VI SA/Wa 1784/20Uchylenie kary za brak opłaty elektronicznej z powodu nieprecyzyjnego rozstrzygniecia
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuSprawa dotyczyła skargi M. R. i R. R. na decyzję Głównego Inspektora Transportu Drogowego (GITD) nakładającą karę pieniężną w wysokości 1.500 zł za naruszenie obowiązku uiszczenia opłaty elektronicznej podczas przejazdu w dniu 28 sierpnia 2019 r. Skarżący byli współwłaścicielami samochodu specjalnego (kempingowego) o dopuszczalnej masie całkowitej 3500 kg, który wraz z przyczepą (750 kg) przekroczył 3,5 tony. Przejazd odbył się bez urządzenia viaBox, a opłata nie została uiszczona. Skarżący argumentowali, że kara została nałożona w nieprawidłowej wysokości, ponieważ ich pojazd powinien być traktowany jako samochód osobowy, a także kwestionowali prawidłowość oznakowania drogi. Sąd administracyjny, rozpoznając sprawę w trybie uproszczonym, uznał, że organ prawidłowo ustalił stan faktyczny i podstawę prawną nałożenia kary, w tym prawidłowo zakwalifikował pojazd jako specjalny, co uzasadniało karę w wysokości 1.500 zł. Sąd podzielił również stanowisko organu co do prawidłowości oznakowania drogi, powołując się na pisma GDDKiA i orzecznictwo NSA. Jednakże, Sąd uchylił zaskarżoną decyzję oraz poprzedzającą ją decyzję GITD z powodu braku precyzji w rozstrzygnięciu o nałożeniu kary pieniężnej na współwłaścicieli. Decyzja nie wskazywała jasno, czy kara jest nałożona solidarnie, czy też każda ze stron powinna zapłacić w określonej części. Sąd, odwołując się do przepisów Kodeksu cywilnego (art. 370 kc) i orzecznictwa NSA, uznał, że w przypadku współwłaścicieli pojazdu, odpowiedzialność za naruszenie obowiązku uiszczenia opłaty elektronicznej powinna być solidarna, a decyzja powinna to jasno określać. Sąd zasądził od organu na rzecz skarżących zwrot kosztów postępowania.
Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.
Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.
Wartość praktyczna
Siła precedensu: ŚredniaPrecyzyjne określanie odpowiedzialności solidarnej współwłaścicieli w decyzjach administracyjnych nakładających kary pieniężne, a także kwestie związane z oznakowaniem dróg płatnych i odpowiedzialnością za brak opłaty elektronicznej.
Dotyczy specyficznej sytuacji współwłasności pojazdu i interpretacji przepisów o opłatach elektronicznych. Orzeczenie NSA dotyczące solidarnej odpowiedzialności może być bardziej uniwersalne.
Zagadnienia prawne (4)
Czy kara pieniężna za naruszenie obowiązku uiszczenia opłaty elektronicznej została nałożona w prawidłowej wysokości, biorąc pod uwagę rodzaj pojazdu (samochód specjalny vs. osobowy)?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Tak, kara została nałożona prawidłowo w wysokości 1.500 zł, ponieważ zespół pojazdów składał się z samochodu specjalnego i przyczepy, co kwalifikuje się do wyższej stawki kary.
Uzasadnienie
Sąd oparł się na definicjach z Prawa o ruchu drogowym, które odróżniają pojazdy specjalne od osobowych. Pojazd skarżących został zarejestrowany jako specjalny, co uzasadniało zastosowanie wyższej stawki kary zgodnie z art. 13k ust. 1 pkt 2 ustawy o drogach publicznych.
Czy brak odpowiedniego oznakowania drogi (znaku T-34) przed wjazdem na płatny odcinek drogi krajowej zwalnia z obowiązku uiszczenia opłaty elektronicznej lub wpływa na wysokość kary?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Nie, brak odpowiedniego oznakowania nie zwalnia z obowiązku ani nie wpływa na wysokość kary, jeśli droga była prawidłowo oznakowana zgodnie z przepisami, a kierowca nie dopełnił obowiązku posiadania urządzenia do poboru opłat.
Uzasadnienie
Sąd oparł się na stanowisku GDDKiA, że droga była prawidłowo oznakowana tabliczkami T-34. Podkreślono, że stan świadomości kierującego co do płatności drogi zależy również od niego samego, a brak urządzenia viaBox uniemożliwia uiszczenie opłaty, co rodzi odpowiedzialność.
Jak należy określić odpowiedzialność za nałożoną karę pieniężną, gdy stronami postępowania są współwłaściciele pojazdu?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Rozstrzygnięcie o nałożeniu kary pieniężnej na współwłaścicieli musi precyzyjnie określać, czy odpowiedzialność jest solidarna, czy też w częściach. W przypadku współwłaścicieli pojazdu, odpowiedzialność powinna być solidarna.
Uzasadnienie
Sąd uchylił decyzję z powodu braku precyzji w określeniu odpowiedzialności stron. Powołując się na art. 370 kc i orzecznictwo NSA, Sąd stwierdził, że odpowiedzialność współwłaścicieli pojazdu za naruszenie obowiązku uiszczenia opłaty elektronicznej powinna być traktowana jako solidarna.
Czy nieświadomość obowiązku opłaty elektronicznej może stanowić okoliczność usprawiedliwiającą nieuiszczenie opłaty lub prowadzić do uznania wagi naruszenia za znikomą?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Nie, nieświadomość obowiązku należy postrzegać jako brak należytej staranności, a nie okoliczność usprawiedliwiającą. Waga naruszenia nie jest znikoma, gdyż dotyczy podstawowego obowiązku korzystania z drogi publicznej.
Uzasadnienie
Sąd wskazał, że obowiązek opłaty jest podstawowy, jasno sprecyzowany i ma bezwzględny charakter. Podkreślono, że skarżący już wcześniej mieli do czynienia z podobną sytuacją, co podważa argument o nieświadomości.
Rozstrzygnięcie
Przepisy (31)
Główne
udp art. 13 § ust. 1
Ustawa o drogach publicznych
udp art. 13 § pkt 3
Ustawa o drogach publicznych
udp art. 13k § ust. 1
Ustawa o drogach publicznych
udp art. 13k § ust. 2
Ustawa o drogach publicznych
udp art. 13k § ust. 4
Ustawa o drogach publicznych
Rozporządzenie
Rozporządzenie Rady Ministrów z dnia 22 marca 2011 r. w sprawie dróg krajowych lub ich odcinków, na których pobiera się opłatę elektroniczną oraz wysokości stawek opłaty elektronicznej
Pomocnicze
k.p.a. art. 127 § § 3
Ustawa - Kodeks postępowania administracyjnego
k.p.a. art. 138 § § 1
Ustawa - Kodeks postępowania administracyjnego
k.p.a. art. 10 § § 1
Ustawa - Kodeks postępowania administracyjnego
k.p.a. art. 44 § § 4
Ustawa - Kodeks postępowania administracyjnego
k.p.a. art. 189f § § 1
Ustawa - Kodeks postępowania administracyjnego
k.p.a. art. 189e
Ustawa - Kodeks postępowania administracyjnego
k.p.a. art. 107 § § 1
Ustawa - Kodeks postępowania administracyjnego
udp art. 13ha § ust. 1
Ustawa o drogach publicznych
p.r.d. art. 2 § pkt 33
Ustawa - Prawo o ruchu drogowym
p.r.d. art. 2 § pkt 36
Ustawa - Prawo o ruchu drogowym
p.r.d. art. 2 § pkt 40
Ustawa - Prawo o ruchu drogowym
p.r.d. art. 20
Ustawa - Prawo o ruchu drogowym
P.p.s.a. art. 119 § pkt 2
Ustawa - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
P.p.s.a. art. 120
Ustawa - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
P.p.s.a. art. 3 § § 1
Ustawa - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
P.p.s.a. art. 134 § § 1
Ustawa - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
P.p.s.a. art. 145 § § 1
Ustawa - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
P.p.s.a. art. 200
Ustawa - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
P.p.s.a. art. 209
Ustawa - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
P.p.s.a. art. 210 § § 2
Ustawa - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
p.u.s.a. art. 1
Ustawa - Prawo o ustroju sądów administracyjnych
k.c. art. 195
Ustawa - Kodeks cywilny
k.c. art. 196
Ustawa - Kodeks cywilny
k.c. art. 370
Ustawa - Kodeks cywilny
Rozporządzenie Ministra Infrastruktury z dnia 3 lipca 2003 r. w sprawie szczegółowych warunków technicznych dla znaków i sygnałów drogowych oraz urządzeń bezpieczeństwa ruchu drogowego i warunków ich umieszczania na drogach
Argumenty
Skuteczne argumenty
Brak precyzyjnego określenia solidarnej odpowiedzialności współwłaścicieli w rozstrzygnięciu decyzji.
Odrzucone argumenty
Niewłaściwe ustalenie wysokości kary pieniężnej (skarżący twierdzili, że powinna być niższa). • Niewłaściwe oznakowanie drogi (brak znaku T-34 przy wjeździe na płatny odcinek). • Nieświadomość wjazdu na płatny odcinek drogi jako okoliczność usprawiedliwiająca.
Godne uwagi sformułowania
Obowiązek posiadania urządzenia do poboru opłat elektronicznych jest obowiązkiem o charakterze bezwzględnym. • Wykładnia art. 13k ust. 1 udp - z uwagi na brzmienie art. 13 ust. 1 pkt 3 udp - wymaga uwzględnienia sposobu rozumienia pojęcia pojazdu samochodowego w przepisach ustawy z dnia 20 czerwca 1997 r. - Prawo o ruchu drogowym. • Nieświadomość obowiązku opłaty elektronicznej za przejazd należy postrzegać w kategoriach braku należytej staranności w przygotowaniu się do przejazdów, a nie jako okoliczność usprawiedliwiającą nieuiszczenie tej opłaty.
Skład orzekający
Dorota Pawłowska
przewodniczący
Dorota Dziedzic - Chojnacka
sędzia
Aneta Lemiesz
sędzia-sprawozdawca
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Średnia
Powoływalne dla: "Precyzyjne określanie odpowiedzialności solidarnej współwłaścicieli w decyzjach administracyjnych nakładających kary pieniężne, a także kwestie związane z oznakowaniem dróg płatnych i odpowiedzialnością za brak opłaty elektronicznej."
Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji współwłasności pojazdu i interpretacji przepisów o opłatach elektronicznych. Orzeczenie NSA dotyczące solidarnej odpowiedzialności może być bardziej uniwersalne.
Wartość merytoryczna
Ocena: 6/10
Sprawa dotyczy powszechnego problemu opłat za przejazd drogami krajowymi i kar za ich nieuiszczenie, a także ważnej kwestii proceduralnej dotyczącej precyzji rozstrzygnięć w przypadku współwłasności.
“Kara za brak opłaty elektronicznej uchylona! Sąd wskazuje na kluczowy błąd organu w decyzji.”
Dane finansowe
WPS: 1500 PLN
Sektor
transportowe
Twój asystent do analizy prawnej.
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka polskie orzecznictwo i aktualne akty prawne.
- Analiza orzecznictwa i przepisów
- Drafting pism i dokumentów
- Odpowiedzi na pytania prawne
- Pogłębiona analiza z doktryny
Powiązane przepisy
Powiązane tematy
Pełny tekst orzeczenia
Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.