VI ACa 1279/15
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuSpółdzielnia Budowlano-Mieszkaniowa pozwała Towarzystwo Ubezpieczeń o zapłatę kwoty 256.526,43 zł tytułem uzupełnienia odszkodowania za szkody po pożarze budynku. Sąd Okręgowy w całości uwzględnił powództwo, uznając wszystkie poniesione przez Spółdzielnię koszty za uzasadnione i pozostające w związku przyczynowym ze zdarzeniem. Pozwany wniósł apelację, zarzucając naruszenie przepisów postępowania (art. 233 § 1 kpc) poprzez błędną ocenę dowodów z opinii biegłych oraz naruszenie prawa materialnego (art. 353(1) kc, art. 384 § 1 kc, art. 361 § 1 kc, art. 16 ust. 7 pkt 2 ustawy o ubezpieczeniach obowiązkowych). Sąd Apelacyjny uznał apelację za zasadną. Stwierdził, że Sąd Okręgowy zignorował wnioski biegłych, którzy wycenili uzasadniony koszt remontu na niższą kwotę niż poniesiona przez powoda. Sąd Apelacyjny podkreślił, że odszkodowanie nie może być wyższe od poniesionej szkody i powinno być ustalone zgodnie z umową ubezpieczenia oraz zasadą normalnych następstw działania lub zaniechania. Zmienił wyrok, oddalając powództwo co do kwoty 139.210 zł, uznając ją za wygórowaną lub nieuzasadnioną. Rozstrzygnięcie o kosztach postępowania pierwszoinstancyjnego zostało pozostawione referendarzowi, przy uwzględnieniu stopnia wygranej stron (powód 46%, pozwany 54%). Zasądził od powoda na rzecz pozwanego zwrot kosztów postępowania apelacyjnego.
Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.
Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.
Wartość praktyczna
Siła precedensu: WysokaUstalanie wysokości odszkodowania w ubezpieczeniach majątkowych, ocena dowodów z opinii biegłych, obowiązki ubezpieczonego w zakresie zapobiegania zwiększeniu szkody, interpretacja klauzul umownych (OWU).
Dotyczy specyfiki umów ubezpieczenia mienia od wszystkich ryzyk i sposobu ustalania odszkodowania według wartości odtworzeniowej.
Zagadnienia prawne (3)
Czy koszty poniesione przez ubezpieczonego na remont szkody po pożarze są w pełni uzasadnione i adekwatne do poniesionej szkody, czy też część z nich jest wygórowana lub nieuzasadniona w świetle umowy ubezpieczenia i opinii biegłych?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Część kosztów poniesionych przez powoda na remont szkody po pożarze była wygórowana lub nieuzasadniona, a odszkodowanie powinno być ustalone zgodnie z opiniami biegłych i postanowieniami umowy ubezpieczenia.
Uzasadnienie
Sąd Apelacyjny uznał, że Sąd Okręgowy błędnie zignorował opinie biegłych, którzy wykazali, że część poniesionych przez powoda kosztów remontu była zawyżona lub nieuzasadniona. Odszkodowanie powinno być ograniczone do kwoty odpowiadającej rzeczywistej szkodzie i zgodnej z umową ubezpieczenia oraz zasadami prawa cywilnego.
Czy sąd pierwszej instancji prawidłowo ocenił materiał dowodowy, w szczególności opinie biegłych, i wyprowadził z niego logiczne wnioski?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Nie, sąd pierwszej instancji naruszył art. 233 § 1 kpc poprzez błędną ocenę materiału dowodowego i wyprowadzenie wniosków sprzecznych z opiniami biegłych.
Uzasadnienie
Sąd Apelacyjny stwierdził, że Sąd Okręgowy uznał opinie biegłych za rzetelne, ale następnie zignorował ich wnioski, co stanowi naruszenie zasad logiki i doświadczenia życiowego.
Czy ubezpieczony ma prawo do wyboru dowolnej oferty remontu bez analizy cen rynkowych i weryfikacji ich adekwatności do zakresu szkody?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Nie, ubezpieczony nie ma takiego prawa; powinien analizować ceny rynkowe i weryfikować oferty, aby zapobiec zwiększeniu szkody.
Uzasadnienie
Sąd Apelacyjny uznał, że pogląd Sądu Okręgowego, iż powód mógł wybrać dowolną ofertę bez analizy cen, prowadzi do swobodnego zwiększania odpowiedzialności ubezpieczyciela i abstrahuje od warunków rynkowych oraz umowy ubezpieczenia.
Strony
| Nazwa | Typ | Rola |
|---|---|---|
| Spółdzielnia Budowlano Mieszkaniowa (...) w W. | instytucja | powód |
| Towarzystwo Ubezpieczeń (...) w W. | instytucja | pozwany |
Przepisy (13)
Główne
k.c. art. 361 § § 1
Kodeks cywilny
Zobowiązany do odszkodowania ponosi odpowiedzialność tylko za normalne następstwa działania lub zaniechania, z którego szkoda wynikła.
k.p.c. art. 233 § § 1
Kodeks postępowania cywilnego
Sąd ocenia wiarygodność i moc dowodów według własnego przekonania na podstawie wszechstronnego rozważenia zebranego materiału.
k.c. art. 824 § 1 § 1
Kodeks cywilny
Suma pieniężna wypłacona przez ubezpieczyciela z tytułu ubezpieczenia nie może być wyższa od poniesionej szkody.
k.c. art. 353 § 1
Kodeks cywilny
Strony zawierające umowę mogą ułożyć stosunek prawny według swego uznania, byleby jego treść lub cel nie sprzeciwiały się właściwości (naturze) stosunku, ustawie ani zasadom współżycia społecznego.
k.c. art. 384 § § 1
Kodeks cywilny
Ustalony przez jedną ze stron wzorzec umowy, w szczególności ogólne warunki umowne (...) obowiązuje drugą stronę, jeżeli został jej doręczony przed zawarciem umowy.
u.o.u. art. 16 § ust. 7 pkt 2
Ustawa o ubezpieczeniach obowiązkowych, Ubezpieczeniowym Funduszu Gwarancyjnym i Polskim Biurze Ubezpieczycieli Komunikacyjnych
Poszkodowany jest obowiązany zapobiec zwiększeniu szkody i zmniejszyć jej skutki.
Pomocnicze
k.c. art. 805
Kodeks cywilny
Przez umowę ubezpieczenia ubezpieczyciel zobowiązuje się spełnić określone świadczenie w razie zajścia przewidzianego w umowie wypadku, a ubezpieczający zobowiązuje się zapłacić składkę. W ubezpieczeniu majątkowym świadczenie polega na zapłacie odszkodowania.
k.c. art. 817 § § 1
Kodeks cywilny
Ubezpieczyciel obowiązany jest spełnić świadczenie w ciągu trzydziestu dni od daty otrzymania zawiadomienia o wypadku.
k.c. art. 817 § § 2
Kodeks cywilny
Gdy wyjaśnienie okoliczności koniecznych do ustalenia odpowiedzialności lub wysokości świadczenia jest niemożliwe w terminie 30 dni, świadczenie powinno być spełnione w ciągu 14 dni od dnia, w którym wyjaśnienie było możliwe, jednak bezsporną część świadczenia należy spełnić w terminie 30 dni.
k.c. art. 5
Kodeks cywilny
Nie można powoływać się na subiektywne prawo przeciwko zasadom współżycia społecznego lub uczciwości kupieckiej.
k.p.c. art. 98 § § 1 i 3
Kodeks postępowania cywilnego
Strona przegrywająca sprawę obowiązana jest zwrócić przeciwnikowi na jego żądanie koszty niezbędne do celowego dochodzenia praw i celowej obrony.
k.p.c. art. 100
Kodeks postępowania cywilnego
W sprawach o prawa majątkowe, w razie częściowego tylko uwzględnienia żądań, koszty będą wzajemnie zniesione lub stosunkowo rozdzielone.
k.p.c. art. 108 § § 1
Kodeks postępowania cywilnego
Sąd rozstrzyga o kosztach procesu w każdym wyroku.
Argumenty
Skuteczne argumenty
Koszty remontu poniesione przez powoda były wygórowane lub nieuzasadnione w świetle opinii biegłych. • Odszkodowanie powinno być ustalone zgodnie z umową ubezpieczenia i zasadą normalnych następstw szkody. • Sąd pierwszej instancji naruszył art. 233 § 1 kpc poprzez błędną ocenę dowodów i zignorowanie opinii biegłych. • Powód miał obowiązek analizować ceny rynkowe i weryfikować oferty, aby zapobiec zwiększeniu szkody.
Odrzucone argumenty
Wszystkie koszty poniesione przez powoda były uzasadnione i pozostają w związku przyczynowym ze szkodą. • Sąd pierwszej instancji prawidłowo ocenił dowody i zasądził pełne odszkodowanie. • Powód nie był zobowiązany do analizy cen rynkowych i mógł wybrać dowolną ofertę.
Godne uwagi sformułowania
suma pieniężna wypłacona przez ubezpieczyciela z tytułu ubezpieczenia nie może być wyższa od poniesionej szkody • zobowiązany do odszkodowania ponosi odpowiedzialność tylko za normalne następstwa działania lub zaniechania, z którego szkoda wynikła • Sąd pierwszej instancji zupełnie zignorował wnioski zawarte w opiniach biegłych • roszczenia powódki z tytułu wykonanego remontu są rażąco wygórowane • poszkodowany ma prawo do swobodnego zwiększania zakresu odpowiedzialności ubezpieczyciela (...) w oderwaniu od zakresu faktycznej szkody oraz zasad racjonalnego rozumowania i działania, a także warunków rynkowych.
Skład orzekający
Agata Zając
przewodniczący
Aldona Wapińska
sprawozdawca
Marek Kolasiński
członek
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Wysoka
Powoływalne dla: "Ustalanie wysokości odszkodowania w ubezpieczeniach majątkowych, ocena dowodów z opinii biegłych, obowiązki ubezpieczonego w zakresie zapobiegania zwiększeniu szkody, interpretacja klauzul umownych (OWU)."
Ograniczenia: Dotyczy specyfiki umów ubezpieczenia mienia od wszystkich ryzyk i sposobu ustalania odszkodowania według wartości odtworzeniowej.
Wartość merytoryczna
Ocena: 7/10
Sprawa pokazuje, jak ważne jest dokładne analizowanie kosztów remontu po szkodzie i jak sądy oceniają opinie biegłych w kontekście umów ubezpieczenia. Pokazuje też, że nawet po wygranej w pierwszej instancji, można przegrać apelację.
“Czy ubezpieczyciel zawsze musi płacić za remont według faktury? Sąd Apelacyjny wyjaśnia, kiedy koszty są za wysokie.”
Dane finansowe
WPS: 256 526,43 PLN
odszkodowanie: 139 210 PLN
Sektor
ubezpieczenia
Twój asystent do analizy prawnej.
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.
- Analiza orzecznictwa i przepisów
- Drafting pism i dokumentów
- Odpowiedzi na pytania prawne
- Pogłębiona analiza z doktryny
Pełny tekst orzeczenia
Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.