Orzeczenie · 2015-05-29

VI Ka 251/15

Sąd
Sąd Okręgowy w Gliwicach
Miejsce
Gliwice
Data
2015-05-29
SAOSKarneprzestępstwa przeciwko mieniuWysokaokręgowy
przywłaszczeniemienie znalezionedokumentypostępowanie karneapelacjauchylenie wyrokuwątpliwości dowodowetryb konsensualny

Sąd Okręgowy w Gliwicach, rozpoznając apelację prokuratora od wyroku Sądu Rejonowego w Gliwicach, uchylił zaskarżone orzeczenie i przekazał sprawę do ponownego rozpoznania. Sąd Rejonowy pierwotnie uznał oskarżonego T. M. za winnego popełnienia czynów z art. 284 § 3 kk, art. 275 § 1 kk i art. 276 kk w zw. z art. 11 § 2 kk, polegających na przywłaszczeniu znalezionej teczki ze znaczną zawartością gotówki i dokumentów, wymierzając mu karę 10 miesięcy pozbawienia wolności z warunkowym zawieszeniem, grzywnę oraz zobowiązując do naprawienia szkody. Sąd Okręgowy, mimo że apelacja prokuratora dotyczyła głównie podstawy prawnej wymierzenia kary i obowiązku probacyjnego, stwierdził z urzędu rażącą niesprawiedliwość orzeczenia. Jako przyczynę wskazał naruszenie art. 343 § 7 kpk, polegające na wydaniu wyroku skazującego bez rozprawy pomimo istnienia wątpliwości co do kluczowych ustaleń faktycznych. Wątpliwości dotyczyły m.in. dokładnej kwoty przywłaszczonej gotówki (pokrzywdzony zeznał "około 3.000 złotych", a oskarżony wydał tylko 650 zł), zawartości teczki (niektóre dokumenty nie zostały wymienione przez pokrzywdzonego) oraz kwalifikacji prawnej czynu (czy przywłaszczenie dowodu osobistego realizuje znamiona art. 275 § 1 kk, czy raczej art. 276 kk). Sąd Okręgowy uznał, że te uchybienia mogły mieć wpływ na treść wyroku i że nie można było ich naprawić w postępowaniu odwoławczym bez naruszenia zakazu reformationis in peius. W związku z tym, sprawa została przekazana do ponownego rozpoznania Sądowi Rejonowemu, który będzie zobowiązany do przeprowadzenia pełnego postępowania dowodowego.

Asystent · analiza prawna

Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.

Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.

Wypróbuj Asystenta

Wartość praktyczna

Siła precedensu: Wysoka
Do czego można powołać

Interpretacja przepisów dotyczących wydawania wyroków skazujących bez rozprawy (art. 343 kpk) oraz stosowania art. 440 kpk (uchylenie wyroku z urzędu z powodu rażącej niesprawiedliwości). Podkreślenie konieczności rzetelnego ustalenia stanu faktycznego nawet w sprawach prowadzonych w trybach konsensualnych.

Ograniczenia stosowania

Dotyczy specyficznej sytuacji naruszenia przepisów proceduralnych przy wydawaniu wyroku w trybie konsensualnym. Wartość praktyczna może być ograniczona do spraw, gdzie pojawiają się podobne wątpliwości dowodowe.

Zagadnienia prawne (3)

Czy sąd może wydać wyrok skazujący bez rozprawy (w trybie art. 335 kpk) w sytuacji, gdy istnieją istotne wątpliwości co do ustaleń faktycznych dotyczących ilości przywłaszczonej gotówki i zawartości znalezionej teczki, które mogą wpływać na kwalifikację prawną czynu?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Nie, sąd nie może wydać wyroku skazującego bez rozprawy, jeśli istnieją wątpliwości co do ustaleń faktycznych, które mogą mieć wpływ na treść orzeczenia. W takiej sytuacji sąd powinien przeprowadzić rozprawę.

Uzasadnienie

Sąd Okręgowy stwierdził naruszenie art. 343 § 7 kpk, ponieważ Sąd Rejonowy wydał wyrok skazujący bez rozprawy pomimo wątpliwości co do ilości przywłaszczonej gotówki (pokrzywdzony zeznał "około 3.000 zł", a oskarżony wydał tylko 650 zł) oraz zawartości teczki. Te wątpliwości mogły wpływać na kwalifikację prawną czynu (przywłaszczenie mienia vs. ukrycie dokumentu) i nie pozwalały na pewne ustalenie szkody. W takich okolicznościach konieczne było przeprowadzenie rozprawy.

Czy przywłaszczenie dowodu osobistego, będącego jedynym dokumentem tożsamości w znalezionej teczce, realizuje znamiona przestępstwa z art. 275 § 1 kk (przywłaszczenie dokumentu), czy raczej art. 276 kk (ukrycie lub usunięcie dokumentu)?

Odpowiedź sądu

Zachowanie oskarżonego, polegające na zabraniu teczki z dokumentami i pozostawieniu jej po opróżnieniu z pieniędzy w piwnicy, może wskazywać raczej na usunięcie lub ukrycie dokumentu w rozumieniu art. 276 kk, a nie na przywłaszczenie dokumentu stwierdzającego tożsamość w rozumieniu art. 275 § 1 kk, zwłaszcza jeśli oskarżony nie posłużył się tym dokumentem.

Uzasadnienie

Sąd Okręgowy zauważył, że dowód osobisty J. Ż. był jedynym dokumentem tożsamości w teczce. Jednakże, samo zabranie teczki i pozostawienie jej w piwnicy, z możliwością odnalezienia, może być interpretowane jako usunięcie lub ukrycie dokumentu (art. 276 kk), a nie przywłaszczenie w rozumieniu art. 275 § 1 kk, szczególnie jeśli oskarżony nie użył tego dokumentu. Sąd Rejonowy nie miał podstaw do pewnego ustalenia, że doszło do przywłaszczenia dokumentu tożsamości.

Czy pieniądze firmowe znalezione w teczce należącej do wspólników spółki cywilnej stanowią współwłasność wszystkich wspólników?

Odpowiedź sądu

Tak, pieniądze firmowe znalezione w teczce, jako pieniądze firmowe, stanowić musiały zgodnie z art. 863 kc na zasadzie wspólności łącznej współwłasność wspólników spółki cywilnej.

Uzasadnienie

Sąd Okręgowy zwrócił uwagę, że Sąd Rejonowy ustalił, iż oskarżony działał jedynie na szkodę zawiadamiającego J. Ż., podczas gdy pieniądze w teczce, jako pieniądze firmowe, powinny być traktowane jako współwłasność wszystkich wspólników spółki cywilnej (J. Ż., K. Ż., G. Ż.), podobnie jak pieczątka firmowa.

Rozstrzygnięcie
Decyzja
Uchylenie wyroku i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania

Strony

NazwaTypRola
T. M.osoba_fizycznaoskarżony
J. Ż.osoba_fizycznapokrzywdzony
Prokurator Prokuratury Okręgowejorgan_państwowyoskarżyciel publiczny
Skarb Państwaorgan_państwowykoszty sądowe

Przepisy (20)

Główne

k.k. art. 284 § 3

Kodeks karny

k.k. art. 275 § 1

Kodeks karny

k.k. art. 276

Kodeks karny

k.k. art. 11 § 2

Kodeks karny

k.k. art. 11 § 3

Kodeks karny

k.p.k. art. 335

Kodeks postępowania karnego

k.p.k. art. 437

Kodeks postępowania karnego

k.p.k. art. 438

Kodeks postępowania karnego

k.p.k. art. 440

Kodeks postępowania karnego

k.p.k. art. 343 § 7

Kodeks postępowania karnego

Pomocnicze

k.k. art. 33 § 1, 2 i 3

Kodeks karny

k.k. art. 69 § 1 i 2

Kodeks karny

k.k. art. 70 § 1 pkt 1

Kodeks karny

k.k. art. 72 § 2

Kodeks karny

k.p.k. art. 627

Kodeks postępowania karnego

u.o.w.s.k. art. 2 § 1

Ustawa o opłatach w sprawach karnych

u.o.w.s.k. art. 3 § 2

Ustawa o opłatach w sprawach karnych

k.c. art. 863

Kodeks cywilny

p.r.d. art. 71 § 1

Ustawa - Prawo o ruchu drogowym

k.p.k. art. 436

Kodeks postępowania karnego

Argumenty

Skuteczne argumenty

Naruszenie art. 343 § 7 kpk przez wydanie wyroku skazującego bez rozprawy pomimo wątpliwości co do ustaleń faktycznych. • Istnienie rażącej niesprawiedliwości orzeczenia, która uzasadnia uchylenie wyroku z urzędu na podstawie art. 440 kpk.

Godne uwagi sformułowania

rażąca niesprawiedliwość zaskarżonego orzeczenia, która skutkować musiała jego uchyleniem niezależnie od granic zaskarżenia i podniesionych zarzutów • naruszenie art. 343 § 7 kpk, która nie mogła być potraktowana jako pozostająca bez wpływu na treść orzeczenia • nieodpartym jest zaś wrażenie, iż celowo w toku tamtego przesłuchania oskarżonego nie starano się uzyskać od niego oświadczenia co do wysokości kwoty

Skład orzekający

Arkadiusz Łata

przewodniczący

Grażyna Tokarczyk

sędzia

Marcin Schoenborn

sędzia-sprawozdawca

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Wysoka

Powoływalne dla: "Interpretacja przepisów dotyczących wydawania wyroków skazujących bez rozprawy (art. 343 kpk) oraz stosowania art. 440 kpk (uchylenie wyroku z urzędu z powodu rażącej niesprawiedliwości). Podkreślenie konieczności rzetelnego ustalenia stanu faktycznego nawet w sprawach prowadzonych w trybach konsensualnych."

Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji naruszenia przepisów proceduralnych przy wydawaniu wyroku w trybie konsensualnym. Wartość praktyczna może być ograniczona do spraw, gdzie pojawiają się podobne wątpliwości dowodowe.

Wartość merytoryczna

Ocena: 7/10

Sprawa pokazuje, jak istotne jest przestrzeganie procedur prawnych, nawet w sprawach, które wydają się proste. Podkreśla, że wątpliwości dowodowe mogą prowadzić do uchylenia wyroku, nawet jeśli sprawa została pierwotnie rozstrzygnięta w trybie konsensualnym.

Wątpliwości dowodowe uchyliły wyrok skazujący – sąd odwoławczy wskazuje na błędy proceduralne.

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej.

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

  • Analiza orzecznictwa i przepisów
  • Drafting pism i dokumentów
  • Odpowiedzi na pytania prawne
  • Pogłębiona analiza z doktryny
Wypróbuj Asystenta AI za darmo
Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.

Przeczytaj pełny tekst