Orzeczenie · 2026-07-02

III SA/Kr 491/26Oddalenie sprzeciwu wymeldowanie brak postępowania dowodowego 2

Sąd
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie
Miejsce
Kraków
Data
2026-07-02
NSAAdministracyjneWysokawsa
wymeldowanieewidencja ludnościmiejsce pobytu stałegopostępowanie administracyjnekontrola sądowazasada dwuinstancyjnościpostępowanie dowodowesprzeciw od decyzji kasacyjnej

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie rozpoznał sprzeciw M. B. od decyzji Wojewody Małopolskiego, która uchyliła decyzję organu pierwszej instancji w przedmiocie wymeldowania Ł. B. z miejsca pobytu stałego. Wojewoda Małopolski uznał, że organ pierwszej instancji dopuścił się istotnych naruszeń przepisów postępowania, w tym wadliwej kolejności przesłuchań, braku należytej weryfikacji dowodów i sprzeczności w ustaleniach faktycznych. Wskazał na konieczność wyjaśnienia szeregu kwestii, takich jak trwałość opuszczenia lokalu, rzeczywiste centrum życiowe Ł. B. oraz jego zamiar powrotu. Sąd administracyjny, działając na podstawie art. 64e p.p.s.a., ocenił jedynie, czy organ odwoławczy prawidłowo zastosował art. 138 § 2 k.p.a., czyli czy istniały przesłanki do uchylenia decyzji organu pierwszej instancji i przekazania sprawy do ponownego rozpatrzenia. Sąd uznał, że braki postępowania dowodowego były na tyle fundamentalne, że wymagały przeprowadzenia znaczącej części postępowania wyjaśniającego od nowa, co wykraczałoby poza kompetencje organu odwoławczego i naruszałoby zasadę dwuinstancyjności. W związku z tym, Sąd oddalił sprzeciw, uznając decyzję Wojewody za prawidłową w kontekście zastosowania art. 138 § 2 k.p.a.

Asystent · analiza prawna

Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.

Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.

Wypróbuj Asystenta

Wartość praktyczna

Siła precedensu: Wysoka
Do czego można powołać

Uzasadnienie stosowania art. 138 § 2 k.p.a. przez organ odwoławczy w przypadku istotnych braków postępowania dowodowego organu pierwszej instancji, które wymagają przeprowadzenia postępowania wyjaśniającego w znacznym zakresie.

Ograniczenia stosowania

Dotyczy specyficznej procedury sprzeciwu od decyzji kasacyjnej w postępowaniu administracyjnym (art. 64a-64e p.p.s.a.) oraz interpretacji art. 138 § 2 k.p.a.

Zagadnienia prawne (2)

Czy organ odwoławczy prawidłowo zastosował art. 138 § 2 k.p.a. uchylając decyzję organu pierwszej instancji i przekazując sprawę do ponownego rozpoznania z powodu istotnych braków postępowania dowodowego?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Tak, organ odwoławczy prawidłowo zastosował art. 138 § 2 k.p.a., ponieważ braki postępowania dowodowego były na tyle istotne, że wymagały przeprowadzenia znaczącej części postępowania wyjaśniającego od nowa, co wykraczałoby poza kompetencje organu odwoławczego i naruszałoby zasadę dwuinstancyjności.

Uzasadnienie

Sąd uznał, że braki postępowania dowodowego w sprawie wymeldowania, dotyczące m.in. trwałości opuszczenia lokalu, rzeczywistego centrum życiowego oraz zamiaru powrotu, były na tyle fundamentalne, że wymagały przeprowadzenia szeregu nowych dowodów i ustaleń faktycznych. Tak szeroki zakres postępowania wyjaśniającego nie mógł być zrealizowany w ramach uzupełniającego postępowania dowodowego przez organ odwoławczy (art. 136 k.p.a.) bez naruszenia zasady dwuinstancyjności. Dlatego uchylenie decyzji organu pierwszej instancji i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania było uzasadnione.

Jakie są przesłanki do wymeldowania z miejsca pobytu stałego zgodnie z art. 35 ustawy o ewidencji ludności?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Przesłanki do wymeldowania obejmują trwałe i dobrowolne opuszczenie miejsca pobytu stałego, połączone z zerwaniem więzi z dotychczasowym miejscem pobytu. Organ musi ustalić nie tylko fakt niezamieszkiwania, ale także przyczyny wyprowadzenia się i czy całokształt okoliczności wskazuje na trwałe zerwanie więzi.

Uzasadnienie

Sąd podkreślił, że dla prawidłowego zastosowania art. 35 ustawy o ewidencji ludności kluczowe jest ustalenie nie tylko samego faktu niezamieszkiwania, ale także przyczyn wyprowadzenia się, charakteru tego opuszczenia (dobrowolność, trwałość) oraz rzeczywistego centrum życiowego osoby. Nawet jeśli początkowe opuszczenie lokalu nie było dobrowolne, długotrwałe niezamieszkiwanie i urządzenie centrum życiowego w innym miejscu może prowadzić do spełnienia przesłanek wymeldowania.

Rozstrzygnięcie

Decyzja
Oddalono skargę
Oddalono sprzeciw M. B. od decyzji Wojewody Małopolskiego, uznając, że organ odwoławczy prawidłowo uchylił decyzję organu pierwszej instancji z powodu istotnych braków postępowania dowodowego.

Przepisy (26)

Główne

p.p.s.a. art. 3 § 1

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

k.p.a. art. 138 § 2

Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego

u.e.l. art. 35

Ustawa z dnia 24 września 2010 r. o ewidencji ludności

Pomocnicze

p.p.s.a. art. 1 § 2

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

p.p.s.a. art. 3 § 2a

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

k.p.a. art. 64a

Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego

k.p.a. art. 64b § 3

Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego

k.p.a. art. 64c § 4

Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego

k.p.a. art. 64d § 1

Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego

k.p.a. art. 64e

Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego

p.p.s.a. art. 151a § 1

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

p.p.s.a. art. 151a § 2

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

k.p.a. art. 7

Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego

k.p.a. art. 77 § 1

Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego

k.p.a. art. 80

Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego

k.p.a. art. 11

Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego

k.p.a. art. 107 § 3

Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego

u.e.l. art. 28 § 1

Ustawa z dnia 24 września 2010 r. o ewidencji ludności

u.e.l. art. 28 § 2

Ustawa z dnia 24 września 2010 r. o ewidencji ludności

k.p.a. art. 136 § 1

Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego

k.p.a. art. 15

Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego

u.k.s. art. 3 § 4

Ustawa z dnia 22 marca 2018 r. o komornikach sądowych

u.k.s. art. 4

Ustawa z dnia 22 marca 2018 r. o komornikach sądowych

k.p.c. art. 245

Ustawa z dnia 17 listopada 1964 r. - Kodeks postępowania cywilnego

k.p.c. art. 809 § 1

Ustawa z dnia 17 listopada 1964 r. - Kodeks postępowania cywilnego

k.p.c. art. 3 § 4

Ustawa z dnia 17 listopada 1964 r. - Kodeks postępowania cywilnego

Argumenty

Skuteczne argumenty

Organ odwoławczy prawidłowo zastosował art. 138 § 2 k.p.a. ze względu na istotne braki postępowania dowodowego organu pierwszej instancji, które uniemożliwiały merytoryczne rozstrzygnięcie bez naruszenia zasady dwuinstancyjności.

Odrzucone argumenty

Argumenty skarżącej M. B. kwestionujące zasadność uchylenia decyzji organu pierwszej instancji przez Wojewodę i zarzucające naruszenie art. 138 § 2 k.p.a. przez bezpodstawne uchylenie decyzji i uchylenie się od merytorycznego rozstrzygnięcia.

Godne uwagi sformułowania

konieczny do wyjaśnienia zakres sprawy ma istotny wpływ na jej rozstrzygnięcie • naruszenie zasady dwuinstancyjności postępowania administracyjnego • nie chodziło bowiem o uzupełnienie materiału dowodowego o pojedyncze dowody, lecz o przeprowadzenie szeregu nowych czynności dowodowych, dokonanie zasadniczych ustaleń faktycznych oraz ich wszechstronną ocenę

Skład orzekający

Michał Niedźwiedź

przewodniczący sprawozdawca

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Wysoka

Powoływalne dla: "Uzasadnienie stosowania art. 138 § 2 k.p.a. przez organ odwoławczy w przypadku istotnych braków postępowania dowodowego organu pierwszej instancji, które wymagają przeprowadzenia postępowania wyjaśniającego w znacznym zakresie."

Ograniczenia: Dotyczy specyficznej procedury sprzeciwu od decyzji kasacyjnej w postępowaniu administracyjnym (art. 64a-64e p.p.s.a.) oraz interpretacji art. 138 § 2 k.p.a.

Wartość merytoryczna

Ocena: 6/10

Sprawa ilustruje złożoność postępowania administracyjnego i rolę sądu w kontroli decyzji kasacyjnych. Pokazuje, jak istotne są prawidłowe procedury dowodowe i jak sąd ocenia decyzje organów odwoławczych.

“Kiedy sąd administracyjny uchyla decyzję organu odwoławczego: kluczowa rola postępowania dowodowego.”

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej.

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka polskie orzecznictwo i aktualne akty prawne.

  • Analiza orzecznictwa i przepisów
  • Drafting pism i dokumentów
  • Odpowiedzi na pytania prawne
  • Pogłębiona analiza z doktryny
Wypróbuj Asystenta AI za darmo

Powiązane przepisy

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.

Przeczytaj pełny tekst