Orzeczenie · 2014-07-25

IV KA 397/14

Sąd
Sąd Okręgowy w Piotrkowie Trybunalskim
Miejsce
Piotrków Trybunalski
Data
2014-07-25
SAOSKarneprzestępstwa przeciwko mieniuWysokaokręgowy
oszustwofałszowanie dokumentówczyn ciągłyprawo karneakt oskarżenianaruszenie prawa do obronyuchylenie wyrokuponowne rozpoznanie

Sąd Okręgowy w Piotrkowie Trybunalskim, rozpoznając apelację prokuratora, uchylił wyrok Sądu Rejonowego w Tomaszowie Mazowieckim wobec oskarżonej L. P. i przekazał sprawę do ponownego rozpoznania. Sąd odwoławczy wskazał na rażące naruszenia przepisów prawa procesowego, które uniemożliwiły merytoryczne rozpoznanie sprawy i mogły mieć istotny wpływ na treść orzeczenia. Kluczowym problemem był nieprecyzyjny opis czynu zarzucanego oskarżonej w akcie oskarżenia, który nie spełniał wymogów art. 332 § 1 pkt 2 kpk, dotyczących dokładnego określenia czasu, miejsca, sposobu i okoliczności popełnienia czynu, a także skutków, w tym wysokości szkody. Brak szczegółowości w opisie czynu, zwłaszcza w kontekście zarzutu popełnienia czynu ciągłego (art. 12 kk) lub ciągu przestępstw (art. 91 kk), naruszał prawo oskarżonej do obrony (art. 42 ust. 2 Konstytucji RP, art. 6 kpk). Sąd Okręgowy podkreślił, że sąd I instancji nie miał podstaw do wydania wyroku warunkowo umarzającego postępowanie bez dokładnego ustalenia stanu faktycznego i kwalifikacji prawnej poszczególnych zachowań. Wskazano na konieczność rozważenia przez Sąd Rejonowy zwrotu sprawy prokuratorowi w celu usunięcia istotnych braków postępowania przygotowawczego, zgodnie z art. 345 § 1 kpk. Sąd Rejonowy ma również zbadać, czy rozliczenia podatkowe oskarżonej nie były powiązane z czynem głównym i czy nie stanowiły próby legalizacji oszukańczych transakcji.

Asystent · analiza prawna

Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.

Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.

Wypróbuj Asystenta

Wartość praktyczna

Siła precedensu: Wysoka
Do czego można powołać

Wymogi dotyczące precyzji aktu oskarżenia, naruszenie prawa do obrony, obowiązki sądu odwoławczego w przypadku rażących uchybień proceduralnych.

Ograniczenia stosowania

Dotyczy specyficznej sytuacji wadliwego aktu oskarżenia w sprawie karnej.

Zagadnienia prawne (3)

Czy opis czynu zarzucanego oskarżonej w akcie oskarżenia jest wystarczająco precyzyjny, aby spełnić wymogi prawa procesowego i zagwarantować prawo do obrony?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Nie, opis czynu był rażąco nieprecyzyjny, co stanowiło istotne naruszenie przepisów prawa procesowego i prawa do obrony.

Uzasadnienie

Sąd Okręgowy stwierdził, że akt oskarżenia nie zawierał dokładnego opisu czynu zarzucanego oskarżonej, co uniemożliwiało ustalenie przedmiotu sprawy, kontrolę granic oskarżenia i przedawnienia, a także naruszało prawo do obrony. Brak precyzji dotyczył zwłaszcza czynu ciągłego.

Czy sąd pierwszej instancji miał podstawy do warunkowego umorzenia postępowania przy tak wadliwym akcie oskarżenia?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Nie, sąd pierwszej instancji nie miał podstaw do merytorycznego rozstrzygnięcia i wydania wyroku warunkowo umarzającego postępowanie z powodu rażących uchybień proceduralnych.

Uzasadnienie

Wady aktu oskarżenia uniemożliwiły sądowi pierwszej instancji prawidłowe ustalenie stanu faktycznego, kwalifikacji prawnej czynu, stopnia społecznej szkodliwości i zawinienia, co czyniło wydany wyrok rażąco niesprawiedliwym i nie pozwalającym na jego utrzymanie w mocy.

Czy sąd odwoławczy może z urzędu uchylić wyrok z powodu rażących uchybień proceduralnych, nawet jeśli nie zostały one podniesione w apelacji?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Tak, sąd odwoławczy ma prawo i obowiązek badać sprawę z urzędu pod kątem rażącej niesprawiedliwości orzeczenia, w tym z powodu rażących uchybień procesowych.

Uzasadnienie

Przepis art. 437 § 2 kpk pozwala na uchylenie orzeczenia niezależnie od granic zaskarżenia i podniesionych zarzutów, jeśli utrzymanie go w mocy byłoby rażąco niesprawiedliwe, co obejmuje również wady proceduralne.

Rozstrzygnięcie
Decyzja
Uchylenie i przekazanie do ponownego rozpoznania
Strona wygrywająca
oskarżona (w zakresie uchylenia wyroku)

Strony

NazwaTypRola
L. P.osoba_fizycznaoskarżona
K. P.osoba_fizycznawspółoskarżony (wspomniany)
Fundacja (...)instytucjapokrzywdzony
Starostwo Powiatowe w T. M.organ_państwowyfinansujący (wspomniany)
P.innefinansujący (wspomniany)
Urząd Skarbowy w T. M.organ_państwowypokrzywdzony (wspomniany)
Prokurator Prokuratury Okręgowej w Piotrkowie Trybunalskimorgan_państwowyoskarżyciel publiczny

Przepisy (22)

Główne

k.k. art. 286 § 1

Kodeks karny

k.k. art. 273

Kodeks karny

k.k. art. 271 § 1

Kodeks karny

k.k. art. 11 § 2

Kodeks karny

k.k. art. 12

Kodeks karny

k.p.k. art. 437 § 2

Kodeks postępowania karnego

Podstawa uchylenia wyroku i przekazania sprawy do ponownego rozpoznania.

k.p.k. art. 438

Kodeks postępowania karnego

k.p.k. art. 440

Kodeks postępowania karnego

k.p.k. art. 332 § 1

Kodeks postępowania karnego

Wymagania dotyczące opisu czynu w akcie oskarżenia.

k.p.k. art. 413 § 2

Kodeks postępowania karnego

Obowiązek dokładnego określenia przez sąd przypisanego czynu.

k.p.k. art. 232 § 1

Kodeks postępowania karnego

Obowiązek rozważenia kompletności zarzutu.

k.p.k. art. 345 § 1

Kodeks postępowania karnego

Możliwość zwrotu sprawy prokuratorowi w celu usunięcia istotnych braków postępowania przygotowawczego.

k.p.k. art. 337 § 1

Kodeks postępowania karnego

Żądanie usunięcia braków aktu oskarżenia.

k.p.k. art. 14

Kodeks postępowania karnego

Zasada skargowości.

k.p.k. art. 6

Kodeks postępowania karnego

Prawo do obrony.

Konstytucja RP art. 42 § 2

Konstytucja Rzeczypospolitej Polskiej

Prawo do obrony.

Pomocnicze

k.k. art. 286 § 3

Kodeks karny

Sąd Rejonowy uznał czyn za wypadek mniejszej wagi.

k.k. art. 66 § 1

Kodeks karny

Podstawa warunkowego umorzenia postępowania.

k.k. art. 66 § 2

Kodeks karny

Podstawa warunkowego umorzenia postępowania.

k.k. art. 67 § 1

Kodeks karny

Okres próby przy warunkowym umorzeniu.

k.k. art. 67 § 3

Kodeks karny

Obowiązek naprawienia szkody przy warunkowym umorzeniu.

k.k. art. 91

Kodeks karny

Instytucja ciągu przestępstw (rozważana przez prokuratora).

Argumenty

Skuteczne argumenty

Nieprecyzyjny opis czynu zarzucanego oskarżonej w akcie oskarżenia narusza prawo do obrony i przepisy kpk dotyczące opisu czynu. • Sąd pierwszej instancji nie miał podstaw do merytorycznego rozstrzygnięcia z powodu wadliwości aktu oskarżenia.

Godne uwagi sformułowania

rażące uchybienia natury procesowej • rażąca niesprawiedliwość • akt oskarżenia zakreśla podmiotowe i przedmiotowe granice tego postępowania • brak precyzji na styku tych dwu powinności sądu orzekającego w I instancji przy tej treści środka odwoławczego, nie może zostać zreformowana z urzędu przez sąd II instancji • wadliwość konstrukcji aktu oskarżenia • nie jest rolą sądu domyślanie się jakie zdarzenia z ponad dziesięcioletniego okresu oskarżyciel publiczny chciał zawrzeć w ramach postawionego jej zarzutu

Skład orzekający

Stanisław Tomasik

przewodniczący

Andrzej Szawel

sędzia

Sławomir Gosławski

sędzia-sprawozdawca

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Wysoka

Powoływalne dla: "Wymogi dotyczące precyzji aktu oskarżenia, naruszenie prawa do obrony, obowiązki sądu odwoławczego w przypadku rażących uchybień proceduralnych."

Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji wadliwego aktu oskarżenia w sprawie karnej.

Wartość merytoryczna

Ocena: 7/10

Sprawa pokazuje, jak kluczowe są formalne wymogi proceduralne w procesie karnym i jak ich niedopełnienie może doprowadzić do uchylenia wyroku, nawet po latach.

Akt oskarżenia jak z horroru: jak błędy formalne mogą zniweczyć lata postępowania?

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej.

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

  • Analiza orzecznictwa i przepisów
  • Drafting pism i dokumentów
  • Odpowiedzi na pytania prawne
  • Pogłębiona analiza z doktryny
Wypróbuj Asystenta AI za darmo
Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.

Przeczytaj pełny tekst