Orzeczenie · 2018-02-15

III CA 1094/18Abuzywne klauzule prowizja opłaty windykacyjne pozwana wygrala

Sąd

Sąd Okręgowy

Data

2018-02-15

SAOSCywilneochrona konsumentówWysokaokręgowy

kredyt konsumenckipożyczkaklauzule abuzywneochrona konsumentaprowizjaopłaty windykacyjneart. 385¹ k.c.postępowanie uproszczone

Podsumowanie

Przejdź do pełnego tekstu

Sąd Rejonowy w Pabianicach wydał wyrok, w którym zasądził od pozwanej na rzecz strony powodowej kwotę 1.988,61 zł z odsetkami, oddalając powództwo w pozostałej części dotyczącej kwoty 3.575,18 zł, która obejmowała prowizję i opłaty windykacyjne. Strona powodowa wniosła apelację, zarzucając naruszenie przepisów prawa materialnego (art. 60 k.c. w zw. z art. 29 ust. 1 ustawy o kredycie konsumenckim) oraz przepisów postępowania (m.in. art. 233 § 1 k.p.c., art. 232 zd. 2 k.p.c., art. 308 § 1 k.p.c., art. 339 § 2 k.p.c.). Apelujący domagał się zasądzenia całej dochodzonej kwoty lub uchylenia wyroku i przekazania sprawy do ponownego rozpoznania. Sąd Okręgowy oddalił apelację jako niezasadną. Podkreślono, że sprawa toczyła się w postępowaniu uproszczonym, a uzasadnienie wyroku sądu drugiej instancji powinno zawierać jedynie wyjaśnienie podstawy prawnej. Sąd Okręgowy przyjął ustalenia Sądu I instancji i podzielił jego wywód jurydyczny. Kluczowym zagadnieniem była ocena klauzul umownych dotyczących prowizji i opłat windykacyjnych w kontekście art. 385¹ § 1 k.c. Sąd Okręgowy uznał, że Sąd Rejonowy słusznie zakwalifikował te postanowienia jako niedozwolone klauzule umowne, ponieważ nie były indywidualnie uzgodnione, kształtowały prawa i obowiązki konsumenta w sposób sprzeczny z dobrymi obyczajami i rażąco naruszały jego interesy. Prowizja w wysokości 3.415,18 zł została uznana za wygórowaną i stanowiącą próbę obejścia przepisów o odsetkach maksymalnych (art. 359 § 2¹ i § 2² k.c.), a także sprzeczną z zasadami współżycia społecznego. Opłaty windykacyjne w wysokości 40 zł za wezwanie również uznano za nadmierne i nieuzasadnione, stanowiące dodatkowe źródło zarobkowania pożyczkodawcy. Sąd Okręgowy stwierdził, że apelacja stanowiła nieskuteczną polemikę z prawidłowymi ustaleniami i rozstrzygnięciem Sądu Rejonowego.

Asystent · analiza prawna

Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.

Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.

Wypróbuj Asystenta

Wartość praktyczna

Siła precedensu: Wysoka

Do czego można powołać

Potwierdzenie abuzywności klauzul dotyczących prowizji i opłat windykacyjnych w umowach pożyczek konsumenckich, interpretacja art. 385¹ k.c. w kontekście ochrony konsumenta.

Ograniczenia stosowania

Orzeczenie wydane w postępowaniu uproszczonym, co może wpływać na jego moc dowodową w innych sprawach, choć argumentacja prawna jest istotna.

Zagadnienia prawne (3)

Czy postanowienia umowy pożyczki dotyczące prowizji i opłat windykacyjnych, zawartej z konsumentem, mogą zostać uznane za niedozwolone klauzule umowne w rozumieniu art. 385¹ § 1 k.c.?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Tak, postanowienia umowy pożyczki dotyczące prowizji i opłat windykacyjnych mogą zostać uznane za niedozwolone klauzule umowne, jeśli są sprzeczne z dobrymi obyczajami i rażąco naruszają interesy konsumenta, a nie zostały indywidualnie uzgodnione.

Uzasadnienie

Sąd Okręgowy podzielił stanowisko Sądu Rejonowego, że prowizja i opłaty windykacyjne były wygórowane, nie miały uzasadnienia ekonomicznego, stanowiły próbę obejścia przepisów o odsetkach maksymalnych i naruszały dobre obyczaje oraz interesy konsumenta. Brak indywidualnego uzgodnienia tych klauzul potwierdza ich abuzywny charakter.

Czy prowizja w umowie pożyczki konsumenckiej, która wraz z odsetkami przekracza wysokość odsetek maksymalnych, jest zgodna z prawem i zasadami współżycia społecznego?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Nie, prowizja stanowiąca dodatkowy koszt pożyczki, która łącznie z odsetkami przekracza wysokość odsetek maksymalnych, jest sprzeczna z prawem i zasadami współżycia społecznego (art. 58 k.c. w zw. z art. 359 § 2¹ k.c.).

Uzasadnienie

Prowizja w wysokości 35% kapitału pożyczki została uznana za wygórowaną i stanowiącą próbę obejścia przepisów o odsetkach maksymalnych, co narusza zasady współżycia społecznego i ochronę słabszych uczestników obrotu.

Czy opłaty za czynności windykacyjne (np. pisemne wezwanie do zapłaty) w umowie pożyczki konsumenckiej, które są rażąco wygórowane w stosunku do rzeczywistych kosztów, mogą być uznane za niedozwolone klauzule umowne?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Tak, rażąco wygórowane opłaty za czynności windykacyjne, które nie przystają do rzeczywistych wydatków i stanowią dodatkowe źródło zarobkowania pożyczkodawcy, mogą być uznane za niedozwolone klauzule umowne.

Uzasadnienie

Opłaty w wysokości 40 zł za pisemne lub mailowe wezwanie do zapłaty zostały uznane za niczym nieuzasadnioną dolegliwość dla konsumenta i źródło dodatkowego zarobkowania pożyczkodawcy, naruszające dobre obyczaje i interes konsumenta.

Rozstrzygnięcie

Decyzja

Oddalenie apelacji

Strona wygrywająca

pozwana M. W.

Strony

Nazwa	Typ	Rola
Kancelaria (...) Spółka Akcyjna z siedzibą w K.	spółka	powód
M. W.	osoba_fizyczna	pozwana

Przepisy (18)

Główne

k.c. art. 385 § 1

Kodeks cywilny

Podstawa do uznania klauzul umownych za niedozwolone (abuzywne) w stosunkach z konsumentami.

k.c. art. 385 § 3

Kodeks cywilny

Przykładowe klauzule umowne, które w razie wątpliwości poczytuje się za niedozwolone.

k.c. art. 359 § 2

Kodeks cywilny

Określenie wysokości odsetek maksymalnych.

k.c. art. 359 § 2

Kodeks cywilny

Określenie wysokości odsetek maksymalnych.

Pomocnicze

k.c. art. 60

Kodeks cywilny

Błędnie zinterpretowany przez Sąd I instancji jako wymóg formy pisemnej dla ważności oświadczenia woli o zawarciu pożyczki.

u.k.k. art. 29 § 1

Ustawa o kredycie konsumenckim

Błędnie zinterpretowany przez Sąd I instancji w kontekście formy pisemnej umowy pożyczki.

k.p.c. art. 233 § 1

Kodeks postępowania cywilnego

Zarzut niewłaściwego zastosowania, polegający na braku wszechstronnego rozważenia materiału dowodowego.

k.p.c. art. 232 § 2

Kodeks postępowania cywilnego

Zarzut niezastosowania, dotyczący nieprzeprowadzenia dowodu z przesłuchania stron.

k.p.c. art. 299

Kodeks postępowania cywilnego

Zarzut niezastosowania w kontekście dowodu z przesłuchania stron.

k.p.c. art. 308 § 1

Kodeks postępowania cywilnego

Zarzut niezastosowania, dotyczący dowodów z dokumentów utrwalonych za pomocą urządzeń wskazanych w przepisie.

k.p.c. art. 339 § 2

Kodeks postępowania cywilnego

Zarzut niezastosowania, dotyczący przyjęcia przez Sąd I instancji uzasadnionych wątpliwości.

k.p.c. art. 208 § 1

Kodeks postępowania cywilnego

Zarzut niezastosowania, dotyczący zaniechania wezwania strony powodowej do przedstawienia dowodów.

k.c. art. 58

Kodeks cywilny

Stwierdzenie sprzeczności umowy z prawem i zasadami współżycia społecznego.

k.c. art. 353 § 1

Kodeks cywilny

Ograniczenie swobody umów, gdy treść lub cel stosunku prawnego sprzeciwia się ustawie lub zasadom współżycia społecznego.

k.c. art. 388

Kodeks cywilny

Ograniczenie swobody umów w kontekście wykorzystania przymusowego położenia drugiej strony.

k.p.c. art. 505 § 13

Kodeks postępowania cywilnego

Regulacje dotyczące uzasadnienia wyroku sądu drugiej instancji w postępowaniu uproszczonym.

k.p.c. art. 505 § 9

Kodeks postępowania cywilnego

Zakres apelacji w postępowaniu uproszczonym.

k.p.c. art. 385

Kodeks postępowania cywilnego

Podstawa orzeczenia o oddaleniu apelacji.

Argumenty

Skuteczne argumenty

Prowizja i opłaty windykacyjne w umowie pożyczki konsumenckiej były niedozwolonymi klauzulami umownymi (abuzywnymi) na mocy art. 385¹ § 1 k.c. • Prowizja była wygórowana, stanowiła próbę obejścia przepisów o odsetkach maksymalnych i naruszała zasady współżycia społecznego. • Opłaty windykacyjne były rażąco wygórowane i nieproporcjonalne do rzeczywistych kosztów.

Odrzucone argumenty

Zarzuty naruszenia przepisów prawa materialnego (art. 60 k.c. w zw. z art. 29 ust. 1 u.k.k.) w zakresie formy pisemnej umowy. • Zarzuty naruszenia przepisów postępowania (art. 233 § 1 k.p.c., art. 232 zd. 2 k.p.c., art. 308 § 1 k.p.c., art. 339 § 2 k.p.c., art. 208 § 1 k.p.c.). • Argumentacja, że klauzule dotyczące prowizji i opłat windykacyjnych były indywidualnie uzgodnione i mieściły się w granicach swobody kontraktowania.

Godne uwagi sformułowania

Apelacja podlegała oddaleniu, z uwagi na swoją niezasadność. • Sytuacja opisana w cytowanym przepisie miała miejsce w rozpoznawanej sprawie, bowiem Sąd Okręgowy, po dokonaniu analizy stanu faktycznego sprawy, przyjmuje za własne ustalenia Sądu I instancji stanowiące podstawę faktyczną rozstrzygnięcia przyjętego w zaskarżonym wyroku. • Na pełną aprobatę zasługuje też trafny wywód jurydyczny poczyniony przez Sąd Rejonowy. • Jak się wydaje ogólna konstrukcja uwag i zastrzeżeń apelanta stanowi swoistego rodzaju powielenie wzoru środka odwoławczego, którym posługuje się Kancelaria (...) w sprawach z jej udziałem. • Sąd Rejonowy nie negował samej umowy pożyczki, czego wyrazem stało się zasądzenie kwoty 1.988,61 zł. • Sprawa sprowadza się zatem do tego czy we wzorcu umowy łączącej strony zastosowano klauzule abuzywne. • Sąd Rejonowy słusznie zakwalifikował te regulacje jako niedozwolone klauzule umowne, o których mowa w art. 385 1 § 1 k.c. • Prowizja w wysokości 3.415,18 zł jest sprzeczna z zasadami współżycia społecznego i kształtują obowiązki drugiej strony umowy (pożyczkobiorczyni – pozwanej) w sposób sprzeczny z dobrymi obyczajami, albowiem określone przez stronę powodową koszty nie mają jakiegokolwiek uzasadnienia i powiązana ekonomicznego z poniesionymi rzeczywiście kosztami. […]

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Wysoka

Powoływalne dla: "Potwierdzenie abuzywności klauzul dotyczących prowizji i opłat windykacyjnych w umowach pożyczek konsumenckich, interpretacja art. 385¹ k.c. w kontekście ochrony konsumenta."

Ograniczenia: Orzeczenie wydane w postępowaniu uproszczonym, co może wpływać na jego moc dowodową w innych sprawach, choć argumentacja prawna jest istotna.

Wartość merytoryczna

Ocena: 7/10

Sprawa dotyczy powszechnego problemu nadmiernych kosztów pożyczek konsumenckich i ochrony konsumentów przed nieuczciwymi praktykami firm pożyczkowych, co jest tematem budzącym duże zainteresowanie.

“Czy prowizja w pożyczce to lichwa? Sąd Okręgowy rozstrzyga w sprawie klauzul abuzywnych.”

Dane finansowe

WPS: 5563,79 PLN

zapłata: 1988,61 PLN

Sektor

finanse

Asystent AI dla prawników