Orzeczenie · 2024-02-06

III FSK 4256/21

Sąd

Naczelny Sąd Administracyjny

Data

2024-02-06

NSApodatkoweŚredniansa

postępowanie egzekucyjnezabezpieczeniezobowiązanie podatkoweskarga kasacyjnaNSAprawo podatkoweczynność egzekucyjnazarządzenie zabezpieczenia

Podsumowanie

Przejdź do pełnego tekstu

Sprawa dotyczyła skargi kasacyjnej spółki "A." sp. z o.o. od wyroku WSA w Łodzi, który oddalił jej skargę na postanowienie Dyrektora Izby Administracji Skarbowej w Łodzi w przedmiocie egzekucji świadczeń pieniężnych. Kluczowym zagadnieniem było, czy organ egzekucyjny mógł dokonać zajęcia zabezpieczającego wierzytelności z tytułu zwrotu nadpłaty podatku, mimo wygaśnięcia decyzji o zabezpieczeniu i uchylenia decyzji określającej wysokość zobowiązania podatkowego. Sąd pierwszej instancji uznał, że zarządzenie zabezpieczenia wydane na podstawie przepisów o postępowaniu egzekucyjnym w administracji pozostawało w mocy, a jego wygaśnięcie nie naruszało tego zarządzenia. Ponadto, zgodnie z art. 154 § 6 u.p.e.a., zajęcie zabezpieczające nie przekształca się w zajęcie egzekucyjne w przypadku uchylenia decyzji stanowiącej podstawę zabezpieczenia, o ile nowa decyzja zostanie wydana w terminie 6 miesięcy. Sąd pierwszej instancji stwierdził, że na dzień wydania zaskarżonego postanowienia nie upłynął ten termin. NSA, rozpoznając skargę kasacyjną, podkreślił, że ocena prawidłowości czynności zabezpieczającej powinna być dokonana na dzień jej dokonania, tj. 25 czerwca 2020 r. W tym dniu zarządzenie zabezpieczenia pozostawało w mocy, a decyzja określająca zobowiązanie podatkowe była w obrocie prawnym. Późniejsze uchylenie tej decyzji (21 lipca 2020 r.) nie mogło rzutować na ocenę prawidłowości czynności z czerwca 2020 r. NSA oddalił skargę kasacyjną, uznając zarzuty naruszenia art. 7 § 3 i art. 155a § 1 pkt 1 u.p.e.a. za bezzasadne.

Asystent · analiza prawna

Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.

Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.

Wypróbuj Asystenta

Wartość praktyczna

Siła precedensu: Średnia

Do czego można powołać

Interpretacja przepisów dotyczących dopuszczalności zajęcia zabezpieczającego w sytuacji wygaśnięcia decyzji o zabezpieczeniu i uchylenia decyzji określającej zobowiązanie podatkowe, a także zasady oceny prawidłowości czynności egzekucyjnych w czasie.

Ograniczenia stosowania

Dotyczy specyficznej sytuacji proceduralnej w postępowaniu egzekucyjnym w administracji, związanej z wygaśnięciem decyzji i zarządzeń.

Zagadnienia prawne (3)

Czy organ egzekucyjny może podejmować czynności w postępowaniu zabezpieczającym, jeżeli doszło do wygaśnięcia decyzji o zabezpieczeniu zobowiązania podatkowego i w sytuacji, gdy decyzja organu podatkowego pierwszej instancji określająca wysokość tego zobowiązania podatkowego została uchylona przez organ odwoławczy?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Tak, organ egzekucyjny może podejmować czynności w postępowaniu zabezpieczającym, jeśli zarządzenie zabezpieczenia wydane na podstawie przepisów o postępowaniu egzekucyjnym w administracji pozostaje w mocy, nawet jeśli decyzja o zabezpieczeniu wygasła, a decyzja określająca zobowiązanie podatkowe została uchylona.

Uzasadnienie

Zgodnie z art. 33a § 2 O.p., wygaśnięcie decyzji o zabezpieczeniu nie narusza zarządzenia zabezpieczenia wydanego na podstawie przepisów o postępowaniu egzekucyjnym w administracji. Ponadto, ocena prawidłowości czynności zabezpieczającej powinna być dokonana na dzień jej dokonania, a późniejsze uchylenie decyzji określającej zobowiązanie podatkowe nie może rzutować na ocenę prawidłowości czynności dokonanej wcześniej.

Czy uchylenie decyzji określającej wysokość zobowiązania podatkowego przez organ odwoławczy może rzutować na ocenę prawidłowości czynności zabezpieczającej dokonanej przed uchyleniem decyzji?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Nie, uchylenie decyzji określającej wysokość zobowiązania podatkowego przez organ odwoławczy, które nastąpiło po dokonaniu czynności zabezpieczającej, nie może rzutować na ocenę prawidłowości stanowiska organów i sądu pierwszej instancji co do prawidłowości tej czynności.

Uzasadnienie

Ocena prawna powinna uwzględniać stan istniejący w dniu dokonania kwestionowanej czynności. Późniejsze zdarzenia, takie jak uchylenie decyzji, nie mogą wstecznie wpływać na ocenę legalności czynności dokonanej w oparciu o ówczesny stan prawny i faktyczny.

Czy zarzut zastosowania zbyt uciążliwego środka egzekucyjnego może być rozpoznany w postępowaniu zainicjowanym skargą na czynność egzekucyjną dotyczącą zajęcia wierzytelności?

Odpowiedź sądu

Nie, zarzut zastosowania zbyt uciążliwego środka egzekucyjnego nie może być rozpoznany w postępowaniu zainicjowanym skargą na czynność egzekucyjną dotyczącą zajęcia wierzytelności, jeśli kwestionowaną czynnością było zajęcie wierzytelności, a nie zajęcie rachunku bankowego.

Uzasadnienie

Skarga na czynność egzekucyjną przysługuje na czynności natury wykonawczej lub czynności faktyczne podejmowane już w toku prowadzonej egzekucji. Analiza kwestii zastosowania zbyt uciążliwego środka egzekucyjnego nie mieści się w zakresie takiej skargi, jeśli dotyczy innego rodzaju zajęcia niż kwestionowane.

Rozstrzygnięcie

Decyzja

Oddalono skargę

Oddalono skargę kasacyjną spółki "A." sp. z o.o.

Przepisy (13)

Pomocnicze

u.p.e.a. art. 7 § § 3

Ustawa o postępowaniu egzekucyjnym w administracji

u.p.e.a. art. 155a § § 1 pkt 1

Ustawa o postępowaniu egzekucyjnym w administracji

u.p.e.a. art. 154 § § 6

Ustawa o postępowaniu egzekucyjnym w administracji

O.p. art. 33a § § 1

Ordynacja podatkowa

O.p. art. 33a § § 2

Ordynacja podatkowa

p.p.s.a. art. 183 § § 1

Ustawa - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

p.p.s.a. art. 183 § § 2

Ustawa - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

p.p.s.a. art. 193

Ustawa - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

p.p.s.a. art. 184

Ustawa - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

p.p.s.a. art. 204 § pkt 1

Ustawa - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

u.p.e.a. art. 67

Ustawa o postępowaniu egzekucyjnym w administracji

u.p.e.a. art. 89

Ustawa o postępowaniu egzekucyjnym w administracji

u.p.e.a. art. 54 § § 1

Ustawa o postępowaniu egzekucyjnym w administracji

Argumenty

Skuteczne argumenty

Zajęcie zabezpieczające było prawidłowe na dzień jego dokonania, ponieważ zarządzenie zabezpieczenia pozostawało w mocy, a decyzja określająca zobowiązanie podatkowe była w obrocie prawnym. • Późniejsze uchylenie decyzji określającej zobowiązanie podatkowe nie wpływa na ocenę prawidłowości czynności zabezpieczającej dokonanej wcześniej.

Odrzucone argumenty

Dokonanie zabezpieczenia bez podstawy prawnej wobec wygaśnięcia decyzji zabezpieczającej oraz decyzji określającej. • Zastosowanie zbyt uciążliwego środka egzekucyjnego (choć ten argument został uznany za nietrafiony w kontekście kwestionowanej czynności).

Godne uwagi sformułowania

wygaśnięcie decyzji o zabezpieczeniu nie narusza zarządzenia zabezpieczenia wydanego na podstawie przepisów o postępowaniu egzekucyjnym w administracji • Ocena prawna powinna być dokonana z uwzględnieniem stanu istniejącego w dniu dokonania kwestionowanej czynności • Uchylenie decyzji określającej wysokość zobowiązania podatkowego [...] nie może [...] rzutować na ocenę prawidłowości stanowiska organów i WSA co do prawidłowości czynności zabezpieczającej dokonanej [wcześniej]

Skład orzekający

Agnieszka Olesińska

sprawozdawca

Jolanta Sokołowska

członek

Sławomir Presnarowicz

przewodniczący

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Średnia

Powoływalne dla: "Interpretacja przepisów dotyczących dopuszczalności zajęcia zabezpieczającego w sytuacji wygaśnięcia decyzji o zabezpieczeniu i uchylenia decyzji określającej zobowiązanie podatkowe, a także zasady oceny prawidłowości czynności egzekucyjnych w czasie."

Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji proceduralnej w postępowaniu egzekucyjnym w administracji, związanej z wygaśnięciem decyzji i zarządzeń.

Wartość merytoryczna

Ocena: 5/10

Sprawa dotyczy ważnego aspektu postępowania egzekucyjnego w administracji, jakim jest dopuszczalność zabezpieczenia w sytuacji zmian w decyzjach podatkowych. Jest to istotne dla praktyków prawa podatkowego i egzekucyjnego.

“Czy zajęcie zabezpieczające jest legalne, gdy decyzja podatkowa została uchylona?”

Sektor

finanse

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej.

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka polskie orzecznictwo i aktualne akty prawne.

Analiza orzecznictwa i przepisów
Drafting pism i dokumentów
Odpowiedzi na pytania prawne
Pogłębiona analiza z doktryny

Wypróbuj Asystenta AI za darmo

Powiązane przepisy

o.p. art. 33a p.p.s.a. art. 183 p.p.s.a. art. 184 p.p.s.a. art. 193 p.p.s.a. art. 204 u.p.e.a. art. 154 u.p.e.a. art. 155a u.p.e.a. art. 54 u.p.e.a. art. 67 u.p.e.a. art. 7 u.p.e.a. art. 89

Powiązane tematy

postępowanie egzekucyjne zabezpieczenie zobowiązanie podatkowe skarga kasacyjna NSA prawo podatkowe czynność egzekucyjna zarządzenie zabezpieczenia

Pełny tekst orzeczenia

Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.

Przeczytaj pełny tekst