Orzeczenie · 2018-11-20

IV KA 703/18

Sąd
Sąd Okręgowy w Piotrkowie Trybunalskim
Data
2018-11-20
SAOSKarneprzestępstwa przeciwko życiu i zdrowiuŚredniaokręgowy
znęcanieprzemoc domowakodeks karnypostępowanie karneapelacjauchylenie wyrokusąd okręgowysąd rejonowydowodyuzasadnienie

Sprawa dotyczyła wyroku Sądu Rejonowego w Radomsku, który umorzył postępowanie karne przeciwko D. D. oskarżonemu o znęcanie się fizyczne i psychiczne nad żoną E. D. w okresie od sierpnia do grudnia 2016 roku. Sąd Rejonowy uznał, że oskarżony wyzywał żonę słowami wulgarnymi i obelżywymi oraz naruszył jej nietykalność cielesną w dniu 18 grudnia 2016 r., jednakże przypisał tym czynom znikomą społeczną szkodliwość, co stanowiło podstawę do umorzenia postępowania na podstawie art. 17 § 1 pkt 3 kpk. Wyrok ten został zaskarżony przez Prokuratora Prokuratury Rejonowej w Radomsku oraz oskarżycielkę posiłkową E. D. Apelujący zarzucili m.in. rażące naruszenie przepisów kpk (art. 413, 399), błędy w ustaleniach faktycznych, błędną ocenę materiału dowodowego oraz obrazę prawa materialnego (art. 190, 207 kk). Sąd Okręgowy, analizując apelacje, uznał je za zasadne w stopniu prowadzącym do uchylenia zaskarżonego wyroku. Sąd odwoławczy wskazał na rażące naruszenie przez Sąd Rejonowy przepisów prawa procesowego, w szczególności art. 7 kpk (zasady swobodnej oceny dowodów) oraz art. 424 kpk (wymogi uzasadnienia wyroku). Podkreślono, że Sąd Rejonowy dokonał oceny dowodów w sposób uproszczony, skrótowy, dowolny i wybiórczy, nie uwzględniając wszechstronnie materiału dowodowego ani okoliczności przemawiających na korzyść i niekorzyść oskarżonego. Szczególnie wskazano na pominięcie przez Sąd Rejonowy zeznań małoletniej córki stron, W. D., które mogły mieć istotne znaczenie dla oceny sprawy. Sąd Okręgowy uchylił wyrok i przekazał sprawę do ponownego rozpoznania Sądowi Rejonowemu, nakazując ponowne przeprowadzenie postępowania dowodowego, wszechstronną ocenę dowodów i prawidłowe uzasadnienie orzeczenia.

Asystent · analiza prawna

Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.

Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.

Wypróbuj Asystenta

Wartość praktyczna

Siła precedensu: Średnia
Do czego można powołać

Naruszenia prawa procesowego w sprawach o przemoc domową, wymogi uzasadnienia wyroku, ocena dowodów, w tym zeznań małoletnich świadków.

Ograniczenia stosowania

Dotyczy konkretnego stanu faktycznego i błędów proceduralnych popełnionych przez sąd I instancji.

Zagadnienia prawne (3)

Czy Sąd Rejonowy prawidłowo umorzył postępowanie karne w sprawie o znęcanie, uznając czyn za społecznie szkodliwy w stopniu znikomym?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Nie, Sąd Okręgowy uznał, że umorzenie było przedwczesne i nastąpiło z rażącym naruszeniem przepisów prawa procesowego.

Uzasadnienie

Sąd Rejonowy dokonał błędnej, jednostronnej i selektywnej analizy dowodów, nie wykazał staranności i rzetelności przy ustaleniach dotyczących znęcania, a także pominął istotne dowody, w tym zeznania małoletniego świadka. Uzasadnienie wyroku było lakoniczne i nie pozwalało na kontrolę toku rozumowania sądu.

Czy Sąd Rejonowy prawidłowo ocenił materiał dowodowy i uzasadnił swoje rozstrzygnięcie?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Nie, Sąd Rejonowy naruszył zasady swobodnej oceny dowodów (art. 7 kpk) oraz wymogi dotyczące uzasadnienia wyroku (art. 424 kpk).

Uzasadnienie

Ocena dowodów była dowolna i wybiórcza, a uzasadnienie zbyt skrótowe, co uniemożliwiało kontrolę toku rozumowania sądu. Sąd nie rozważył wszystkich okoliczności sprawy i nie uzasadnił logicznie swoich konkluzji.

Czy Sąd Rejonowy powinien był pouczyć strony o możliwości zmiany kwalifikacji prawnej czynu na ścigany z oskarżenia prywatnego?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Tak, w sytuacji gdy Sąd Rejonowy doszedł do przekonania, że brak jest znamion znęcania, a zachowania oskarżonego mogłyby być zakwalifikowane jako czyny ścigane prywatnoskargowo, powinien był przeprowadzić stosowne pouczenie.

Uzasadnienie

Sąd Rejonowy, ustalając, że zachowania oskarżonego polegały na ubliżaniu i jednorazowym naruszeniu nietykalności cielesnej, a następnie umarzając postępowanie ze względu na znikomą społeczną szkodliwość, uchybił art. 399 § 1 kpk, nie informując stron o możliwości zmiany trybu ścigania.

Rozstrzygnięcie
Decyzja
Uchylenie wyroku i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania

Strony

NazwaTypRola
D. D.osoba_fizycznaoskarżony
E. D.osoba_fizycznażona oskarżonego / pokrzywdzona / oskarżycielka posiłkowa
Prokurator Prokuratury Rejonowej w Radomskuorgan_państwowyapelujący

Przepisy (11)

Główne

k.k. art. 207 § § 1

Kodeks karny

Sąd Okręgowy wskazał, że pojęcie 'znęcania się' zakłada przewagę sprawcy nad ofiarą i zadawanie bólu fizycznego lub cierpień moralnych, które są dotkliwe i wykraczają poza granice zwyczajnego naruszenia nietykalności czy znieważenia.

k.p.k. art. 17 § § 1 pkt 3

Kodeks postępowania karnego

Umorzenie postępowania z powodu znikomej społecznej szkodliwości czynu, które było przedmiotem oceny Sądu Okręgowego.

Pomocnicze

k.p.k. art. 399 § § 1

Kodeks postępowania karnego

Obowiązek uprzedzenia stron o możliwości zmiany kwalifikacji prawnej czynu na ścigany z oskarżenia prywatnego.

k.p.k. art. 413 § § 1 pkt 4, 5 i 6

Kodeks postępowania karnego

Wymogi dotyczące treści wyroku, w tym określenia kwalifikacji prawnej czynu, rozstrzygnięcia sądu i zastosowanych przepisów.

k.p.k. art. 424

Kodeks postępowania karnego

Wymogi dotyczące uzasadnienia wyroku.

k.p.k. art. 7

Kodeks postępowania karnego

Zasady oceny dowodów.

k.p.k. art. 4

Kodeks postępowania karnego

Obowiązek uwzględniania okoliczności przemawiających na korzyść i niekorzyść oskarżonego.

k.p.k. art. 5 § § 2

Kodeks postępowania karnego

Zasada rozstrzygania wątpliwości na korzyść oskarżonego.

k.p.k. art. 410

Kodeks postępowania karnego

Obowiązek oparcia rozstrzygnięcia na ujawnionych okolicznościach.

k.p.k. art. 454 § § 1

Kodeks postępowania karnego

Zakres rozpoznania sprawy przez sąd odwoławczy.

k.k. art. 190

Kodeks karny

Groźba karalna.

Argumenty

Skuteczne argumenty

Rażące naruszenie przepisów prawa procesowego przez Sąd Rejonowy. • Błędna ocena materiału dowodowego i wybiórcze traktowanie dowodów. • Niewłaściwe uzasadnienie wyroku. • Pominięcie istotnych dowodów, w tym zeznań małoletniego świadka. • Naruszenie zasady swobodnej oceny dowodów.

Odrzucone argumenty

Argumenty obrońcy oskarżonego o utrzymanie wyroku w mocy. • Wyjaśnienia oskarżonego negujące część zarzutów.

Godne uwagi sformułowania

Sąd Rejonowy naruszył prawo procesowe w wyniku poczynienia oceny zebranych dowodów w sposób rażąco uproszczony, skrótowy, dowolny i wybiórczy, wbrew zasadom prawidłowego rozumowania oraz wskazaniom wiedzy i doświadczenia życiowego (art. 7 kpk). • Uchybienie Sądu meriti polegało w istocie na błędnej, jednostronnej i selektywnej analizie zebranych dowodów. • Sąd Rejonowy w ogóle nie odniósł się i nie ocenił zeznań małoletniego świadka – córki stron W. D. (1). • Pojęcie "znęcania się" zakłada bowiem przewagę sprawcy nad ofiarą tego przestępstwa. • Uzasadnienie wyroku powinno wskazywać logiczny proces, który doprowadził sąd do wniosku o winie lub niewinności oskarżonego.

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Średnia

Powoływalne dla: "Naruszenia prawa procesowego w sprawach o przemoc domową, wymogi uzasadnienia wyroku, ocena dowodów, w tym zeznań małoletnich świadków."

Ograniczenia: Dotyczy konkretnego stanu faktycznego i błędów proceduralnych popełnionych przez sąd I instancji.

Wartość merytoryczna

Ocena: 6/10

Sprawa dotyczy przemocy domowej i błędów proceduralnych sądu, co jest tematem budzącym zainteresowanie ze względu na wymiar sprawiedliwości i ochronę ofiar.

Sąd Okręgowy uchyla wyrok w sprawie o znęcanie: Błędy proceduralne sądu niższej instancji.

Sektor

inne

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej.

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

  • Analiza orzecznictwa i przepisów
  • Drafting pism i dokumentów
  • Odpowiedzi na pytania prawne
  • Pogłębiona analiza z doktryny
Wypróbuj Asystenta AI za darmo
Powiązane przepisy
Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.

Przeczytaj pełny tekst