IV KA 799/23
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuSąd Okręgowy w Piotrkowie Trybunalskim rozpoznał apelację obrońcy oskarżonego V. B. od wyroku Sądu Rejonowego w Piotrkowie Trybunalskim z dnia 4 października 2023 r., sygn. akt II K 419/23, którym oskarżony został skazany za czyn z art. 61 § 1 kks w zw. z art. 62 § 2 kks (nierzetelne prowadzenie ksiąg rachunkowych). Obrońca w apelacji podniósł zarzuty obrazy przepisów postępowania (art. 7, 410, 424 § 1, 2 § 2, 5 § 1 i 2 kpk) oraz błędu w ustaleniach faktycznych, kwestionując ocenę dowodów i sposób ustalenia winy oskarżonego. Sąd Okręgowy uznał zarzuty apelacji za niezasadne. Sąd pierwszej instancji prawidłowo oparł się na dowodach obciążających oskarżonego, odmawiając wiary jego wyjaśnieniom oraz zeznaniom świadków. Ustalono, że główny dostawca towarów, A. G. (1), prowadziła działalność jedynie 'na papierze', nie posiadając zasobów rzeczowych i osobowych do obsługi obrotu wynikającego z wystawionych faktur. Brak było dokumentów źródłowych zakupów, a rzekomi dostawcy byli 'znikającymi podatnikami'. Wystawianie faktur przez A. G. (1) odbywało się taśmowo i niezgodnie z chronologią. Rozliczenia gotówkowe bez pokwitowań budziły wątpliwości. Sąd Okręgowy podkreślił, że rejestr zakupów VAT wskazuje na A. G. (1) i L. M. jako jedynych dostawców, jednakże ustalono, że nie mogli oni dokonać tych dostaw. Informacje od niemieckich organów podatkowych potwierdziły brak dowodów faktycznego dostarczenia towarów. Sąd Rejonowy słusznie oddalił wnioski dowodowe dotyczące importu towarów przez A. G. (1), gdyż nie wykazała ona nabyć od wskazanych podmiotów. W konsekwencji, Sąd Okręgowy uznał, że oskarżony nierzetelnie prowadził ewidencję zakupów i wystawił nierzetelne faktury sprzedażowe. Sąd odwoławczy przyłączył się do rozważań Sądu pierwszej instancji, uznając, że ustalenia nie wynikały z domniemań, lecz z informacji organów podatkowych i decyzji wydanych wobec dostawcy. Nie stwierdzono naruszenia zasady in dubio pro reo ani art. 7 kpk. Apelacja obrońcy została uznana za wybiórczą polemikę z ustaleniami sądu rejonowego. W związku z nieuwzględnieniem apelacji, sąd wymierzył oskarżonemu opłatę za postępowanie odwoławcze oraz zasądził od niego zwrot wydatków.
Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.
Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.
Wartość praktyczna
Siła precedensu: ŚredniaPotwierdzenie prawidłowej oceny dowodów w sprawach o nierzetelne prowadzenie ksiąg rachunkowych i wystawianie nierzetelnych faktur, zwłaszcza gdy kontrahenci okazują się 'znikającymi podatnikami'. Ugruntowanie interpretacji zasady in dubio pro reo.
Dotyczy specyficznego stanu faktycznego związanego z obrotem towarami i fakturami od konkretnych podmiotów. Interpretacja przepisów k.k.s. i k.p.k. w kontekście dowodowym.
Zagadnienia prawne (3)
Czy sąd pierwszej instancji prawidłowo ocenił materiał dowodowy i ustalił winę oskarżonego w zakresie nierzetelnego prowadzenia ksiąg rachunkowych, w szczególności w kontekście nierzetelności faktur od kontrahentów?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Tak, sąd pierwszej instancji prawidłowo ocenił materiał dowodowy i ustalił winę oskarżonego. Ustalono, że kontrahenci oskarżonego nie mogli dokonać wskazanych dostaw, a faktury były nierzetelne.
Uzasadnienie
Sąd Okręgowy podzielił ustalenia Sądu Rejonowego, że główny dostawca towarów prowadził działalność jedynie 'na papierze', nie posiadając zasobów do obsługi obrotu. Brak było dokumentów źródłowych, a rzekomi dostawcy byli 'znikającymi podatnikami'. Faktury wystawiano taśmowo i niezgodnie z chronologią. Informacje od niemieckich organów podatkowych potwierdziły brak faktycznych dostaw.
Czy w sprawie doszło do naruszenia przepisów postępowania, w tym zasady swobodnej oceny dowodów (art. 7 kpk) i zasady in dubio pro reo (art. 5 § 2 kpk)?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Nie, w sprawie nie doszło do naruszenia przepisów postępowania. Ocena dowodów przez sąd pierwszej instancji była swobodna, zgodna z zasadami prawidłowego rozumowania i doświadczenia życiowego, a wątpliwości faktyczne zostały usunięte.
Uzasadnienie
Sąd Okręgowy uznał, że ocena dowodów przez Sąd Rejonowy mieściła się w granicach art. 7 kpk. Wątpliwości faktyczne zostały usunięte w sposób wszechstronny, a zasada in dubio pro reo ma zastosowanie jedynie w ostateczności, gdy wątpliwości nie da się usunąć. Sąd nie powziął wątpliwości co do ustaleń faktycznych.
Czy sąd pierwszej instancji prawidłowo ocenił dochody i wydatki oskarżonego, wykazując brak środków finansowych na zakup towarów?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Tak, sąd pierwszej instancji prawidłowo ocenił dochody i wydatki oskarżonego, wykazując brak wystarczających środków finansowych na zakup towarów na skalę zaewidencjonowaną w księgach.
Uzasadnienie
Zestawienie dochodów oskarżonego z lat 2004-2015 z jego wydatkami na nieruchomości i udzieloną pożyczką wykazało brak środków finansowych na pokrycie co najmniej 524.724 zł wydatków.
Strony
| Nazwa | Typ | Rola |
|---|---|---|
| V. B. | osoba_fizyczna | oskarżony |
| A. G. (1) | osoba_fizyczna | świadkowie/kontrahent |
| A. G. (2) | osoba_fizyczna | świadkowie/kontrahent |
| L. M. | osoba_fizyczna | świadkowie/kontrahent |
| J. S. | osoba_fizyczna | świadkowie |
| A. N. | osoba_fizyczna | świadkowie |
| Skarb Państwa | organ_państwowy | oskarżyciel publiczny |
Przepisy (18)
Główne
k.p.k. art. 5 § 2
Kodeks postępowania karnego
Niedające się usunąć wątpliwości co do winy oskarżonego należy rozstrzygać na jego korzyść (zasada in dubio pro reo).
k.k.s. art. 61 § 1
Kodeks karny skarbowy
Czyn zabroniony polegający na nierzetelnym prowadzeniu ksiąg rachunkowych.
k.k.s. art. 62 § 2
Kodeks karny skarbowy
Czyn zabroniony polegający na wystawianiu nierzetelnych faktur.
Pomocnicze
k.p.k. art. 7
Kodeks postępowania karnego
Zasada swobodnej oceny dowodów; ocena podlega ochronie, dopóki nie zostanie wykazana jej błędność, jeśli jest poprzedzona ujawnieniem całokształtu okoliczności, stanowi wynik rozważenia wszystkich okoliczności, jest wyczerpująco i logicznie argumentowana.
k.p.k. art. 410
Kodeks postępowania karnego
Sąd bierze pod uwagę stan rzeczy istniejący w dniu rozprawy głównej.
k.p.k. art. 424 § 1
Kodeks postępowania karnego
Uzasadnienie wyroku powinno zawierać wskazanie podstawy faktycznej i prawnej wyroku.
k.p.k. art. 2 § 2
Kodeks postępowania karnego
Organy prowadzące postępowanie karne są obowiązane podejmować wszelkie czynności niezbędne do wyjaśnienia okoliczności sprawy, w tym na korzyść oskarżonego.
k.p.k. art. 5 § 1
Kodeks postępowania karnego
Nie można wszczynać postępowania, a wszczęte należy umorzyć, gdy ustawa stanowi inaczej.
k.p.k. art. 438 § 1
Kodeks postępowania karnego
Obraza przepisów prawa materialnego w zakresie kwalifikacji prawnej czynu.
k.p.k. art. 438 § 1a
Kodeks postępowania karnego
Obraza przepisów prawa materialnego w innym wypadku niż wskazany w art. 438 pkt 1 k.p.k.
k.p.k. art. 438 § 2
Kodeks postępowania karnego
Obraza przepisów postępowania, jeżeli mogła ona mieć wpływ na treść orzeczenia.
k.p.k. art. 438 § 3
Kodeks postępowania karnego
Błąd w ustaleniach faktycznych przyjętych za podstawę orzeczenia, jeżeli mógł on mieć wpływ na treść tego orzeczenia.
k.p.k. art. 438 § 4
Kodeks postępowania karnego
Rażąca niewspółmierność kary, środka karnego, nawiązki lub niesłusznego zastosowania albo niezastosowania środka zabezpieczającego, przepadku lub innego środka.
k.p.k. art. 439
Kodeks postępowania karnego
Bezwzględne podstawy uchylenia orzeczenia.
k.p.k. art. 454 § 1
Kodeks postępowania karnego
Zakres rozpoznania apelacji.
Dz. U. z 1983 r. Nr 49 poz. 223 z późn. zm. art. 8
Ustawa o opłatach w sprawach karnych
Wymierzenie opłaty za postępowanie odwoławcze.
k.p.k. art. 627
Kodeks postępowania karnego
Zasądzenie od oskarżonego zwrotu wydatków w postępowaniu.
k.p.k. art. 634
Kodeks postępowania karnego
Zasądzenie od oskarżonego zwrotu wydatków w postępowaniu.
Argumenty
Skuteczne argumenty
Nierzetelność faktur wystawionych przez A. G. (1) i brak możliwości dokonania przez nią dostaw. • Brak zasobów osobowych i rzeczowych u A. G. (1) do prowadzenia działalności na taką skalę. • Znikający podatnicy jako rzekomi dostawcy. • Taśmowe i niezgodne z chronologią wystawianie faktur. • Brak dowodów faktycznego dostarczenia towarów przez niemieckich kontrahentów. • Niewystarczające dochody oskarżonego w stosunku do poniesionych wydatków. • Prawidłowa ocena dowodów przez sąd pierwszej instancji zgodnie z art. 7 kpk. • Usunięcie wątpliwości faktycznych, co wyklucza zastosowanie zasady in dubio pro reo.
Odrzucone argumenty
Obraza przepisów postępowania (art. 7, 410, 424 § 1, 2 § 2, 5 § 1 i 2 kpk). • Błąd w ustaleniach faktycznych. • Dowolna, a nie swobodna ocena materiału dowodowego. • Naruszenie zasady obiektywizmu. • Sprzeczna z zasadami prawidłowego rozumowania ocena dowodów. • Wydanie orzeczenia skazującego bez dowodów uprawdopodabniających winę. • Zastąpienie domniemania winy przez przyjęcie ustaleń oskarżyciela publicznego.
Godne uwagi sformułowania
A. G. (1) prowadziła działalność gospodarczą jedynie 'na papierze' • rzekomi dostawcy to tzw. znikający podatnicy • wystawianie faktur w ten sposób pozostaje w oczywistej sprzeczności do tego co utrzymywała A. G. (2) • zasada in dubio pro reo nie może stwarzać pretekstu do uproszczonego traktowania wątpliwości • wątpliwości, o jakich mowa w art. 5 § 2 kpk to wątpliwości Sądu, nie zaś strony procesowej • apelacja obrońcy natomiast stanowi w istocie rzeczy jedynie wybiórczą polemikę z ustaleniami sądu rejonowego
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Średnia
Powoływalne dla: "Potwierdzenie prawidłowej oceny dowodów w sprawach o nierzetelne prowadzenie ksiąg rachunkowych i wystawianie nierzetelnych faktur, zwłaszcza gdy kontrahenci okazują się 'znikającymi podatnikami'. Ugruntowanie interpretacji zasady in dubio pro reo."
Ograniczenia: Dotyczy specyficznego stanu faktycznego związanego z obrotem towarami i fakturami od konkretnych podmiotów. Interpretacja przepisów k.k.s. i k.p.k. w kontekście dowodowym.
Wartość merytoryczna
Ocena: 6/10
Sprawa ilustruje typowe problemy dowodowe w sprawach o przestępstwa gospodarcze, w szczególności dotyczące nierzetelnych faktur i 'znikających podatników'. Pokazuje, jak sąd odwoławczy analizuje zarzuty naruszenia przepisów postępowania.
“Jak sąd rozlicza 'znikających podatników' i nierzetelne faktury? Analiza wyroku w sprawie V. B.”
Sektor
inne
Twój asystent do analizy prawnej.
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.
- Analiza orzecznictwa i przepisów
- Drafting pism i dokumentów
- Odpowiedzi na pytania prawne
- Pogłębiona analiza z doktryny
Pełny tekst orzeczenia
Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.