Orzeczenie · 2026-08-06

III CA 2776/24Niedozwolone klauzule kredytu frankowego bank przegrywa apelację 3

Sąd
Sąd Okręgowy w Łodzi
Miejsce
Łódź
Data
2026-08-06
SAOSCywilneochrona konsumentówWysokaapelacyjny
kredyt hipotecznyfrank szwajcarskiabuzywnośćniedozwolone postanowienia umowneochrona konsumentaryzyko kursowebankowośćprawo cywilneapelacja

Sąd Rejonowy w Zgierzu wydał wyrok, w którym zasądził od pozwanego banku na rzecz powodów kwoty z tytułu zapłaty oraz zwrotu kosztów procesu, uznając umowę kredytu hipotecznego za nieważną ex tunc z powodu obecności niedozwolonych postanowień umownych (art. 385¹ § 1 k.c.) oraz naruszenia granic swobody umów. Powodowie zawarli umowę kredytu waloryzowanego kursem franka szwajcarskiego, nie otrzymując rzetelnych informacji o mechanizmie waloryzacji i ryzyku kursowym. Bank zaskarżył wyrok, podnosząc liczne zarzuty procesowe i materialne, w tym nierozpoznanie istoty sprawy, wadliwą ocenę dowodów oraz błędną wykładnię przepisów dotyczących abuzywności klauzul. Sąd Okręgowy w Łodzi oddalił apelację jako bezzasadną, w pełni podzielając ustalenia faktyczne i ocenę prawną Sądu Rejonowego. Sąd odwoławczy podkreślił, że ocena abuzywności klauzul następuje według stanu z chwili zawarcia umowy i nie zależy od faktycznego sposobu ich stosowania przez bank. Sąd uznał, że bank nie wykazał, aby klauzule były indywidualnie uzgodnione, a obowiązek informacyjny spoczywający na banku nie został należycie wypełniony. Wobec stwierdzenia abuzywności klauzul przeliczeniowych, które stanowiły istotny element umowy, Sąd Okręgowy uznał, że umowa nie może dalej obowiązywać, a jej całkowita nieważność jest uzasadniona, zwłaszcza że powodowie wyrazili świadomość konsekwencji stwierdzenia nieważności umowy.

Asystent · analiza prawna

Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.

Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.

Wypróbuj Asystenta

Wartość praktyczna

Siła precedensu: Wysoka
Do czego można powołać

Potwierdzenie abuzywności klauzul waloryzacyjnych w umowach kredytów frankowych i konsekwencji ich stwierdzenia dla ważności całej umowy.

Ograniczenia stosowania

Dotyczy umów kredytów indeksowanych/denominowanych w walutach obcych zawartych przed zmianami w prawie bankowym, gdzie bank jednostronnie ustalał kursy walut.

Zagadnienia prawne (3)

Czy klauzule umowne dotyczące przeliczenia kredytu walutowego według kursu kupna/sprzedaży z tabeli banku, bez wskazania obiektywnych kryteriów, są niedozwolonymi postanowieniami umownymi (abuzywnymi)?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Tak, klauzule te są niedozwolone, ponieważ przyznają bankowi prawo do jednostronnego i arbitralnego kształtowania kursów walut, co narusza dobre obyczaje i rażąco narusza interes konsumenta.

Uzasadnienie

Ocena abuzywności klauzul następuje według stanu z chwili zawarcia umowy. Kluczowe jest przyznanie bankowi uprawnienia do jednostronnego kształtowania kursów, a nie faktyczne korzystanie z tego uprawnienia. Brak obiektywnych i weryfikowalnych kryteriów ustalania kursów w tabeli banku, a także brak rzetelnej informacji o ryzyku kursowym, prowadzi do uznania klauzul za abuzywne.

Czy umowa kredytu hipotecznego indeksowanego kursem waluty obcej, po wyeliminowaniu abuzywnych klauzul przeliczeniowych, może nadal obowiązywać?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Nie, w przypadku stwierdzenia abuzywności klauzul stanowiących istotny element umowy, umowa może upaść w całości, jeśli jej dalsze wykonywanie bez tych klauzul jest niemożliwe lub prowadziłoby do zmiany charakteru głównego przedmiotu umowy.

Uzasadnienie

Eliminacja klauzul abuzywnych, które określały mechanizm indeksacji i ryzyko kursowe, prowadzi do tak daleko idącej zmiany charakteru umowy, że jej dalsze utrzymanie w mocy jest niemożliwe. Konsument nie może być obciążony ryzykiem dowolnego kształtowania kursów przez bank, a zastąpienie abuzywnych klauzul innymi mechanizmami (np. kursem NBP) jest niedopuszczalne.

Czy bank dopełnił obowiązku informacyjnego wobec konsumenta w zakresie ryzyka kursowego związanego z kredytem walutowym?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Nie, bank nie dopełnił należycie obowiązku informacyjnego. Samo oświadczenie konsumenta o świadomości ryzyka nie jest wystarczające, a bank powinien w sposób jasny i wyczerpujący przedstawić zagrożenia.

Uzasadnienie

Obowiązek informacyjny banku polega na uświadomieniu konsumentowi nieograniczonego ryzyka kursowego i jego wpływu na raty oraz saldo zadłużenia, a nie na trafnym prognozowaniu przyszłych kursów. Przedstawienie kredytu jako bezpiecznego bez symulacji wzrostu kursu stanowi rażące uchybienie.

Rozstrzygnięcie

Decyzja
Oddalenie apelacji
Strona wygrywająca
powodowie

Strony

NazwaTypRola
H. D.osoba_fizycznapowód
E. D.osoba_fizycznapowód
(...) Kasie (...) Spółce Akcyjnej z siedzibą w A.spółkapozwany

Przepisy (10)

Główne

k.c. art. 385¹ § § 1

Kodeks cywilny

Postanowienia umowy zawieranej z konsumentem nieuzgodnione indywidualnie nie wiążą go, jeżeli kształtują jego prawa i obowiązki w sposób sprzeczny z dobrymi obyczajami, rażąco naruszając jego interesy (niedozwolone postanowienia umowne).

k.c. art. 385¹ § § 2

Kodeks cywilny

Jeżeli postanowienie umowy nie wiąże konsumenta, strony są związane umową w pozostałym zakresie.

Pr. bank. art. 69

Prawo bankowe

Reguluje umowę kredytu bankowego, w tym jego istotne postanowienia.

Pomocnicze

k.c. art. 58 § § 1

Kodeks cywilny

Czynność prawna sprzeczna z ustawą albo mająca na celu obejście ustawy jest nieważna, chyba że przepis szczególny stanowi inaczej.

k.c. art. 353¹

Kodeks cywilny

Podstawowa zasada swobody umów, z ograniczeniami wynikającymi z właściwości (naturę) stosunku prawnego, ustawy ani zasad współżycia społecznego.

k.p.c. art. 233 § § 1

Kodeks postępowania cywilnego

Sąd ocenia wiarygodność i moc dowodów według własnego przekonania, na podstawie "wszechstronnego rozważenia zebranego materiału".

k.p.c. art. 386 § § 4

Kodeks postępowania cywilnego

Nierozpoznanie istoty sprawy przez sąd pierwszej instancji.

k.c. art. 410 § § 1

Kodeks cywilny

Przepisy o bezpodstawnym wzbogaceniu stosuje się również do zwrotu nienależnego świadczenia.

k.c. art. 405

Kodeks cywilny

Kto bez podstawy prawnej uzyskał korzyść majątkową kosztem innej osoby, obowiązany jest do jej zwrotu w granicach wzbogacenia i uszczuplenia.

k.c. art. 481 § § 1

Kodeks cywilny

Jeżeli dłużnik opóźni się ze spełnieniem świadczenia pieniężnego, wierzyciel może żądać odsetek za czas opóźnienia, choćby nie poniósł żadnej szkody i choćby opóźnienie było następstwem okoliczności, za które dłużnik nie ponosi odpowiedzialności.

Argumenty

Skuteczne argumenty

Niedozwolony charakter klauzul przeliczeniowych ze względu na brak obiektywnych kryteriów ustalania kursów walut przez bank. • Niewypełnienie przez bank obowiązku informacyjnego wobec konsumenta w zakresie ryzyka kursowego. • Niemożność utrzymania umowy kredytu po wyeliminowaniu abuzywnych klauzul, które stanowiły istotny element umowy. • Uznanie umowy za nieważną w całości, zgodnie z wolą konsumenta i orzecznictwem TSUE.

Odrzucone argumenty

Zarzut nierozpoznania istoty sprawy przez Sąd I instancji. • Zarzut wadliwej oceny dowodów i oparcia rozstrzygnięcia na hipotetycznych rozważaniach. • Argument, że gwałtowny wzrost kursu franka stanowił zdarzenie nadzwyczajne, niemożliwe do przewidzenia. • Twierdzenie, że umowa była kredytem walutowym denominowanym, a przeliczenia miały charakter techniczny. • Argument o braku wymagalności roszczenia z powodu niewykonania przez Sąd I instancji obowiązków informacyjnych wobec konsumenta. • Wniosek o zmianę wyroku poprzez zastąpienie klauzul kursem średnim NBP lub spłatę w walucie (...).

Godne uwagi sformułowania

Ocena abuzywności klauzul następuje według stanu z chwili zawarcia umowy. • O abuzywności decyduje sam fakt przyznania bankowi w treści umowy uprawnienia do jednostronnego i swobodnego kształtowania kursów walut, a nie to, czy i ewentualnie w jaki sposób bank z tego uprawnienia faktycznie korzystał. • Obowiązek informacyjny spoczywający na banku jako profesjonaliście nie polegał na trafnym wyprognozowaniu dokładnego kursu (...) po kilkunastu latach, lecz na uświadomieniu konsumentowi, że ryzyko kursowe jest nieograniczone. • Wbrew zarzutom apelacji unormowania umowne dawały pozwanemu Bankowi możliwość dowolnego, arbitralnego ustalania poziomu publikowanych przez niego kursów walut. • W aktualnym orzecznictwie nie wywołuje wątpliwości uznanie opisanego mechanizmu ustalania przez bank kursów waluty za sprzeczny z dobrymi obyczajami i rażąco naruszający interesy konsumenta.

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Wysoka

Powoływalne dla: "Potwierdzenie abuzywności klauzul waloryzacyjnych w umowach kredytów frankowych i konsekwencji ich stwierdzenia dla ważności całej umowy."

Ograniczenia: Dotyczy umów kredytów indeksowanych/denominowanych w walutach obcych zawartych przed zmianami w prawie bankowym, gdzie bank jednostronnie ustalał kursy walut.

Wartość merytoryczna

Ocena: 8/10

Sprawa dotyczy powszechnego problemu kredytów frankowych i abuzywności klauzul bankowych, co jest tematem budzącym duże zainteresowanie wśród konsumentów i prawników.

“Bank przegrywa apelację w sprawie kredytu frankowego – sąd potwierdza abuzywność klauzul i nieważność umowy!”

Dane finansowe

WPS: 66 152,72 PLN

zapłata: 66 152,72 PLN

zapłata: 345,53 PLN

zwrot kosztów procesu: 6434 PLN

Sektor

bankowość

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej.

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka polskie orzecznictwo i aktualne akty prawne.

  • Analiza orzecznictwa i przepisów
  • Drafting pism i dokumentów
  • Odpowiedzi na pytania prawne
  • Pogłębiona analiza z doktryny
Wypróbuj Asystenta AI za darmo

Powiązane przepisy

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.

Przeczytaj pełny tekst