Orzeczenie · 2018-02-08

VIII SA/Wa 957/17Przedawnienie zaległości podatkowych hipoteką 3

Sąd
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie
Miejsce
Warszawa
Data
2018-02-08
NSAPodatkoweWysokawsa
zaległości podatkoweprzedawnieniehipoteka przymusowapostępowanie egzekucyjneOrdynacja podatkowaTrybunał Konstytucyjnysąd administracyjny

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie rozpoznał skargę A. F. na postanowienie Dyrektora Izby Administracji Skarbowej w W., które utrzymało w mocy postanowienie Naczelnika Urzędu Skarbowego w R. o odmowie umorzenia postępowania egzekucyjnego. Sprawa dotyczyła zaległości podatkowych z lat 1994-1997, zabezpieczonych hipoteką przymusową. Skarżący wnosił o umorzenie postępowania egzekucyjnego z powodu przedawnienia zobowiązań. Organy administracji odmawiały umorzenia, opierając się na art. 70 § 8 ustawy Ordynacja podatkowa (Op.), który według nich utrzymywał wymagalność zobowiązań pomimo upływu terminu przedawnienia, jeśli zostały one zabezpieczone hipoteką. Skarżący powoływał się na wyrok Trybunału Konstytucyjnego z dnia 8 października 2013 r. (sygn. akt SK 40/12), który orzekł o niekonstytucyjności art. 70 § 6 Op. w brzmieniu obowiązującym od 1 stycznia 1998 r. do 31 grudnia 2002 r., argumentując, że podobne zastrzeżenia konstytucyjne dotyczą również art. 70 § 8 Op. Sąd administracyjny przychylił się do stanowiska skarżącego, uchylając zaskarżone postanowienia. Sąd uznał, że zaległości podatkowe skarżącego uległy przedawnieniu przed dokonaniem zabezpieczenia hipotecznego, co stanowiło podstawę do umorzenia postępowania egzekucyjnego. Sąd podkreślił, że norma prawna zawarta w art. 70 § 6 Op., uznana za niekonstytucyjną, została powtórzona i rozszerzona w art. 70 § 8 Op., co skutkuje wtórną niezgodnością tego ostatniego przepisu z Konstytucją RP, w szczególności z art. 64 ust. 2 Konstytucji. W związku z tym, organy egzekucyjne nie były uprawnione do prowadzenia egzekucji z nieruchomości zabezpieczonej hipoteką po upływie terminu przedawnienia zobowiązań podatkowych. Sąd zasądził od Dyrektora Izby Administracji Skarbowej na rzecz skarżącego zwrot kosztów postępowania sądowego.

Asystent · analiza prawna

Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.

Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.

Wypróbuj Asystenta

Wartość praktyczna

Siła precedensu: Wysoka
Do czego można powołać

Interpretacja przepisów dotyczących przedawnienia zobowiązań podatkowych zabezpieczonych hipoteką, w kontekście orzecznictwa Trybunału Konstytucyjnego.

Ograniczenia stosowania

Dotyczy specyficznej sytuacji przedawnienia zobowiązań podatkowych zabezpieczonych hipoteką przymusową, z uwzględnieniem orzecznictwa TK dotyczącego art. 70 § 6 i § 8 Ordynacji podatkowej.

Zagadnienia prawne (2)

Czy zaległości podatkowe zabezpieczone hipoteką przymusową podlegają przedawnieniu na zasadach ogólnych, czy też hipoteka utrzymuje ich wymagalność pomimo upływu terminu przedawnienia?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Zaległości podatkowe zabezpieczone hipoteką przymusową podlegają przedawnieniu na zasadach ogólnych, a hipoteka nie utrzymuje ich wymagalności po upływie terminu przedawnienia, zwłaszcza w świetle orzecznictwa Trybunału Konstytucyjnego.

Uzasadnienie

Sąd uznał, że przepis art. 70 § 8 Ordynacji podatkowej, podobnie jak art. 70 § 6 Op., jest niezgodny z Konstytucją RP, co oznacza, że zabezpieczenie hipoteczne nie wyklucza przedawnienia zobowiązania podatkowego. Zaległości podatkowe skarżącego uległy przedawnieniu przed dokonaniem zabezpieczenia hipotecznego.

Czy wyrok Trybunału Konstytucyjnego dotyczący niekonstytucyjności art. 70 § 6 Op. rozciąga się na art. 70 § 8 Op. tej samej ustawy?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Tak, skutki wyroku Trybunału Konstytucyjnego dotyczące niekonstytucyjności art. 70 § 6 Op. należy rozciągnąć na art. 70 § 8 Op., ponieważ przepis ten powtarza i rozszerza normę prawną uznaną za niezgodną z Konstytucją.

Uzasadnienie

Sąd argumentował, że norma prawna zawarta w art. 70 § 6 Op. została powtórzona i rozszerzona w art. 70 § 8 Op. W związku z tym, zastrzeżenia konstytucyjne podniesione przez TK w wyroku SK 40/12 mają odpowiednie zastosowanie do art. 70 § 8 Op., co prowadzi do wniosku o jego wtórnej niezgodności z Konstytucją RP.

Rozstrzygnięcie

Decyzja
Uchylono decyzję
Uchylenie zaskarżonego postanowienia Dyrektora Izby Administracji Skarbowej oraz poprzedzającego je postanowienia Naczelnika Urzędu Skarbowego w przedmiocie odmowy umorzenia postępowania egzekucyjnego.

Przepisy (28)

Główne

upea art. 59 § 1

Ustawa o postępowaniu egzekucyjnym w administracji

Postępowanie egzekucyjne umarza się, jeżeli obowiązek nie jest wymagalny, został umorzony lub wygasł z innego powodu albo jeżeli obowiązek nie istniał.

Kpa art. 138 § 1

Kodeks postępowania administracyjnego

Utrzymanie w mocy postanowienia organu I instancji.

upea art. 70 § 1

Ustawa z dnia 17 czerwca 1966 r. o postępowaniu egzekucyjnym w administracji

Termin przedawnienia zobowiązania podatkowego.

upea art. 70 § 8

Ustawa z dnia 17 czerwca 1966 r. o postępowaniu egzekucyjnym w administracji

Zabezpieczenie zobowiązania podatkowego hipoteką przymusową.

upea art. 70 § 6

Ustawa z dnia 17 czerwca 1966 r. o postępowaniu egzekucyjnym w administracji

Niekonstytucyjność przepisu w brzmieniu obowiązującym od 1 stycznia 1998 r. do 31 grudnia 2002 r.

upea art. 59 § 1

Ustawa z dnia 17 czerwca 1966 r. o postępowaniu egzekucyjnym w administracji

Przesłanka umorzenia postępowania egzekucyjnego z powodu przedawnienia.

upea art. 59 § 1

Ustawa z dnia 17 czerwca 1966 r. o postępowaniu egzekucyjnym w administracji

Przesłanka umorzenia postępowania egzekucyjnego z powodu wygaśnięcia zobowiązania.

Konstytucja RP art. 64 § 2

Konstytucja Rzeczypospolitej Polskiej

Ochrona własności i prawa do zabezpieczenia.

Pomocnicze

upea art. 56 § 1

Ustawa o postępowaniu egzekucyjnym w administracji

Podstawa zawieszenia postępowania egzekucyjnego.

upea art. 135

Ustawa o postępowaniu egzekucyjnym w administracji

Podstawa uchylenia zaskarżonego postanowienia.

upea art. 145 § 1

Ustawa o postępowaniu egzekucyjnym w administracji

Podstawa uchylenia zaskarżonego postanowienia.

upea art. 200

Ustawa o postępowaniu egzekucyjnym w administracji

Podstawa zasądzenia kosztów postępowania.

upea art. 205 § 1

Ustawa o postępowaniu egzekucyjnym w administracji

Podstawa zasądzenia kosztów postępowania.

upea art. 210

Ustawa o postępowaniu egzekucyjnym w administracji

Podstawa zasądzenia kosztów postępowania.

Kpa art. 7

Kodeks postępowania administracyjnego

Zasada praworządności i prowadzenia postępowania w sposób budzący zaufanie.

Kpa art. 9

Kodeks postępowania administracyjnego

Zasada przekonywania.

Kpa art. 77 § 1

Kodeks postępowania administracyjnego

Obowiązek zebrania i rozpatrzenia materiału dowodowego.

Kpa art. 78 § 1

Kodeks postępowania administracyjnego

Zasada czynnego udziału strony w postępowaniu.

Kpa art. 75

Kodeks postępowania administracyjnego

Zasada dopuszczalności dowodów.

Kpa art. 76

Kodeks postępowania administracyjnego

Dowody urzędowe.

Kpa art. 80

Kodeks postępowania administracyjnego

Zasada swobodnej oceny dowodów.

Kpa art. 107 § 3

Kodeks postępowania administracyjnego

Wymogi formalne postanowienia.

upea art. 59 § 3

Ustawa z dnia 17 czerwca 1966 r. o postępowaniu egzekucyjnym w administracji

Umorzenie postępowania egzekucyjnego w części.

upea art. 34 § 4

Ustawa z dnia 17 czerwca 1966 r. o postępowaniu egzekucyjnym w administracji

Umorzenie postępowania egzekucyjnego w części.

upea art. 70 § 6

Ustawa z dnia 17 czerwca 1966 r. o postępowaniu egzekucyjnym w administracji

Zawieszenie biegu terminu przedawnienia.

upea art. 59 § 9

Ustawa z dnia 17 czerwca 1966 r. o postępowaniu egzekucyjnym w administracji

Umorzenie postępowania egzekucyjnego w przypadku wygaśnięcia zobowiązania podatkowego.

k.c. art. 100

Ustawa z dnia 23 kwietnia 1964 r. – Kodeks cywilny

Wykreślenie hipoteki z księgi wieczystej.

Konstytucja RP art. 7

Konstytucja Rzeczypospolitej Polskiej

Zasada praworządności.

Argumenty

Skuteczne argumenty

Zaległości podatkowe uległy przedawnieniu przed dokonaniem zabezpieczenia hipotecznego. • Przepis art. 70 § 8 Op. należy interpretować w świetle wyroku Trybunału Konstytucyjnego dotyczącego art. 70 § 6 Op., co skutkuje jego wtórną niezgodnością z Konstytucją RP. • Hipoteka przymusowa nie utrzymuje wymagalności zobowiązania podatkowego po upływie terminu przedawnienia.

Odrzucone argumenty

Organy administracji utrzymywały, że hipoteka przymusowa utrzymuje wymagalność zobowiązań podatkowych pomimo upływu terminu przedawnienia, opierając się na art. 70 § 8 Op.

Godne uwagi sformułowania

norma prawna zawarta w art. 70 § 6 Op. została powtórzona i rozszerzona w art. 70 § 8 Op., co skutkuje wtórną niezgodnością tego ostatniego przepisu z Konstytucją RP • zabezpieczenie zobowiązania podatkowego nie może wpływać na bieg terminu przedawnienia • nie można twierdzić, że kontynuator tego przepisu, nadal tkwiący w ustawie pod zmienionym numerem (art. 70 § 8 Op.), obowiązuje tak jakby go wyrok o niekonstytucyjności poprzednika w ogóle nie dotyczył

Skład orzekający

Renata Nawrot

przewodniczący

Iwona Szymanowicz - Nowak

sędzia

Artur Kot

sprawozdawca

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Wysoka

Powoływalne dla: "Interpretacja przepisów dotyczących przedawnienia zobowiązań podatkowych zabezpieczonych hipoteką, w kontekście orzecznictwa Trybunału Konstytucyjnego."

Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji przedawnienia zobowiązań podatkowych zabezpieczonych hipoteką przymusową, z uwzględnieniem orzecznictwa TK dotyczącego art. 70 § 6 i § 8 Ordynacji podatkowej.

Wartość merytoryczna

Ocena: 7/10

Sprawa dotyczy ważnego zagadnienia przedawnienia zobowiązań podatkowych i jego relacji do zabezpieczeń hipotecznych, z odwołaniem do kluczowego orzecznictwa Trybunału Konstytucyjnego, co jest istotne dla wielu podatników i prawników.

“Czy hipoteka chroni przed przedawnieniem długu? Sąd administracyjny wyjaśnia.”

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej.

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka polskie orzecznictwo i aktualne akty prawne.

  • Analiza orzecznictwa i przepisów
  • Drafting pism i dokumentów
  • Odpowiedzi na pytania prawne
  • Pogłębiona analiza z doktryny
Wypróbuj Asystenta AI za darmo

Powiązane przepisy

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.

Przeczytaj pełny tekst