Orzeczenie · 2016-10-12

IV Ca 502/16

Sąd
Sąd Okręgowy w Płocku
Miejsce
Płock
Data
2016-10-12
SAOSnieruchomościzniesienie współwłasnościŚredniaokręgowy
nieruchomościdział spadkuzniesienie współwłasnościprawo rzeczowespadeknieruchomości rolnedopłatypodział fizyczny

Sąd Okręgowy w Płocku rozpoznał apelację wnioskodawczyni A. P. i uczestnika S. P. (1) od postanowienia Sądu Rejonowego w Płońsku w sprawie o dział spadku po J. P. i zniesienie współwłasności nieruchomości rolnych i zabudowanych. Sąd Rejonowy ustalił skład spadku, w tym udziały w nieruchomościach w K., Z. i W., a następnie dokonał działu spadku i zniesienia współwłasności. Nieruchomości w K. i Z. zostały w części przyznane na współwłasność A. P. i S. P. (1), a jedna z działek w Z. przyznana B. W. Nieruchomość w W. przyznano A. P. Zasądzono również dopłaty pieniężne w celu wyrównania wartości przyznanych udziałów. Apelujący zarzucili Sądowi Rejonowemu naruszenie przepisów postępowania, w szczególności art. 623 kpc, poprzez dokonanie podziału w sposób nie uwzględniający ich interesów, a także naruszenie art. 227, 232, 228, 233 § 1 i 229 kpc. Kwestionowali przyznanie działki B. W., argumentując, że jest ona najbardziej atrakcyjna i ma wyższą wartość, podczas gdy oni otrzymali grunty gorszej klasy. Wnosili o uzupełnienie postępowania dowodowego o opinię biegłego geodety. Sąd Okręgowy oddalił apelację, uznając, że podział dokonany przez Sąd Rejonowy był racjonalny i uwzględniał zasady prawidłowej gospodarki rolnej, a także interesy stron. Podkreślono, że prowadzenie racjonalnej gospodarki na małych, podzielonych działkach byłoby nieopłacalne. Sąd uznał, że B. W. daje większe gwarancje racjonalnego wykorzystania gruntów rolnych, podczas gdy wnioskodawcy są emerytami i planują sprzedaż nieruchomości. Zarzuty apelacyjne dotyczące naruszenia przepisów procesowych uznano za niezasadne, a wniosek dowodowy za spóźniony. Sąd Okręgowy oddalił apelację na podstawie art. 385 kpc w zw. z art. 13 § 2 kpc.

Asystent · analiza prawna

Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.

Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.

Wypróbuj Asystenta

Wartość praktyczna

Siła precedensu: Średnia
Do czego można powołać

Interpretacja przepisów dotyczących podziału nieruchomości rolnych w postępowaniu o zniesienie współwłasności, z uwzględnieniem zasad prawidłowej gospodarki rolnej.

Ograniczenia stosowania

Dotyczy specyficznej sytuacji podziału nieruchomości rolnych, gdzie jeden ze współwłaścicieli prowadzi gospodarstwo rolne, a pozostali są emerytami planującymi sprzedaż.

Zagadnienia prawne (2)

Czy podział fizyczny nieruchomości rolnych w postępowaniu o zniesienie współwłasności powinien uwzględniać przede wszystkim interesy stron w prowadzeniu racjonalnej gospodarki rolnej, czy też ścisłe proporcjonalne podziały według udziałów?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Podział fizyczny nieruchomości rolnych powinien uwzględniać zasady prawidłowej gospodarki rolnej, a nie tylko ścisłe proporcjonalne podziały według udziałów, zwłaszcza gdy takie podziały byłyby nieopłacalne lub prowadziłyby do znacznego zmniejszenia wartości nieruchomości.

Uzasadnienie

Sąd Okręgowy uznał, że podział nieruchomości rolnych na małe, rozproszone działki byłby nieopłacalny i sprzeczny z zasadami prawidłowej gospodarki rolnej. Przyznanie mniejszej, ale bardziej atrakcyjnej działki uczestniczce prowadzącej gospodarstwo rolne było uzasadnione, podczas gdy wnioskodawcy jako emeryci planowali sprzedaż nieruchomości.

Czy odmowa sprzedaży udziału w nieruchomości przez jednego ze współwłaścicieli może być oceniona jako sprzeczna z zasadami współżycia społecznego?

Odpowiedź sądu

Nie, współwłaściciel nie ma obowiązku zbycia swojego udziału innemu współwłaścicielowi i może skorzystać z możliwości odkupienia udziałów od innych spadkobierców.

Uzasadnienie

Sąd Okręgowy uznał, że zarzut naruszenia art. 228 kpc dotyczący oceny postawy B. W. był niezrozumiały, a uczestniczka nie miała obowiązku zbycia swojego udziału S. P. (1). Skorzystała z możliwości odkupienia udziałów od innych spadkobierców, co jest jej prawem.

Rozstrzygnięcie
Decyzja
Oddalenie apelacji
Strona wygrywająca
B. W.

Strony

NazwaTypRola
A. P.osoba_fizycznawnioskodawczyni
S. P. (1)osoba_fizycznauczestnik
I. Z.osoba_fizycznauczestnik
T. S. (1)osoba_fizycznauczestnik
M. J.osoba_fizycznauczestnik
E. B.osoba_fizycznauczestnik
B. W.osoba_fizycznauczestnik
G. W.osoba_fizycznauczestnik
F. S.osoba_fizycznauczestnik
R. K.osoba_fizycznauczestnik
M. F.osoba_fizycznauczestnik
W. S. (1)osoba_fizycznauczestnik
B. B.osoba_fizycznauczestnik
M. S.osoba_fizycznauczestnik

Przepisy (16)

Główne

k.c. art. 213

Kodeks cywilny

Podział fizyczny gospodarstwa rolnego jest niedopuszczalny, gdyby był sprzeczny z zasadami prawidłowej gospodarki rolnej.

k.p.c. art. 385

Kodeks postępowania cywilnego

Sąd drugiej instancji oddala apelację, jeśli jest bezzasadna.

Pomocnicze

k.p.c. art. 688

Kodeks postępowania cywilnego

Do działu spadku stosuje się odpowiednio przepisy dotyczące zniesienia współwłasności.

k.c. art. 1035

Kodeks cywilny

Do współwłasności majątku spadkowego oraz do działu spadku stosuje się odpowiednio przepisy o współwłasności w częściach ułamkowych.

k.c. art. 210

Kodeks cywilny

Współwłaściciel może żądać zniesienia współwłasności.

k.c. art. 212

Kodeks cywilny

Wartość poszczególnych udziałów może być wyrównana przez dopłaty pieniężne.

k.p.c. art. 623

Kodeks postępowania cywilnego

Sąd dokonuje podziału rzeczy w naturze, uwzględniając interesy współwłaścicieli.

k.p.c. art. 227

Kodeks postępowania cywilnego

Przedmiotem dowodu są dające się ustalić fakty mające istotne znaczenie dla rozstrzygnięcia sprawy.

k.p.c. art. 232

Kodeks postępowania cywilnego

Strony są obowiązane przedstawić dowody na poparcie swoich twierdzeń.

k.p.c. art. 228

Kodeks postępowania cywilnego

Fakty powszechnie znane nie wymagają dowodu.

k.p.c. art. 233 § § 1

Kodeks postępowania cywilnego

Sąd ocenia wiarygodność i moc dowodów według własnego przekonania, na podstawie wszechstronnego rozważenia zebranego materiału.

k.p.c. art. 229

Kodeks postępowania cywilnego

Fakty przyznane przez stronę nie wymagają dowodu.

k.p.c. art. 381

Kodeks postępowania cywilnego

Sąd drugiej instancji może pominąć nowe fakty i dowody, jeżeli strona mogła je powołać w postępowaniu przed sądem pierwszej instancji.

u.k.s.c. art. 83

Ustawa o kosztach sądowych w sprawach cywilnych

Reguluje zwrot wydatków na rzecz Skarbu Państwa.

u.k.s.c. art. 113

Ustawa o kosztach sądowych w sprawach cywilnych

Reguluje zwrot wydatków na rzecz Skarbu Państwa.

k.p.c. art. 13 § § 2

Kodeks postępowania cywilnego

Przepisy dotyczące postępowania przed sądem pierwszej instancji stosuje się odpowiednio do postępowania przed sądem drugiej instancji.

Argumenty

Skuteczne argumenty

Podział nieruchomości rolnych powinien uwzględniać zasady prawidłowej gospodarki rolnej. • Prowadzenie racjonalnej gospodarki na małych, rozproszonych działkach jest nieopłacalne. • Uczestniczka B. W. daje większe gwarancje racjonalnego wykorzystania gruntów rolnych. • Wnioskodawcy jako emeryci nie zamierzają prowadzić upraw rolnych i planują sprzedaż nieruchomości.

Odrzucone argumenty

Naruszenie art. 623 kpc poprzez dokonanie podziału nieruchomości w naturze w sposób nie uwzględniający interesów A. P. i S. P. (1). • Naruszenie art. 227 i 232 kpc poprzez pominięcie dowodu z opinii biegłego geodety. • Naruszenie art. 228 kpc poprzez nieuwzględnienie okoliczności, że S. P. (1) zgodził się na wykupienie wszystkich udziałów. • Naruszenie art. 233 § 1 kpc poprzez sprzeczne z logiką wyprowadzenie faktu chęci prowadzenia przez B. W. gospodarstwa rolnego. • Naruszenie art. 229 kpc poprzez nieuwzględnienie faktu wydzierżawienia działki nr (...) w Z.

Godne uwagi sformułowania

Prowadzenie racjonalnej gospodarki rolnej na gruntach stanowiących tak małą powierzchnię, w dwóch częściach i w różnych miejscowościach, byłoby nieopłacalne. • Dlatego też Sąd Rejonowy słusznie uznał, iż rozsądnym rozwiązaniem będzie w tej sytuacji przyznanie B. W. najmniejszej z wydzielonych już geodezyjnie działek, tj. oznaczonej numerem (...). • W tych okolicznościach nie można zarzucić Sądowi I instancji, że ich interesy nie zostały należycie uwzględnione.

Skład orzekający

Renata Wanecka

przewodnicząca-sprawozdawca

Wacław Banasik

sędzia

Katarzyna Mirek - Kwaśnicka

sędzia

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Średnia

Powoływalne dla: "Interpretacja przepisów dotyczących podziału nieruchomości rolnych w postępowaniu o zniesienie współwłasności, z uwzględnieniem zasad prawidłowej gospodarki rolnej."

Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji podziału nieruchomości rolnych, gdzie jeden ze współwłaścicieli prowadzi gospodarstwo rolne, a pozostali są emerytami planującymi sprzedaż.

Wartość merytoryczna

Ocena: 5/10

Sprawa dotyczy praktycznych aspektów podziału majątku spadkowego i współwłasności, z uwzględnieniem specyfiki nieruchomości rolnych. Pokazuje, jak sąd balansuje między interesami stron a zasadami gospodarki.

Jak podzielić ziemię, gdy jedni chcą uprawiać, a inni sprzedać? Sąd rozstrzyga spór o spadek.

Dane finansowe

dopłata: 81 689 PLN

spłata: 3075 PLN

spłata: 600 PLN

spłata: 1000 PLN

spłata: 1500 PLN

spłata: 300 PLN

spłata: 6498 PLN

Sektor

rolnictwo

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej.

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

  • Analiza orzecznictwa i przepisów
  • Drafting pism i dokumentów
  • Odpowiedzi na pytania prawne
  • Pogłębiona analiza z doktryny
Wypróbuj Asystenta AI za darmo
Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.

Przeczytaj pełny tekst