Orzeczenie · 2026-06-16

III SA/Gl 1131/25Uchylenie zwrotu dotacji błędny podmiot

Sąd
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach
Miejsce
Gliwice
Data
2026-06-16
NSABudowlaneWysokawsa
finanse publicznedotacjeoświatazwrot dotacjiorgan prowadzącywczesne wspomaganie rozwojukpaprawo oświatowefinanse publiczne

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach uchylił decyzje organów obu instancji dotyczące zwrotu części dotacji pobranej w nadmiernej wysokości. Sprawa dotyczyła Fundacji, która została obciążona obowiązkiem zwrotu dotacji przyznanej na dzieci objęte wczesnym wspomaganiem rozwoju w 2020 roku. Fundacja zarzuciła organom administracji błędne uznanie jej za stronę postępowania, twierdząc, że nie była beneficjentem środków w spornym okresie, a jedynie aktualnym organem prowadzącym placówkę. Sąd administracyjny przychylił się do tego stanowiska, podkreślając, że obowiązek zwrotu dotacji powstaje z mocy prawa w momencie jej wykorzystania niezgodnie z przeznaczeniem lub pobrania w nadmiernej wysokości. Kluczowe jest ustalenie, który organ prowadzący szkołę lub placówkę był odpowiedzialny w momencie zaistnienia tych okoliczności. W tej sprawie zmiana organu prowadzącego nastąpiła po okresie, którego dotyczyła dotacja, a decyzje zostały wydane wiele lat po tym fakcie. Sąd uznał, że skarżąca Fundacja nie była stroną postępowania w rozumieniu art. 28 k.p.a., co skutkowało uchyleniem zaskarżonych decyzji.

Asystent · analiza prawna

Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.

Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.

Wypróbuj Asystenta

Wartość praktyczna

Siła precedensu: Wysoka
Do czego można powołać

Ustalenie odpowiedzialności za zwrot dotacji w przypadku zmiany organu prowadzącego placówkę oświatową.

Ograniczenia stosowania

Dotyczy sytuacji, gdy zmiana organu prowadzącego nastąpiła po okresie, którego dotyczyła dotacja, a decyzja o zwrocie jest wydawana po tej zmianie.

Zagadnienia prawne (3)

Czy decyzja o zwrocie dotacji powinna być skierowana do aktualnego organu prowadzącego placówkę, czy do organu, który był organem prowadzącym w okresie, gdy dotacja została pobrana lub wykorzystana niezgodnie z przeznaczeniem?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Decyzja o zwrocie dotacji powinna być skierowana do organu prowadzącego placówkę w okresie, gdy powstał obowiązek zwrotu, a nie do aktualnego organu prowadzącego, jeśli nastąpiła zmiana.

Uzasadnienie

Obowiązek zwrotu dotacji powstaje z mocy prawa w momencie zaistnienia zdarzenia (wykorzystanie niezgodnie z przeznaczeniem, pobranie w nadmiernej wysokości). Zmiana organu prowadzącego szkołę po tym zdarzeniu nie wpływa na odpowiedzialność pierwotnego organu prowadzącego.

Czy Fundacja, która stała się organem prowadzącym placówkę po okresie, którego dotyczyła dotacja, jest stroną postępowania w sprawie zwrotu tej dotacji?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Nie, jeśli nie była beneficjentem środków w spornym okresie.

Uzasadnienie

Stroną postępowania w sprawie zwrotu dotacji jest beneficjent środków, czyli organ prowadzący w okresie, gdy dotacja była pobierana lub wykorzystywana niezgodnie z przeznaczeniem. Skarżąca Fundacja nie spełniała tego kryterium.

Czy wydatki związane z absencją terapeuty, przy braku zastępstwa, stanowią wykorzystanie dotacji niezgodnie z przeznaczeniem?

Odpowiedź sądu

Nie zostało rozstrzygnięte wprost, gdyż sprawa została uchylona z powodu błędnego ustalenia strony.

Uzasadnienie

Sąd nie analizował tego zarzutu, ponieważ stwierdził naruszenie przepisów postępowania dotyczące błędnego ustalenia strony, co wykluczyło dalszą analizę pozostałych zarzutów skargi.

Rozstrzygnięcie

Decyzja
Uchylono decyzję
Uchylono zaskarżoną decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Bielsku-Białej oraz poprzedzającą ją decyzję Prezydenta Miasta B. z dnia 20 maja 2025 r. nr [...].

Przepisy (21)

Główne

k.p.a. art. 28

Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego

Błędne ustalenie strony postępowania, do której skierowano decyzję.

u.f.p. art. 252 § ust.1 pkt 2

Ustawa z dnia 27 sierpnia 2009 r. o finansach publicznych

Dotacje wykorzystane niezgodnie z przeznaczeniem podlegają zwrotowi.

u.f.p. art. 252 § ust.5

Ustawa z dnia 27 sierpnia 2009 r. o finansach publicznych

Zwrotowi podlega ta część dotacji, która została wykorzystana niezgodnie z przeznaczeniem, nienależnie udzielona lub pobrana w nadmiernej wysokości.

p.p.s.a. art. 145 § § 1 pkt 1 lit. c)

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Uchylenie decyzji w przypadku naruszenia przepisów postępowania, które mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy.

Pomocnicze

k.p.a. art. 107 § § 1

Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego

k.p.a. art. 75 § § 1

Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego

Dopuszczalność dowodów w postępowaniu.

k.p.a. art. 138 § §1

Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego

Utrzymanie w mocy decyzji organu I instancji.

k.p.a. art. 156 § § 1

Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego

Nieważność decyzji.

u.f.p. art. 252 § ust.3

Ustawa z dnia 27 sierpnia 2009 r. o finansach publicznych

u.f.p. art. 252 § ust.6 pkt 2

Ustawa z dnia 27 sierpnia 2009 r. o finansach publicznych

u.f.p. art. 60 § pkt.1

Ustawa z dnia 27 sierpnia 2009 r. o finansach publicznych

u.f.p. art. 61 § ust.1 pkt.4

Ustawa z dnia 27 sierpnia 2009 r. o finansach publicznych

u.f.p. art. 67

Ustawa z dnia 27 sierpnia 2009 r. o finansach publicznych

p.u.s.a. art. 1 § § 2

Ustawa z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych

Kontrola działalności administracji publicznej przez sądy administracyjne.

p.p.s.a. art. 135

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Zakres kontroli sądu.

p.p.s.a. art. 200

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Orzekanie o kosztach postępowania.

p.p.s.a. art. 205 § § 1

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Orzekanie o kosztach postępowania.

u.o.r. art. 4 § ust. 3 pkt 2-6

Ustawa z dnia 29 września 1994 r. o rachunkowości

p.o. art. 10 § ust. 1

Ustawa z dnia 14 lipca 2023 r. Prawo oświatowe

Odpowiedzialność organu prowadzącego szkołę.

p.o. art. 10 § ust. 1 pkt 4

Ustawa z dnia 14 lipca 2023 r. Prawo oświatowe

Zadania organu prowadzącego.

p.o. art. 168 § ust. 14

Ustawa z dnia 14 lipca 2023 r. Prawo oświatowe

Zmiana organu prowadzącego szkołę.

Argumenty

Skuteczne argumenty

Naruszenie art. 28 k.p.a. w związku z art. 107 § 1 k.p.a. i art. 17 ustawy o finansowaniu zadań oświatowych przez błędne uznanie, że skarżąca była stroną postępowania i podmiotem zobowiązanym do zwrotu dotacji.

Odrzucone argumenty

Naruszenie art. 251 ust. 4 u.f.p. przez błędne przyjęcie, że wydatki związane z absencją terapeuty nie stanowią wykorzystania dotacji. • Naruszenie art. 75 § 1 k.p.a. przez odmowę przeprowadzenia dowodu z przesłuchania świadków na okoliczność faktycznego przeprowadzenia zajęć terapeutycznych.

Godne uwagi sformułowania

obowiązek zwrotu dotacji wykorzystanej niezgodnie z przeznaczeniem powstaje z mocy prawa (ex lege), a decyzja o zwrocie ma charakter deklaratoryjny • kluczowe znaczenie dla rozstrzygnięcia niniejszej sprawy ma ustalenie strony postępowania, odpowiedzialnej za wykorzystanie środków niezgodnie z przeznaczeniem • zasadą jest, że dotacja przyznawana jest organowi prowadzącemu szkołę i organ ten ma ją przeznaczyć na dofinansowanie realizacji zadań prowadzonej przez siebie szkoły, a w konsekwencji to ten organ jest odpowiedzialny za prawidłowe jej wykorzystanie • zmiana podmiotu nie ma znaczenia dla zdarzenia, które już nastąpiło - z mocy prawa powstało bowiem zobowiązanie do zwrotu

Skład orzekający

Małgorzata Herman

przewodniczący

Beata Machcińska

członek

Barbara Brandys-Kmiecik

sprawozdawca

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Wysoka

Powoływalne dla: "Ustalenie odpowiedzialności za zwrot dotacji w przypadku zmiany organu prowadzącego placówkę oświatową."

Ograniczenia: Dotyczy sytuacji, gdy zmiana organu prowadzącego nastąpiła po okresie, którego dotyczyła dotacja, a decyzja o zwrocie jest wydawana po tej zmianie.

Wartość merytoryczna

Ocena: 7/10

Sprawa dotyczy ważnego zagadnienia odpowiedzialności za środki publiczne i prawidłowego ustalenia strony w postępowaniu administracyjnym, co ma znaczenie praktyczne dla wielu instytucji.

“Kto odpowiada za zwrot dotacji? Sąd wyjaśnia, gdy zmienia się organ prowadzący placówkę.”

Sektor

edukacja

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej.

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka polskie orzecznictwo i aktualne akty prawne.

  • Analiza orzecznictwa i przepisów
  • Drafting pism i dokumentów
  • Odpowiedzi na pytania prawne
  • Pogłębiona analiza z doktryny
Wypróbuj Asystenta AI za darmo

Powiązane przepisy

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.

Przeczytaj pełny tekst