Orzeczenie · 2021-11-26

IV SA/Wr 640/21

Sąd

Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu

Miejsce

Wrocław

Data

2021-11-26

NSAinneWysokawsa

świadczenie pielęgnacyjneemeryturaopieka nad niepełnosprawnymustawa o świadczeniach rodzinnychwykładnia prawaKonstytucja RPzasada równościsprawiedliwość społecznaprawo administracyjne

Podsumowanie

Przejdź do pełnego tekstu

Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu rozpoznał skargę A. P. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego, która utrzymała w mocy decyzję MOPS odmawiającą przyznania świadczenia pielęgnacyjnego. Podstawą odmowy było ustalenie prawa skarżącej do emerytury, co zgodnie z art. 17 ust. 5 pkt 1 lit. a) ustawy o świadczeniach rodzinnych miało wykluczać przyznanie świadczenia pielęgnacyjnego. Sąd uznał jednak, że taka wykładnia jest sprzeczna z Konstytucją RP. Wskazał, że pierwotna intencja ustawodawcy, by wykluczyć świadczenie pielęgnacyjne dla osób pobierających wyższe świadczenia, straciła na aktualności w związku ze znacznym wzrostem wysokości świadczenia pielęgnacyjnego w porównaniu do najniższej emerytury. Sąd podkreślił konieczność prokonstytucyjnej wykładni przepisów, uwzględniającej zasady równości i sprawiedliwości społecznej. Wskazał, że osoba pobierająca emeryturę może złożyć wniosek o zawieszenie jej wypłaty, co wyeliminuje przesłankę negatywną do przyznania świadczenia pielęgnacyjnego. Sąd zarzucił organom zaniechanie poinformowania skarżącej o tej możliwości i uchylił zaskarżoną decyzję oraz poprzedzającą ją decyzję organu I instancji, nakazując ponowne rozpatrzenie sprawy z uwzględnieniem przedstawionej wykładni.

Asystent · analiza prawna

Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.

Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.

Wypróbuj Asystenta

Wartość praktyczna

Siła precedensu: Wysoka

Do czego można powołać

Interpretacja art. 17 ust. 5 pkt 1 lit. a) ustawy o świadczeniach rodzinnych w kontekście prawa do emerytury, zasady prokonstytucyjnej wykładni prawa, obowiązek informacyjny organów administracji.

Ograniczenia stosowania

Dotyczy sytuacji, gdy świadczenie pielęgnacyjne jest wyższe od emerytury. Wymaga od strony aktywnego działania (zawieszenie emerytury).

Zagadnienia prawne (1)

Czy prawo do emerytury wyklucza możliwość przyznania świadczenia pielęgnacyjnego osobie sprawującej opiekę nad niepełnosprawnym członkiem rodziny?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Nie, prawo do emerytury nie wyklucza automatycznie możliwości przyznania świadczenia pielęgnacyjnego, jeśli świadczenie pielęgnacyjne jest wyższe od emerytury, a opiekun zrezygnuje z pobierania emerytury.

Uzasadnienie

Sąd uznał, że ścisła wykładnia językowa art. 17 ust. 5 pkt 1 lit. a) ustawy o świadczeniach rodzinnych, która wyklucza świadczenie pielęgnacyjne dla osób mających prawo do emerytury, jest sprzeczna z Konstytucją RP w obecnych realiach ekonomicznych, gdzie świadczenie pielęgnacyjne jest znacznie wyższe od najniższej emerytury. Konieczna jest prokonstytucyjna wykładnia uwzględniająca zasady równości i sprawiedliwości społecznej. Opiekun może zawiesić wypłatę emerytury, co eliminuje przesłankę negatywną.

Rozstrzygnięcie

Decyzja

Uchylono decyzję

Uchylono zaskarżoną decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego we W. oraz poprzedzającą ją decyzję organu I instancji.

Przepisy (17)

Główne

u.ś.r. art. 17 § ust. 5 pkt 1 lit. a

Ustawa o świadczeniach rodzinnych

Przepis ten, w obecnych realiach ekonomicznych, nie może być interpretowany jako bezwzględnie wykluczający świadczenie pielęgnacyjne dla osoby pobierającej emeryturę, jeśli świadczenie pielęgnacyjne jest wyższe. Konieczna jest wykładnia prokonstytucyjna.

Pomocnicze

u.ś.r. art. 17 § ust. 1

Ustawa o świadczeniach rodzinnych

Istotną cechą osób uprawnionych jest sprawowanie opieki nad niepełnosprawnym członkiem rodziny i związana z tym rezygnacja z zatrudnienia lub innej pracy zarobkowej.

u.e.r.f.u.s. art. 103 § ust. 3

Ustawa o emeryturach i rentach z Funduszu Ubezpieczeń Społecznych

Prawo do emerytury może ulec zawieszeniu na wniosek emeryta.

u.e.r.f.u.s. art. 134 § ust. 1 pkt 1

Ustawa o emeryturach i rentach z Funduszu Ubezpieczeń Społecznych

Zawieszenie prawa do emerytury skutkuje wstrzymaniem jej wypłaty.

k.p.a. art. 9

Kodeks postępowania administracyjnego

Organy administracji publicznej są obowiązane do należytego i wyczerpującego informowania stron o okolicznościach faktycznych i prawnych.

k.p.a. art. 79a

Kodeks postępowania administracyjnego

Organ powinien wskazać przesłanki zależne od strony, które nie zostały spełnione, a mogą skutkować wydaniem decyzji niezgodnej z żądaniem strony.

ustawa ustrojowa art. 1 § § 1

Ustawa - Prawo o ustroju sądów administracyjnych

Sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości poprzez kontrolę działalności administracji publicznej.

ustawa ustrojowa art. 1 § § 2

Ustawa - Prawo o ustroju sądów administracyjnych

Kontrola działalności administracji publicznej sprawowana jest pod względem zgodności z prawem.

u.p.p.s.a. art. 145 § § 1 pkt 1 lit. a

Ustawa - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Sąd uchyla decyzję administracyjną w przypadku naruszenia prawa materialnego lub istotnych uchybień procesowych.

u.p.p.s.a. art. 135

Ustawa - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Sąd, uchylając decyzję, może orzec o jej nieważności lub uchyleniu.

u.p.p.s.a. art. 200

Ustawa - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Orzekanie o kosztach postępowania.

u.p.p.s.a. art. 205 § § 1

Ustawa - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Zasądzenie zwrotu kosztów postępowania.

Konstytucja RP art. 8 § ust. 2