko w granicach środka odwoławczego, ale także z urzędu niezależnie od tych granic - w celu stwierdzenia, czy nie zachodzi oczywista niesprawiedliwość orzeczenia. • lekturą akt sprawy doprowadziła Sąd odwoławczy do wniosku o konieczności wydania orzeczenia reformatoryjnego na korzyść oskarżonej odnośnie 2 przypisanego czynu. • za daleko idące jest prawne identyfikowanie zachowania polegającego na podrobieniu dokumentu z nieujętym w zarzucie działaniem w postaci posłużenia się wobec W. S. sfałszowanym przez nieustaloną osobę dokumentem. • podstawowym kryterium dla tożsamości czynu jest tożsamość zdarzenia faktycznego. • naturalne, życiowe spojrzenie na sytuacje opisane w czynie zarzuconym i czynie przypisanym skłania do wniosku, że były to dwa różne epizody; owszem powiązane ze sobą, ale w ujęciu faktograficznym stanowiły one zaistniałe odrębnie zdarzenia.
Skład orzekający
Dariusz Kawula
przewodniczący
Alina Siatecka
sędzia
Bartosz Stangierski
sędzia-sprawozdawca
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Wysoka
Powoływalne dla: "Interpretacja granic oskarżenia i możliwości orzekania przez sąd odwoławczy z urzędu w przypadku rażącej niesprawiedliwości lub błędów sądu pierwszej instancji."
Ograniczenia: Dotyczy specyfiki prawa karnego procesowego i oceny tożsamości czynu.
Wartość merytoryczna
Ocena: 7/10
Sprawa pokazuje, jak sąd odwoławczy może korygować błędy sądu pierwszej instancji, w tym przekroczenie granic aktu oskarżenia, co jest kluczowe dla zrozumienia praw oskarżonego i roli instancji odwoławczej.
“Sąd Okręgowy uniewinnił oskarżoną, bo sąd niższej instancji 'przekroczył granice'. Kluczowa lekcja prawa karnego procesowego.”
Twój asystent do analizy prawnej.
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.
- Analiza orzecznictwa i przepisów
- Drafting pism i dokumentów
- Odpowiedzi na pytania prawne
- Pogłębiona analiza z doktryny
Pełny tekst orzeczenia
Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.